PL10942B1 - Sposób otrzymywania barwników wieloazowych. - Google Patents

Description

Cenne zielone potrójne i poczwórne azobarwniki, odznaczajace sie dobrem ciagnieniem na wlókno roslinne oraz bardzo dobra odpornoscia na dziala¬ nie swiatla, otrzymuje sie sprzega¬ jac zdwuazowane dalej amino-jedno lub aminodwuazozwiazki (które mozna wy¬ twarzac z dowolnych dwuazozwiazków lub dwuazo-azozwiazków i dajacych sie sprzegac w polozeniu para wzgledem gru¬ py aminowej aminoeterów wzglednie ami- notioeterów szeregu benzenowego lub naf¬ talenowego z 7V-aminobenzoylo-aminoben- zoylo-aminobenzoylo- lub 7V-aminobenzoy- lo-aminobenzoylo-peri-aminonaftolami, j ak np.OH NHCO I I -NHCO-< NHCO NH, S03H/\/\/\S0,HOH NHCO- -NHCO-< "V.\ NH2 S0zH/\/\/^S0aH OH NHCONH-<{ }-NHCO- SOaH ^SO*H poczem ponownie dwuazujac i sprzegajac z pyrazolonami, pochodnemi P-ketonalde- hydów, metyloketolu lub ich homologami i produktami podstawienia, sulfazonami, 7,3-dwuoksychinolina, kwasem salicylowym i dajacemi sie sprzegac ich pochodnemi.Do nadajacych sie jako skladniki srod¬ kowe aminoeterów szeregu benzenowego naleza np. 3-amino-4-metoksy-./-metylo¬ benzen wzglednie odnosny etoksyzwiazek, wzglednie oksyetoksyzwiazek albo estry kwasu siarkowego tych ostatnich o wzorze CH3 I !-JVff9 \ / NHa i zwiazki podobne. Z szeregu naftalenowe¬ go mozna przytoczyc nastepujace: /-ami- no^-oksynaftaleno-etyloeter, kwas (1- amino- p -naftoksy) - g - propionowy NHo OCHs — CH9 — COOH /-amino-2-naftolo-oksyetyloeterowy kwasu siarkowego ester NH* I OCH, — CH* — OSOM oc )Cff2 - CH2 - OSOaH (porównaj patent niemiecki Nr 443 340), (porównaj patent niemiecki Nr 443 340) kwasy 6- lub 7-jednosulfonowe wszystkich lub tez kwas 4'-metylo-2'-aminofenoksy tych /-amino-2-naftoloeteru lub tez /-ami- p -propionowy; no-7-naftolometyloeter CH3 I /\ I OCH2 - CH2 - COOH NHi I CH,0- \/\/ i wreszcie tioeter, jak - 2 —SO»H- M2 I NH2 I -S-CH, lub S-CHo Sposób ten mozna zmienic w tym kie¬ runku, ze wymienione aminodwuazo- wzglednie aminotrójazozwiazki wybarwio- ne lub wydrukowane na wlóknie dwuazu- je sie na tymze i wywoluje, jak zwykle dwuazo-barwniki zapomoca takich zwiaz¬ ków, które, jak np. metylofenylopyrazo- lon, o-anizydyd acetylo-octowy, sulfazon, zawieraja zdolna do reakcji grupe metyle¬ nowa lecz nie zawieraja grupy sulfonowej.W ten sposób otrzymuje sie równiez zielo¬ ne, bardzo odporne na pranie, dzialanie mydla i swiatla zabarwienia wzglednie druki; posiadaja one doniosla wlasnosc, polegajaca na tern, ze daja sie wytrawiac czysto i miejsca wytrawione pozostaja sta¬ le bialemi.W osiagalnych wedlug sposobu powyz¬ szego nowych szeregach zielonych trój- i poczwórnych azozwiazków otrzymuje sie barwniki o nadzwyczajnej czystosci/ Po¬ dobnych odcieni nie mozna bylo dotych¬ czas osiagnac zapomoca substantywnych barwników zielonych, barwiacych bezpo¬ srednio lub wywolywanych na tkaninach.Przyklad L 482 cz. wag. azobarwnika, otrzymanego z dwuazowanego kwasu 1- amino-8-naftolo-3.6-dwusulfonowego i 3- amino-4-krezolo-etyloeteru dwuazuje sie jak zwykle i w temperaturze 5° sprzega z roztworem przygotowanym z 575 cz. wag. kwasu 4"-aminobenzoylo-4'-amido-benzoy- SO*H OH NHCONH- K SO*H lo-./-amino-8-naftolo-3.6 - dwusulfonowego, 5000 czesci objetosciowych wody, 60 cz. wag. stezonego amonjaku i 1100 cz. obj. pirydyny. Barwa powstaje natych¬ miast, barwiac roztwór na gleboki kolor niebieski. Wysala sie, odsacza, rozpuszcza nastepnie w wodzie, dodaje 70 cz. wag. azotynu i zakwasza w temperaturze zwy¬ klej kwasem solnym. Dwuazowanie kon¬ czy sie szybko; po jednogodzinnem mie¬ szaniu wysala sie i odsysa. Dwuazo-disa- zozwiazek po zarobieniu go nieznaczna ilo¬ scia wody dodaje sie, mieszajac, do roz¬ tworu 217 cz. wag. pyrazolonu otrzymanego z kwasu m-hydrazynobenzoesowego i estru kwasu octowego i rozpuszczonego w 5000 cz. obj. wody i 300 cz. wag. sody, przyczem sprzeganie prowadzi do otrzymania czy¬ stego barwnika zielonego, który przerabia sie jak zwykle. Barwnik ciagnie dobrze na wlókna roslinne. Otrzymuje sie czysta, bardzo odporna na dzialanie swiatla zielen.Prawdziwie godny uwagi bezposredni barwnik zielony mozna ponadto otrzymac, skoro w powyzszym przykladzie kwas i.8- aminonaftolo-3.6-dwusulfonowy zastapic kwasem /.8-aminonaftolo-5.7-dwusulfono- wym, 3-amino-4.krezoloetyloeter kwasem /^'-metylo^-aminofenoksy) - p -propiono- wym, dalej kwas 4"-aminobenzoylo-4'-ami- nobenzoylo - 1 - amino - 8 - oksynaftaleno- 3.6-dwusulfonowy zwiazkiem -NHCO- OCHo NHo — 3 —i wreszcie 3'-karboksyfenylo-metylopyrazo- lon pyrazolonem z kwasu 4-chloro-2-hy- drazyno-benzoesowego i estru aceto-octo- wego. W ten sposób mozna otrzymac barw¬ niki zielone, równiez bardzo jasne, odpor¬ ne na dzialanie swiatla i ciagnace dobrze na bawelne. Otrzymane w taki sam sposób polaczenie: kwas /-amino-8-oksynaftale- no-3.6-dwusulfonowy + 3-amino-4-krezo- looksyetyloeter + kwas /-aminonaftaleno- 7-sulfonowy + kwas 4"-aminobenzoylo- 4' - aminobenzoylo-4'-aminobenzoylo-7-ami- no - 8 - oksynaftaleno - 3.6 - dwusulfonowy + pyrazolon z kwasu 5-hydrazyno-3-me- toksy-2-oksybenzoesowego i estru aceto- octowego barwi bawelne, np. z kapieli soli glauberskiej, na jasne zielone odcienie je¬ szcze nieco odporniejsze na dzialanie swiatla.Cenne jasne, odporne na dzialanie swia¬ tla i na pranie zabarwienia zielone otrzy¬ muje sie, barwiac wlókno z kapieli soli glau¬ berskiej dwuazobarwnikiem np. z kwasu 7.8-aminonaftolo-4.7-dwusulfonowego, 3- amido-4-krezoloetyloeteru i kwasu 4"-ami- nobenzoylo - 4' - aminobenzoylo - / - amino- 8 - naftolo - 3.6 - dwusulfonowego, poczem dwuazujac na wlóknie i wywolujac metylo- fenylopyrazolonem.Przyklad II. Dwuazo-azozwiazek, otrzy¬ many w sposób zwykly z 520 cz. wag. azo- barwnika z dwuazowanego kwasów 4.5- dwuchloroanilino-2-sulfonowego i /-amino- 2-naftoloetyloetero-6-sulfonowego laczy sie w temperaturze 5 — 10° z roztworem o- trzymanym z 575 cz. wag. kwasu 4"-ami- nobenzoylo -4* - aminobenzoylo - 1 - amino- 8-oksynaftaleno-3.6-dwusulfonowego, 5000 cz. obj. wody, 60 cz. obj. stezonego amon ja¬ ku, jak równiez 1100 cz. obj. pirydyny.Tworzy sie natychmiast bardzo jasny o zielonawym odcieniu azobarwnik niebieski, który wysala sie i przerabia dalej w spo¬ sób zwykly. Barwnik ten ciagnie dobrze na bawelne, barwiac ja na zielonawo-niebie- skie odcienie. Skoro zabarwienie to dwu- azowac jak zwykle i wywolac metylofeny- lopyrazolonem, natenczas otrzymuje sie bardzo odporna na dzialanie swiatla i pra¬ nie, nadzwyczaj czysta zóltawa zielen.Wytworzony w sposób podobny z barwni¬ ka druk jest odporny na dzialanie mydla i daje sie wytrawiac na bialo.Podobne, czesciowo jeszcze czystsze barwniki otrzymuje sie, skoro zamiast kwa¬ su 4.5-dwuchloroanilino-2-sulfonowego sto¬ sowac na pierwszem miejscu kwasy anili- no-2-sulfonowy, 3-chloro-2-aminotoluenó-5- sulfonowy, /.3-dwumetylo-4-aminobenzeno- 5-sulfonowy, 2-aminonaftaleno-8-sulfono- wy, /-aminonaftaleno-2-sulfonowy, lub tez aminojednoazobarwnik z kwasu 2-amino- naftaleno-8-sulfonowego i 3-toluidyny i zwiazki podobne. Kwas 7-amino-2-naftolo- etyloeter-6-sulfonowy mozna zastapic ogól¬ nie nazywanemi aminonaftoloeterami i za¬ miast kwasu 4"-aminobenzoylo-4'-amino- benzoylo-7-amino - 8 - oksynaftaleno-3.6 - dwusulfonowego mozna stosowac równiez odpowiedni trzykrotnie benzoylowany zwiazek.Przyklad III. Dwuazo-azozwiazek, o- trzymany jak w przykladzie II z 520 cz. wag. azobarwnika z dwuazowanego kwasu 4.5-dwuchloroanilino-2-sulfonowego i l-&~ mido-2-naftolo - etyloetero^6-sulfonowego sprzega sie w sposób opisany w przykla¬ dach poprzednich z 587 cz. wag. 3"-amino- 4" - metoksybenzoylo - 4 - aminobenzoylo- 1 - amino - 8 - oksynaftaleno - 3-6 - dwusul- fonowym. Otrzymuje sie ciagnacy dobrze na bawelne czysty zielonawo-niebiesko barwiacy barwnik dis-azowy, który, dwu- azowany na wlóknie i wywolany metylofe- nylopyrazolonem, daje bardzo czysta, od¬ porna na pranie i dzialanie swiatla zielen.Stosujac jako pierwszy skladnik czte- roazotowany kwas 4.4'i-dwuaminoydwufe- nylomoczniko-3.3'-dwusulfonowy, otrzymu¬ je sie równiez zielonawoniebieski barwnik, którego wywolane metylofenylopyrazolo- nem zabarwienie jest bardzo jasna, odpor- — 4 —na na dzialanie swiatla i pranie zielenia.Odcien jej jest nieco bardziej zólty niz odt- cien barwnika otrzymanego w przykladzie, powyzszym.Równiez czyste i odporne zielone za¬ barwienia na bawelnie otrzymuje sie, sprzegajac dwuazowany kwas 4-amino-2- sulfo-oksanilinowy HOOC-CONH—< y-NH2 I SOzH z ./-aminonaftaleno-2-metylotioeterem, la¬ czac po dalszem dwuazowaniu z kwasem 4" - aminobenzoylo - 3' - amino - 4* - ami- nobenzoylo -i - amino - 8 - oksynaftaleno- 3.6-dwusulfonowego, otrzymany w ten spo¬ sób niebieskozielony aminodisazobarwnik barwi jak zwykle, dwuazujac na wlóknie i wywolujac metylofenylopyrazolonem. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób otrzymywania barwników wieloazowych, znamienny tern, ze zdwua- zowane dalej aminoazozwiazki, które moz¬ na otrzymywac z dowolnych dwuazozwiaz- ków lub dwuazo-azozwiazku i sprzegalnych w polozeniu para wzgledem grupy amino¬ wej aminoeterów, wzglednie aminotioete- rów szeregu benzenowego lub naftalenowe¬ go, sprzega sie z #-amino-benzoylo-amino- benzoylo - amino - benzoylo - peri - amino- naftolem lub JV-aminobenzoylo-aminoben- zoylo-peri-naftolem, w których to zwiaz¬ kach jedno lub wiecej CONH - wiazan mozna zastapic równiez ugrupowaniami ~NH.CO.NH - i w których w rdzeniach naftalenowym wzglednie benzenowym mo¬ ga znajdowac sie podstawniki, nastepnie ponownie dwuazuje i wreszcie laczy z py- razolonami, pochodnemi $ -ketonoaldehy- du, metyloketolem lub jego pochodnemi i produktami podstawienia, sulfazonami, /.3-dwuoksychinolina, kwasem salicylo¬ wym i dajacemi sie sprzegac ich pochodne¬ mi.
2. 2. Odmiana sposobu wedlug zastrz. 1, znamienna tern, ze ostatnie dwuazowanie i sprzeganie uskutecznia sie na wlóknie, przyczem jako skladniki sprzegania sto¬ suje sie zwiazki, zawierajace zdolna do reakcji grupe metylenowa lecz niezawiera- jace grupy sulfonowej. I. G. Farbenindustrie Aktiengesellscihaft. Zastepca: M. Skrzypkowski, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego, Warsiawl* PL