Przedmiotem wynalazku jest kompensator ude<- rzen hydraulicznych w manometrze.Znane sa konstrukcje do dlawienia cisnienia pulsujacego np. wedlug opisu patentowego pol¬ skiego nr 76669 dostosowane do zamontowania na króccu przyrzadu pomiarowego i do przewodu do¬ prowadzajacego medium skladajace sie z korpusu, w którym zamontowany jest trzpien zabezpieczo¬ ny od dolu pierscieniem.Znana jest równiez konstrukcja sluzaca do tlu¬ mienia drgan manometrów np. wedlug opisu pa¬ tentowego polskiego nr 70740, zabudowana w u- kladach hydraulicznych maszyn i urzadzen, wypo¬ sazona w plytkowy zestaw tlumiacy. Ten zestaw plytkowy jest umieszczony w cylindrycznym o- tworze korpusu, przy czym plytki maja otwory laczace ze soba sasiednie komory miedzyplytko- we. Miedzy plytkami znajduja sie pierscienie wy¬ konane z materialu o wyzszej twardosci od ma¬ terialu plytek, a poprzeczne przekroje tych piers¬ cieni maja ksztalt wieloboksu zblizony do rombu, którego dwa naprzeciwlegle wierzcholki, znajduja¬ ce sie po dwóch stronach kazdego pierscienia, skierowane sa w kierunku plaskich podstaw przy¬ legajacych do nich plytek. Wierzcholki te tworza po obu stronach czolowych pierscieni ostre krawe¬ dzie o zamknietym obwodzie, wgniecione w po¬ wierzchnie podstaw plytek naciskiem nakretki.Znane sa i inne rozwiazania opisane i pokaza- 16 20 30 ne np. na rys. 23 strony 102 ksiazki T. M. Baszta pt, „Maszinostroitielnaja gidrawlika" wydanie Mo¬ skwa 1963 r., których przyklady wykonania nie rozwiazuja zagadnienia technicznego postawionego do rozwiazania, tzn. skompensowanie uderzen hyd¬ raulicznych w manometrze. Przy pomiarze cisnie¬ nia np. ukladu hydraulicznego w automatycznych prasach hydraulicznych wahania cisnien, jakie wy¬ stepuja w ukladach hydraulicznych maszyn i u- rzadzen, sa przyczyna zmeczeniowych lub przecia¬ zeniowych uszkodzen manometrów. W celu zabez¬ pieczenia manometrów przed tego typu uszkodze¬ niami zaleca sie laczyc je z instalacja hydraulicz¬ na tylko na czas pomiaru wartosci cisnienia i to poprzez amortyzator uderzen hydraulicznych.Celem wynalazku jest opracowanie takiego kom¬ pensatora uderzen hydraulicznych w manometrze, który eliminowalby potrzebe demontowania ma¬ nometru kazdorazowo po dokonanym pomiarze na danej maszynie oraz, który zabezpieczy manometr przed jego uszkodzeniem.Postawione zadanie techniczne zostalo rozwia¬ zane przez skonstruowanie kompensatora uderzen hydraulicznych w manometrze, zamontowanym w ukladzie wysokiego cisnienia w przedziale do 100 at. miedzy manometrem a korpusem maszyny.Kompensator uderzen hydraulicznych w mano¬ metrze wedlug wynalazku, charakteryzuje sie tym, ze sklada sie z korpusu majacego w górnej czesci 109 3S2109 382 gwintowane gniazdo, w które wkreca sie mano¬ metr. W dolnej zas czesci zaopatrzony jest w gwint zewnetrzny sluzacy do wkrecenia w obu¬ dowe maszyny. Wewnatrz korpus posiada stop¬ niowany wspólosiowo otwór z gniazdem, w któ¬ rym jest umieszczona przesuwnie iglica z nacie¬ tym spiralnie wybraniem, której powierzchnia sty¬ ka sie z powierzchnia scianki gniazda suwliwie.Wybranie naciete na powierzchni iglicy ma ksztalt gwintu o zarysie najkorzystniej prostokatnym. Ig¬ lica posiada na swej powierzchni czolowej wy¬ brany kanal, a przeciwlegly jej koniec uksztalto¬ wany jest w stozek z wycieciem po tworzacej tego stozka.Kompensator uderzen wedlug wynalazku jest pokazany w przykladzie wykonania na rysunkach, na których fig. 1 pokazuje przekrój wzdluzny kompensatora zamontowanego w obudowie maszy¬ ny i polaczonego z manometrem, a fig. 2 przed¬ stawia iglice jako szczegól kompensatora.Kompensator uderzen hydraulicznych manome¬ tru sklada sie z korpusu 1 i zwrotnej iglicy 2.Korpus na jednym koncu posiada gniazdo z gwin¬ tem 3 przystosowane do wkrecenia manometru.Na drugim koncu posiada gwint zewnetrzny 4 do przylaczenia zaworu odcinajacego lub przewodu zasilajacego. Wewnatrz korpusu znajduje sie stop¬ niowany otwór 5, w którym swobodnie przesuwa sie iglica 2 w granicach luzu „L". Iglica 2 na po¬ wierzchni cylindrycznej ma naciety plaski gwint 6, przez który przeplywa olej z jednego konca w drugi. Iglica posiadajac stozkowy koniec 8 o plas¬ kim scieciu 7 po tworzacej tego stozka, uniemoz¬ liwia calkowite zamkniecie przeplywu medium przez otwór 5. Plaski koniec iglicy ma na swojej powierzchni czolowej naciety rowek 10. Wciecie 10 sluzy jednoczesnie do docierania gniazda i Stozka iglicy w montazu. 10 w 20 30 38 Dzialanie kompensatora wedlug wynalazku jest nastepujace: Doprowadzone pod cisnieniem medium do wlotu 12 unosi iglice 2 o luz „L" umozliwiajac przeplyw tego medium do manometru. Szybkosc przeply¬ wu medium jest hamowana oporami na drodze jaka musi przejsc od wlotu 12 do manometru 11.Z chwila spadku cisnienia w rurociagu lub prze¬ laczenia manometru na zlew zaworem 13 medium zaczyna przeplywac w przeciwnym kierunku. Wy¬ plyw medium w tym przypadku napotyka na zwiekszony opór w wyniku zamkniecia stozkiem 8 wylotu. Wyplyw medium w takim polozeniu igli¬ cy 2 moze nastapic tylko poprzez szczeline pomie¬ dzy gniazdem 9 i plaskim scieciem 7. Zwiekszony opór przeplywu medium przez kompensator lago¬ dzi predkosc spadków i narastania cisnienia za¬ bezpieczajac w ten sposób manometr od dynamicz¬ nych przeciazen mechanizmu napedowego wska¬ zówki. Ruch iglicy 2 zwrotnej w granicach luzu „L" uniemozliwia jednoczesnie zatykanie sie prze¬ lotu, co ma miejsce w kompensatorach o stalej powierzchni przelotu.Zastrzezenie patentowe Kompensator uderzen hydraulicznych w mano¬ metrze, skladajacy sie z korpusu, w którego górnej czesci znajduje sie gwintowane gniazdo do ma¬ nometru,, a w dolnej czesci gwint zewnetrzny, we¬ wnatrz zas posiada stopniowany wspólosiowo o- twór z gniazdem, w którym jest umieszczona gwin¬ towana iglica, zaopatrzona w górnej czesci w wy¬ branie po srednicy, znamienny tym, ze przeciw¬ legly dolny koniec iglicy (2) jest uksztaltowany w stozek (8) z wycieciem (7) po tworzacej tego stoz¬ ka, przy czym iglica ta jest osadzona przesuwnie w otworze (5) korpusu (1).i09 382 © fig. 1 fig.2 PL