Wynalazek niniejszy dotyczy narzedzia do wykonywania tak zwanych przegonów, niezbednych do odwadniania roli lub in¬ nych powierzchni.Znane sa juz plugi przegonowe o budo¬ wie, przedstawionej na fig. 1. Plugi te nie znalazly jednak szerszego zastosowania, poniewaz nie posiadaja tnacej krawedzi oraz wymiennych i przestawialnych od- kladnic odpowiedniego ksztaltu. Wobec niedogodnosci, powstajacych przy stoso¬ waniu takiego pluga przegonowego, rolni¬ cy wola brózdy odwadniajace wykonywac recznie zapomoca rydla.Wynalazek niniejszy rozwiazuje to za¬ danie, umozliwiajac wykonywanie przego¬ nów zapomoca pluga, poruszanego konmi lub napedzanego silnikiem, przyczem prze¬ gony te posiadaja stoki gladkie i nie ulegaja zasypywaniu ziemia za plu¬ giem.Przedmiot wynalazku niniejszego uwi¬ docznia rysunek, na którym fig. 1 przed¬ stawia w perspektywie ogólny widok plu¬ ga przegonowego, fig. 2 — drewniany kloc z metalowa nasada tnaca na przodzie, fig. 3 — wymienna odkladnice, fig. 4 — nasa¬ de w widoku zprzodu, fig. 5 — przekrój poziomy nasady metalowej, fig. 6 — prze¬ krój pionowy tejze, fig. 7 — przekrój po¬ przeczny innej odmiany metalowej nasady, fig. 8 — przekrój podluzny drewnianego kloca z nasada o budowie odmiennej, fig. 9 — odmiane odkladnicy, skladajacej sie z dwóch czesci, fig. 10 — oddzielnie od¬ kladnice wedlug fig. 9, a fig. 11 — opore odkladnicy wedlug fig. 9.Wyorywanie przegonów odbywa sie wten sposób, ze kloc drewniany a zostaje przeciagany w kierunku, najbardziej do*- godnym *do odwadniania roli. Przekrój po¬ przeczny kloca pokazany jest tytulem przykladu na fig. 4. Zamiast ostrego wierz¬ cholka / kloc moze posiadac ksztalt zaokra¬ glony eliptycznie lub kolisty. Metalowa na¬ sada 6 wypiera podczas ruchu pluga zie¬ mie do góry, poczem ziemia ta zeslizguje sie wzdluz ukosnych odkladnic c i c1 na boki i zostaje wreszcie rozdrobiona i wy¬ równana zapomoca zazebionych skrzydel d lub h odkladnic c lub i.Wedlug wynalazku niniejszego nasada 6, która w urzadzeniach dotychczasowych osadzano zprzodu drewnianego kloca pod katem 30°—70° wzgledem pionu, zaopa¬ trzona jest w krawedz tnaca. Tnacej tej krawedzi niema oczywiscie na stronie gór¬ nej Z—k nasady, po bokach posiada ona natomiast postac krzywych, wygietych od punktów / i k do wierzcholka / (fig. 4) w ten sposób, ze w punktach lik krzywe te posiadaja kierunek prawie pionowy, u wierzcholka zas / zbiegaja sie prawie po¬ ziomo. Fig. 5 przedstawia w przekroju wzdluz linji A—B krawedz tnaca e—S1 w polozeniu prawie prosiopadlem wzgledem nasady.Na fig. 6 dolny koniec nasady odchylo¬ ny jest o kat, wynoszacy w przyblizeniu 45€. Poniewaz nasada pochylona jest pod¬ czas ruchu pluga o kat 30°—70° wzgledem pionu, wierzcholek / przy wykonywaniu przegonów zajmuje polozenie prawie po¬ ziome, tworzac przytem w przyblizeniu przedluzenie dolnej krawedzi kloca.Do zelaznej slupicy g pluga (fig. 1) przymocowane sa dwie odkladnice c i c1 zaopatrzone w zazebione konce czyli skrzy¬ dla d, które sluza do dalszego kierowania ziemi, wypieranej i podnoszonej wzdluz odkladnic wskutek ruchu pluga, oraz do jej rozdrabiania i wyrównywania. Tak wyko¬ nana odkladnica, zastosowana na roli, ob¬ robionej juz zapomoca pluga i brony, kru¬ szy doskonale glebe. Przy glebie wyschlej, t. j. na roli oranej jesienia i jeszcze nieza- sianej, odkladnice podobne nie dzialaja sprawnie, poniewaz nie moga rozdrobic twardych i stosunkowo duzych bryl ziemi, wyrzucanych przez przegonowiec, Stosun¬ kowo twarde bryly ziemi pozostaja na stokach przegonu, hamujac odplyw wody.Przy wykonywaniu przegonów w ziemi nieuprawionej urzadzenie wedlug wyna¬ lazku niniejszego zaopatruje sie w inny rodzaj odkladnicy (fig. 3), która moze byc zapomoca znanego urzadzenia do wymia¬ ny umieszczona zamiast odkladnic c i c1 z obu stron slupicy g. Odkladnica ta i posia¬ da skrzydlo h, rózniace sie od skrzydla d odkladnic c i c1 i przedstawione na fig. 3.Krawedz dolna skrzydla h przesuwa sie podczas pracy pluga w pewnej odleglosci od gleby, uskuteczniajac wyrównywanie i czesciowe rozdrabianie grudek ziemi, wyoranych z uprawionej roli skuteczniej, niz to czynia skrzydla d.Znaczne zalety wykazuje zastosowanie odkladnic, umieszczanych z obydwóch stron slupicy i i uwidocznionych na fig. 9, 10 i 11. W tej odmianie przegonowca od¬ kladnica nie jest jednolita, jak opisano po¬ wyzej, lecz sklada sie z dwóch czesci, z których jedna stanowi zelazna lub wogóle metalowa blacha m (fig. 11), druga zas — wlasciwa odkladnica n (fig. 10). Blacha m posiada dwa otwory o i p, wlasciwa zas odkladnica n — dwa odpowiednio rozsta¬ wione otwory q i r. Blacha m polaczona jest na stale ze slupica pluga ukosnie do kierunku ruchu drewnianego kloca.Odkladnica n polaczona jest srubami s i t, przesunietemi przez otwory o, p, q i ) i dociaganemi nasrubkami, z blacha m tak, ze mozna ja nastawiac wyzej lub nizej w zaleznosci od poziomu roli.Otwory o, pf q, r moga byc szersze od grubosci sworzni, co umozliwia ukosne na¬ stawianie odkladnic n wzgledem po¬ wierzchni gruntu. — 2 —Blacha m moze byc polaczona ze slupi- ca nie na stale, lecz obrotowo w taki spo¬ sób, ze kat rozwarcia odkladnic mozna do¬ wolnie zmieniac. Odkladnice n mozna w tym przypadku usunac, poniewaz przy pewnych wlasciwosciach gleby blacha m wystarcza w zupelnosci do rozdrabiania wyorywanej ziemi.Wykonany w ten sposób plug przegono- wy z nastawialnemi okladnicami pracuje zadowalajaco na glebach o rozmaitych wlasciwosciach luib rozmaitych stopniach uprawy. Mozna np. brózde w roli siewnej wykonac tylko zapomoca blachy m (fig. 11), natomiast przy wykonywaniu przegonu na ugorze nalezy stosowac odpowiednie po¬ laczenie blach m i n, pnzyczem, w zalezno- sic od tego, czy gleba jest ciezka czy lek¬ ka, wilgotna czy sucha, zlana lub sypka, oraz w zaleznosci od tego, czy obrabiane miejsce jest pagórkowate czy tez równe, mozna nastawic odkladnice w ten sposób, aby uzyskac najpomyslniejsze wyniki.Odkladnice, przedstawione na fig. 9, 10 i 11, czynia oczywiscie zbytecznem sto¬ sowanie odkladnic d lub i, umozliwiajac wykonywanie przegonów w sposób zado¬ walajacy, niezaleznie od bardzo róznorod¬ nych warunków, wywolywanych pogoda, wilgocia i wlasciwosciami gruntu.Tych zdolnosci dostosowywania sie przegonowca do rozmaitych warunków pracy nie wykazuja znane dotychczas u- rzadzenia, czego najlepszym dowodem jest ta okolicznosc, ze plugi przegonowe nie u- zyskaly szerszego zastosowania pomimo palacej potrzeby stosowania narzedzi me¬ chanicznych zamiast pracy recznej.W wykonaniu wynalazku mozna po¬ czynic rozmaite zmiany, zastosowac np. inna glowice o ksztalcie np. daszkowatym, wykonana w ten sposób, ze wierzcholek daszka znajduje sie na linji srodkowej drewnianego kloca, czyli na linji C—D.W tym razie przekrój glowicy, przedsta¬ wiony na fig. 7, wypadlby na linji A—B.Linja szczytowa daszka moze byc lin ja wygieta, co wlasnie unaoczniono na fig. 8, która przedstawia przekrój podluzny przez srodek drewnianego kloca i nasady.Metalowa glowica moze posiadac ksztalt dowolny i krawedz srodkowa, wykonana w postaci np. wierzcholka daszkowego; moze ona byc kolista, eliptyczna lub wygieta w inny sposób. Dolna krawedz skrzydla h (fig. 3) moze byc zaopatrzona w zeby lub tez tworzyc linje prosta.Kloc a niekoniecznie musi byc drewnia¬ ny, lecz moze byc równiez wykonany z metalu lub innego odpowiedniego tworzy¬ wa. Odkladnice, umocowane ukosnie do kierunku orania, moga byc takze osadzone pionowo albo pochylone naprzód lub wtyl.Wynalazek niniejszy znajduje zastosowa¬ nie na róznorodnych gruntach, które wy¬ magaja odwadniania. PL