TARIFNAME Vücutta ve Içeceklerde Bulunan Yabanci Maddelerin Tespitini Yapabilen Akilli Hidrojel Sentezi Teknik Alan Bulus, uyusturucu ve uyarici etkisi olan çesitli kimyasal maddelerin, kullanimindan süphe duyuldugu zamanlarda uygulanabilen, spesifik ve hizli analizinin yapilmasini saglayan ayrica analizde ilk kez kullanilan bir madde olan sodyum aljinat tabanli hidrojelin kimyasal belirteçlerle entegrasyonuna dayanan bir tani yöntem ile ilgilidir. Teknigin Bilinen Durumu Özellikle kullanimi son zamanlarda çok sik artis gösteren uyusturucu madde tanimi, Dünya Saglik Örgütüne göre; kullanim miktarinda artirma egilimi gösteren, ruhsal ve fiziksel bagimlilik hali yaratan kimyasal maddeler olarak yapilmaktadir. En fazla bagimlilik yapan ve kullanimi oldukça yaygin olan bu maddelerden en önemlileri arasinda kokain, LSD, barbitüratlar, morfin, esrar ve eroin gelmektedir. LSD (Lisarjik asid dietilamid), 1965 yillarindan itibaren ABD ve Avrupa ülkelerinde yaygin olarak kullanilmaya baslanan dimetiltriptamin türevi sentetik kimyasallardir. Agir yan etkileri nedeniyle kullanimi azalsa da özellikle sosyoekonomik düzeyi yüksek kesimlerde kullanimi gençler arasinda hizla artmaktadir. Barbitüratlar ve benzer sedatifler gibi maddeler depresyon yapici etkiye sahiptir. Bagimlilik yapabilen ilaçlar grubunda oldugu için doktor reçetesi ile alinabilmektedir. Opioid ilaçlar olarak da bilinen morfin, eroin ve esrar maddeleri ise hizla bagimlilik yapan ve birakma durumundan sonra yeniden baslama orani en yüksek olan maddeler olarak bilinmektedir. Günümüzde bu maddeleri alan kisilerin vücutlarinda bulunan maddelerin analizi çesitli yöntemlerle yapilmaktadir. Bu yöntemler için, biyolojik matriksler yani ter, idrar, kan, saç, tükürük, plazma, dis ve amniyotik sivilar maddeye maruz kalinan zaman dikkate alinarak kullanilmaktadir. Biyolojik matriksler, madde analizinin spesifikligi ve duyarliligi için önemli kisitlamalar olusturmaktadir. Biyolojik matriksler kompleks içerige sahip olmasinin yaninda, ilaca maruz kalma süresine bagli olarak testin hatali sonuçlar vermesine neden olabilmektedir. Madde analizi için kullanilan diger metotlar arasinda, kapiler elektroforezi, spektrometrik ve kromotografik yöntemler gelmektedir. Bu tekniklerin sagladigi avantajlar; boyut, sekil ve kütle/yük durumuna göre ayirma gerçeklestirdigi için benzer yapisal moleküller için yüksek ayirma gücü göstermesi ve bu nedenle madde tayini için duyarliligi yüksek yöntemler olmasidir. Kapiler elektroforez teknigi, özellikle saç matriksinde madde analizi için çesitli dedektör sistemleri ile birlestirilmesi sonucunda, küçük düzeyde örnek kullanimi ile etkili ve basit bir yöntemdir. Kromotografik yöntemler arasinda LC (sivi kromatografisi) ve GC (gaz kromotografisi) kilit yöntemleri olusturmaktadir. Bu yöntemlerin farkli dedeksiyon sistemleri ile kombinasyonu sonucunda duyarliliklari degismektedir. Kromotografik analizler için en önemli sorun örnek üzerinde uygulanan ön islemlerin zaman almasi ve kalifiye eleman tarafindan uygulanabilir olmasi olusturmaktadir. Bu nedenle hizli testler olarak immunoassaylere yönelik çalismalar artmaktadir ve sonuçlari dogrudan yari kantitatif ya da kantitatif tayin edilecek analizler gelistirilmesi önem kazanmistir. Immunoassay denemeler, ilk olarak klinik uygulamalarda kullanilmak üzere idrar örneklerinde madde tayini için gelistirilmistir. Sürekli gelistirilen immunoassay testleri tek bir ilacin analizini gerçeklestirildigi gibi bir ilaç sinifinin da analizini gerçeklestirebilir. Her test kiti tek basina ucuz olmakla birlikte yillik tüketilen miktar birlestirildiginde çok fazla maliyet olusturmaktadir. Ayrica, en iyi algilama süreleri 12-30 dakika arasinda degismektedir. Madde analizi için bir diger yöntem olan çesitli kimyasal sensörler, farkli analitik metotlar kullanilarak gelistirilmistir. Bu kapsamda, Kemilüminesans (CL), floresan, yüzey plazmon rezonans (SPR), yüzey akustik dalga (SAW), yüzey-aktif Raman Saçilmasi (SERS) ve elektrokimyasal yöntemler aktif rol oynamistir. Bu metotlarla yapilan kokain biyosensörlerin basit tasarimlar olmamasinin yaninda, duyarliliklari ve seçicilikleri istenilen düzeyde bulunmamaktadir. Alternatif yöntem olarak aptasensörler, düsük maliyetli ve yüksek duyarliliga sahip kokain analizlere imkân vermesiyle ilgi çekmektedir. Uyusturucu veya uyarici madde kullanan kisiler bu aliskanliklarini daha madde kullanimina ilk basladiklari zamanlarda ailelerinden saklar ve uzun süre bu konuda dikkatli davranirlar. Bazi ebeveynler ise çocuklarinin bu maddeleri kullandigindan süphelenirler ancak bir türlü bunu kabul edemezler. Özellikle yukarida bahsedilen uyusturucu tespit yöntemlerine basvurmaktan çekinirler. Iste böyle süphe duyulan zamanlarda ebeveynlerin kendilerinin ev ortamlarinda çocuklarinin madde kullanip kullanmadiklarini anlayacaklari bir tani testinin olmasi onlari bu konuda daha hizli davranip önlem almalarini ve gerekirse tedaviye baslamalarini saglayacaktir. Bilindigi gibi madde kullanan kisiler bu maddeleri vücutlarina farkli yollarla almaktadirlar. Maddeler vücuda burundan, agizdan, deriden ve damar içinden alinmaktadir. Bu sekilde vücuda alinmalari sirasinda kisiler bu maddelere ellerine alip maddeyi özellikle parmak uçlarina bulastirmaktadirlar. Sonuç olarak mevcut çözümlerin yetersizligi, uyusturucu ve uyarici etkisi olan çesitli kimyasal maddelerin, kullanimindan süphe duyuldugu zamanlarda uygulanabilen, spesifik ve hizli analizinin yapilmasini saglayan ayrica analizde ilk kez kullanilan bir madde olan sodyum aljinat tabanli hidrojelin kimyasal belirteçlerle entegrasyonuna dayanan bir tani yönteme olan gereksinimin varligi ilgili teknik alanda gelistirmeler yapmayi zorunlu kilmistir. Bulusun Kisa Açiklamasi Bulus konusu yöntemin hipotezi olan uyusturucu ve uyarici madde kullanan kisiler mutlaka bu maddeleri kullanmadan önce maddeleri ellerinde tutup parmaklarina, burunlarina temas ettirmistir ve deriye temasla bulasan madde bir belirteçle tespit edilebilir yargisindan yola çikilarak yapilan çalismada maddelerin kendilerine özgü belirteçleri aljinat tabanli bir hidrojele eklendi. Sentezlenen hidrojel kisilerin parmak uçlarina ve tirnaklarina sürüldü. Hidrojel içindeki belirteçler bu bölgelerdeki madde kalintisi ile tepkimeye girerek renk degistirdi. Böylece sentezlenen belirteç yüklü hidrojelin, renk degistirmesine bakilarak kisilerin madde ile temasta bulundugu dolayisiyla bu maddeleri kullanma olasiliklarinin çok yüksek oldugunun anlasilabildigi bir ön tani testi gelistirildi. Sentezlenen madde tanima hidrojelini, daha etkin kullanmanin bir diger yolu ise sadece deri üzerindeki kalintilari tespit etmekte degil ayni zamanda bu maddelerin içinde oldugu içeceklerden de tespitinin yapilabilmesidir. Bunun için ise hazirlanan belirteçli hidrojelin içine yerlestirildigi bir kol bilekligi tasarlanmistir. Bu kol bilekligi içindeki hazneye yerlestirilen hidrojel üzerine birkaç damla süpheli bir içecek damlatildiginda iki üç dakika içinde renk degisimi ile içecegin içinde yabanci madde olup olmadigi anlasilabilecektir. Bu bileklik sayesinde kisilerin kendilerinden habersiz içeceklerine karistirilan herhangi bir yabanci madde olup olmadigi tespit edilebilecektir. Özellikle ebeveynlerin çocuklari için alacaklari bu önlemle kisilerin kendilerini korumalari saglanmis olacaktir. Kullanilan jel sodyum aljinat ile hazirlanmistir. Bunun nedeni sürülen yüzeyde yapismasi ve yogun bir sekilde kalmasidir. Ardindan jel içerisine uyusturucu veya uyarici madde belirteçleri çesitli yöntemlerle eklenmistir. Bu çalismanin en belirgin ve farkli özelligi madde tespitinde hidrojel kullanilmasidir. Çünkü madde tespitinde kullanilan belirteçler tek basina deriye sürüldügünde deri üzerinde herhangi bir renk degisimi gözlemlenmemistir. Ayrica kullanilan belirteçler deri yüzeyinde tutunamayip akip gitmistir. Üstelik kullanilan belirteçler deriyi yakabilen, asindiran kimyasallar içermektedir. Jel içinde kullanildiginda deriye herhangi bir zarar vermemektedir. Özellikle ebeveynler için çocuklarindan süphe duyduklari zaman uygulayabilecekleri bu yöntem oldukça basit, pratik ve önemlidir. Bulus konusu yöntemin tematik alani olan malzeme bilimi ve nanoteknoloji ülkemizde ve dünyada oldukça yeni olan ancak sürekli gelisim gösteren bir alandir. Bu sebeple bu çalismada bu alana uygun olarak oldukça farkli bir konuyu literatüre kazandirmak ve yerli bir malzeme üretmek gibi temel hedefleri kapsamaktadir. Bulusun Detayli Açiklamasi Mevcut bulus, yukarida bahsedilen gereksinimleri karsilayan, tüm dezavantajlari ortadan kaldiran ve ilave bazi avantajlar getiren uyusturucu ve uyarici etkisi olan çesitli kimyasal maddelerin, kullanimindan süphe duyuldugu zamanlarda uygulanabilen, spesifik ve hizli analizinin yapilmasini saglayan ayrica analizde ilk kez kullanilan bir madde olan sodyum aljinat tabanli hidrojelin kimyasal belirteçlerle entegrasyonuna dayanan bir tani yöntem ile Bulus konusu yöntemde asagidaki islem basamaklari izlenmistir; ve deri üzerindeki geçen süresine göre alinan renk skalasi çikarilmasi, daha sonra madde temasi olan el derisi sabunlu su ve suyla yikandiktan sonraki renk skalasi çikarilmasi çikti alinmasi çalisma için üç farkli içecek hazirlanmasi örnekler bileklik içine yerlestirilen hidrojel üzerine damlatilarak elde edilen renk degisiklikleri kaydedilmesi kaydedilmesi Bulus konusu yöntemin ilk islem basamagi olan sodyum aljinat tabanli hidrojel sentezi su sekilde saglanmaktadir. eklenip, manyetik karistiricida 65 OC'de 600 rpm hizda 2 saat boyunca isitilip karistirilarak tamamen çözülmesi saglanir ayni sicaklikta karistirilmasi saglanir oranlarda ilave edilerek 1 saat boyunca karistirilir sürülerek renk degisimleri verileri kaydedilmesi saglanmistir. Bulus konusu yöntemin bir sonraki islem basamagi olan Kokain, LSD, Barbitürat, Morfin, Eroin ve Esrar belirteçlerinin hazirlanmasi su sekilde saglanmaktadir. Her maddenin taninmasinda kullanilan kimyasal belirteçler bulunmaktadir. Bulus konusu yöntemde kullanilan belirteçler laboratuvarda bulunan maddeler kullanilarak sentezlenmistir. Hazirlanan belirteçler deri üzerine uygulanmadan önce madde üzerine uygulanarak geçerliligi test edilmistir. Barbitürat ayirici belirteç hazirligi için; için 0.1 gr kobalt asetat 100 ml suda çözüldü ve üzerine 0.2 gr asetik asit ilave edildi. Hazirlanan çözeltinin toz numune üzerine damlatildiginda mor renk vermesi numunenin barbitürat oldugunu göstermektedir. Kokain ayirici belirteç hazirligi için; 6.8 gr kobalt klorür ve 4.3 gr amonyum tiyosiyanat birkaç damla gliserin içeren 50 ml suda çözüldü. Hazirlanan çözeltinin toz numune üzerine damlatildiginda mavi renk vermesi numunenin kokain oldugunu göstermektedir. Morfin ayirici belirteç hazirligi için; klorür 50 ml saf suda çözüldü. Hazirlanan çözeltinin toz numune üzerine damlatildiginda turkuaz-yesil renk vermesi numunenin morfin oldugunu göstermektedir. Eroin ve LSD ayirici belirteç hazirligi için; 50 ml suda 5 ml nitrik asit eklendi ve seyreltik nitrik asit çözeltisi hazirlandi.Hazirlanan çözeltinin toz numune üzerine damlatildiginda açik sari- turuncu renk vermesi numunenin eroin oldugunu göstermektedir. Hazirlanan çözeltinin toz numune üzerine damlatildiginda kahverengi-mor renk vermesi numunenin LSD oldugunu göstermektedir. Esrar ayirici belirteç hazirligi için; 5 gr KOH 50 ml etil alkol içinde çözüldü. Hazirlanan çözeltinin toz numune üzerine damlatildiginda mor -kirmizi renk vermesi numunenin esrar oldugunu göstermektedir. Parmak uçlarina ve tirnaklara maddelerin sürülmesi ve deriye sentezlenen belirteçli hidrojelin uygulanmasi su sekilde saglanmaktadir. Bulus konusu yöntemde kullanilan simülasyon kokain, barbitürat, LSD, morfin, eroin ve esrar örnekleri deneklerin isaret parmaklarina 0,1 gram alinarak sürülmüs ve yaklasik 1 saat bekletilmistir. Daha sonra içinde bu maddelere özgü belirteçler olan hidrojeller parmak uçlarina bir firça yardimi ile sürülerek en iyi sonucu almak için bes dakika bekletilmistir. Ortaya çikan renk degisimi kaydedilmistir. Bu islem parmak uçlarina sürülen madde miktari sabit tutularak jel içindeki belirteç miktari oranlari degistirilerek tekrar edilmistir. Elde edilen veriler kaydedilmistir. Daha sonra parmak ve tirnak üzerindeki madde kalintisi kaç saate kadar etkin sonuç verir anlamak için 1.5, 2, 2.5 ve 3 saat sonra deney tekrarlanmis ve sonuçlar kaydedilmistir. Degisen renklerin nicel sonuçlari için hidrojeller renk sensöründe okutulmus ve degerler R(red), G(green), B(blue) seklinde alinmistir. Parmak uçlarindaki madde kalintisi sabunlu su ile yikandiktan sonra deney tekrarlanmis ve alinan sonuçlar kaydedilmistir. Kimyasal madde tespiti yapan bileklik çiziminin yapilmasi ve üç boyutlu yazicidan çiktisinin Bulus konusu yöntemde sentezlenen yabanci madde tespiti yapan hidrojelin ticari boyutu ve hayatin hangi kisimlarinda insanlara faydali olacagi yönünde arastirmalar yapildi. Buna göre insanlarin kendilerinden habersizce içtikleri içeceklere de bu yabanci maddelerin katilabildigi ve bu durumda çesitli magduriyetlerin yasandigi haberlerine çok sik rastlanildi. Bu sebeple bunu önlemek için bir kol bilekligi haznesine, sentezlenen belirteçli jeller yerlestirildi. Eger kisi süpheli bir durumla karsilastigini hissederse bu bileklige birkaç damla süpheli içecekten damlatmasi yeterli olacaktir. Çünkü gözle görünen renk degisimi ile içecekte yabanci madde oldugunu anlayacaktir. Böylece bu duruma göre kisilerin önlemin alabilecekleri yaninda tasiyabilecekleri pratik ve hizli bir test tasarimi literatüre kazandirilmistir. Bileklik üzerine yerlestirilen hidrojelin içecek içindeki maddeyi tespit edebilecegi çalisma için üç farkli içecek (su, limonata ve soda) hazirlanmasi islemi su sekildedir. Çiktisi alinan bilekligin haznesine sentezlenen hidrojel damlatilmis ve nemini kaybetmemesi için hazne bir kapakla kapatilmistir. Deney için su, soda ve Iimonatadan 10,er ml alinip içine simülasyon kokain, barbitürat, LSD, morfin, eroin ve esrar örneklerinden 2 gr eklenip karistirilmistir. Hazirlanan madde içerikli içeceklerden damlalikla alinip bileklik haznesi içindeki hidrojel üzerine damlatilip bes dakika beklenmistir. Elde edilen renk degisikligi kaydedilmistir. Kullanilan belirteçler içinde bulunan kimyasallarin çogu insan derisini tahris özellige sahiptir. Ancak bu belirteçlerin jel içinde kullanilmasi onlarin bu zararli etkilerini azaltmaktadir. Kullanilan bu belirteçler kullanim sirasinda sadece bes dakika deri ile temasta bulunmaktadir. Deneyler yapilirken bu maddelerin deri üzerinde herhangi bir olumsuz sonucu gözlenmemistir. Bulus konusu yöntemde kullanilan simülasyon kokain, barbitürat, LSD, morfin, eroin ve esrar örnekleri deneklerin isaret parmaklarina 0,1 gram alinarak sürülmüs ve yaklasik 1, 1.5, 2, 2.5 ve 3 saat bekletilmistir. Jel içine %5, %10 ve %20 oraninda belirteçler ilave edilmis hidrojeller firça ile parmak uçlarina ve tirnaklara sürülüp 5 dakika beklenmistir. En iyi sonuç %20 belirteç içeren jel ile alindigindan bütün belirteçler bu oranda jel içine ilave edilmistir. Belirlenen saatlerin sonunda barbitürat tespiti için jel içine %20 oraninda dillie-koppany reaktif ilave edilmistir. Elde edilen sonuçlar ve renk sensöründe okutulan renk degerleri Tablo 3lte verilmistir. Barbitürat tanima testi renk sensörü Tablo 3. Barbitürat belirteci yüklü hidrojelin renk sensöründe okutulan renk degerleri Belirlenen saatlerin sonunda kokain tespiti için jel içine %20 oraninda scott(ruybal) reaktif ilave edilmistir. Elde edilen sonuçlar renk sensöründe okutulan renk degerleri Tablo 4,te verilmistir. Barbitürat tanima testi renk sensörü Tablo 4. Kokain belirteci yüklü hidrojelin renk sensöründe okutulan renk degerleri Belirlenen saatlerin sonunda morfin tespiti için jel içine %20 oraninda demir (III) klorür reaktif ilave edilmistir. Elde edilen sonuçlar ve renk sensöründe okutulan renk degerleri Tablo 5,te verilmistir. Barbitürat tanima testi renk sensörü Tablo 5. Morfin belirteci yüklü hidrojelin renk sensöründe okutulan renk degerleri Belirlenen saatlerin sonunda eroin tespiti için jel içine %20 oraninda Vitali reaktif ilave edilmistir. Elde edilen sonuçlar ve renk sensöründe okutulan renk Tablo Gide verilmistir. Barbitürat tanima testi renk sensörü Tablo 6. Eroin belirteci yüklü hidrojelin renk sensöründe okutulan renk degerleri Belirlenen saatlerin sonunda LSD tespiti için jel içine %20 oraninda Vitali reaktif ilave edilmistir. Elde edilen sonuçlar ve renk sensöründe okutulan renk degerleri Tablo Tde verilmistir. Barbitürat tanima testi renk sensörü Tablo 7. LSD belirteci yüklü hidrojelin renk sensöründe okutulan renk degerleri Belirlenen saatlerin sonunda esrar tespiti için jel içine %20 oraninda beam reaktif ilave edilmistir. Elde edilen sonuçlar ve renk sensöründe okutulan renk degerleri Tablo 8lde verilmistir. Barbitürat tanima testi renk sensörü Tablo 8. Esrar belirteci yüklü hidrojelin renk sensöründe okutulan renk degerleri Bulus konusu yöntemde çocuklarinin uyarici veya uyusturucu türevleri kullanimindan süphelenen ebeveynlerin kullanabilecegi hizli, pratik ve kendilerinin uygulayabilecegi bir madde tespit tani yöntemi gelistirilmistir. Bu tarz yabanci madde kullanan kisiler maddeleri vücutlarina alirken mutlaka bunlara parmaklari ile dokunmak zorundadir. Nasil ki sigara kullanan kisilerin parmaklarinda nikotin kalintilari var ise bu kisilerin parmaklarinda maddelerin kalintilari olmalidir. Yabanci madde kullanan kisilerde bu maddelerin tespiti kandan, idrardan veya saçtan yapilmaktadir. Iste daha bu maddelerin yeni yeni kullanimin basladigi süpheli durumlarda veya tedavi görüp birakan kisilerin sürekli takibinin yapilacagi zamanlarda bu karmasik yöntemler yerine hizli sonuç alinabilecek bir testin olmamasi büyük bir eksiklik yaratmaktadir. Bulus konusu yöntem sayesinde kisilerin laboratuvara gitmeden evde uygulayabilecekleri bir test gelistirilmistir. Buna göre yabanci maddelerin tespitinde kullanilan belirteçler sodyum aljinat tabanli bir hidrojel içine konulmustur. Buna göre kisilerin el parmaklarina bu jelin uygulanmasi ile eger parmak yüzeyinde madde kalintisi var ise jelin renginin degismesi ile maddenin kullaniminin oldugu sonucuna varilmistir. Bu belirteçlerin direkt parmak uçlarina sürülmesi ile renk degisimi gözlenmedigi gibi yüzeyde madde kalintisi ile yeterli sürede tutunamadigindan (akip gittiginden) bu sekilde kullanimi sonuç vermemistir. Üstelik bu belirteçlerin direkt cilt ile temasi ciddi cilt yaniklarina neden olmaktadir. Bu sebeple bu maddeler hidrojel içine konularak deriye sürüldügünde deriye yapismasi ve sonuç verene kadar madde ile temasi saglanmistir. Bulus konusu yöntemde ayrica sentezlenen hidrojelin baska bir kullanim alani daha düsünülmüstür. Buna göre bazi kötü niyetli kisiler bu maddeleri karsilarindaki kisilerin haberi olmadan habersizce alinmasini saglayabilmektedir. Haberlerde ve sosyal medyada duydugumuz bazi olaylarda kisilerin içeceklerine veya yiyeceklerine bu maddeler habersizce konulabilmektedir. Kisilerin böyle durumlarda karsilastiklarinda ve magdur olduklarinda bunu ispatlayacaklari bir materyal ellerinde bulunmamaktadir. Ayrica süpheli durumlarda kendilerini koruyacaklari ya da önlem alacaklari bir doneleri de olmamaktadir. Böyle durumlarda karsilastiginda kisilerin kullanabilecekleri süphe çekmeyen bir kol saati seklinde tasarim yapilmistir. Bu tasarimda sentezlenen belirteçli hidrojel kol saati seklinde yapilan materyalin oyuk kismina yerlestirilmistir. Süpheli bir içecek kisilere sunuldugunda kisiler bu içecekten bir iki damla jel üzerine damlattiginda aninda olusan renk degisimini görerek içecegin içinde yabanci madde oldugunu anlayacak ve önlemini alacaktir. Böylece bu çalisma ile kisilerin bu durumlarda magduriyetinin önlenebilecegi önemli bir test olarak da literatüre kazandirilmistir. Yapilan bu yöntemde kullanilan materyaller simülasyon ürünleridir. Sentezlenen hidrojel sadece deri üzerindeki kalintilari bulmak üzerine deneylerle desteklenmistir. Ancak bu materyal gerçek bagimlilardan elde edilen idrar ile de çalisilabilir. Buradan elde edilen sonuçlara göre küçük paketler seklinde eczanelerde satilip kisilerin kullanimina sunulabilir. Bu sayede madde tespitini oldukça pratik ve hizli yapilabildigi yerli ve milli bir çalisma olarak literatüre kazandirilabilir. Bu basvurunun koruma kapsami, istemler kisminda belirlenmis olup yukarida kesinlikle örnekleme amaciyla anlatilanlarla sinirli tutulamaz. Teknikte uzman bir kisinin bulusta ortaya konan yeniligi, benzer yapilanmalari kullanarak da ortaya koyabilecegi ve/veya bu yapilanmayi ilgili teknikte kullanilan benzer amaçli diger alanlara da uygulayabilecegi açiktir. Dolayisiyla böyle yapilanmalarin özellikle basvurumuzun varliginda yenilik ve teknigin bilinen durumunun asilmasi kriterinden yoksun olacagi da asikârdir. TR TR TR