Opis patentowy opublikowano: 30.12.1978 99544 Int. Ol.2 F16L 3/Otf CZYJELNIA Ur.-edu Pafeatowego Twórcy wynalazku: Zdzislaw Mazanówiciz, Jerzy Martynik Uprawniony z patentu: Kombinat Górniczo-Hutniczy Miedzi Zaklady Badawcze i Projektowe Miedzi „Ouprum", Wroclaw (Polska) Rozbieralna podpora rurociagu napowietrznego Dziedzina techniki. Wynalazek dotyczy rozbieral¬ nej podpory rurociagu o duzej srednicy, prowadzo¬ nego nad powierzchnia terenu na odcinkach miedzy podporami stalymi. Wysokosc podparcia rurociagu wynosi do 40 cm od powierzchni terenu do spodu rurociagu.Stan techniki. Dotychczas dla podparcia dlugiego rurociagu napowietrznego o duzej srednicy, prowa¬ dzonego bezposrednio nad terenem, stosuje sie bloki fundamentowe o Wadze kilku ton, wykonane na mokro z betonu w szalowaniu indywidualnym.Trasa rurociagu przewaznie przebiega przez tereny rolne, a zatem brak dobrych dróg, zwieksza koszt wykonania. Takie podparcia wymagaja indywidual¬ nych szalowan, jak równiez dowozenia mieszanki betonowej do kazdej podpory. Przewozenie mieszan¬ ki betonowej wzdluz kilkukilometrowej trasy do¬ prowadza do jej rozwarstwienia. W tym wypadku nalezaloby uruchomic gruszki betoniarskie majac równoczesnie dobiry dojazd do (przewozenia betonu.Roboty betoniarskie zwiazane z wykonaniem pod¬ pór trwaja dosc dlugo i zailezne sa od warunków atmosferycznych. W przypadku likwidacji rurocia¬ gu, podpory takie pozostaja na trasie i utrudniaja rolnicze wykorzystanie odzyskanego terenu.Znane jest rozwiazanie rozbieralnej podpory prze¬ suwnej rurociajgu natpówietrizneigd (zgloszenie P-l78874) utworzonej przez uklad czterech elemen¬ tów z których doine stanowiace podklad w postaci dwóch prostokatnych plyt fundamentowych majajca 2 kazda w swym obszarze srodkowym nadlew, sa ukladane bezposrednio na podlozu. Dwa górne ele¬ menty w postaci belek ulozone na wymienionych plytach dolnych w kierunku do nich poprzecznym lecz równoleglym do osi rurociagu, -obejmuja nad- lewy obu dolnych plyt i sa sciajgniejte srubami.W ten sposób z czterech elementów powstaJje kon¬ strukcyjnie jedna podpora. Dla ukladanego na niej rurociagu o duzej srednicy, foeliki górne maja po¬ wierzchnie slizgowe, usytuowane wzdluiz kierunku osi rurociagu, najkorzystniej odpowiadajace ksztal- tem i wielkoscia srednicy ukladanego na podporze rurociagu.Rozwiazanie to niewatpliwie korzystniejsze od podpór stalych wykonanych na mokro, jest jed¬ nak uciazliwe do montazu ze wzgledu na koniecz¬ nosc wystarczajacego spoziomowania wszystkich elementów,, które to spoziomowanie umozliwia do¬ piero sczepienie srubami podpory w jedna calosc.Istota wynalazku. Zgodnie z wynalazkiem, pod¬ pora rozbieralna rurociajgu sklada sie z dwóch pre¬ fabrykowanych elementów zelbetowych. W tworza¬ cym ja ukladzie tych dwóch elementów, dolny w po¬ staci plyty ma we wglebnym w swej górnej po¬ wierzchni gniezdzie, osadzony suwdiwie element górny z wierzchnia powierzchnia slizgowa dla ru¬ rociagu, przy czym dno wymienionego gniazda jest pokryte warstwa materialu -termoplastycznego a miedzy ta warstwa a osadzonym w gniezdzie ele- 99 5443 mentem górnym jest umieszczona twarda prze¬ kladka.Ustawienie wymienianych prefabrykatów odbywa sie bezposrednio na gruncie rodzimym, po zdjeciu warstwy humusu. Rozstaw podpór na trasie wynika z warunków uzyskania pod stopa ptrefaibrykatu na¬ prezen mniejszych od dopuszczalnych dla danego podloza. Dopuszcza sie ustawienie podpory dla grun¬ tu o naprezeniu dopuszczalnym giranicznym wyno¬ szacym 1,0 kG/cm2. W przypadku mniejszych na¬ prezen niz 1,0 kG/cm2 nalezy dokonac wymiany gruntu na warstwe podsypki piaskowej ustabili¬ zowanej. W przypadku wystepujacej wody grunto¬ wej wzglednie wody opadowej naplywajacej pod fundament podpory, nalezy wykonac rów opaskowy lub ulozyc dren — odprowadzajac Wode na teren nizej polozony.Elementy prefabrykowane zgodnie z wynalaz¬ kiem, pozwalaja na uzyskanie skróconego czasu ustawiania podpór i •ulozenia nitki rurociagu. Usta¬ wienie podpory ogranicza sie do wykonania podloza z plaszczyzna górna w poziomie, a nastepnie usta¬ wienie plyty dolnej równiez w poziomie na osi tra¬ sy rurociagu.Podpory prefabrykowane wedlug wynalazku sa oszczedne materialowo sa równiez mniej praco¬ chlonne przy ich wykonywaniu* W rozwiazaniu wyeliminowano elementy toczne podpór a ksztalt siodlowy elementu górnego pozwala na szybkie ustawienie i ulozenie rurociagu jak równiez jego demontaz. Na ustawianie podpór nie wplywaja ha¬ mujaco warunki atmosferyczne. Po zdemontowaniu rurociagu podpory prefabrykowane mozna uzyc wielokrotnie na innych trasach co umozliwia calko¬ wite zagospodarowanie terenu, dla celów rolnych po likwidacji rurociagu.Objasnienie figur rysunku. Wynalazek jest opi¬ sany ponizej w oparciu o przyklad niewiazacego wykonania przedstawiony na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój poprzeczny elementów podpory, fig. 2 — przekrój podluzny tych samych elementów a fig. 3 — zmontowana podpore w widoku laksonometrycznyin.Przyklad realizacji wynalazku. Jak pokazano na fig. 112 podpore tworza tylko dwa elementy z których dolny jest fundamentowa plyta 1, a górny belka oporowa 2 z powierzchnia górna o ksztalcie siodla i promieniem krzywizny zblizonym do pro¬ mienia rurociagu 3. Powierzchnia siodla jest wylo¬ zona blacha 4, twoirzaca bezposrednie, przesuwno- -slizgowe podparcie wzdluz osi rurociagu.)W górnej powierzchni 5 plyty 1 jest wykonane zaglebienie w postaci gniazda 6, którego dno jest pokryte kilkucentymetrowa warstwa asfaltowa 7 na która to warstwe asfaltu jest polozona nastepnie twarda pilsniowa przekladka 8. Plastyczna warstwa asfaltowa 7 pozwala po ulozeniu na podporze rulro- ciagui, na samoczynne jego spoziomowanie sie a tym samym na równomierne rozlozenie obciazenia na belke podporowa 2. Twarda przekladka 8 zapobiega przyklejeniu sie belki podporowej 2 do plyty fun¬ damentowej 1 i umozliwia ich wzajemne rozlacze¬ nie przy rozbieraniu podpory.Plyta fundamentowa 1 jest ulozona na gruncie rodzimym badz na piaskowej podsypce 9 lub na 99 544 4 warstwie z chudego betonu. Dla zwiekszenia przy¬ czepnosci plyty do podloza jest ona wyposazona w uzebrowaniia 11 usytuowane poprzecznie wzgle¬ dem osi rurociagu. Oba elementy podpory sa zao- patrzone w ucha 12 ulatwiajace montaz a nastepnie demontaz podpory.Taka1 konstrukcja podpory umozliwial ponadto wykonanie belki oporowej 2 o zróznicowanej wyso- kosci do kilku typowymiarów, co znacznie ulatwia ukladanie rurociagu w nierównym terenie, bowiem latwiej jest zastosowac belke oporowa o pozadanej w danym miejscu wysokosci, niz uzyskiwac ten sam efekt przez poglebianie podloza pod podpoira lub jego podwyzszanie za pomoca dodatkowej wyrów- nywujacej wysokosc warstwy podsypki badz dodat¬ kowej warstwy betonu.Równiez mozliwe jest wykonywanie krzywizny siodla belki podporowej 2 o róznym promieniu w zaleznosci od srednicy danego rurociagu, przy nie¬ zmiennych wszystkich innych wymiarach obu ele¬ mentów podpory.Umozliwia to budowanie (rurociagów o róznych srednicach przy zastosowaniu podpory wedlug wy¬ nalazku, w których plyta fundamentowa jest zaw¬ sze taka sama, natomiast belka oporowa jest zasto¬ sowana z krzywizna powierzchni 'oporowej w zalez¬ nosci od okreslonej potrzeby.Zastosowanie podpory wedlug wynalazku do ru¬ rociagu o srednicy zewnetrznej 1020 mm, wykazalo mozliwosc ulozenia rurociagu na podporach, któ¬ rych ciezary elementów wynosza odpowiednio •— dla plyty fundamentowej okolo 700 kG, a belki pod- 39 porowej ok. 100 kG. Jak z tego wynika elementy te sa latwo przewozone samochodem ciezarowym na miejsce ich ustawiania, zaopatrzonym w podnos¬ nik o nosnosci 1 tony. 40 PL