Przedmiotem wynalazku jest zautomatyzowana wiertarka sterowana pneumatycznie przeznaczona zwlasz¬ cza do grupowej obróbki detali technologicznie podobnych.Dotychczas znane sa zautomatyzowane wiertarki stolowe posiadajace pneumatyczny stól podzialowy z uchwytem mocujacym i podajnikiem czesci obrabianych. W wiertarkach tych os stolu podzialowego ustalona jest nieprzesuwnie wzgledem osi wrzeciona wiertarki a podajnik czesci polaczony jest ze stolem wiertarki. Na skutek takiego rozwiazania, wiertarki moga byc stosowane tylko do wiercenia otworów rozstawionych na jednym okregu. Natomiast wykonywanie otworów rozstawionych na innych okregach wymaga przemontowywania wiertarki i ponownego dokladnego ustawienia stolu podzialowego i podajnika wzgledem osi wrzeciona.W wyniku tego wiertarki te nie nadaja sie do grupowej obróbki detali technologicznie podobnych co zazwyczaj ma miejsce w produkcji srednioseryjnej. Znane sa równiez wiertarki posiadajace pneumatyczny stól podzialowy, którego os pionowa jest zawsze bardziej oddalona od osi kolumny wiertarki niz os wrzeciona wiertarki. W wyniku tego przy wierceniu otworów o niepelnym obwodzie, których czesc otwarta zwrócona jest ku srodkowi przedmiotu obrabianego wypadkowa sil skrawania skierowana jest od kolumny wiertarki co powoduje moment gnajacy dajacy istotne odksztalcenia narzedzia wiertarki co uniemozliwia dokladne wykonywanie otworów.W znanych zautomatyzowanych wiertarkach do sygnalizacji polozen szczek uchwytu mocujacego niezbednej w cyklu automatycznym, stosowane sa elektryczne wylaczniki krancowe lub pneumatyczne zawory piloty. Wylaczniki krancowe sa zawodne w pracy w warunkach otoczenia goracych wiórów oraz strumienia chlodziwa i olejów, natomiast pneumatyczne zawory, maja duze wymiary gabarytowe oraz nie sa wstanie precyzyjnie przekazac sygnalu o polozeniu szczek ze wzgledu na znaczne skoki sterowania i nie migowy charakter ich pracy.Celem wynalazku jest usuniecie podanych niedogodnosci przez opracowanie zautomatyzowanej wiertarki sterowanej pneumatycznie, która umozliwia wykonywanie otworów rozstawionych na róznych okregach bez jej przemontowywania oraz umozliwia dokladne wykonywanie otworów dzieki znacznemu ograniczeniu momentu2 99 042 zginajacego narzedzie umieszczone we wrzecionie. Cel ten osiagnieto przez zastosowanie takiego rozwiazania konstrukcyjnego zautomatyzowanej wiertarki, w którym pnaumetyczny stól podzialowy i podajnik czesci polaczone sa z plyta przesuwana po prowadnicy w kierunku kolumny wiertarki. Dzieki temu os obrotu stolu podzialowego znajduje sie pomiedzy osia obrotu wrzeciona wiertarki i jej kolumna. Do wymienionej plyty dolaczony jest wspornik zawierajacy pneumatyczna dysze, która przymykana jest popychaczem polaczonym ze szczeka uchwytu mocujacego obrabiany przedmiot.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, który przedstawia rozmieszczenie i wzajemne polaczenie poszczególnych elementów zautomatyzowanej wiertarki.Z^. :"*yzowar»a wiertarka wedlug wynalazku zawiera stolowa wiertarke 1 z kolumna 18, wyposazona w cylinder pneumatyczno-hydrauliczny 2 do napedu przesuwu wrzeciona 3 z umieszczonym w nim narzedziem 4. Na stole 5 wiertarki 1 umieszczona jest przesuwna plyta 6 z prowadnica 7 i srubami 8. Do ptyty 6 przymocowany jesi pneumetyczny stól podzialowy 9 i pneumatyczny podajnik 10 obrabianych przedmiotów 12. Na stole podzialowym 9 umieszczony jest uchwyt mocujacy 11 obrabiany przedmiot 12 przy pomocy szu, '- 13. Szczeki 13 za posrednictwem popychacza 14 steruja dysza 15 zamocowana poprzez wspornik 16 do plyty l i polaczona przewodem 17 z szafa sterujaca 19 wiertarki. Obrabiany przedmiot 12 podawany jest do szc -lk 13 uchwytu mocujacego 11 przy pomocy podajnika 10.W zaleznosci od rozstawienia otworów w obrabianym przedmiocie 12 jest on wraz z uchwytem 11 i stok*ii: podzialowym 9 oraz podajnikiem 10 i plyta 6 przesuwany po prov dnicy 7 wzgledem osi wrzeciona 3.Nastepnie w okreslonym polozeniu caly zestaw jest zamocowany srubami 8. Obróbka przedmiotu \1 przy zacisnietych szczekach 13 uchwytu mocujacego 11 odbywa sie narzedziem 4 osadzonym we wrzecionie ^ napedzanym cylindrem pneumatyczno-hydraulicznym 2. Jezeli wiercony jest otwór o niepelnym obwodzie, przy obróbce wystepuje zawsze duza sila promieniowa dzialajaca na narzedzie 4 i cala wiertarke.Dzieki mozliwosci przesuwania przedmiotu 12 wraz ze stolem podzialowym V wzgledem osi wrzeciona 3 wiertarki mozna zawsze tak ustawic obrabiany przedmiot 12 ze wypadkowa z sil skrawania skierowana bedzie ku kolumnie 18 wiertarki, dzieki cz?t»m moment ^nacy od sil skrawania bedzie wzglednie maly.W obrabianym przedmiocie 12 wykonywane sa otwory kolejno w cyklu automatycznym sterowanym z szafki 19, a stól podzialowy 9 wykonuje zadane obroty. Informacje o polozeniu szczek 13 mocujacych przedmiot 12 w czasie obróbki, niezbedna dla realizacji odpowiednich blokad w ukladzie sterowania uzyskuje sie na skutek przymkniecia przez popychacz 14 pneumatycznej dyszy 15. Po zamknieciu wyplywu z dyszy 15, wzrasta szybko cisnienie w przewodzie 17 co stanowi sygnal dla ukladu sterujacego umieszczonego w szafce 19. PL