Przedmiotem wynalazku jest uklad do dozoru plomienia w piecach paliwowych, zwlaszcza piecach gazowych. Uklad przeznaczony jest do sygnalizacji zaniku plomienia na dozorowanym palniku, grupie palników lub plomienia w komorze spalania oraz do automatycznego sterowania elementami pieca przy inicjacji plomienia. W przypadku niemozliwosci zapalenia plomienia uklad powoduje blokade doplywu paliwa oraz uruchamia sygnal alarmowy.Znane urzadzenia tego rodzaju przystosowane sa do wspólpracy z jednym tylko rodzajem sondy, sonda elektrooptyczna, badz sonda jonizacyjna. Znany z polskiego opisu patentowego nr 53640 uklad do automatycz¬ nego rozruchu i zabezpieczenia palnika na rope, zbudowany na tranzystorach, wyposazony jest w trzy przerzutniki, z których pierwszy przerzutnik wspólpracuje z fotoopomikiem, drugi posiada przekaznik zalaczaja¬ cy iskrownik, a trzeci posiada przekaznik zalaczajacy silnik pompy paliwowej. Po zalaczeniu napiecia zasilajace¬ go nastepuje zlaczenie iskrownika, a po uplywie kilku sekund zalaczenie pompy paliwowej.W przypadku nie pojawienia sie plomienia po uplywe kilkunastu sekund, iskrownik i pompa paliwowa wylaczaja sie. Nastepnie zalaczenie jest mozliwe dopiero po uplywie okolo 30 sekund od odlaczenia napiecia zasilajacego, co zapobiega ewentualnemu wybuchowi nagromadzonych gazów. W przypadku pojawienia sie plomienia urzadzenie wylacza jedynie iskrownik, pozostawiajac zalaczona pompe paliwowa.W innych znanych ukladach wspólpracujacych z sonda jonizacyjna, napiecie zasilajace te sonde jest czesto wieksze od napiecia bezpiecznego. Ponadto stosowane do zasilania sondy jonizacyjnej napiecie przemienne powoduje niska czulosc ukladu sygnalizujacego, w wyniku czego uklad jest malo odporny na zaklócenia.Wspólna wada znanych ukladów jest fakt, ze maja zazwyczaj jeden wzmacniacz lub przerzutnik, albo kilka przerzutników polaczonych szeregowo, przez co sa podatne na przeklamania wynikajace ze zwarc, nawet niezupelnych, w obwodzie sondy.Celem wynalazku bylo opracowanie ukladu do dozoru plomienia o zwiekszonej niezawodnosci dzialania, a jednoczesnie przystosowanego do wspólpracy zarówno z sonda elektrooptyczna jak tez z sonda jonizacyjna.2 98 114 Wedlug wynalazku zostalo to rozwiazane w ten sposób, ze uklad jest zaopatrzony w dwa uklady progowe, których wejscia sa polaczone z obwodem sondy, zas wyjscia sa polaczone z blokiem programowym i przekazni¬ kiem czasowym, natomiast wyjscia bloku programowego i przekaznika czasowego, poprzez zespól zestyków, sa polaczone z elementami wykonawczymi pieca. Blok programowy zawiera multiwibrator astabilny wzbudzany przez skokowa zmiane opornosci miedzy obwodem polaczonych jego emiterów a biegunem zródla zasilania, korzystnie poprzez zestyk przekaznikowy. Zawarty w przekazniku czasowym kondensator jest polaczony z ukladem porównujacym za posrednictwem ukladu progowego, korzystnie w postaci diody Zenera, bocznikuja¬ cego zestyk przekaznika laczacego kondensator z obwodem ladujacym i porównujacym.Zgodne z wynalazkiem jest równiez polaczenie obwodu sondy z wejsciami ukladów progowych poprzez jeden, lub dwa oddzielne wzmacniacze pradu lub napiecia stalego.Wedlug alternatywy ukladu, wyjscia ukladów progowych sa polaczone bezposrednio z elementami wykonawczymi pieca.Rozwiazanie wedlug wynalazku pozwala na wspólprace z dwoma rodzajami sond, jonizacyjna i elektro- optyczna. Zastosowanie do zasilania sond napiecia stalego o wartosci bezpiecznej powoduje mala wrazliwosc urzadzenia na zaklócenia, zas zastosowanie dwóch ukladów progowych eliminuje mozliwosc wykazywania falszywych stanów w przypadku zwarc w obwodzie sondy.Wynalazek zostanie blizej objasniony na podstawie przykladu wykonania pokazanego na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia w schemacie blokowym uklad do dozoru plomienia, fig. 2 — schemat ideowy bloku programowego z fig. 1, a fig. 3 — schemat ideowy przekaznika czasowego takze zawartego w schemacie na fig. 1.Wystepowanie lub zanik na palniku 1 plomienia 2 jest wykrywane przez sonde 3, która moze byc sonda jonizacyjna lub elektrooptyczna. W przykladzie wykonania pokazano sonde jonizacyjna. Natezenie pradu wymuszonego w obwodzie sondy 3 przez przylozone z ukladu napiecie stale o bezpiecznej wielkosci, jest kontrolowane przez dwa uklady progowe 5 i 6. W przykladzie sa one dolaczone do obwodu sondy za posrednictwem dwóch oddzielnych wzmacniaczy 4 pradu lub napiecia stalego.Uklady progowe 5 i 6 zmieniaja stany swoich wyjsc w przypadkach przekroczenia dolnej badz górnej granicy przedzialu wymaganej wartosci pradu sondy 3. Iloczyn logiczny sygnalów obu ukladów progowych 5 i 6 podawany jest na wejscie bloku programowego 7 oraz na wejscie zliczajacego przekaznika czasowego 8, ograniczajacego czas trwania programu.Blok programowy 7 zawiera multiwibrator astabilny wyzwalany przez skokowa zmiane opornosci miedzy obwodem polaczonych emiterów jego tranzystorów a zródlem zasilania, w przykladzie przez, zamkniecie zestyku 10. Okresy inicjacji plomienia zliczane sa przez przekaznik czasowy 8 zmieniajacy stan swego wyjscia po uplywie wymaganego, lacznego czasu inicjacji. Przekaznik wyjsciowy 11 bloku programowego 7 przylaczony do wejscia zliczajacego przekaznika czasowego 8 wstanie poczatkowym laczy rozladowany kondensator 12 z obwodem bazy tranzystora 13, zas po przelaczeniu umozliwia ladowanie kondensatora 12 za posrednictwem nastawnego opornika 14.Napiecie na kondensatorze 12 uzaleznione jest od czasu uprzedniego ladowania w jednym lub kilku przedzialach czasowych. W okresach odwzbudzenia przekaznika 11 napiecie wystepujace na kondensatorze 12 podawane jest przez zestyk normalnie zamkniety na baze tranzystora 13 i porównywane z napieciem odniesienia podanym na emiter. Dioda Zenera 15 wlaczona miedzy kondensator 12 a obwód bazy tranzystora 13 sluzy do ograniczenia czasu nieprzerwanego ladowania kondensatora. Dopóki róznica miedzy napieciem bazy tranzystora 13 i napieciem odniesienia jest mniejsza od niezbednej, dopóty oba tranzystory 13 i 17 nie przewodza, a przekaznik 16 pozostaje w pozycji poczatkowej. Wzrost róznicy napiec powoduje przewodzenie tranzystorów 13 i 17 oraz wzbudzenie przekaznika 16. Przekaznik ten, ryglujac sie, wyznacza uplyw lacznego czasu ladowania kondensatora 12 okreslonego wartoscia opornika 14, co odpowiada uplywowi lacznego czasu inicjacji plomienia. Odryglowanie przekaznika 16 i rozladowanie kondensatora 12 moze byc dokonane zwarciem przycisku kasujacego 18.Zespól zestyków 9 steruje elementami wykonawczymi pieca. PL