Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia ksztaltek do obróbki powierzchniowej, meto¬ da luznego scierniwa, surowych wyprasek z two¬ rzyw duro, termoplastycznych i podobnych, zwlasz¬ cza do usuwania wyplywek z wyrobów bakelito¬ wych i z melaminy.Wypraski z tworzyw sztucznych formowane w formach, po zakonczeniu procesu i wyjeciu z form maja na powierzchni i krawedziach zbedne twory zwane wyplywkami, wywolane niemoznoscia szczel¬ nego zamkniecia formy. Formy do obróbki ter¬ micznej tworzyw sztucznych musza posiadac otwo¬ ry do odprowadzania powietrza i ewentualnie ga¬ zów powstajacych w procesie oraz nadmiaru wpro¬ wadzanego nieutwardzonego tworzywa. Wypraski po wyjeciu z form i ostudzeniu wymagaja obróbki wykonczajacej usuwajace wyplywki.Znane sa rózne sposoby usuwania wyplywek.Czesto stosowana jest obróbka reczna narzedzia¬ mi skrawajacymi. Sposób jest czasochlonny. Sto¬ sowanie obróbki recznej ksztaltkami sciernymi o spoiwie ceramicznym lub z zywic chemoutwar- dzalnych nie jest mozliwe, gdyz wykazuja za duza skrawnosc, co prowadzi do uszkodzenia powierz¬ chni wypraski i obnizenia rezystancji, jednego z podstawowych parametrów uzytkowych wyrobu.Jest mozliwa mechaniczna obróbka skrawaniem wyprasek, ale tylko o przekroju regularnych fi¬ gur geometrycznych. Znane jest równiez usuwanie wyplywek z wyprasek za pomoca strumienia drob- nych kulek szklanych. Moze byc stosowane do gru¬ bosci wyplywek nie wiekszej niz 0,05 mm.Przedmiotem opisu patentowego nr 85112 jest urzadzenie do mechanicznego gratowania (usuwa¬ nia wyplywek) artykulów technicznych z tworzyw sztucznych i z gumy. Stosowanie tego urzadzenia wymaga zamrazania obrabianych artykulów stalym dwutlenkiem wegla lub cieklym azotem. Urzadze¬ nie wedlug opisu patentowego nr 82 575 nadaje sie wylacznie do obcinania wyplywki z korków gumo¬ wych.Przedmiotem polskiego patentu nr 69 927 jest nóz z weglików spiekanych do obróbki przedmio¬ tów, szczególnie z gumy i z tworzyw sztucznych.Polski patent rur 92 294 zastrzega usuwanie wyply¬ wek z wyprasek z tworzyw duro, termoplastycz¬ nych i podobnych, które umieszcza sie w pojem¬ niku wygladzarki wibracyjnej, do którego dopro¬ wadza sie roztwór zwilzajacy i wsypuje ksztaltki wygladzajace wykonane z tworzywa bardziej miek¬ kiego niz tworzywo obrabiane i o ciezarze wlas¬ ciwym wiekszym niz 3 G/cm3.Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania ksztaltek do obróbki powierzchniowej surowych wyprasek z tworzyw durotermoplastycznych i po¬ dobnych, a zwlaszcza do usuwania wyplywek z wyrobów bakelitowych i z melaminy.Zgodnie z wynalazkiem ksztaltki do obróbki po¬ wierzchniowej wyprasek z tworzyw sztucznych o- trzymuje sie przez wytworzenie ria powierzchni 97 8873 97 887 4 brylek metalowych o dowolnych wymiarach i ksztalcie oraz ciezarze wlasciwym wiekszym od G/cm1 powloki z tworzywa chemoutwardzalnego o grubosci nie mniejszej niz 0,5 mm.Ksztaltki wedlug wynalazku otrzymuje sie rów¬ niez przez wprowadzenie do mieszaniny surowców tlenków metali ciezkich, takich jak biel cynkowa, minia czy glejta olowiana w stosunku od 1:3 do 1:6. Mieszanina zawiera ponadto zywice chemou- twardzalna, utwardzacz i przyspieszacz i ewentual¬ nie wypelniacze. Po wprowadzeniu tlenków miesza¬ nine surowców formuje sie w formach nadajac dowolne wymiary i ksztalt *i utwardza termicznie.Ksztaltki otrzymane sposobem viedlug wynalazku sa szczególnie przydatne do stosowania sposobu wedlug patentu nr 92 294.Sposób wedlug wynalazku jest blizej objasnio¬ ny w przykladach otrzymywania i stosowania.Przyklad I. Zmieszano 10 kg zywicy epo¬ ksydowej Epidian 5 z 0,85 kg utwardzacza Zx i na¬ stepnie dodano 50 kg bieli cynkowej (ZnO). Po do¬ kladnym wymieszaniu wprowadzono do formy. Po czterech godzinach z formy wyjeto spolimeryzo- wana zywice w ksztalcie stozków obrotowych o wysokosci 18 mm i srednicy podstawy 18 mm i ciezarze wlasciwym okolo 4,5 G/cm». Otrzymane stozki wraz z 10 kilogramami obudów wylaczników elektrycznych, wykonanych z bakelitu, umieszczono w pojemniku wygladzarki wibracyjnej. Urucho¬ miono wygladzarke na okres okolo 40 minut. Stwier¬ dzono, ze wyplywki z obudów zostaly usuniete a ostre krawedzie stepione.Przyklad II. Postapiono analogicznie jak w przykladzie pierwszym, jedynie zamiast bieli cyn¬ kowej zastosowano glejte olowiana. Otrzymane stozki mialy ciezar wlasciwy 8 G/cm«. Obudowy bakelitowe poddano obróbce tymi stozkami w wy- gladzarce wibracyjnej. Stwierdzono, ze czas ob¬ róbki moze byc krótszy w przyblizeniu o polowe, w porównaniu z przykladem pierwszym, a efekty sa takie same.Przyklad III. Zmieszano 10 kg zywicy poli¬ estrowej Polimal 109 z 0,3 kg pasty WNCH oraz 0,03 kg naftenianu kobaltu. Mieszanine wprowa- 4zono do formy, jak w przykladzie pierwszym, wypelniajac 2/3 objetosci roboczej. Nastepnie w kazdym gniezdzie zatopiono kule stalowa o sredni¬ cy 10 mm. Po zakonczeniu procesu utwardzania stozki wyjeto z formy stwierdzono, ze posiadaja ciezar wlasciwy 4 G/cm* Stozki wprowadzono lacznie z 10 kg wyprasek z melaminy do urza¬ dzenia wibracyjnego. Stwierdzono, ze po 50 minu¬ tach obróbki wypraski zostaly pozbawione wyply- wek a ich krawedzie byly stepione i zaokraglone.Przyklad IV. Postepowano analogicznie jak w przykladzie trzecim, uzyto zywicy Epidian 5 z utwardzaczem Z2 i wprowadzono zamiast kulek stalowych stozki olowiane o wysokosci 13 mm i srednicy podstawy 13 mm. Otrzymane stozki mialy ciezar wlasciwy 6,5 g/cms. Stwierdzono, ze obróbka wyprasek z melaminy, takich jak w przykladzie trzecim ulegla skróceniu do 40 minut. ' Przyklad V. Wykonano stozki obrotowe z cynku o wysokosci 13 mm i srednicy w podstawie 13 mm. Stozki nagrzano w piecu do temperatury 320°C i nastepnie umieszczono we fluidyzatorze ze sproszkowanym poliamidem. Stozki po pokryciu warstwa poliamidu 6 grubosci 0,7 mm ochlodzono do temperatury otoczenia. Ciezar wlasciwy wyko¬ nanych stozków wynosil 5 G/cm*. Przeprowadzono próbe obróbki wyprasek melaminowych jak w przykladzie IV. Stwierdzono, ze dobre wyniki otrzy¬ muje po 1 godzinie pracy. Wyniki obróbki — glarf- kosc koncowa wyprasek — jest lepsza niz wedlug przykladu czwartego. PL