Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do filtracji zawiesin, zwlaszcza do badan ich filtrowalnosci, to jest okreslenia optymalnych warunków przemywania osadu, okreslenia ilosci stopni przemywania oraz ustalenia optymalnego cyklu procesu filtracji i ilosci stopni przemycia placka filtracyjnego.W technologii chemicznej stosowane sa procesy rozdzielania produktów reakcji przez filtracje, przy czym w celu maksymalnego odzyskania filtratu lub oczyszczenia osadu stosuje sie dodatkowo przemywanie osadu — placka filtracyjnego. Typowym przykladem jest oddzielenie kwasu fosforowego jako produktu od tzw. fosfogipsu czyli odpadu w procesie otrzymywania ekstrakyjnego kwasu fosforowego dzialaniem kwasu siarkowego na surowiec fosforowy. W procesie tym waznym zagadnieniem jest nie tylko odfiltrowanie produktu, ale i mozliwie dokladne odmycie fosfogipsu w celu zmniejszenia strat kwasu fosforowego przez dwu- lub trójstopniowe przemywanie odpadu w przeciwpradzie, Uzyskanie dobrze filtrujacego sie fosfogipsu stanowi jedna z podstawowych trudnosci w procesie produkcji, a filtrowalnosc zawiesiny reakcyjnej rzutuje niejednokrotnie na zdolnosc produkcyjna wytwórni, prowadzi do znacznych strat kwasu fosforowego i powoduje czeste przestoje filtra.Znane i opisane sa w literaturze urzadzenia do badan filtrowalnosci zawiesin i przemywanie osadów a mianowicie zestawy skladajace sie z filtra i jednego odbieralnika filtratu lub filtra i kilku odbieralników filtratów posiadaja szereg wad. W pierwszym przypadku wykonanie pelnego cyklu filtracji a nastepnie kilkustopniowego przemycia osadu w sposób ciagly bez odlaczania prózni w komorze pod przegroda filtracyjna jest praktycznie niemozliwe. W drugim przypadku przez zastosowanie kilku odbieralników i kilku jednodroznych zaworów wyeliminowano czesciowo wady urzadzen z jednym odbieralnikiem filtratów.Znany jest z polskiego opisu patentowego nr 60802 zawór kurkowy wielodrogowy przeznaczony do pracy przy nadcisnieniu i podcisnieniu cieczy lub gazów, zawierajacy stozkowy kurek z przelotami wielokierunkowymi.Celem wynalazku jest opracowanie urzadzenia, w którym mozliwe jest badanie i okreslenie optymalnych parametrów filtrowalnosci zawiesin i przemywanie osadów w procesie ciaglym przy zachowaniu tych samych lub zblizonych warunków jak w przemyslowych filtratach tasmowych i karuzelowych typu: Giorgini, Bird-Prayon, Eimco^ UCEGO.2 96 323 Urzadzenie wedlug wynalazku stanowi wielopolozeniowy zawór tarczowy posiadajacy obrotowa tarcze osadzona miedzy nieruchomymi tarczami zawierajacymi kanaly przeplywowe oddzielanej cieczy, przy czym w obrotowej tarczy znajduje sie jeden kanal przeplywowy.Urzadzenie bedace przedmiotem wynalazku ma wielopolozeniowy zawór, w którym sa wykonane kanaly przeplywowe. Kanaly zaworu sa ustawione tak, ze obrót czesci obrotowej wokól sworznia daje piec mozliwych polozen zaworu tarczowego, a mianowicie: — odciety doplyw i odplyw filtra — przeplyw filtratu do pierwszej komory — przeplyw filtratu do drugiej komory — przeplyw filtratu do trzeciej komory — przeplyw filtratu do czwartej komory.Dzieki mozliwosci równoleglego laczenia i kierowania filtratów do odpowiednich komór bez wylaczenia prózni istnieje mozliwosc dowolnego ustawienia czasu trwania odpowiednich operacji a mianowicie: filtracji, przemywania pierwszego, przemywania drugiego, przemywania trzeciego i suszenia osadu. Uzyskano w ten sposób urzadzenie do odwzorcowania pelnego cyklu pracy filtra przemyslowego.Przedmiot wynalazku przedstawiony jest w przykladzie wykonania na rysunkach, na których fig. 1, przedstawia urzadzenie do filtracji i przemywania, natomiast fig. 2 widok wielopolozeniowego zaworu tarczowego z góry, zas fig. 3 zawór w widoku bocznym i w przekroju na linii A-B, fig. 4 przekrój przez zawór i kanaly wzdluz linii C-C.Urzadzenie do filtracji zawiesin przedstawione na fig. 1 sklada sie z filtra 1, nasadki 2 sluzacej do równomiernego rozprowadzania zawiesiny na warstwie filtracyjnej, wielopolozeniowego zaworu tarczowego i odbieralników 9 filtratu. Urzadzenie to jest zamocowane na wspomej konstrukcju 10. Wielopolozeniowy zawór tarczowy zaopatrzony jest w króciec 7 zasilajacy obrotowa tarcze 3 zaworu z uchwytem przylegajaca scisle do dwóch nieruchomych tarcz 5 zaworu. Wspólpracujace ze soba tarcze 3, 5 polaczone sa za pomoca sworznia 6.Zasada dzialania urzadzenia do filtracji i przemywania, a szczególnie jego wielopolozeniowego zaworu tarczowego jest przedstawiona na rysunkach fig. 5, 6, 7 i 8, na których przedstawiono poszczególne schematy polaczen. Przedstawiaja one cztery fazy ustawienia wielopolozeniowego zaworu tarczowego zrealizowane za pomoca zmiany polozenia tarczy obrotowej zaworu wzgledem nieruchomych tarcz zaworowych. W czesciach nieruchomych wykonano po cztery kanaly przeplywowe, natomiast w czesci ruchomej wykonany jest jeden kanal Kanaly górnej czesci nieruchomej polaczone sa z komora obnizonego cisnienia pod przegroda filtracyjna, kanaly dolnej czesci nieruchomej polaczone sa z poszczególnymi odbieralnikami 9 filtratów.Dla wykonania badan filtrowalnosci zawiesiny nalezy za pomoca uchwytu 4 tak przesunac tarcze 3 w stosunku do tarcz 5, aby nie bylo polaczenia z komora obnizonego cisnienia pod przegroda filtracyjna.W takim ukladzie nastepuje odciecie doplywu i odplywu filtratu. Zawiesine fazy stalej w cieczy wprowadza sie w odpowiedniej ilosci do filtra 1 stosujac nasadke 2 sluzaca do równomiernego rozprowadzenia zawiesiny na warstwie filtracyjnej. Nastepnie przesuwa sie za pomoca uchwytu 4 tarcze 3 w takie polozenie, aby nastapilo polaczenie z komora obnizonego cisnienia, przy którym nastepuje przeplyw filtratu z zawiesiny przez przegrode filtracyjna i króciec doprowadzajacy do wielopolozeniowego zaworu tarczowego, nastepnie przez kanal przeplywowy tarcz 3, 5 i przewody 8 filtratu do pierwszej komory odbieralnika 9. Dalsze operacje przemywania placka osadu i suszenia osiaga sie przez kolejne przesuwanie tarczy 3 wzgledem tarcz 5 uzyskujac przeplywy filtratu do drugiej, trzeciej i czwartej komory odbieralnika 9. Pomiar ilosci filtratu w czasie, dla poszczególnych komór odbieralnika 9 pozwala na okreslenie wlasnosci filtracyjnych danej zawiesin/.Urzadzenie do filtracji zawiesin i przemywania placka filtracyjnego jest praktyczne w uzyciu, znajduje zastosowanie zarówno w pracach laboratoryjno-badawczych jak i dla kontroli procesów w instalacjach przemyslowych, umozliwia wykonanie testów filtracji i przemywania, porównywalnych z procesem zachodzacym na filtrach przemyslowych. Uzyskane testy filtracji i przemywania umozliwiaja szybka i prawidlowa interwencje w procesie realizowanym na filtrze przemyslowym. W przypadku ekstrakcji kwasu fosforowego testy filtracji i przemywania umozliwiaja interwencje w kierunku optymalizacji samego procesu rozkladu i krystalizacji fosfogipsu. f Fig. 7 Fig.8 PL