Przedmiotem wynalazku jest uklad tyrystorowy zwlaszcza do sterowania i regulacji predkosci obrotowej silników bocznikowych pradu stalego.W znanych i powszechnie stosowanych ukladach tyrystorowych przeznaczonych do sterowania i regulacji predkosci obrotowej silników bocznikowych pradu stalego, których przeksztaltniki sa zbudowane np. w konfiguracji mostków szesciotyrystorowych, zaplon tyrystorów odbywa sie za pomoca impulsów pojedynczych badz wiazki impulsów szpilkowych w czasie trwania proporcjonalnym do kata wysterowania tyrystorów.W przypadku zaplonu pojedynczymi impulsami, pokrycie calego zakresu regulacji napiecia wyjsciowego jest mozliwe, gdy na bramkach tyrystorów pojawia sie zawsze po dwa impulsy zaplonowe przesuniete wzgledem siebie o 60° elektrycznych. Najczesciej stosowana metoda uzyskania takiego przesuniecia jest rozdzielenie impulsów w stopniach koncowych ukladu zaplonowego przez diodowy rozdzielacz, obciazajac tym samym kazdy stopien dwoma impulsowymi transformatorami. Rozwiazanie to prowadzi do zwiekszonego obciazenia tranzystorów, a ponadto powoduje taka prace ukladu, która charakteryzuje sie nierównomiernym rozplywem pradów plynacych przez transformatory, spowodowanym rozrzutem parametrów bramek sterowanych tranzystorów.W stosowanych powszechnie rozwiazaniach zachodzi ponadto potrzeba stosowania zlozonych selektywnych filtrów RC zapewniajacych poprawna prace ukladu przy zaklóceniach sieciowych.Uklad wedlug wynalazku sklada sie z potencjometru sluzacego do zadawania predkosci obrotowej, wzmacniacza uchybu predkosci obrotowej, wzmacniacza sygnalu pradu i wzmacniacza pradowego, ukladu zaplonowego oraz przeksztaltnika o konfiguracji szesciotyrystorowego mostka trójfazowego, w którym tyrystory sa zapalane podwójnymi impulsami przesunietymi wzgledem siebie o 60° elektrycznych.2 94 450 Istota wynalazku polega na umieszczaniu w ukladzie zaplonowym miedzy wzmacniaczami koncowymi zasilajacymi, odpowiednie transformatory impulsowe a generatorami pojedynczych impulsów, ukladu rozdzielajacego impulsy zaplonowe a ponadto na usytuowaniu na wejsciu ukladu, filtru przeciwzaklóceniowego zlozonego z trzech równoleglych rezystorów polaczonych do bazy transformatora i kondensatora wlaczonego miedzy baza i emiter tranzystora.Takie rozwiazanie umozliwia obciazenie stopnia koncowego ukladu zaplonowego tylko jednym transformatorem impulsowym co pozwala na stosowanie w stopniu koncowym diod, tranzystorów i rezystorów malej mocy. Poza tym pozwala na uzyskanie prawidlowych impulsów zaplonowych wszystkich tyrystorów niezaleznie od rozrzutu parametrów obwodu bramki.Umiejscowienie filtru przeciwzaklóceniowego w stopniu wejsciowym ukladu zaplonowego eliminuje wplyw zaklócen sieciowych na prace ukladu. Ponadto zastosowanie rozwiazania wedlug wynalazku pozwala na kilkakrotne zmniejszenie gabarytów transformatora impulsowego.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat blokowy ukladu tyrystorowego, a fig. 2 — schemat ideowy ukladu zaplonowego.Uklad wedlug wynalazku sklada sie z potencjometra Pt sluzacego do zadawania predkosci obrotowej, wzmacniacza uchybu predkosci obrotowej W1, wzmacniacza W2 wzmacniajacego sygnal pradu, wzmacniacza pradowego W3, ukladu zaplonowego UZ oraz przeksztaltnika tyrystorowego PT, do którego jest przylaczony silnik M, czujnik pradu CH i dlawik Dl.Uklad zaplonowy UZ zbudowany dla przeksztaltnika o konfiguracji szesciotyrystorowego mostka trójfazowego sklada sie z przesuwników fazowych PF1 do PF6, generatorów impulsów pojedynczych GJ1 do GJ6, rozdzielacza impulsów RJ, wzmacniaczy koncowych WK1 do WK6 i transformatorów impulsowych Tr1 do TR6. Rozdzielacz impulsów zaplonowych RJ jest zbudowany z dwunastu jednakowych galezi szeregowo polaczonych diod wlaczonych przepustowo i rezystorów D1iR7, D2iR8, D3i R-9, D4iR10, D5IR11, D6iR12„ D7iR13, D8iR14, D9iR15, D10iR16, D11iR17, D12iR18, przy czym pouczone anody diod galezi drugiej i trzeciej D2,D3, czwartej i piatej D4,D5, szóstej i siódmej D6,D7, ósmej i dziewiatej D8,D9, dziesiatej i jedenastej D10,D11, dwunastej i pierwszej D12,D1 sa wejsciami ukladu rozdzielajacego impulsy zaplonowe RJ, natomiast polaczone parami wolne konce rezystorów galezi pierwszej i drugiej R7,R8, trzeciej i czwartej R9,R 10, piatej i szóstej R11,R12, siódmej i ósmej R13,R14, dziewiatej i dziesiatej R15,R16, jedenastej i dwunastej R17,R18 stanowia wyjscia ukladu rozdzielajacego impulsy zaplonowe RJ.Dzialanie ukladu wedlug wynalazku jest nastepujace. Do ukladu zaplonowego UZ, sygnal US z wzmacniacza pradowego W3 jest podawany równolegle na wejscie przesuwników fazowych PF1 do PF6 przez rezystory R3 a sygnaly synchronizujace z odpowiednich faz sa podawane na wejscia tych przesuwników przez rezystory R1 i R2.Tranzystor T1 kazdego z przesuwników fazowych PF pracuje w ukladzie o wspólnym emiterze z rezystorem R4 wlaczonym w obwodzie kolektora. Ponadto zabezpieczenie przed zaklóceniami sieciowymi zapewnia filtr dolnoprzepustowy utworzony z trzech rezystorów R1,R2,R3 oraz równolegle wlaczonego do zlacza baza emiter tranzystora T1, kondensatora C2. Sygnaly z przesuwników PF1 do PF6 sa odpowiednio podawane na wejscia generatorów impulsów pojedynczych GJ1 do GJ6, które sa zbudowane w znanym ogólnie ukladzie i skladaja sie z tranzystora T2, kondensatora C2 i dwóch rezystorów R5 i R6.Z generatorów GJ impulsy zaplonowe sa przekazywane do rozdzielacza impulsów RJ gdzie sa rozdzielane przez odpowiednie diody np. z generatora GJ1 przez diody D2 i D3, z generatora GJ6 przez diody D1 i D12.W efekcie sumowania impulsów zaplonowych podawanych przez szeregowo polaczona diode D1 i rezystor R7 oraz diode D2 i rezystor R8 na wejsciu wzmacniacza koncowego WK1 zlozonego z rezystora R19 oraz tranzystorów T3 i T4 otrzymuje sie na jego wyjsciu dwa podwójne impulsy zaplonowe przesuniete wzgledem siebie o 60° elektrycznych, które poprzez transformator impulsowy TR1 sa przekazywane do przeksztaltnika PT.Odpowiednio zsumowane impulsy z rozdzielacza impulsów RJ sa podawane na wejscie wzmacniaczy WK2 do WK6a z nich poprzez transformatory impulsowe Tr2doTr6 równiez do przeksztaltnika PT. PL