Przedmiotem wynalazku jest zawór sterujacy do sterowania za p|omoca cisnienia hydraulicznego hy¬ drostatycznymi urzadzeniami sterujacymi Ma on zastosowanie szczególnie do samochodów. Zawiera on umieszczony w kadlubie poosiowo przesuwny tlok, dwa kanaly sterujace do regulacji cisnienia wykazujace odpowiednie pierscienie sterujace oraz ma on. dwa powozenia roibeoze i jedno neutralne.Znane sa zawory sterujace, w których do ste¬ rowania cisnienia dla kazdego kierunku % napedu zastosowano po jednej krawedzi przelacznikowej i dlawikowej. Do ciaglego podnoszenia cisnienia na krawedziach sterujacych zostaly przewidziane pierscieniowe sfazowania lub skosy, które zmienia¬ ja przekrój dlawika, w zaleznosci od 'drogi tloka 'zawoiru. Strumien czynnika hydraulicznego w po¬ lozeniu neutralnym zostaje rozprowadzony na oby¬ dwie krawedzie sterowania, podczas gdy przy od¬ chyleniu poczatkujacym — krawedz przelaoziniiko- wa zamyka przeplyw i czynnik hydrauliczny moze byc jeszcze tylko przeprowadzony pomad miejsce dlawienia. Przez promieniowe rozmieszczenie po¬ wierzchni ograniczajacych kanalów sterujacych — czynnik hydrauliczny przy inicjujacym zamykaniu krawedzi dlawika jest kierowany zastepczo okrez¬ nie promieniowo do kadluba zaworu, Równiez w znanych hydrostatycznych utrzadze- niach sterujacych wystepuja tego rodzaju odpro¬ wadzenia okrezne z odplywem promieniowym — przede wszysttkim na krawedziach sterujacych — 80 pomiedzy zlaczem doplywu i odplywu (DT-OS 1 755 792). Ten. promieniowy odplyw czynnika hy¬ draulicznego wywoluje niedopuszczalnie, silny swi¬ szczacy szum. Tego rodzaju odglosy sa niepozada¬ ne w hydrostatycznych urzadzeniach sterujacych,.Zadaniem wynalazku jest zbudowanie zaworu ste¬ rujacego wyzej opisanego rodzaju dla hydrostaityczT nych urzadzen sterujacych, który pracuje niezbyt glosno — tak, ze kierowca samochodu moze zniesc stosunkowo dobrze, powstajace odglosy strumienia czynnika hydraulicznego.Zadanie to zgodnie z wynalazkiem rozwiazano w ten sposób, ze dla kazdego kierunku napedu za¬ woru stemjacegio na krawedziach sterujacych tlo¬ ka zaworu zaprojektowano dwa miejsca dlawienia, z którycn pierwsze — nia zewnetrznej krawedzi siterujacej wykazuje stosunkowo duzy przekrój po¬ przeczny dlawika, a danugie miejsce dlawienia na wewnetrznej krawedzi sterujacej przy innym ba¬ nale sterujacym miejsca dlawienia wykazuje sto¬ sunkowo mialy przekrój poprzeczny. Wynalazek i jego dalsze cechy sa pirzedstawione na rysunku schematycznym, na którym lig. 1 przedsitawiia zawór sterujacy w przekroju podluznym z schematycznie wykonanym hyndirostatycznym uirzadzeniem steru¬ jacym, fig. — 2 wycinek zaworu z fig. 1 z odwró¬ conym o 90° tlokiem, foig. — 3 przekrój zaworu wzdluz linii III—III.z fig. 2 w powiekszonej fig. — 4 inna postac wykonania zawoiru wedlug fig. 2. 93 296 \93 i [z t. / W hyda^ta w rzeczywistosci sklada- sie z pompy zasilajacej 1, z uasajdzeniia siterujacego ziawór 2, z pompy steru¬ jacej 3, z silownika 4, ze zbiornika czynnika hy- ¦¦"" dir&idiczneigo 5 i przynaleznych .przewodów, jest ' równiez, uimiesziczony w kadlubie zaworu 6 oprócz otiz^dzenia rozdzielczego tloka zaworu 7 — tlok za- iwioru 8 (zwany dalej krótko tlokiem zaworu 8), który moze przesuwac sie poosiowo. Dalsze iszcze- goly hydrostatycznego urzadzenia sterujacego przy l° którym znajduje przykladowe zastosowanie projek¬ towany w wynalazku zawór sterujacy sa do uchwy¬ cenia z DT— OS 1755 792, gdzie zostaly wyczer¬ pujaco opisane i przedstawione.Przesuniecie tloka zaworu nastepuje za pomoca 15 sworznia uruchamiajacego 9. Przy tloku zaworu 8 do regulacji cisnienia znajduja sde dwa zlobki ste¬ rujace 10 i 11, srodkowy pierscien sterujacy 12 i dwa zewnetrzne pierscienie sterujace 13 i 14.Podkowy pierscien- sterujacy 12 przedstawiony na fiiig. 2 ma dwie 'krawedzie sterujace 15 i 16 lezace przy zlobkach sterujacych 10 i 11. Polozone przy zlobkach sterujacych 10 i 11 wewnetrzne krawe¬ dzie sterujace zewnetrznych piersc^in sterujacych 13 i 14 sa oznaczone cyframi 17 i 18.W kadlubie zaworu 6 sa (rozmieszczone polaczo¬ ne od strony cisnieniowej pompy zasilajacej 1 dwa kanaly doplywowe 19 i 20 oraz kanal odplywowy 21 który laczy sie ze zbiornikiem czynnika hy¬ draulicznego. * Wewnetrzne krawedzie sterujace 17 i 18 ze¬ wnetrznych pierscieni sterujacych 13 i 14 maja za¬ projektowane miejsca dlawienia o stosunkowo du¬ zym przekroju poprzecznym dlawika w positaci 35 sfazowanych pierscieni 22 i 23, które na swej calej dlugosci poosiowej wykazuja staly kat wierzchol- ¦toowy stozka, lub wiele odcinków o róznych ka¬ tach wierzcholkowych stozka. W„ zwiazku z tym sa one zbudowane jako proste lub sfiazowane pier- 40 sciernie. Na krawedziach sterujacych 15 i 16 srod¬ kowego pierscienia sterujacego 12 sa przewidziane miejsca dlawienia, o stosunkowo malym przekroju poprzecznym dlawika, w fiormiie skosów 24 i 25.Dlugosc skosów 24 i 25 mierzona wzdluz osi rów- 45 na sde podwójnej dlugosci fiaz pierscieni 22 i 23.W .ten sposób osiaga sie to, ze przy rozpoczeciu przesuwu tloka zaworu 8 zaczyna funkcjonowac glównie pierwsze miejsce dlawienia w formie s fa¬ zowanego pierscienia 22 wzglednie 23. Gdy tlok 50 zaworu 8 odbedzie polowe dirogi swojego przesu¬ wu, to zamyka sie pierwsze miejsce dlawienia tak, ze-'czynnik hydrauliczny przeplywa od kanalu do¬ plywowego 19 wzglednie 20 do kanalu odplywo¬ wego 21, tylko jeszcze przez drugie miejsce dfa- 55 wiania o stosonl^owo mialym przekroju dlawika utworzone przez skosy 24 lub 25.Przy sfazowanyim pierscieniu 22 lub 23 pierw¬ szego miejsca dlawienia mie powstaja zadne godne uwagi szimery sitrumiiehlia plynu hydraulicznego. 60 ^Skos 24 lub 25 drugiego miejsca dlawienia jest wy¬ konany, jako .skos dwustopniowy, przedstawiajacy< ^ pierwsza równolegla do osi (tloka zaworu czesc 26 i druga nachylona do osi tloka zaworu 8 czesc 27.Przez to strumien czynnika plynu hydraulicznego M 4 w tym miejscu juz na poczatku przesuwu tloka zaworu 8 zostaje wcisniety w kierunku (poosiowym % i poplynie przy wiekszym przesuwie tloka zaworu 8. gdy pierwsze miejsce dlawienia zastaje zam¬ kniete w prawie poosiowym .kierunku — z kanalu sterujacego 11 lub 10 do centralnego kanalu od¬ plywowego 21 tak, ze ma ;tym miejscu dlawienia uniknie sie powstawania niedoipuszczadnych szu¬ mów.Koniec wygietej czesci 27 dwustopniowego skosu 24 lub 25 jest zaopatrzony w przebiegajaca pro¬ mieniowa plaszczyzne koncowa 28, aby przez wy¬ tworzenie wiru. mozliwie szybko zredukowac duza szybkosc strumienia czynnika hydraulicznego po przeplynieciu drugiego miejsca dlawienia. W miej¬ sce skosów 24 i 25 jest mozliwe odpowiednie ko¬ rzystne*" rozmieszczenie sfazowanych pierscieni 29- i 30.Korzys osiagana przy zastosowaniu projektowa¬ nego wedlug wynalazku zaworu sterujacego polega na tym, ze poprzez podzial strumienia czynnika hydraulicznego na dwa miejsca dlawienia jes;t mó- - zliwe poprzez poprawne poprowadzenie strumienia tozynnika hydraulicznego osiagniecie prawie bez- szmerowej pracy zaworu sterujacego. PL