Przedmiotem wynalazku jest zawór odciazajacy, sluzacy do zabezpieczania pomieszczen zamknietych, w szczególnosci do zabezpieczania skrzyni korbowej silników spalinowych, przed eksplozja posiadajacy dobudo¬ wane do sciany odgraniczajacej zabezpieczone pomieszczenie, gniazdo zaworu i zamontowany w pewnej odleglo¬ sci od gniazda zaworu chwytnik.Zawory odciazajace o takiej konstrukcji stosuje sie w celu zabezpieczenia pomieszczen zamknietych, w których moga wystepowac eksplozje, przed uszkodzeniem lub zniszczeniem na skutek zwiekszonego cisnienia powstalego przy eksplozji. Takie zawory wbudowuje sie glównie do sciany skrzyni karbowej dwutaktowych silników Diesla - przede wszystkim w silnikach okretowych - w celu spowodowania szybkiego wyrównania nadmiernego cisnienia, powstajacego przy wybuchach rozpylonego oleju oraz dla unikniecia wytworzenia sie niebezpiecznego nadcisnienia. Dalsze przyklady zastosowania zaworu odciazajacego —to zbiorniki gazu, wieksze przewody rurowe i inne pomieszczenia i przestrzenie zamkniete, w których skladuje sie materialy wybuchowe lub gdzie moga sie wytworzyc latwopalne gazy. Zaworom odciazajacym stawia sie z reguly-ze wzgledów bezpieczenstwa — wysokie wymagania. Sa one produkowane w specjalnych fabrykach, a nastepnie montowane dla ochrony takich urzadzen — jak silniki okretowe. Dlatego juz na etapie konstrukcji, konieczne jest poczynienie wszelkich przygotowan, umozliwiajacych szybki i dokladny montaz tych zaworów.W jednej ze znanych konstrukcji — poszczególne czesci zaworu sa ze soba polaczone za pomoca wielu srub dystansowych, które jednym koncem sa przykrecane do gniazda zaworu, a na drugim koncu pozostawia sie pewien odstep dla podpórki chwytnika, który jest przytwierdzony przy pomocy nakrecanych na te sruby nakretek. Dla zamontowania tego zaworu na scianie skrzyni korbowej silnika spalinowego — konieczne jest uzycie kilku srub, które albo przechodza od zewnatrz poprzez gniazdo zaworu i chwytaja przymocowany przy scianie skrzyni korbowej gwint wewnetrzny — albo sa przykrecane od wewnetrznej strony skrzyni karbowej — - poprzez jej sciane — do gniazda zaworu.W innej ze znanych konstrukcji — sruby dystansowe podtrzymujace chwytnik — sluza równoczesnie do przytwierdzenia zaworu odciazajacegp do sciany skrzyni korbowej. Konce srub dystansowych sa przy tym przedluzone i siegaja do wewnatrz skrzyni korbowej, gdzie nakrecane sa na niej nakretki zamocowujace.2 90 599 W koncu znana jest równiez konstrukcja, przy której sruby dystansowe przykreca sie poprzez gniazdo zaworu do pierscienia wmontowanego we wnetrzu skrzyni korbowej, przymocowujac w ten sposób gniazdo zaworu do sciany skrzyni korbowej.W znanych rozwiazaniach montaz zaworu odciazajacego jest trudny i przewlekly. Czesto brak jest miejsca odpowiedniego dla wlasciwych srub mocujacych — tak, ze sa one usytuowane w miejscach niedostepnych, co bardzo czesto powoduje koniecznosc czesciowego rozbierania zaworu przy montazu — na jego czesci skladowe.Równiez, gdyby nawet sruby dystansowe zastosowac równoczesnie do umocowania zaworu do sciany skrzyni korbowej, to poszczególne jego czesci mozna by zlozyc razem — dopiero po montazu, w szczególnosci mozna by dopiero wówczas zalozyc chwytnik na sruby dystansowe i przymocowac go do nich.W wielu rozwiazaniach konieczne sa równiez prace montazowe we wnetrzu skrzyni korbowej, co jest przykre, a przy mniejszych urzadzeniach mozliwe do przeprowadzenia dopiero po udostepnieniu wnetrza przez usuniecie plyty uszczelniajacej zaworu odciazajacego.Zadaniem wynalazku jest ulatwienie montazu takich zaworów odciazajacych na scianie odgraniczajacej zabezpieczone pomieszczenie, przy tym — powinno byc mozliwe szybkie i bezpieczne zalozenie kompletnego zaworu na zewnetrznej stronie tej sciany. Zadanie to zostalo zgodnie z wynalazkiem rozwiazane w ten sposób, ze pomiedzy gniazdem zaworu i chwytnikiem — zamontowano tuleje dystansowe wokól obwodu plyty uszczelnia¬ jacej i poprzez te tuleje przetknieto sruby z dwustronnym gwintem, przechodzace przez otwory wywiercone w gniezdzie zaworu i wkrecone w gwintowane zaglebienia sciany oddzielajacej.Sruby z dwustronnym gwintem maja przy tym jeszcze dodatkowe zadanie —dokladniejszego przymoco¬ wania zaworu odciazajacego na scianie oddzielajacej zabezpieczonego pomieszczenia oraz amortyzacje cisnienia wywieranego na chwytnik przez plyte uszczelniajaca w momencie otwierania zaworu. Natomiast tuleje dystan¬ sowe przejmuja na siebie zadanie utrzymania chwytnika w odpowiedniej odleglosci od gniazda zaworu. Dlatego nie sa przy tym konieczne zadne sruby dystansowe zaopatrzone na swych koncach zewnetrznych w nakretki mocujace, lecz tylko proste sruby, opierajace sie glówka na zewnetrznej stronie chwytnika i dlatego latwo dostepne przy montazu i demontazu calego zaworu.Nastepna cecha wynalazku jest to, ze tuleje dystansowe przynajmniej jednym koncem zazebiaja sie w zaglebieniach cylindrycznych gniazda zaworu lub chwytnika, co umozliwia ustawienie poszczególnych czesci zaworu we wlasciwym polozeniu w stosunku do siebie (scentrowanie). Mozliwe jest równiez przyspawanie czesci tulei dystansowych do gniazda zaworu i do chwytnika. W korzystnym wykonaniu wynalazku tuleje dystansowe sa umocowane pomiedzy gniazdem zaworu i chwytnikiem za pomoca przynajmniej dwóch dodatkowych srub unieruchamiajacych, zazebiajacych o chwytnik i wkreconych w gwintowane otwory gniazda zaworu. Sruby te lacza razem poszczególne czesci zaworu przed montazem, co w znacznym stopniu ulatwia wszelkie manipulacje przed i w czasie montazu.Zawór wedlug wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku w przekroju osiowym.Zawór odciazajacy sklada sie z okraglego gniazda zaworu 1, którego otwór przelotowy przykryty jest plyta uszczelniajaca 2, nalozona na wpuszczony w gniazdo zaworu 1 — pierscien uszczelniajacy 3. Plyta uszczelniajaca 2 jest przycisnieta przy pomocy stozkowo zwinietej sprezyny srubowej 4, która opiera sie na chwytniku 5, zbudowanym w formie blachy kierunkowej, odprowadzajacej wytwarzane gazy. Chwytnik 5 jest trzymany przez tuleje dystansowe 6 w pewnej odleglosci od gniazda zaworu 1, w którym znajduja sie zaglebienia cylindryczne 7 na konce tulei dystansowych 6.Poprzez tuleje dystansowe 6 — przechodza zwykle sruby dwustronne 8, które przenikaja gniazdo zaworu 1 poprzez gladko przywiercone otwory. Na wystajacych z gniazda zaworu 1 koncach 9 sruby te posiadaja gwint.Montaz zaworu na scianie odgraniczajacej zabezpieczone pomieszczenie — na przyklad na scianie skrzyni korbowej silnika Diesla upraszcza sie na skutek tego, ze zawór zamocowuje sie na scianie odgraniczajacej na specjalnym przewidzianym do tego celu otworze odciazajacym, znajdujacym sie w tej scianie, a sruby dwustronne 8 wkreca sie nastepnie w gwintowane gniazda, które znajduja sie na obrzezu tego otworu, na przyklad w przyspawanym do tej sciany pierscieniu wzmacniajacym zamiast wyzej wymienionych gniazd moga byc równiez zastosowane oddzielne nakretki do srub dwustronnych 8, przytwierdzone do sciany odgraniczajacej zabezpieczane pomieszczenie.Glówki gwintowanych srub 8, wystajace z zewnetrznej strony chwytnika 5 —sa latwo dostepne, co umozliwia szybkie i latwe prace montazowe przy pomocy zwyklego klucza do przykrecania srub. Przez zcisniecie sruby 8 — równiez gniazdo zaworu 1 ponad tuleje dystansowa 6 zostaje mocno docisniete do sciany oddzielajacej zabezpieczane pomieszczenie, co gwarantuje wymagana szczelnosc. W gniezdzie zaworu 1 przewi¬ dziane sa oprócz tego gwintowane zaglebienia 10, do których wkreca sie sruby unieruchamiajace 11, które swoja glówka 12 dociskaja chwytnik 5. Sruby unieruchamiajace 11 napinaja tuleje dystansowe 6 pomiedzy gniazdem90599 3 zaworu 1 i chwytnikiem 5 i takze lacza razem poszczególne czesci zaworu przed montazem. Równiez glówki 12 srub unieruchamiajacych 11 sa latwo dostepne od zewnetrznej strony zaworu, co usuwa koniecznosc stosowania zarówno przy skladaniu zaworu, jak i przy jego montazu w miejscu przeznaczenia -srub, jak równiez innych srodków przytwierdzajacych.Zamiast przy pomocy srub unieruchamiajacych 11 - poszczególne czesci zaworu moga byc laczone w ten sposób, ze tuleje dystansowe 6 mocuje sie- ewentualnie przyspawa swymi koncami do gniazda zaworu 1 i do criwytnika 5. Chociaz wywierane - przy otwieraniu zaworu cisnienie przez plyte uszczelniajaca 1 na chwytnik 5, jest przejmowane w calosci przez sruby dwustronne 8, a te sa bezposredni zabezpieczane pomieszczenie-gniazdo zaworu 1 jest tylko stosunkowo nieznacznie obciazone, co umozliwia jego delikatna i znacznie uproszczona budowe. Opisany zawór odciazajacy - poza latwoscia montazu -odzna¬ cza sie równiez bardzo prosta konstrukcja. PL