Przedmiotem wynalazku jest sterownik kontaktronowy z napedem przesuwno-pokretnym, przeznaczony glównie do zalaczania i wylaczania dwuprzewodowych obwodów sterowania oraz do sterowania rewersyjnego.Znany np„ z polskiego patentu nr 68 251 sterownik kontaktronowy zawiera dwa niezalezne przyciski zala¬ czajacy i wylaczajacy, w którym przycisk zalaczajacy jest zwiazany z magnesem trwalym przemieszczanym ru¬ chem liniowym, a ponadto zawiera zestyk kontaktronowy szeregowo wlaczony w obwód przy pomocy magnesu trwalego, W znanym sterowniku po odsunieciu przycisku zalaczajacego i magnesu trwalego jest wlaczana cewka, która oddzialywuje na zestyk kontaktronowy w celu jego podtrzymania.Wadami tych laczników jest: koniecznosc stosowania dwóch niezaleznych czlonów napedowych „zalacze- nie-wylaczenie" oraz duzy skok czlonu zalaczajacego, trudnosci zapewnienia niezawodnej pracy i zabezpieczenia przed przypadkowym niezamierzonym zalaczeniem. Wada jest takze brak zapewnienia bezzwlocznego dzialania przekaznika sterowniczego niezaleznie od polozenia zestyku kontaktronowego. ¦ Celem wynalazku jest sterownik kontaktronowy do sterowania obwodami laczników manewrowych przy pomocy jednego pokretla tj. dokonywania czynnosci zalaczania i wylaczania obwodów sterowania laczników jednoodplywowych, dwuodplywowych i rewersyjnych. < Cel ten osiagnieto przy pomocy jednego pokretla przestawiajacego laczniki miniaturowe za posrednictwem elementów kulowych lozysk tocznych i sworznia, przy pomocy magnesu poprzecznie ustawionego do kontaktro- nu oraz poprzez równolegle laczenie kontaktronu zestykiem zwieranym lacznika miniaturowego i wyprzedzajace programowane przestawianie laczników. Wynalazek uwidoczniono w przykladowym wykonaniu na rysunkach, gdzie fig 1 przedstawia uklad sterownika jednoobwodowego z jednym kontaktronem. Fig. 2 programowe nacie¬ cie walka dla obrotu pokretla w jedna strone, fig. 3'programowe naciecie walka dla obrotu pokretla w druga strone fig. 4 sterownika rewersyjnego z dwoma kontaktronami, fig. 5 liniowa fig. 6 uklad elektryczny sterownika jednoobwodowego, fig. 7 uklad elektryczny sterownika rewersy, "^"Uklad wedlug fig. 1 zawiera pokretlo 1 ze sworzniem programowym 2 o programach wedlug f*u 2; wedlug fig^i magnesem trwalym 8 prowadzonym w oslonie 12. Z oslona zwiazane sa lozysko 4, lacznik,2 90 325 zalaczajacy i wylaczajacy 5, 6 oraz kontaktron 9 z cewka 10, W lozysku 4 poprzecznie do sworznia 2 usytuowa¬ no kulki toczne 7. Kulki z jednej strony sa ograniczone lacznikami 5, 6 z drugiej strony programowym nacieciem sworznia 2. Magnes trwaly 8 jest usytuowany w stosunku do kontaktronu 9 poprzecznie lub ukosnie. Sprezyna 3 daje ruch zwrotny osiowy i obrotowy dla napedu i mechanizmów sterownika. W przypadku sterowania laczni¬ kiem rewersyjnym fig. 4 sterownik posiada dwa niezalezne obwody z kontaktronami 9.1/9.2 i cewkami 10.1 - M0.2 zalaczane magnesem 8 przez obrót pokretla 1 w kierunku „lewo" lub „prawo". « Uklad wedlug fig.,4 rózni sie ponadto tym od ukladu z fig. 1; ze ma laczniki zalaczajace 5.1, 5.2 oraz jeden wylaczajacy 6 oraz dodatkowy program wedlug fig. 5 dla ruchu liniowego na sworzniu programowym 2.Uklad elektryczny wedlug fig. 6 cewka 10 i stykiem rozwiernym astabilnym 6. Cewka 10 i rezystor 14 sa zbocznikowane obwodem z kondensato¬ rem 12 i rezystorem 13» Astabilny zwiemy styk lacznika 5 laczy równolegle rezystor 14, kontaktron 9 i cewke . Laczniki 5 i 6 sa uruchamiane pokretlem 1, obwód zewnetrzny przylaczony do zacisków a, b. - Uklad wedlug fig. 7 rózni sie tym od ukladu wedlug fig. 1; ze zawiera dwa niezalezne uklady dla rewerso- wania, przy czym styk zwiemy lacznika 5.1 znajduje sie w ukladzie z kontaktronem 9.1, mi 15.1,<14.1, ^kondensatorem 13.1 oraz dioda 17.1, a styk zwiemy 5.2 w ukladzie z kontaktronem 9.2 cewka .2 rezystorami 15.2 i 14.2, ¦ Kondensatorem 13.2 oraz dioda 17.2, natomiast styk rozwierny lacznika 6 oraz magnes trwaly 8 sa wspólrie dla obu ukladów.Zasada dzialania ukladu wedlug fig„ 1 polega na tym, ze czynnosci zalaczeniowe dokonuje sie przez obrót lub obrót oraz liniowe przemieszczenie pokretla 1 i sworznia 2 z magnesem trwalym 8 a wylaczenie przez liniowe przemieszczenie sworznia 2 lub obrót pokretla 1. Magnes trwaly 8 wykonuje obrót, ustawia sie wzdluz osi kontaktronu 9 i powoduje jego zadzialanie. Równoczesnie sa przestawiane laczniki 5 i 6 wedlug programu na fig. 2ii fig. 3; wynikajacego z uksztaltowania sworznia 2, który popychajac kulki 7 powoduje przestawienie laczników w odpowiednim polozeniu. Zwolnienie sily dzialajacej na pokretlo 1 powoduje powrót wszystkich mechanizmów do stanu wyjsciowego, z wyjatkiem kontaktronu, który utrzymywany bedzie w stanie zamknie¬ tym dzialaniem amperozwoi przeplywajacego pradu. Sterownik moze byc wyposazony tylko w jeden kontak¬ tron dla cyklu „zalaczanie-wylaczanie" lub w dwa kontaktrony dla cyklu rewersyjnego „zalaczanie-wylacza- nie-zalaczanie".Zasada dzialania ukladu wedlug fig. 4 jest analogiczna jak ukladu wedlug fig, 1 z tym, ze magnes trwaly 8 wykonujac obrót „lewo" ustawia sie wzdluz kontaktronu 9.1 a „prawo" wzdluz kontaktronu 9.2 powodujac ich dzialanie. Równoczesnie sa przestawiane odpowiednie laczniki 5.1, 5.2 wedlug programu na fig. 2 i fig. 3.Wylaczenie dokonuje sie przez nacisniecie pokretla 1 przy pomocy lacznika 6, kulki 7 i programu wedlug fig. 5 sworznia programowego 2. l Zasada dzialania ukladu wedlug fig. 6'polega na spowodowaniu przez obrót pokretla 1, obrotu magnesu trwalego 8, zadzialanie kontaktronu 9 z wczesniejszym zwarciem elementów obwodu przy pomocy lacznika 5 z wyjatkiem diody 15 i lacznika wylaczajacego 6. Wylaczenie nastepuje przez obrót pokretla 1 w strone prze¬ ciwna lub przez liniowe przemieszczenie sworznia 2 w kierunku osiowym. Rezystor 14 ustala parametry pracy obwodu,"kondensator 12 zwieksza stala czasowa ukladu i ustala parametry obwodu, a rezystor 13 jest determi¬ nowany wymaganiami iskrobezpieczenstwa. ¦ Zasada dzialania ukladu wedlug fig. 7 posiada dwa kontaktrony w obwodach elektrycznych uzaleznionych wzajemnie za pomoca laczników 5.2, i 6, przy czym zalaczenie obwodu z kontaktronem 9.1 dokonuje sie przez obrót pokretla 1 w strone „lewo" z równoczesnym blokowaniem drugiego obwodu z kontaktronem 9.2,'zalaczania obwodu z kontaktronem 9.2 przez obrót pokretla 1 w strone „prawo" z równoczesnym blokowaniem obwodu z kontaktronem 9.1. Wylacze¬ nie dokonuje sie przez linioweosiowe przemieszczenie sworznia, co powoduje rozwarcie lacznika 6 oraz zwolnie¬ nie kontaktronów 9.1 lub 9.2. < « PL