PL8903B1 - Sposób budowy jezdni dróg kolowych. - Google Patents

Description

Jezdnia drogi kolowej jest to czesc drogi najbardziej wazna, gdyz zaleznie od jej stanu przejazd droga, czyli jedyny cel, dla którego droga istnieje, jest latwiejszy lub trudniejszy. Im bardziej jezdnia jest gladka, twarda i sucha, tern przejazd jest latwiejszy i wspólczynnik oporu mniejszy.Jezdnia drogi podlega dzialaniu trzech czynników, które sa: 1. grunt, na którym jest ona zbudo¬ wana, mechaniczne oddzialywanie cieza¬ ru przejezdzajacych wozów i czynnik, jakim jest oddzialywanie wody z opadów atmosferycznych, dostajacy sie na powierzchnie jezd¬ ni bezposrednio z atmosfery.Rozpatrywanie zosobna kazdego z tych trzech czynników, nie zwracajac jednocze- 2. 3. snie uwagi na dwa inne, jest calkiem nie¬ mozliwe. Budujac jezdnie, nalezy te 3 czynniki oraz ich wzajemne oddzialywa¬ nie miec jednoczesnie na uwadze i rozpa¬ trywac jako scisle ze soba polaczona :a- losc.Wszelki grunt naturalny, z wyjatkiem piasków, jest latwy do jazdy, o ile nie jest wystawiony na dzialanie wody, wówczas zas staje sie grzaski. Z obserwacji jednak mozna zauwazyc, iz nie zawsze ten sam grunt rozmieka ppd wplywem wody, prze¬ ciwnie sa wypadki, kiedy na odcinkach, na których powierzchni woda nie mogla sie ani chwile zatrzymac, grunt pozostaje twardy. Przyczyny wiec blota, grudy i wo- góle wadliwego stanu drogi bynajmniej nie nalezy przypisywac jedynie naturze gruntu, lecz glównie tej okolicznosci, ze'' czynniki te sa wadliwe i niepomyslnie sko¬ jarzone.! Wobec pow^zgzego powstaje py¬ tanie,* w* jaki sposób *iiiaja one byc sko¬ jarzone, aby w wyniku stan drogi byl sta¬ le, bez wzgledu na pogode i wplyw ruchu kolowego, nietylko zadawalniajacy, ale mozliwie najlepszy? Poniewaz chodzi przedewszystkiem o równomierne odprowadzenie wody z po¬ wierzchni jezdni, zadanie sprowadza sie do pytania, jaki profil powierzchni w obu kie¬ runkach, a mianowicie: poprzecznym i podluznym jest najwlasciwszy? Wspólczesna technika buduje i zaleca jako profil jezdni w kierunku poprzecznym forme mniej lub wiecej wypukla, uzywa o- na tego sposobu budowy w obu wypadkach t. j. przy budowie dróg gruntowych i szo- sowanych.Jest oczywiste, ze o ile waga pojazdu jest równomiernie rozlozona na obie pary kól, wklesniecia w miekkim gruncie, jakie po przejezdzie pozostaja, sa jednakowej glebokosci, Waga zas wówczas tylko jest równomiernie rozlozona, jezeli obie pary kól ida po powierzchni poziomej. Jezeli jednak jedna para kól idzie nizej niz dru¬ ga, wówczas ciezar pojazdu bardziej prze¬ nosi sie w te strone i wskutek tego slad po tej stronie pozostaje glebszy. Skoro droga jest sucha, róznica ta nie jest wi¬ doczna, jezeli jest jednak wilgotna, wi¬ dac wyraznie iz kolej, idaca nizej, jest glebsza. W czasie deszczu woda, splywa¬ jac w .kierunku poprzecznym, zbiera sie w wiekszej ilosci w kolei idacej nizej i wsku¬ tek tego brzegi i dno tej nizszej kolei co¬ raz bardziej rozmiekaja, a pod wplywem przejazdu wozów kolej coraz bardziej sie poglebia. Wówczas przejazd staje sie tak utrudniony, ze wozy musza kierowac sie w inne miejsce drogi, starajac sie w ten lub inny sposób szukania latwiejszego prze¬ jazdu. Wytwarza sie wskutek tego popla¬ tana siec kolei w najrozmaitszych kierun¬ kach, napelnionych woda, i tworzy sie grzaska droga, co ustepuje dopiero wów¬ czas, gdy woda powoli wyschnie; pozosta¬ je jednak chropowata powierzchnia i gru¬ da.Nietylko wiec dlatego, aby ciezar wo¬ zu rozkladal sie równomiernie na obie ko¬ leje, ale równiez w celu, aby zadna z nich bardziej od drugiej nie napelniala sie wo¬ da, powierzchnia jezdni w przekroju po¬ przecznym musi byc poziomo - prosta na calej jej szerokosci. Jest to pierwszy waz¬ ny wynik badania.Jezeli powierzchnia jezdni w kierun¬ ku podluznym idzie po linji pochylej, wo¬ da, która sie tam dostaje, splywa w tym kierunku. 0 ile jednak ten spad idzie po linji mniej wiecej krzywej, wówczas, za¬ leznie od nachylenia, splywa woda predzej lub wolniej i w tych miejscach, gdzie spad jest mniejszy, zbiera sie w wiekszych ilosciach i wskutek tego zbiera sie w tych miejscach jezdni, tworzac wskutek roz- miekania gruntu bloto. Wobec powyzsze¬ go, aby odplyw wody w kierunku podluz¬ nym odbywal sie równomiernie, profil jezdni w tym kierunku musi posiadac na¬ chylenie pod katem stalym. Jest to drugi wazny wynik badania.Wreszcie odplyw musi sie odbywac po linji prostej; gdyby bowiem byla to linja chociazby nieznacznie wygieta, przeplyw wody po linji kolei zewnetrznej bylby dal¬ szy od przeplywu po linji wewnetrznej, co równiez mialoby ten skutek, iz woda gromadzilaby sie w wiekszej ilosci i co po¬ wodowaloby dalsze ogólne zniszczenie jezdni, rozmakanie gruntu i t. d.Wobec tych trzech koniecznych warun¬ ków jest wyrazne, ze konkretnie moga o- ne byc wspólnie zastosowane tylko do jednego mniej lub wiecej krótkiego odcin¬ ka drogi, droga zas wiekszej dlugosci be¬ dzie sie skladala z pewnej liczby poszcze¬ gólnych odcinków, z których kazdy wi¬ nien byc w powyzej podany sposób budo¬ wany. W tych jednak miejscach, gdzie sie — 2 —dotykaja swemi szczytami pochyle dwócfi sasiednich odcinków, a takze gdzie sie sty¬ kaja swemi podstawami, buduje sie odcin¬ ki jezdni z materjalu twardego, gdyz w tych miejscach, z natury rzeczy, warunki wyzej wymienione nie moga byc zastoso- v;ane. Poniewaz czynnik, jakim jest oddzialywanie ciezaru wozu przy jego prze¬ jezdzie, gra pierwszorzedna role przy od¬ prowadzaniu wody z powierzchni jezdni, wynika iz, aby to bylo oddzialywanie dodat¬ nie, wymijanie wzajemne przejezdzaja¬ cych pojazdów winno byc niedopuszczal¬ ne, a jezdnia moze sluzyc wylacznie tyl¬ ko do przejazdu jednego pojazdu w jed¬ nym kierunku i szerokosc jej powinna od¬ powiadac szerokosci rozstawienia kól po¬ jazdów. PL PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób budowy jezdni dróg kolo¬ wych, znamienny tern, ze w celu usuniecia ujemnego wplywu wody, trafiajacej na powierzchnie jezdni wprost z atmosfery, odprowadzanie tejze odbywa sie w kierun¬ ku podluznym, równoleglym do osi jezdni, przyczem przekrój poprzeczny jezdni jest na calej szerokosci poziomo prosty, a prze¬ krój podluzny podzielony jest na poszcze¬ gólne odcinki o stalym kacie nachylenia na calej swej dlugosci.

2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tern, ze os kazdego odcinka stanowi linje prosta, a szerokosc jezdni odpowia¬ da szerokosci potrzebnej do przejazdu jednego tylko pojazdu.

3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, zna¬ mienny tern, ze przy budowie dróg grunto¬ wych miejsca styczne pomiedzy poszcze- gólnemi odcinkami wykonywa sie z mater¬ jalu twardego. Andrzej CholonieiWski. Zastepca: Inz, Cz. Raczynski, rzecznik patentowy. Druk L. BoguslawsMego Warszawa PL PL