Przedmiotem wynalazku jest regulator predkosci ruchów roboczych hydraulicznego silownika dwustron¬ nego dzialania, przeznaczony do stosowania w ukladach hydrauliki silowej maszyn roboczych a zwlaszcza ladowaczo-koparek wymagajacych stalej predkosci wsuwu i wysuwu tloczyska silowników hydraulicznych niezaleznie od ich obciazenia.Dotychczas w ukladach hydrauliki silowej regulacji predkosci ruchów roboczych silownika hydraulicznego dokonywano przy pomocy jednokierunkowych dlawików, wstawionych w przewód wylotowy wymienionego silownika lub tez stosowano razem z dlawikiem jednokierunkowym, normalny regulator upustowy.Wada tych rozwiazan jest to, ze w obydwóch przypadkach wystepuja duze straty energetyczne w dlawiku a w przypadku stosowania dwóch elementów regulacyjnych konstrukcja ukladu jest skomplikowana. Ponadto gabaryty urzadzenia jak i jego ciezar sa znaczne.Celem wynalazku jest usuniecie tych wad i niedogodnosci dzieki zastosowaniu regulatora o malych gabarytach i prostej konstrukcji, dzialajacego na zasadzie upustowo-dlawiacej przy minimalnym cisnieniu, wymaganym jedynie do przesterowywania suwaka regulatora.Wytyczone zadanie zostalo rozwiazane zgodnie z wynalazkiem w ten sposób, ze przy regulacyjnym przesuwie suwaka wprawo, odleglosc prawej sterujacej krawedzi lewego kanalu suwaka od lewej sterujacej krawedzi wylotowo-dlawiacego kanalu w korpusie jest mniejsza niz odleglosc lewej sterujacej krawedzi prawego kanalu suwaka od prawej sterujacej krawedzi wylotowo-dlawiacego kanalu w korpusie.Dzieki rozwiazaniu wedlug wynalazku uzyskuje sie wyeliminowanie strat energetycznych i niekorzystnych wzrostów cisnienia, przy czym regulator o malych gabarytach i prostej konstrukcji zapewnia uzyskanie praktycz¬ nie stalej, niezaleznej od obciazenia, predkosci wsuwu tloczyska dowolnego silownika hydraulicznego dwustron¬ nego dzialania oraz zwiekszenie zywotnosci calego ukladu hydraulicznego maszyny.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony na rysunku w przekroju podluznym wraz z czesciowym ukladem hydraulicznym maszyny w ujeciu schematycznym. Regulator sklada sie z korpusu 1, w którym znajduje sie2 87 573 suwak 2 ustalony w lewym polozeniu sprezyna 3. W suwaku 2 znajduje sie dysza 4, której wlot jest polaczony z wlotowym kanalem 5 korpusu 1 a wylot jest polaczony z komora 6 suwaka 2. Na zewnetrznej powierzchni suwaka 2 znajduje sie prawy kanal 7 ze sterujaca krawedzia 8 oraz lewy kanal 9 ze sterujaca krawedzia 10.W korpusie 1 wykonane sa dwa pierscieniowe kanaly: wylotowo-dlawiacy kanal 11, ograniczony dwiema krawedziami sterujacymi: prawa krawedzia 12 i lewa krawedzia 13 oraz upustowy kanal 14. Dla uzyskania malych strat energetycznych przy napelnianiu tlokowej przestrzeni silownika, wylotowo-dlawiacy kanal 11 i wlotowy kanal 5 sa polaczone przewodem 15 zaopatrzonym w zwrotny zawór 16 umozliwiajacy bezposredni przeplyw z wylotowo-dlawiacego kanalu 11 do wlotowego kanalu 5 z pominieciem dyszy 4. W polozeniu jak pokazano na rysunku, prawy kanal 7 suwaka 2 pokrywa sie z kanalem 11 korpusu 1, lewy kanal 9 suwaka 2 laczy sie z kanalem 14 korpusu 1, natomiast krawedz 10 kanalu 9 zamyka jego polaczenie z kanalem 11. Kanal 11 jest polaczony z lewym króccem 17 rozdzielacza 18, który jest przeznaczony do zasilania przestrzeni tlokowej roboczego silownika 19 maszyny a wlotowy kanal 5 jest polaczony przewodem 20 z przestrzenia tlokowa silownika 19. Upustowy kanal 14 jest polaczony poprzez trójniak 21 z przewodem 22 laczacym prawy króciec 23 rozdzielacza 18 z przestrzenia tloczyskowa silownika 19. Rozdzielacz 18 polaczony jest z zasilajaca pompa 24 wyposazona w zawór 25 bezpieczenstwa. W ukladach, w których pracuje kilka silowników hydraulicz¬ nych i wymagane jest, aby strumien wylotu cieczy z przestrzeni tlokowej dla'wszystkich tych silowników byl taki sam, regulator wedlug wynalazku zabudowany jest tak, ze wlotowy kanal 5 laczy sie ze zlewnym króccem 26 rozdzielacza 18, wylotowy kanal 11 ze zlewna magistrala 27, odprowadzajaca olej do zbiornika 28, a upustowy kanal 14 z tlocznym przewodem 29, laczacym pompe 24 z rozdzielaczem 18. W tych ukladach rozdzielacz 18 musi zapewnic mozliwosc wystepowania cisnienia hamowania ruchu silowników w calej, zlewnej magistrali 27 maszyny roboczej.Dzialanie regulatora wedlug wynalazku w ukladzie hydraulicznym pokazanym na rysunku jest nastepuja¬ ce. Ciecz wyplywajaca z przestrzeni tlokowej roboczego silownika 19 plynie przewodem 20 poprzez dysze 4 Wvsuwaku 2 do komory 6, stamtad poprzez kanal 7 do wylotowo-dlawiacego kanalu 11 korpusu 1 i dalej przez rozdzielacz 18 do zlewnej magistrali 27 i zbiornika 28. Z chwila gdy predkosc ruchu tloczyska osiagnie zadana wartosc, spadek cisnienia na dyszy 4 powoduje pokonanie sily sprezyny 3 i przesuniecie suwaka 2 tak, ze sterujaca krawedz 10 suwaka 2 przesuwajac sie poza lewa krawedz 13 kanalu 11 polaczy kanal 9 a zatem i kanal 14 z kanalem 11 korpusu 1. Wtedy czesc cieczy zasilajacej strone tloczyskowa silownika 19 poplynie przez trójnik 21, wpustowy kanal 14 i kanal 9 do wylotowo-dlawiacego kanalu 11, który jest polaczony z rozdzielaczem 18 skierowujacym olej do zlewnej magistrali 27 i zbiornika 28. Dzieki otwarciu takiego upustu, cisnienie w przestrzeni tloczyskowej silownika 19 zmaleje i predkosc wsuwu tloczyska zmniejszy sie.Jezeli jednak wskutek obciazenia tloczyska ladunkiem, nawet pelne odsloniecie krawedzi 10 i swobodny przeplyw cieczy z kanalu 14 poprzez kanal 9 do kanalu 11 nie spowoduje zadanego zmniejszenia predkosci wsuwu .tloczyska to natezenie przeplywu czyli strumien cieczy wyplywajacej z przestrzeni tlokowej silownika 19 w dalszym ciagu wzrasta i wskutek tego wzrasta równiez spadek cisnienia na dyszy 4 powodujac dalsze przesuniecie suwaka 2 w prawo, gdyz spadek cisnienia wywoluje sile pozwalajaca na dalsze ugiecie sprezyny 3.Przy dalszym przesunieciu suwaka 2 wprawo, krawedz 8 kanalu 7 zblizajac sie do krawedzi 12 zmniejsza przekrój przelotu z kanalu 7 do kanalu 11 ppwodujac dlawieniowy wzrost cisnienia w przewodzie 20 i tlokowej przestrzeni silownika 19 oraz ograniczenie strumienia wyplywajacej cieczy z tej przestrzeni do zadanej wartosci, odpowiadajacej zadanej predkosci wsuwu tloczyska. Tolerancja regulacyjna regulatora wedlug wynalazku jest zalezna od charakterystyki sprezyny 3 i przesuniecia suwaka 2 od punktu polaczenia kanalu 9 z kanalem 11 do punktu zamkniecia polaczenia kanalu 7 suwaka 2 z kanalem 11.Regulator predkosci ruchów roboczych hydraulicznego silownika dwustronnego dzialania zaopatrzony w korpus, suwak z dysza i sprezyne, znamienny tym, ze przy regulacyjnym przesuwie suwaka (2) wprawo, odleglosc prawej sterujacej krawedzi (10) lewego kanalu (9) suwaka (2) od lewej sterujacej krawedzi (13) wylotowo-dlawiacego kanalu (11) w korpusie (1) jest mniejsza niz odleglosc lewej sterujacej krawedzi (8) prawego kanalu (7) suwaka (2) od prawej sterujacej krawedzi (12) wylotowo-dlawiacego kanalu (11).87 573 6 J4 9 10 PL PL