Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do otwierania i zamykania obrotowo osadzonych drzwi, okien i wrót, a zwlaszcza urzadzenie do odchylania poszczególnych skrzydel tych drzwi, okien oraz wrót za pomoca elektrycz¬ nych silników liniowych.Urzadzenie ma szczególne zastosowanie do róznego ro¬ dzaju drzwi w halach fabrycznych i pomieszczeniach ma¬ gazynowych.Znane urzadzenia wykorzystuja do otwierania i zamy¬ kania osadzonych obrotowo skrzydel drzwi glównych jak równiezdrzwi ogólnie stosowanyeh najczesciej wirnikowy silnik elektryczny wspólpracujacyzprzekladniadoodchy¬ lania skrzydel. W znanych przekladniach wystepuja me¬ chanizmy przelaczajaco nawrotne uruchamiane z chwila dojsciaskrzydlado zderzaka. Znanesa równiez urzadzenia dzwigniowe lub teleskopowe zainstalowane pomiedzy sta¬ la rama drzwi obiektu i odnosnym skrzydlem.Znane urzadzenia teleskopowewymagaja polaczenia ich z pneumatycznym lub hydraulicznym zespolem cisnienio¬ wym i sterujacym.Wada znanych rzadzen jestduza ilosc wspólpracujacych ze soba czesci niezbednych do zredukowania wysokich obrotów wirnikowego silnika elektrycznego, wymagana wysoka dokladnosc wykonania urzadzen teleskopowych ze wzgledu na szczelnosc ukladu pneumatycznego lub hydraulicznego oraz zwiazane z tym koszty wykonania i uciazliwa eksploatacja spowodowana potrzeba czestych konserwacjii napraw.Celem wynalazku jest usuniecie znanych wad i niedo¬ godnosci przez wyeliminowanie skomplikowanego ukladu napedowego wykorzystujac w jego miejsce bardzo prosty uklad zasynchronicznym silnikiem liniowym przyporzad¬ kowanym do kazdej osi skrzydla drzwi.Istote wynalazku stanowi urzadzenie dootwierania i za¬ mykania obrotowych drzwi skladajace sie ze skrzydel, których os zamocowanajest obrotowo wlozyskachdolnym i górnym, przytwierdzonych za pomoca opraw do budowli lub ramy drzwi. Na osi skrzydla osadzona jest przesuwnie tarcza wykonana najkorzystniej w ksztalcie wycinka kola, doktórej zjednejstrony zamocowanyjest zderzak polaczo¬ ny z amortyzatorem, a z drugiej strony zamocowany jest suwnik wykonany w ksztalcie luku.Suwnik umieszczonyjest równolegle do silnika liniowe¬ go. Kat rozwarcia tarczy wraz z zamocowanym na niej suwnikiem ustalony jest w granicach 90°-120°, przy czym najkorzystniej wynosi nieco wiecej od 90°. Urzadzenie do otwierania i zamykania obrotowych drzwi z napedem posrednim posiada równolegle do osi skrzydel usytuowany walek, który polaczony jest z osia poprzez zespól kól zebatych. Na walku osadzona jest przesuwnie tarcza, na której zamocowanyjestpierscieniowy suwnik usytuowany równolegle do silnika liniowego.Ponadto na czopie walka osadzonejestramie, do którego przegubowo przytwierdzony jest jednym koncem amorty¬ zator najkorzystniej teleskopowy, zas drugi koniec amor¬ tyzatora przytwierdzonyjest do obejmy konstrukcji wspo¬ rczej. Zarówno walek jak i tarcza z suwnikiem, silnik liniowy, zestaw kól zebatych, lozysko osi, lozysko walka osadzone sa we wsporniku wykonanym najkorzystniej w ksztalcie polozonej litery U. 85 88085 880 3 4 Urzadzenie wedlug wynalazku pozwala na calkowite wykluczenie dostawania sie do niego pomiedzy suwnik i silnik liniowy róznego rodzaju zanieczyszczen na przy¬ klad kamieni, piasku, metalowych czesci powodujacych zakleszczenia, uszkodzenia i inne niesprawnosci napeduN Kolejna wazna zaleta urzadzenia jest to, ze unika sie uszkodzen mechanicznych silnika lub suwnika powodo¬ wanychwstrzasami od uderzen skrzydel (segmentów) cha¬ rakterystycznych dla otwierania i zamykania bram. Wre¬ szcie do zalet naleza: prostota wykonania urzadzenia, niezawodnosc dzialania i niskiekoszty eksploatacji z racji odpornosci na zuzycie wspólpracujacych czesci.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony na rysunku na którym fig. 1 przedstawia schematycznie urzadzenie z na¬ pedem bezposrednim na os skrzydla bramy, w widoku z przodu, fig. 2 - schematycznie bezposredni naped'urza- dzenia na os skrzydla bramy, w widoku z góry, a fig. 3 - urzadzenie z napedem posrednim na os skrzydla bramy, w widoku z przodu.W urzadzeniu z napedem bezposrednim skrzydla 1 bra¬ my przymocowane na stale do osi 2 wyposazone sa we wspólny zderzak 10, elementyblokujace 11 oraz w podpory rolkowe 18 jezdzace po szynie podlogi lub posadzki pod¬ czas otwierania i zamykania skrzydel bramy.Os 2 skrzydla 1 osadzona jest obrotowo w podporach lozyskowych w do¬ lnej 3 i w górnej 4, przytwierdzonych na stale do budowli lub konstrukcji ramy obiektu za pomoca opraw.Os 2 skrzydla 1 ma umocowana sztywnoleczprzesuwnie wzgledem osi tarcze 5 doktórej przymocowanyjestna stale suwnik 7, który usytuowany jest wzgledem osi 2 promie¬ niowo. Tarcza 5 wykonana jest w ksztalcie wycinka kola, przy czym kat rozwarcia tarczy 5 wraz z zamocowanymna niej suwnikiem 7 ustalony jest zaleznieod kata wychylenia skrzydla 1 w granicach 90° - 120°. Najkorzystniej jest, jezeli kat ten jest nieco wiekszy od 90°. W bezposrednim sasiedztwie suwnika 7 usytuowany jest asynchroniczny silnik liniowy 8 oddzielony odsuwnika szczelina powietrz¬ na. Wielkosc szczeliny powietrznej pomiedzy silnikiem 8 i suwnikiem 7 ustalona jest przez zmiane poziomu tarczy 5 wzgledem osi 2 w ten sposób, ze przesuniecie tarczy ku górze powieksza szczeline, a obnizenie poziomu tarczy 5 zmniejsza szczeline. Silnik 8 zamocowany jest na stale za pomoca uchwytu do budowli lub stalej konstrukcji bramy.Odleglosc w jakiej zamocowany'jest silnik 8 od osi 2 odpowiada promieniowi, który zatacza suwnik 7 wówczas gdy tarcza 5 zmienia polozenie podczas odchylania skrzy¬ dla. Celem zapewnienia lagodnego odchylania skrzydla 1 bramy w kierunku pokazanym na rysunku, tarcza 5 wypo¬ sazona jest w zderzak 6 dla wspólpracyzamortyzatorem 9, który usytuowany jest w obudowie urzadzenia.W urzadzeniu z napedem posrednim os 2 jest wyposazo¬ na w kolo zebato 21 i lozysko dolne 3 zamocowane do wspornika 15. Wspornik 15 w ksztalcie polozonej litery U stanowi elementnosny dla walka 12 osadzonego w lozy¬ skach 13,14 mocowanych do wspornika. Os walka 12 jest równolegla do osi 2 skrzydla 1 bramy.Na walku 12 osadzo¬ ne jest mniejsze kolo zebate 17 wspólpracujace z zebatym kolem 21 napedzane silnikiem liniowym 8 poprzez suwnik 7 zamocowany na tarczy 5. Silnik 8 umocowany jest na stale do wspornika 15 w bezposrednim sasiedztwie suwni¬ ka 7, przy czym suwnik 7 i silnik 8 oddziela szczelina o wielkosci regulowanej, bedacej wynikiem zmiany pozio¬ mu tarczy 5- Tarcza 5 osadzona jest na walku 12 przesuw¬ nie, ale z mozliwoscia zmiany poziomu dla ustalenia po¬ miedzy suwnikiem 7, a silnikiem 8 szczeliny o pozadanej •wielkosci. Kolo zebate 21 osadzone jest na osi 2, zas kolo zebate 17 osadzone jest na walku 12 na stale. Na czopie 19 walka 12 osadzone jest ramie 16, do którego przegubowo przytwierdzony jest jednym koncem teleskopowy amorty¬ zator 9.Drugi koniec amortyzatora 9 przytwierdzony jest do obejmy 20 i umocowany jestna staledokonstrukcjiwspor¬ czej skrzydla 1 bramy lub drzwi. Amortyzator 9 ogranicza szybkosc obrotowa walka 12. Polozeniekrancowe skrzydla 1 ustalone jest zderzakiem 10 poprzez blokade 11, która napotyka skrzydlo 1 na swej drodze. Poniewaz obu skrzy¬ dlom bramy przyporzadkowane sa urzadzenia napedowe analogicznej konstrukcji, skrzydlamogabycotwierane lub zamykane jednoczesnie wzglednie w okreslonej kolejnosci.Z chwila wlaczenia pradu elektrycznego do uzwojenia silnika 8 indukuje sie w nim pole elektromagnetyczne wytwarzajace sile elektromagnetyczna pomiedzy silni¬ kiem, a suwnikiem 7. Poniewaz silnik 8 jest umocowany stacjonarnie, sila dziala w kierunku liniowym na suwnik 7 tarczy 5 powodujac obrót i wychylenie skrzydla 1 bramy.Kierunek obrotu tarczy 5 zmienia sie przelaczajac na przyklad bieguny silnika 8.Celem zmniejszenia sil przyciagania silnika 8 do suwni¬ ka 7 tarczy 5, które sa znacznie wieksze od sily liniowej, zaprojektowano pomiedzy induktorem silnika 8, a suwni¬ kiem 7 kilkumilimetrowa szczeline, której wielkosc mozna ustawiczaleznie od zakladanej predkosciprzesuwu suwni¬ ka 7 wzgledem stojana silnika 8, od warunków atmosfery¬ cznych, wielkosci i ciezaru skrzydla 1 bramy. Po ustaleniu szczeliny tarcza 5 w urzadzeniu z napedem bezposrednim zaciska sie na osi 2 zas w urzadzeniu znapedemposrednim zaciska sie na walku 12 zabezpieczajac ich ustalone polo¬ zenie przed rozregulowaniem sie. Sterowanie napedu do¬ konywane jest recznie lub samoczynnie. PL