Przedmiotem wynalazku jest obrotowy rozdzielacz hydrauliczny do zasilania wielu odbiorników z jednego zródla zasilania.Znane sa obrotowe rozdzielacze hydrauliczne do równoczesnego zasilania wielu odbiorników z jednego zródla zasilania w których element rozdzielczy jest obrotowo osadzony w kadlubie i zaopatrzony w szereg obwodowo rozmieszczonych osiowych kanalów zasilajacych, a w dnie kadluba wykonany jest szereg obwodowo rozmieszczonych kanalów odbiorczych. Przez odpowiednie wzajemne ustawienie kanalów, uzyskiwane obrotem elementu rozdzielczego, uzyskuje sie zasilanie ciecza poszczególnych odbiorników.Dla zmniejszenia oporów przesterowania rozdzielacza oraz wyeliminowania zjawiska scierania elementów wspólpracujacych, element rozdzielczy rozdzielacza wedlug wynalazku ma identyczne powierzchnie czolowe, zas kanaly zasilajace stanowia przelotowy otwór, w którym osadzone sa suwliwie dwie identyczne tuleje z osiowymi kanalami oraz element zamykajacy utworzony z dwu grzybków posobnych polaczonych sprezyscie.Kanal zasilajacy rozdzielacza jest usytuowany promieniowo w elemencie obrotowym, przy czym w kanale tym jest zabudowany znany zawór zwrotny sterowany, normalnie zamkniety. Ponadto element obrotowy ma osiowe kanaly laczace przestrzen pod i nad elementem obrotowym dla wyrównania cisnien, a tym samym jego odciazenia.Kiedy zachodzi koniecznosc zasilania odbiorników otwiera sie zawór zwrotny kanalu zasilajacego i ciecz wplywa do odpowiednich komór pomiedzy tulejami osadzonymi suwliwie w kanale powodujac ich rozsuwanie wraz z grzybkami a nastepnie po oparciu sie tulei o plaszczyzny czolowe rozsuniecie grzybków elementu zamykajacego tak, iz ciecz swobodnie przeplywa do kanalów odbiorczych. Po zaniku przeplywu sprezysty element laczacy grzybki sciaga tuleje. Tuleje wtedy odsuwaja sie od kadluba, nie scieraja sie przy przesterowywa- niu rozdzielacza i nie powoduja oporów tarcia przy obrocie.Dla pewniejszego odejscia tulei od plaszczyzn czolowych kadluba po zamknieciu zaworu, nawiercony otwór w popychaku zaworu odcinajacego laczy komore miedzy tulejami a przestrzenia polaczona z cisnieniem splywu.2 85 330 W rozdzielaczu hydraulicznym wedlug wynalazku kanaly zasilajace stanowia nieprzelotowe kanaly w których jest osadzony suwliwie zespól zaworowy skladajacy sie z tulei w dnie której od strony wewnetrznej wykonane jest zaworowe gniazdo i osadzony jest suwliwie grzybek zaworu, przy czym grzybek i tuleja sa sprzezone ze soba sprezyna dociskajaca grzybek do zaworowego gniazda. Zamiast gniazda zaworowego i grzybka mozna uzyc suwaka z odpowiednimi kanalami umozliwiajacymi przeplyw cieczy po przesunieciu suwaka wzgledem tulei.W rozdzielaczach z wewnetrznymi kanalami lub trzpieniami ciecz zasilajaca wplywa do komory ponad tuleje a napór cieczy dociska tuleje do plyty kanalów odbiorczych a nastepnie napór cieczy na trzpien grzybka lub suwak powoduje otwarcie kanalów przeplywowych tak, iz ciecz swobodnie przeplywa do kanalów odbiorczych. Po zaniku cisnienia nastepuje zamkniecie kanalów przeplywowych i odsuniecie tulei od plyty kanalów odbiorczych. Po wyrównaniu sie cisnien po obydwu stronach tulei przy zamknietym przelocie tuleja utrzymywana jest w pozycji odsunietej od plyty kanalów odbiorczych sila tarcia. Tuleja nie jest obciazona zadnymi silami zewnetrznymi.Rozdzielacz hydrauliczny wedlug wynalazku przedstawiony jest na zalaczonych rysunkach na których fig. 1 przedstawia rozdzielacz w przekroju osiowym a fig. 2 i 3 — inne rozwiazania zespolów zaworowych kanalów zasilajacych w przekroju osiowym.Jak przedstawiono na fig. 1 w kadlubie 1 rozdzielacza jest osadzony obrotowo rozdzielczy element 2, którego powierzchnie czolowe zaopatrzone sa w czopy 3 osadzone w gniazdach 4 i 5 kadluba 1 i pokrywy 6 kadluba 1. Plaszczyzny czolowe elementu 2 maja równe powierzchnie. W dnie kadluba 1 obwodowo rozmieszczone sa odbiorcze kanaly 7, przy czym ich ilosc i rozmieszczanie zalezy od ilosci odbiorników oraz programu odbiorników. Równiez w rozdzielczym elemencie 2 obwodowo rozmieszczone sa osiowe przelotowe kanaly 8, przy czym ich ilosc i rozmieszczenie zalezy od ilosci odbiorników oraz programu pracy odbiorników.Srednice podzialowe kanalów 7 kadluba 1 oraz kanalów 8 rozdzielczego elementu 2 sa sobie równe.W rozdzielczym elemencie 2 wspólosiowo osadzony jest zwrotny zawór 9, którego przestrzen nad kulka polaczona jest promieniowym kanalem 10 z przewodem zasilajacym, zas przestrzen pod kulka polaczona jest promieniowym kanalem 11 z rozdzielczym kanalem 8, przy czym os kanalu 11 lezy w plaszczyznie styku tulei 14. Zawór 9 jest zaworem normalnie zamknietym. Dla jego otwarcia jest w rozdzielczym elemencie 2 wspólosiowo i przesuwnie osadzony sterujacy popychak 12. Ponadto w rozdzielczym elemencie 2 jest wykonany osiowo przelotowy kanal 13 laczacy przestrzenie nad i pod czolowymi powierzchniami elementu 2.W kanalach 8 elementu 2 osadzone sa suwliwie tuleje 14, których wewnetrzne odsadzenia 15 tworza zaworowe gniazda grzybków 16 polaczonych posobnie sprezystym elementem 17, a tworzacych odcinajace zawory normalnie zamkniete. Tuleje 14 sa zewnetrznie tak uksztaltowane, ze w miejscu, gdzie kanal 11 laczy sie z kanalem 8 utworzony jest obwodowy kanal 18.Celem zasilania ciecza zespolów odbiorczych, po odpowiednim ustawieniu rozdzielczego elementu 2, wywiera sie nacisk na popychak 12 a tym samym otwiera zawór 9, a wtedy ciecz zasilajaca z kanalu 10 wplywa do kanalu 11 oraz wypelnia kanal 18 wywierajac nacisk na tuleje 14. Nastepuje wtedy rozsuniecie tulei 14 i ich docisniecie do czolowych powierzchni kadluba 1 i pokrywy 6, a w dalszej kolejnosci rozsuniecie grzybków 16 tak, ze ciecz swobodnie przeplywa do kanalów odbiorczych.Dla zakonczenia cyklu zasilania nalezy zluzowac popychak 12, który pod wplywem nacisku sprezyny zaworu 9 na kulke tego zaworu wróci do pozycji wyjsciowej, zas kulka zaworu 9 osiadzie w swym zaworowym gniezdzie i zostanie odciety doplyw cieczy do odbiorników. Wobec spadku cisnienia w kanale 11 nastepuje zsuniecie sie grzybków 16 a tym samym docisk do ich zaworowych gniazd a w dalszej kolejnosci zsuwanie tulei 14. Aby tuleje 14 szybko i calkowicie zsunely sie, korzystne jest szybkie obnizenie cisnienia. W tym celu wpopychaku 12 wykonano osiowy kanal 19 o malym przekroju laczacy kanal 11 z ukladem splywowym a pelniacy role dlawika szczelinowego.W innych rozwiazaniach rozdzielacza przedstawionych na fig. 2 i 3 kanaly 8 sa nieprzelotowe. W kanalach 8 osadzone sa suwliwie tuleje 14, których wewnetrzne osadzenie 15 tworzy zaworowe gniazdo grzybka 23, którego trzpien 22 polaczony jest sprezyna 21 z tuleja 14. Tuleja 14 w innym rozwiazaniu stanowi prowadnice suwaka 20 zaopatrzonego w wewnetrzne kanaly 24 i obciazonego sprezyna 21, podobnie jak grzybek 23.Wewnetrzne kanaly 25 lacza zasilajace kanaly 11 z kanalami 7 i 8, po przesunieciu suwaka 20.W celu zasilania ciecza zespolów odbiorczych po odpowiednim ustawieniu rozdzielczego elementu 2 wywiera sie nacisk na popychak 12, a tym samym otwiera zawór 9 a wtedy ciecz wplywajac kanalem 11 do kanalu 8 wypelnia przestrzen nad tuleja 14. Napór cieczy na tuleje 14 powoduje jej docisniecie do plyty odbiorczych kanalów 7, a nastepnie napór cieczy na czolowe powierzchnie trzpienia 22 grzybka 23 lub suwaka 24 otwiera kanaly laczace przestrzenie cisnieniowa z odbiorcza. Przy odcieciu doplywu cieczy grzybek 22 lub85 330 3 suwak 24 przyjmuja pozycje wyjsciowe to jest zamykaja kanaly przeplywowe tulei 14 a nastepnie tuleje 14 unosza sie ku górze.Symetrycznosc elementów rozdzielacza, samoczynne odsuwanie tulei 14 od powierzchni czolowej kadluba 1 oraz odpowiednie laczenie poszczególnych przestrzeni miedzy soba pozwala na ograniczenie do minimum oporów sterowania i odciazenie rozdzielczego elementu 2. PL