Przedmiotem wynalazku jest sposób rozkladu zwiazków glinoorganicznych i szlamów zawieraja¬ cych te zwiazki, powstajacych w procesie wytwa¬ rzania zwiazków glinoorganicznych, na drodze reak¬ cji roztworów zwiazków glinoorganicznych i szla¬ mów w weglowodorach z woda.Zwiazki glinoorganiczne stanowia jeden ze skladników katalizatorów stosowanych do produk¬ cji poliolefin znanych jako katalizatory Zieglera- -Natty. Staly wzrost produkcji poliolefin stwarza wzrastajace potrzeby na produkcje tego typu zwiaz¬ ków.Wiadomo jest, ze operacje ze zwiazkami glino- organicznymi sa bardzo niebezpieczne poniewaz w zetknieciu z powietrzem zwiazki te samorzutnie zapalaja sie, a w zetknieciu z takimi substancjami jak woda, alkohole itp. reaguja wybuchowo. Ze wzgledu na niebezpieczenstwa pozaru i wybuchu stosuje sie mniej niebezpieczne roztwory zwiaz¬ ków glinoorganicznych w weglowodorach alifa¬ tycznych lub aromatycznych.Przy produkcji zwiazków glinoorganicznych i stosowaniu zachodzi potrzeba rozkladu odpadów, które nie odpowiadaja wymogom przyjetych norm, rozkladu pozostalosci w zbiornikach, rurociagach i aparatach po tych zwiazkach. Podczas produk¬ cji zwiazków glinoorganicznych takich jak np. dwuettylochloroglin, sesauicfoloroetyljogllin, trójetylo- glin itd. powstaja szilamy, które nawet po kilka¬ krotnym przemyciu weglowodorem, w celu usu- 31 niecia zawartych w nich zwiazków glinoorganicz¬ nych, w zetknieciu z powietrzem zapalaja sie stwarzajac zagrozenie pozarowe. Przy produkcji katalizatora do polimeryzacji olefin, który otrzy¬ muje sie na drodze redukcji czterochlorku tytanu zwiazkami glinoorganicznymi nieprzereagowane zwiazki glinoorganiczne, które stosuje sie w nad¬ miarze, odmywa sie od wytraconego osadu we¬ glowodorem. Przed regeneracja weglowodoru, na przyklad droga destylacji zachodzi koniecznosc rozkladu zawartego w nim zwiazku glinoorganicz- nego.Znane sa sposoby rozkladu zwiazków glinoor¬ ganicznych i szlamów powstalych podczas ich pro¬ dukcji polegajace na powolnym dodawaniu do ich roztworów lub zawiesin alkoholi, wody lub pary w specjalnie do tego celu przeznaczonych pomie¬ szczen z dala od budynków i instalacji.Rozklad alkoholem lub woda nawet rozcienczo¬ nych roztworów powoduje gwaltowna reakcje po¬ laczona z wydzieleniem sie gazowych weglowodo¬ rów i chlorowodoru, a wydzielajace sie miejsco¬ wo cieplo, powoduje gwaltowne wrzenie podawa¬ nej do rozkladu substancji, co prowadzi do roz¬ pryskiwania a nawet do zaplonu.Celem wynalazku bylo znalezienie bezpiecznego sposobu rozkladu zwiazków glinoorganicznych i szlamów zawierajacych te zwiazki, powstajacych w procesie wytwarzania zwiazków glinoorganicz^ nych. 84 75084 750 3 Istota wynalazku polega na regulowanym bez¬ piecznym sposobie rozkladu zwiazków glinoorga¬ nicznych i szlamów dzieki ich powolnej reakcji z niewielka iloscia wody rozpuszczonej w weglo¬ wodorze w stanie nasycenia i ciaglym utrzymy¬ waniu stanu nasycenia woda fazy weglowodoro¬ wej.Sposobem wedlug wynalazku lagodny rozklad zwiazków glinoorganicznych i szlamów zawieraja¬ cych te zwiazki, powstajacych w procesie wytwa¬ rzania zwiazków glinoorganicznych za pomoca wody, przeprowadza sie wprowadzajac zwiazki glinoorganiczne w roztworze weglowodorowym lub szlamy zawierajacajzwiazki glinoorganiczne w roz¬ tworze weglowodorowym, do warstwy weglowo¬ dorowej, nasyconej wodja znajdujacej sie w zbior¬ niku nad warstwa wodha. Proces prowadzi sie w atmqsfefze"azotu przy czym reakcja miedzy zwiaz¬ kami glinoorganicznymi i woda zachodzi w fazie weglowodorowej na granicy rozdzialu faz-, a stale nasycenie fazy weglowodorowej woda ma miejs¬ ce dzieki ciaglemu mieszaniu (mieszadlo umiesz¬ czone w warstwie wodnej), które sukcesywnie po¬ woduje nasycanie sie warstw w miare ubytku wody na granicy faz. Wydzielajace sie cieplo roz¬ kladu zwiazków glinoorganicznych i szlamów zo¬ staje wchloniete przez obydwie fazy, powodujac równomierne ogrzanie sie calego ukladu w grani¬ cy od 10—30°C a powstale gazy w reakcji zwiaz¬ ków glinoorganicznych z woda wydzielaja sie z ukladu. Chlorowodór natomiast rozpuszcza sie w wodzie i reaguje z wytwarzajacym sie osadem wodorotlenku glinu rozpuszczajac go. Taki spo¬ sób odbioru ciepla "zapewnia bezpieczny rozklad nawet stezonych roztworów zwiazków glinoorga¬ nicznych; Sposobem wedlug wynalazku szybkosc rozkla¬ du reguluje sie szybkoscia odbioru ciepla.Regulowany rozklad zwiazków glinoorganicznych zwlaszcza sesauichloroetyloglinu, dwuetylochloro- glinu, trójetyloglinu rozpuszczonych w weglowo¬ dorach alifatycznych lub aromatycznych, pozosta¬ losci podestylacyjnych w roztworach weglowodo¬ rowych lub szlamów zawierajacych te zwiazki przeprowadza sie doprowadzajac mieszanine stop¬ niowo do warstwy weglowodorowej nasyconej woda az do rozkladu calej ilosci zawartej w zbiorniku.Po zakonczeniu rozkladu, wode wraz ze szlamem zwiazków glinowych oddziela sie od warstwy ben¬ zynowej, przez odprowadzenie fazy wodnej z dol¬ nej czesci zbiornika. Nastepnie doprowadza sie swieza partie wody, przy czym w tej samej ilosci rozpuszczalnika weglowodorowego mozna przepro¬ wadzic rozklad nastepnej szarzy zwiazków glino¬ organicznych.Sposób wedlug wynalazku prowadzi sie w urza¬ dzeniu, które sklada sie ze zbiornika 1, zaopatrzo¬ nego w mieszadlo 2 wprowadzone do warstwy wodnej. Do zbiornika wprowadza sie od góry króccem 3 zwiazki glinoorganiczne lub szlamy albo pozostalosci tych zwiazków w roztworze we¬ glowodorowym. Króccem 4 doprowadza sie azot utrzymujacy atmosfere beztlenowa od strony do¬ prowadzania zwiazku metaloorganicznego a króc¬ cem 5 weglowodory. Wydzielajace sie gazy odpro- 4 wadza sie z ukladu za pomoca krócca 6 do chlod¬ nicy 7 a nastepnie do atmosfery.Do zbiornika 1 doprowadza sie ponadto króc¬ cem 8 w celu uzupelnienia wode a z dolu zbior¬ nika odprowadza sie króccem 9 w roztworze wod¬ nym produkty rozkladu zwiazków metaloorga¬ nicznych.Ponadto zbiornik posiada plaszcz chlodzacy 10 i polaczony jest ze zbiornikiem weglowodorów 11 oraz zbiornikiem zwiazków metaloorganicznych 12, Przyklad I. Proces prowadzi sie na urza¬ dzeniu przedstawionym na rysunku w atmosfe¬ rze azotu doprowadzonego króccem (4), wprowa¬ dzajac do zbiornika (1) o pojemnosci 1500 1 od dolu króccem (8) 500 1 wody, a ze zbiornika (11) króccem (5) doprowadza sie 500 1 benzyny. Na¬ stepnie uruchamia sie zanurzone w warstwie wod¬ nej mieszadla (2) dla przyspieszenia ustalenia sie stezen faz nasyconych na granicy fazy wodnej i benzynowej. Po czym do fazy benzynowej wpro¬ wadza sie w cz&sie 15 minut króccem (3) ze zbior¬ nika (12) 100 1 roztworu sesauichloroetyloglinu w benzynie o stezeniu 32% wagowych, zawierajace¬ go okolo 20°/o wagowych metalicznego glinu.W trakcie wprowadzania do fazy benzynowej nasyconej woda zwiazku glinoorganicznego naste¬ puje jego rozklad z wydzieleniem chlorowodoru i gazowych weglowodorów odprowadzanych króc¬ cem (6) przez chlodnice (7) do atmosfery. Nato¬ miast utworzone sole glinu jak chlorek i wodo¬ rotlenek glinu przechodza do fazy wodnej.W wyniku egzotermicznej reakcji rozkladu se- sauietylochloroglinu wzrasta temperatura srodo¬ wiska z 20°C do 30°C. Zawartosc mieszalnika chlodzi sie przeponowo do temperatury wyjscio¬ wej a nastepnie wylacza sie mieszadlo i odprowa¬ dza warstwe wodna zawierajaca nieaktywny osad soli glinu króccem (9). Operacje powtarza sie wpro¬ wadzajac do ukladu swieza wode i nowa porcje zwiazku glinoorganicznego przeznaczonego do rozkladu. Po zakonczeniu procesu rozkladu ben¬ zyne przemywa sie 3-krotnie woda i zawraca do zbiornika.Przyklad II. Próbe przeprowadza sie po¬ dobnie jak w przykladzie I z tym wyjatkiem, ze zamiast sesauichloroetyloglinu do mieszalnika wprowadza sie 100 1 roztworu dwuetylochloro- glinu o stezeniu 30% wagowych zawierajacego okolo 25% wagowych chlorku magnezu i okolo % wagowych stopu magnezowo-glinowego. Tem¬ peratura w mieszalniku wzrasta o 45°C. Po ochlo¬ dzeniu srodowiska do temperaury wyjsciowej od¬ prowadza sie warstwe wodna zawierajaca osady zwiazków nieorganicznych magnezu i glinu.Przyklad III. Sposób rozkladu jak w przy¬ kladzie I z tym wyjatkiem, ze 'zamiast sesauichlo¬ roetyloglinu z osadem do mieszalnika dano w ciagu 30 minut 400 1 benzynowego roztworu zwiazków glinoorganiczych pochodzacych z prze¬ mywania osadu wytworzonego w reakcji sesaui¬ chloroetyloglinu z czterochlorkiem tytanu. Tem¬ peratura w mieszalniku wzrosla zaledwie o 10°C.Do warstwy wodnej przechodza sole glinu i ty¬ tanu. 40 45 50 55 605 84 750 6 Przyklad IV. Do naczynia jak na zalaczo¬ nym rysunku lecz o pojemnosci 200 ml wpro¬ wadza sie 400 ml wody, 400 ml benzyny i 10 ml stezonego kwasu solnego. Calosc chlodzi sie i mie¬ sza dodajac z wkraplacza 50 ml benzynowego roztworu trójetylochloroglinu pochodzacego jako pozostalosc z pojemnika i z roztworów z trzy¬ krotnego plukania pojemnika benzyna. Analiza ze¬ branych popluczyn wykazuje zawartosc 25% wa¬ gowych trójetyloglinu. Podczas wkraplania roz¬ tworu naczynie reakcyjne chlodzi sie woda. Tem¬ peratura wzrasta po 40 minutach o okolo 40°C, a nastepnie zmalala do wartosci poczatkowej.Benzyne przemywa sie woda.Przyklad V. Do naczynia jak w przykla¬ dzie IV wprowadza sie w ciagu 0,5 godziny za¬ wiesine pochodzaca z plukania benzyna kolby po destylacji prózniowej dwuetylochloroglinu i ses- auichloroetyloglinu. Po dodaniu 100 ml zawiesiny, temperatura wzrosla o okolo 30°C. Po ochlodze¬ niu odpuszcza sie dolna warstwe wodna zawie¬ rajaca nieaktywny osad. Benzyne przemywa sie woda. li «go MiHij Iziczitus^ci Luku)84 750' Bltk 1590/76 r. 1U0 egz. A4 Cena 10 zl PL