Sposoby otrzymywania octanu blonni¬ ka, stosowane najczesciej w przemysle, po¬ legaja na dzialaniu bezwodnika kwasu oc¬ towego na wlókna blonnikowe w postaci bawelny, wlókien drzewnych, slomy lub tworzywa podobnego, przyczem wlókna te poddaje sie lub nie poddaje uprzednio obróbce, np. oczyszczaniu zapomoca al- kaljów lub kwasów, bieleniu lub hydroli¬ zie, przyczem obróbki te mozna stosowac badz kolejno, badz jednoczesnie. Reakcje prowadzi sie najkorzystniej w obecnosci pewnych ilosci katalizatorów, jako to kwa¬ sów mineralnych, pewnych kwasów orga¬ nicznych, chlorowców metali i t d. Dodaje sie równiez, jako rozpuszczalnik octanu blonnika, lodowaty kwas octowy. Miesza¬ nine tych plynów acetylujacych mozna do¬ dac odrazu lub tez w ciagu reakcji porcja¬ mi. Mozna tez uprzednio doprowadzic roz¬ puszczalnik, poczem dopiero wlasciwe srodki acetylujace. Reakcje prowadzi sie w temperaturze bardzo zmiennej, poczat¬ kowo — temperaturze niskiej, pod koniec zas — w temperaturze podwyzszonej. Pod¬ czas reakcji mase reakcyjna miesza sie energicznie.Prowadzona w ten sposób reakcja, ma te wlasciwosc, iz konsystencja i budowa masy reagujacej zmienia sie w miare po¬ stepowania reakcji w sposób ciagly za¬ sadniczo. Na poczatku reakcji ma sie do czynienia z wlóknami nierozlaczonemi, tyl¬ ko zwilzonemi; wlókna te pecznieja zwol¬ na tworzac mase galaretowata, bardzo lep¬ ka; nastepnie wlókna napecziniale rozpu-szczaja siei masa staje sie bardziej plynna, , i pod koniec^reakcji przechodzi w gume 'r'-pnB^oczyyt4'''l^^Wiecej plynna/ Przy wyborze mieszadla, któreby dzia¬ lalo racjonalnie i na wlókna nierozlaczone, i na mase galaretowata, i wreszcie na pro¬ dukt ostateczny, mniej lub wiecej plynny, napotyka sie w przemysle na znaczne trudnosci. Urzadzenia stosowane w tym celu sa zwykle typu mieszadel - gniotow¬ ników bardzo silnych, które mase te wla¬ sciwie rozgniataja. Aparaty podobne po¬ winny byc bardzo mocne, gdyz w pierw- szem stadjum wlókna daza do zaklino¬ wania ramion gniotownika, w drugiem zas stadjum masa jest bardzo gesla i do mie¬ szania trzeba zuzyc bardzo duzo energji mechanicznej. Do trzeciego stadjum, pod¬ czas którego produkt reakcji jest wiecej lub mniej plynny, gniotownik zupelnie sie nie nadaje.Stwierdzono, iz racjonalniej jest ace- tylowanie to przeprowadzic w urzadzeniu zaopatrzonem w narzady rózniace sie mie¬ dzy soba i dobrane odpowiednio do kon¬ systencji masy, jaka ta posiada w róznych stadjach reakcji; w mysl wiec wynalazku niniejszego mase przepuszcza sie przez aparat zaopatrzony w rózne narzady mie¬ szajace. Jednoczesnie zapomoca aparatu mozna reakcje prowadzic w sposób ciagly, doprowadzajac w jednym koncu aparatu wlókna i ciecz acetylujaca, w drugim zas koncu otrzymujac mase w postaci gumy.Narzady rozdrabniajace, nadajace sie w pierwszem stadjum, maja ksztalt igiel lub haczyków o nieznacznej powierzchni, któ¬ re chwytaja i 'rozrywaja wlókna, bez zgnia¬ tania i sciskania. W ten sposób rozdrabnia¬ nie uskutecznia sie zapomoca nieznaczne¬ go zuzycia energji i bez obawy zaklinowa¬ nia sie. W drugiem stadjum, gdy masa stanie sie gesta, stosuje sie mieszadlo moc¬ ne, o prostym ksztalcie, które mase ugnia¬ ta. Wreszcie w stadjum, w którem masa przechodzi w gume, miesza sie ja zapomo- ca lopatek lub narzadów w ksztalcie ra¬ my. Poniewaz zmiana konsystencji masy nie odbywa sie gwaltownie, lecz masa stopniowo przechodzi przez stany posred¬ nie, tern samem pomiedzy jednym zespo¬ lem mieszadel, a drugim mozna umiescic zespól mieszadel posrednich.Aparat mozna np. zbudowac w ksztal¬ cie rury lub kolumny pionowej, zaopatrzo¬ nej w wal srodkowy, dzwigajacy nanzady mieszajace, obracajace sie w plaszczyznie poziomej. Wlókna blonnikowe i ciecz acety¬ lujaca wprowadza sie do górnej czesci kolumny, gume zas w postaci octanu blon¬ nika usuwa sie z kolumny w sposób ciagly w dolnej czesci.Górna czesc walu dzwiga ostrzJa i ha¬ czyki, rozdrabniajace zwilzone wlókna; srodkowa czesc walu zaopatrzona jest w mocne ramiona i czesc dolna w ra¬ miona dluzsze lub krótsze, majace ksztalt lopatek.Masa reagujaca przechodzi przez ko¬ lumne zgóry niadól i, w miare zmiany swej konsystencji, jest mieszana zapomoca narzadów dostosowanych do tej ostatniej.W miejscu, w którem masa ma sklonnosc do obracania sie wraz z walem, zamiast byc mieszana, umieszcza sie odpowiednie opo¬ ry lub przeszkody.Temperature masy, przechodzacej przez kolumne, mozna miarkowac z latwo¬ scia, Mozna np. powierzchnie zewnetrzna kolumny zraszac woda goraca lub zimna lub 'roztworem soli, mozna równiez ogrze¬ wac lub ochladzac kolumne, przepuszcza¬ jac ciecz o temperaturze wlasciwej przez przestrzen zawarta miedzy scianka ko¬ lumny i plaszczem ja otaczajacym, lub przez rury lub wydrazenia umieszczone wewnatrz. Mozna wiec dowolnie ochladzac lub ogrzewac tylko okreslone odcinki ko¬ lumny i w ten sposób utrzymac tempera¬ ture stala 'dla kazdego stadjum reakcji.Srednica kolumny niekoniecznie musi byc jedna i ta sama na calej jej dlugosci. — 2 —W pewnych odcinkach kolumny, przez które masa winna przechodzic powoli, srednica musi byc wieksza, i przeciwnie kolumne nalezy zwezic w miejscach, przez które masa, w celu szybkiego ogrzania lub ochlodzenia, winna przejsc w czasie bar¬ dzo krótkim.Kolumna moze skladac sie z jednej czesci lub kilku odcinków, przez które ma¬ sa przechodzi kolejno.Najprostsza metoda pracy polega na doprowadzaniu zapomoca odpowiedniego urzadzenia do górnej czesci kolumny wló¬ kien blonnika i wszystkich srodków acety- lujacych, lecz w celu osiagniecia pewnych korzysci szczególnych, mozna z latwoscia czesc rzeczonych srodków acetylujacych wprowadzac w miejscu dowolnem kolum¬ ny; w celu równomiernego rozprowadzenia srodków acetylujacych w masie reakcyj¬ nej, dodawanych w sposób powyzszy, moz¬ na je wprowadzac do kolumny zapomoca licznych otworów rozmieszczonych na jed¬ nym i tym samym poziomie, lub zapomo¬ ca prysznicu pierscieniowego, obejmujace¬ go kolumne. W sposób powyzszy daje sie równiez przeprowadzic znany sposób ace¬ tylowania, polegajacy na tern, ze poczat¬ kowo na wlókna dziala sie kwasem octo¬ wym, pózniej zas samym tylko bezwodni¬ kiem, dodawanym w calej ilosci lub por¬ cjami.Aparat do acetylowania, stanowiacy przedmiot wynalazku niniejszego, posiada liczne korzysci w porównaniu z aparatami dotychczas znanemi. Polzwala on pro^va- P«Cznai duia. dzic z latwoscia reakcje w kazdem stadjumll w temperaturze scisle okreslonej i miesza¬ nie uskutecznic w warunkach równiez scis¬ le okreslonych. Pozwala on równiez otrzy¬ mac octan blonnika o wlasnosciach, jak wisnosc, przezroczystosc w roztworze, roz¬ puszczalnosc i t. d. scisle okreslonych.Wymiary aparatu sa doprowadzone do minimum gdyz jest on napelniony calko¬ wicie przez caly czas trwania pracy i nie posiada przestrzeni niewyzyskanych.Prowadzenie reakcji w sposób ciagly wyklucza strate czasu potrzebna do za¬ ladowywania i usuwania tworzywa obra¬ bianego z aparatu.Z punktu widzenia czysto mechaniczne¬ go urzadzenie powyzsze wykazuje te ko¬ rzysc, iz do mieszania wymaga zawsze tej samej sily, dzieki jednoczesnej obecnosci w aparacie wszystkich stadjów reakcji, rózniacych sie tak znacznie konsystencja poszczególnych czesci obrabianej masy. PL