Przedmiotem wynalazku jest kruszarka stozkowa do rozdrabniania mineralów o sredniej i duzej twar¬ dosci takich jak: bazalt, granit, wapien, klinkier, ruda itp.Znane i stosowane kruszarki stozkowe maja sto¬ zek kruszacy umieszczony na wale zawieszonym w lozysku wahliwym, a dolny jego koniec jest w tulei mimosrodowej, która obracajac sie powoduje wychylenie stozka kruszac nadawe o stozek znaj¬ dujacy sie na wewnetrznych scianach korpusu kru¬ szarki. Tuleja mimosrodowa przewaznie wylana jest bialym metalem, tworzac lozysko slizgowe z czopem walu kruszacego i z korpusem dolnym kru¬ szarki. W celu zapewnienia wykonania trudnego technologicznie ksztaltu tulei mimosrodowej jest stosowane kosztowne oprzyrzadowanie. Duze po¬ wierzchnie wspólpracujace lozyska slizgowego tulei wymagaja zapewnienia ciaglego smarowania, dla zapewnienia którego stosowana jest skomplikowana instalacja olejowa i zwiazane z tym uszczelnienia czesci wspólpracujacych. Znane sa konstrukcje z tuleja mimosrodowa osadzona w lozyskach tocz¬ nych, jednak cechuja je zwiekszone wymiary wspól¬ pracujacych elementów kruszarki.Znany jest równiez naped stozka kruszacego, w którym wewnetrzny pierscien lozyska tocznego jest nasadzony na mimosrodowy czop napedowego walu, a zewnetrzny pierscien lozyska jest osadzony w wy¬ braniu dolnego konca walu stozka. Wada tego roz¬ wiazania jest koniecznosc powiekszania zewnetrz- nej srednicy walu stozka kruszacego po to, aby umozliwic wykonanie wybrania pod lozysko toczne, wiekszej niz wymagaja wzgledy wytrzymalosciowe.Przy duzych silach kruszenia, wymagajacych stoso¬ wania duzych lozysk tocznych, rozwiazanie to prak¬ tycznie nie znajdzie zastosowania. Ze wzgledu na organiczona wewnetrzna powierzchnie wybrania w osi stozka konieczne jest stosowanie dokladnego pasowania elementów posrednich i wysokogatunko. wyeh materialów, jak równiez zachowania wspól- osiowosoi walu stozka z czopem napedowego walu.Ponadto podczas zmiany wielkosci szczeliny wylo_ towej lozysko toczne jest narazone na dzialanie wzdluznej sily ujemnie wplywajacej na jego zy¬ wotnosc.Stosowanie silownika hydraulicznego do regulacji szczeliny wylotowej pomiedzy stozkami kruszacymi wymaga, aby jego korpus obtaczal sie na korpusie kruszarki razem z napedowym walem. Ruchomy korpus silownika hydraulicznego wymaga skompli¬ kowanego rozwiazania w celu doprowadzenia oleju do cylindra, oraz zwieksza gabaryty kruszarki. Kru¬ szacy zewnetrzny stozek osadzony jest na wewnetrz¬ nych scianach korpusu kruszarki, opierajac sie na nim powierzchniami stozkowymi i mocowany jest srubami. Sily od kruszenia powoduja luzowanie kru¬ szacego zewnetrznego stozka na powierzchniach korpusu kruszarki, co jest przyczyna nierównomier¬ nego rozkladu naprezen w mocujacych srubach, któ¬ re ulegaja czestym zrywaniom lub scinaniem. Znane 84 25484 254 3 4 jest stosowanie sprezyn pod nakretki w celu wy¬ wolania wstepnego naprezenia w mocujacych sru¬ bach. Rozwiazanie to podraza koszt wykonania kru¬ szarki.Celem wynalazku jest konstrukcja kruszarki stoz¬ kowej nie majaca wymienionych wad. Cel ten osiagnieto poprzez rozwiazanie napedu stozka kru¬ szacego za posrednictwem rolki biegowej wspólpra¬ cujacej z bieznia umieszczona w wewnetrznej prze¬ strzeni nosnego stozka, zastosowanie nieruchomego w stosunku do korpusu, cylindra silownika hydra¬ ulicznego regulacji podwieszenia stozka kruszacego, oraz. zastosowanie pewnego mocowania kruszacego stozka wewnetrznego.Wedlug wynalazku umieszczona w wewnetrznej przestrzeni nosnego stozka biegowa rolka jest osa¬ dzona na obudowie tworzacej razem z pokrywa i labiryntowym uszczelnieniem szczelna komora, w której na mimosrodowej tulei sa osadzone toczne lozyska zdolne do przenoszenia sil promieniowych i wzdluznych. Wykorzystanie wewnetrznej prze¬ strzeni nosnego stozka dla biezni, po której obtacza sie biegowa rolka, umozliwia stosowanie wynalazku dla nieograniczenia duzych obciazen. Mozliwosc sto¬ sowania duzych powierzchni biezni, po której ob¬ tacza sie rolka pozwala na uzycie w konstrukcji materialów ogólnie dostepnych i nie wymaga do¬ kladnego dopasowania elementów. Osadzenie w szczelnej komorze lozysk zabezpiecza je przed za¬ nieczyszczeniem pylami powstajacymi w procesie kruszenia, a stosowanie dla ich osadzenia mimo¬ srodowej tulei umozliwia dopasowywanie skoku nos¬ nego stozka kazdorazowo w zaleznosci od materialu kruszonego, a tym samym najlepszego wykorzysta¬ nia wlozonej energii. Umieszczenie rolki biegowej w przestrzeni stozka nosnego w polaczeniu z jego prze¬ gubowym zawieszeniem eliminuje wymaganie uzy¬ skiwania dokladnosci wspólosiowosci konca napedo¬ wego walu i walu stozka. Korpus zewnetrzny lo¬ zyska jest zarazem tlokiem silownika hydraulicz¬ nego, którego cylinder stanowi tuleja nieruchomo polaczona z górnym korpusem kruszarki, umozliwia¬ jace zastosowanie prostej konstrukcji w celu do¬ prowadzenia czynnika do hydraulicznego silownika.Niezaleznie od elementów realizujacych ruch robo¬ czy, zawieszenie nosnego stozka z nasadzonym na nim wewnetrznym stozkiem eliminuje wplyw nie¬ dokladnosci wykonania otworów pod lozyskowanie w górnym i dolnym korpusie i zabezpiecza po¬ prawna prace. Zewnetrzny stozek mocowany jest do górnego korpusu kruszarki segmentowymi wkladkami zapewniajac uzyskanie stalej na obwo¬ dzie sily docisku stozka niezaleznie od dokladnosci obróbki powierzchni mocujacych.Przedmiot wynalazku uwidoczniony jest na ry¬ sunku, który przedstawia kruszarke stozkowa w przekroju plaszczyzna symetrii wzdluz osi napedo¬ wego walu. Jak uwidoczniono na rysunku kru¬ szarka ma w dolnym korpusie 2 ulozyskowany tocznie napedowy wal 3 z pasowym kolem 4 w dolnym koncu i mimosrodowym czopem 24 w gór¬ nym koncu. Biegowa rolka 6 osadzona na zewne¬ trznej powierzchni obudowy 7 lozyska 12 obtacza sie po biezni 10, osadzonej trwale w nosnym stozku 11 zawieszonym poprzez wal 20 w lozysku 18.Korpus zewnetrzny lozyska 18 jest tlokiem 17 two¬ rzacym z cylindryczna tuleja 14 silownik hydra¬ uliczny. Momentobrotowy z silnika za posrednictwem przekladni pasowo-klinowej (nie uwidoczniono na rysunku) przekazywany jest pasowym kolem 4 na napedowy wal 3, który poprzez mimosrodowy czop 24 mimosrodowa tuleje 5, lozysko 12 obtacza sie biegowa rolka 6 po biezni 10 nosnego stozka 11.Nosny stozek 11 z nasadzonym na nim kruszacym wewnetrznym stozkiem 21 zawieszone sa poprzez wal 20 na kulistym lozysku 18 z górna czasza kulista zabezpieczona nakretka 19, a dolna czasza kulistego lozyska 18 jest zarazem czescia tloka 17, który wraz z cylindryczna tuleja 14 tworza dla ustalenia wielkosci szczeliny wylotowej „S" silow¬ nik hydrauliczny zabezpieczony przed wyciekiem plynu uszczelkami 22 i 23. Nadawa podawana jest do paszczy kruszarki i na skutek wychylen wew¬ netrznego stozka 21 kruszarka jest o zewnetrzny stozek 13 zamocowany do górnego korpusu 1 seg¬ mentowa wkladka 15 poprzez sruby 16. Pokrywa 9 i labiryntowe uszczelnienie 8 zabezpieczaja lozysko 12 przed zanieczyszczeniem z zewnatrz. PL