Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 25.11.1975 82245 KI. 84d,3/42 MKP E02f3/42 CZYTELNIA Twórcy wynalazku: Jacek Korol, Otto Herma, Henryk Tabaczek Uprawniony z patentu tymczasowego: Fabryka Maszyn Budowlanych „Fadroma" Wroclaw (Polska) Uklad roboczy ladowarki do robót podziemnych Przedmiotem wynalazku jest uklad roboczy ladowarki na przegubowym podwoziu kolowym stosowanej do zaladunku urzadzen transportowych oraz do transportu urobku z wyrobiska do chodników glównych w kopalniach podziemnych.Znane ladowarki kolowe do robót podziemnych stanowia z reguly rózne adaptacje ladowarek naziem¬ nych, których wysokosc zmniejszono przez usuniecie kabiny operatora, obnizenie jego stanowiska, skrócenie wysiegnika itp. Zazwyczaj maszyny te wspólpracuja z wozami odstawczymi, co powoduje, ze najistotniejsza ich funkcja jest zaladunek, natomiast zastosowanie ich do transportu urobku na wieksze odleglosci stwarza szereg trudnosci.Koniecznosc uzyskania bardzo malych promieni zawracania zakreslanych krawedzia lyzki nie pozwala na stosowanie lyzeK szerokich. Natomiast stosowanie lyzek glebokich jest ograniczone ze wzgledu na wynikajaca z kinematyki ukladu wysiegnika koniecznosc wysokiego unoszenia lyzki przy wysypie, na co nie pozwala ograniczona wysokosc stropu. W konsekwencji ladowarki tego typu posiadaja ograniczona pojemnosc lyzek, co czyni nieoplacalnym transport na wieksze odleglosci.Stosowanie wozów odstawczych wspólpracujacych ze znanymi ladowarkami wywoluje szereg niekorzyst¬ nych zjawisk jak koniecznosc wykonywania obszerniejszych chodników, zwiekszenie ilosci maszyn pracujacych na ograniczonej przestrzeni, co powoduje zwiekszenie zapotrzebowania na powietrze do pracy silników i wentylacji oraz wydluzenie cyklu pracy spowodowane zwiekszeniem ilosci operacji.Celem wynalazku jest wyeliminowanie wad znanych ladowarek na podwoziu kolowym, a zadanie prowadzace do tego celu polega na skonstruowaniu ukladu roboczego ladowarki o tak zwiekszonej lyzce, ze transport na znaczniejsze odleglosci bedzie oplacalny, a jednoczesnie maszyna taka spelni szczególne wymagania odnosnie promieni zawracania i wysokosci wysypu wynikajace z pracy w ograniczonej przestrzeni kopalni podziemnej.Zadanie to spelnia uklad roboczy ladowarki do robót podziemnych wedlug wynalazku, w którym dzieki odpowiedniej konstrukcji wysiegnika i ukladu wodzenia uzyskano mozliwosc zastosowania lyzki o duzej pojemnosci, spelniajac jednoczesnie wymagania dotyczace promieni zawracania i wysokosci wysypu.Uklad roboczy wedlug wynalazku charakteryzuje sie zmniejszona w stosunku do znanych rozwiazan odlegloscia krawedzi natarcia lyzki od osi kól przednich, co zmniejszylo promien zawracania maszyny2 82 245 zakreslany najbardziej wysunietym punktem lyzki, a w konsekwencji umozliwilo stosowanie lyzek o wiekszej niz w znanych rozwiazaniach szerokosci. Konstrukcja ukladu wodzenia lyzki w ukladzie roboczym wedlug wynalazku umozliwila umieszczenie punktów obrotu lyzki i zaczepienia ciegna wodzenia pod dnem lyzki.Umieszczenie tych punktów pod dnem lyzki bylo w znanych rozwiazaniach niemozliwe, poniewaz przy stosowanych dotychczas ukladach wodzenia, dla uzyskania wymaganej wysokosci i kata wysypu polozenie najwyzszego punktu ukladu roboczego przy wysypie przekroczyloby znacznie wysokosci dopuszczalne dla maszyn do robót podziemnych.Umieszczenie punktów zamocowania lyzki pod jej dnem ma szereg waznych zalet konstrukcyjnych i eksploatacyjnych.Jedna z nich jest mozliwosc stosowania dwuramiennego wysiegnika o szerokosci mniejszej niz szerokosc lyzki wchodzacego w dolnym polozeniu pomiedzy kola przednie podwozia, podczas gdy sama lyzka, o szerokosci równiej lub wiekszej od rozstawu kól, posiada korzystne warunki nabierania urobku i oczyszca tor jazdy przed kolami przednimi ladowarki podczas nabierania urobku. W znanych rozwiazaniach ramiona wysiegnika obejmowaly lyzke z boków, a punkty jej obrotu znajdowaly sie na scianach bocznych, uniemozli¬ wialo to stosowanie w ladowarce lyzek o róznych szerokosciach. W rozwiazaniu wedlug wynalazku natomiast, mozliwe jest uzycie lyzek o róznych szerokosciach, dobierajac ich objetosc w taki sposób, by przy róznych ciezarach usypowych urobku, zawsze wykorzystac pelny udzwig maszyny. Dodatkowa zalete ukladu roboczego wedlug wynalazku stanowi uproszczenie czynnosci sterowania ukladu w cyklu pracy, uzyskane dzieki zdolnosci ukladu wodzenia lyzki do samoczynnego ustawiania lyzki po wysypie w polozenie transportowe przy opuszczaniu wysiegnika.Przedmiot wynalazku jest pokazany na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia uklad roboczy ladowarki do robót podziemnych w widoku z boku w polozeniu transportowym, a fig. 2 równiez w widoku uklad roboczy w polozeniu wysypu lyzki. Wysiegnik 1 jest umocowany na przedniej czesci 2 przegubowej ramy ladowarki w punkcie A, w sposób umozliwiajacy mu ruchy w plaszczyznie pionowej, a przednia czesc 2 przegubowej ramy moze wraz z wysiegnikiem 1 wykonywac skrety w plaszczyznie poziomej poprzez obrót wokól osi przegubu 3* Na przednim koncu wysiegnika 1 w punkcie B jest umocowana obrotowo lyzka 4. Pod dnem lyzki 4 w punkcie C jest przymocowane ciegno 5, które wraz z dwuramienna dzwignia 6 i silownikiem hydraulicznym 7 stanowia uklad wodzenia lyzki 4. Cylinder hydraulicznego silownika 7 jest polaczony z przednia czescia 2 ramy w punkcie D, a tloczysko silownika 7 laczy sie z dwuramienna dzwignia 6 w punkcie E. Po obrocie lyzki 4 w polozenie transportowe, co uzyskuje sie przez wysuniecie tloczyska silownika 7, uklad wodzenia doprowadza samoczynnie lyzke 4 do polozenia wysypu podczas unoszenia wysiegnika 1 pod dzialaniem silownika 8, przy czym nie ulega zmianie odleglosc punktów D i E to znaczy nie wystepuja ruchy tloczyska silownika 7.Opuszczanie wysiegnika 1 powoduje równiez samoczynne ustawianie sie lyzki 4 w polozenie transporto¬ we, a nie jak to ma miejsce w znanych rozwiazaniach w polozenie nabierania.Opisane zaleznosci ruchów poszczególnych czesci ukladu roboczego ladowarki uzyskano przez odpowiedni dobór polozenia punktu A mocowania wywiegnika 1 do ramy 2, w stosunku do punktów D i E mocowania silownika 7 polaczenia jego tloczyska z dwuramienna dzwignia 6.W dolnym polozeniu wysiegnika 1, przy maksymalnym wysunieciu tloczyska silownika 7 odpowiadaja¬ cym polozeniu transportowemu lyzki 4 punkt A mocowania wysiegnika 1, punkt D mocowania silownika 7 z dwuramienna dzwignia 6 leza na jednej prostej, przy czym dlugosc odcinka AD jest wieksza od polowy dlugosci odcinka AE. PL PL