Pompa odsrodkowa . Przedmiotem wynalazku jest ipomipa odsrodkowa, w której przepompowywana ciecz plynie wewnatrz pompy wzdluz jej glównej osi.Znane sa pompy odsrodkowe, napedzane silni¬ kiem 'umieszczonym w jednej obudowie razem z pompa, w pompach tych jednakze, poniewaz prze¬ pompowywana ciecz zasysana jest do wewnatrz pompy w srodkowej czesci wirnika a wydalana w kierunku promieniowym, przy wykorzystaniu jej sily odsrodkowej, konieczne jest wykonywanie wir¬ nika z ibardzo malymi tolerancjami wywazonymi wzgledem obudowy pompy. Kazda zmiana wzgled¬ nych wymiarów wirnika i obudowy pompy powo¬ duje niepozadane zmiany w jej wydajnosci.Ponadto, w przypadku gdy lozyska pompy sa smarowane przepompowywana ciecza, wystepuje problem szylbkiego zuzywania sie czesci metalo¬ wych lozysk poniewaz lozyska te bardzo czesto pra¬ cuja bez smarowania z powodu wystepujacego po¬ wietrza w przewodach lub wciaganego wraz z prze¬ pompowana ciecza w wyniku kawitacji i krazacego w ukladzie wraz z ciecza. Ponadto, kazde zanie¬ czyszczenie czasteczkami materialu stalego w cie¬ czy powoduje równiez zwiekszone zuzywanie sie lozysk lub nawet natychmiastowe ich zniszczenie.W pompach zamknietych w obudowie, w których przepompowywana ciecz doprowadzana jest prze¬ wodami do komory wirnika, czasteczki zawarte w cieczy poza zuzywaniem sie lozysk, równiez po¬ woduja zakleszczenie wirnika. Ponadto, w takich 10 25 30 pompaah, w których czesci czesto wykonane z nie¬ rdzewnej stali stykaja sie z przepompowana ciecza, ulegaja szybko korozji, co znacznie zmniejsza trwalosc pompy. Dalsza wada takich pomp jest znaczny halas podczas ich pracy, spowodowany powstawaniem zawirowan i/lub turbulencji prze¬ pompowywanej cieczy.Celem wynalazku jest usuniecie powyzej opisa¬ nych wad i niedogodnosci znanych pomp.Zgodnie z wynalazkiem pompa zawiera cylin¬ dryczna tuleje, na której zewnetrznej powierzchni znajduje sie rdzen stojana a na powierzchni we¬ wnetrznej osadzone sa lozyska w których umiesz¬ czony jest drazony wal posiadajacy na koncu wy¬ lotowym wirnik pompy, przy czym wnetrze walu drazonego stanowi glówny kanal przeplywu prze¬ pompowywanej cieczy. Glównym celem wynalazku jest opracowanie pompy posiadajacej znacznie mniej czesci skladowych, prostej w montazu, lat¬ wej w kontroli .podczas wytwarzania i nadajacej sie do produkcji masowej.Dalszym celem wynalazku jest uniemozliwienie zbierania sie powietrza wewnatrz pompy w celu unikniecia pracy lozysk bez smarowania dzieki czemu trwalosc pompy zostalaby znacznie zwiek¬ szona.Nastepnie celem wynalazku jest uzyskanie bez¬ pieczniejszej pompy iprzez zwiekszenie trwalosci in¬ stalacji elektrycznej oraz^opracowanie pompy, w której przepompowywana ciecz wyplywa z pompy 817033 zarówno w kierunku równoleglym jak i prosto¬ padlym do osi pompy i której halas podczas pracy jest znacznie zmniejszony.Dalszym celem wynalazku jest zwiekszenie trwa¬ losci pompy przez eliminowanie czasteczek ma- terialu stalego znajdujacego sie w przewodach z przepompowywana ciecza, w celu unikniecia znisz¬ czenia pompy, rozszerzenie jej zastosowania przez zastosowanie wodoodpornego stojana silnika, dzieki czemu pompa ta moglalby byc stosowana na ze¬ wnatrz pomieszczen lub nawet w wodzie.Nastepnym celem wynalazku jest zwiekszenie trwalosci pompy przez zastosowanie w jej srodku zuzywajacej; sie ¦¦elektrody oraz uzyskanie pompy, kt$r& moglaiby ?b#c stosowana nawet do przepom- po|vywania plynów korodujacych, dzieki uszczelnie¬ nia wirnika silnika, Wzeiimiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladzie*wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia pompe w przekroju podluznym, fig. 2 — pompe do strony wylotowej w widoku, fig. 3 .— obudowe pompy w widoku od dolu, fig. 4 — drugi przyklad pompy w przekroju podluznym, fig. 5 — nastepny przyklad pompy wedlug wyna¬ lazku w widoku z boku z czesciowym przekrojem, fig. 6 — nastepny przyklad pompy w przekroju podluznym, fig. 7 — czesc pompy w przekroju po¬ dluznym, fig. 8 i fig. 9 — nastejpiny przyklad wyko¬ nania pompy wedlug wynalazku w przekroju po¬ dluznym, fig. 10 — nastepny przyklad wykonania .pompy w przekroju poprzecznym, fig. 11 — poimpe w przekroju poprzecznym, wzdluz linii A—A uwi¬ docznionej na fig. 10 oraz fig. Ii2 — dalszy przyklad wykonania pompy wedlug wynalazku w przekroju podluznym. iPrzedstawiona na fig. fig. l:—3 pompa* zawiera obudowe 1 silnika zawierajaca na jednym koncu otwór wylotowy la. Drugi koniec obudowy 1 jest otwarty, a jej czesc wlotowa posiada zakonczenie Ib, 4o którego przylaczana jest zlaczka przewodu wlotowego (nie pokazano ma rysunku) oraz wyste¬ py ic i id.Do obudowy silnika 1 przykrecona jest obudowa pompy 2 posiadajaca w srodku wylotowego konca otwór wylotowy 2a wokól którego uksztaltowane jest zakonczenie zb, do którego przymocowane jest zlacze przewodu wylotowego. W otworze wyloto¬ wym da oraz na wewnetrznej scianie obudowy umieszczone sa zeberka 2c i 2d w celu nakierowa¬ nia pompowanej cieczy w kierunku otworu wylo¬ towego. Drugi koniec obudowy 2 jest otwarty.Miedzy obudowa 1 silnika i obudowa 2 pompy za¬ cisnieta jest srubami 4, wkreconymi w kolnierz le obudowy 1 i w kolnierz 2e obudowy 2 plyta 3, w której srodku znajduje sie otwór 3a. W celu uszczelnienia polaczenia plyty 3 z obudowa 2 pom¬ py, obudowa ta wyposazona jest w rowek pierscie¬ niowy 21, w którym umieszczony jest pierscien uszczelnia1!acy 5 o przekroju okraglym. Pierscien ten dociekany jest do plyty 3. Miedzy plyta 3 a obudowa 1 silnika umieszczona jest ponadto uszczelka 6. Wspomniane uszczelki zapewniaja wo¬ doszczelnosc polaczenia plyty 3 z obudowa silnika 1 i obudowa 2 pompy. ^ :' W otworze 3a umieszczona Jest cylindryczna tu- L703 4 leja 7, przyspawana szczelnie do plyty 3. Drugi koniec tej tulei docisniety jest do wystepu Ic obu¬ dowy 1 silnika. W czesci tej umieszczony $ast piers¬ cien uszczelniajacy 8 o przekroju okraglym w celu 5 uszczelnienia styku tulei 7 z obudowa 1. Tuleja 7 zawiera ponadto wygiete na zewnatrz kolnierze 7a» 7b i 7c oraz wygiete do wewnatrz kolnierze 7d i 7et wykonane na przyklad w wyniku roztlaczania.Silnik napedowy pompy zawiera rdzen 9 sto- i© jana oraz uzwojenie 10 nawiniete na tym rdzeniu, przy czym uzwojenie to odizolowane jest od rdze¬ nia. Rdzen 9 stojana osadzony jest na zewnetrznej powierzchni tulei 7, na której umieszczona jest izodacyjjna warstwa 29, przy czym polozenie tego 15 rdzenia ustalone jest na tulei za pomoca zewnetrz¬ nego kolnierza 7b zagietego na powierzchnie bocz¬ na rdzenia warstwa izolacyjna 29 utworzona jest miedzy zewnetrzna powierzchnia tulei 7 a wewnetrz¬ na powierzchnia rdzenia 9 z materialu odpornego 20 na cieplo o grubosci rzedu 10 mikronów. Warstwa ta zapewnia sztywne wzajemne polaczenia rdzenia 9 i tulei 7. Warstwa izolacyjna 29 moze byc utwo¬ rzona przez nawiniecie cienkiej tasmy z odpowied¬ niego odpornego na cieplo materialu na zewnetrz- 25 nej powierzchni tulei 7, a rdzen 9 moze byc unie¬ ruchomiony na warstwie 29 za pomoca odpowied¬ niego kleju. W celu zefoezpdeczenia przed opuszcze¬ niem sie silnika podczas pracy, na skutek zwieksza¬ nia sie szczeliny, warstwa izolacyjna powinna byc 20 o dostatecznej odpornosci na przebicie. Obudowa 2 pompy, plyta 3 i tuleja 7 wykonane sa z materialu o wysokiej odpornosci na korozje cieczy, która jest przepompowywana przez pompe. Ponadto tuleja 7 wykonana jest z materialu niemagnetycznego przy 35 czym doswiadczenia wykazaly, ze najkorzystniej¬ szym materialem jest stal nierdzewna.Na wewnetrznej powierzchni tulei 7, naNNjej prze¬ ciwleglych koncach osadzone sa dwa zespoly lo¬ zyskowe 11 i 12. w których umieszczony jest dra- 40 zony wal 13 wirnika, ria którym osadzony jest rdzen wirnika. Kazde lozysko 11 i 12 posiada na po¬ wierzchni stykajacej sie z tuleja 7 jeden lub wie¬ cej rowków 15 w celu przeplywu cieczy oraz na powierzchni stykajacej sie z walem 13 jeden lub 45 wiecej rowków spiralnych 16 równiez w celu parze- - plywu cieczy. Ponadto lozysko 11 na powierzchni bocznej Ha zawiera rowki promieniowe 17 w celu przeplywu cieczy.Lozyska 11 i 12 wykonane byc moga z doWolne- 50 go odpowiedniego materialu, korzystnie z grafitu lub brazu, poniewaz smarowanie ich odbywa sie ciecza, która jest przepompowywana przez pompe.Rdzen 14 wirnika umieszczony jest w cylindrycz¬ nej komorze 18 zamknietej dwoma plytami bocz- 55 nymi 19 i 20, przy czym cylindryczna komora 18 i plyty 19 i 20 sa zespawane wzajemnie i przy¬ mocowane do walu 13 wirnika za pomoca tulei lub zacisniete skurczowo.Plyta boczna 19 stanowi ponadto plyte oporowa, eo z która styka sie powierzchnia boczna lla lozyska 11. Komora 18 oraz plyty boczne 19 i 20 wykonane sa z metalu odpornego na korozje. Jeden koniec walu 13 umieszczony jest w komorze 21 pompy uksztaltowanej przez obudowe Z oraz plyte 3 i lo- m zysko 12.5 Wspomniany koniec walu 13 zaopatrzony Jat* w wirnik 22, przymocowany do niego sruba 23. Do rdzenia li stojana polaczony jest przewód elek¬ tryczny 24, którym doprowadzany Jest prad elek¬ tryczny co stojana i który wystaje na zewnatrz obudowy 1 silnika. Zewnetrzna koncówka przewodu 24 Jest wodoszczelna. Miedzy wlotowym otworem la obudowy 1 silnika a wlotowa strona walu 13 wkute umieszczona jest pierscieniowa plyta 25 posiadajaca centralny kolnierz 25a, Plyta ta umiesz¬ czona Jest w przykladowym wykonaniu pompy przedstawionym na fig. 1 wewnatrz tulei 7 i usta¬ lona w tym polozeniu przez powierzchnie boczna lozyska 11 i pierscien ustalajacy 2b który zostanie wpisany w dalszej czesci opisu. Srednica kolnierza 25a plyty 25 Jest mniejsza od wewnetrznej srednicy walu 13 w wyniku czego czesc tego kolnierza jest umiesaczona luzem wewnatrz walu 13.Tak wiec tuleja 7 posiadajaca jeden koniec przy¬ mocowany do plyty 3 mocuje rdzen 9 stojana oraz lozyska 11 i 12 pray czym zlaczona jest nierozlacz¬ nie z rdzeniem 14 wirnika, z wirnikiem 22 pompy i plyta 25. Lozysko 11 umocowane jest miedzy kol¬ nierzem 7e tulei 7 i pierscieniem ustalajacym 2b osadzonym w wewnetrznym rowku zewnetrznego kolnierza 7e tulei 7 przy czym miedzy tym lozys¬ kiem a pierscieniem ustalajacym 2b umieszczona jest plyta 25. Lozysko 12 umieszczone jest miedzy kolnierzem 7d tulei 7 a pierscieniem ustalajacym 27, osadzonym w wewnetrznym rowku kolnierza 7a.Na kolnierzu 7c tulei 7 osadzona jest plytka usta¬ lajaca 28. Gdy plyta 3 umieszczona jest miedzy kolnierzem 12 obudowy 1 silnika i kolnierzem 2e obudowy 2 pompy, jeden koniec tulei 7 oparty jest o wystep le obudowy 1 silnika dzieki czemu piers¬ cien 8 ustalony jest w rowku utworzonym przez wystep Id obudowy 1, wspomnianym toncem tulei 7 i plytki ustalajacej 28, dzieki czemu uzyskano wodoszczelne uszczelnienie miedzy obudowa 1 i tuleja 7.Podczas pracy pompy gdy energia elektryczna dostarczana jest' przewodem 24 do uzwojenia 10 stojana, wirnik 22 pompy obraca sie wraz z wirni¬ kiem co powoduje kierowanie plynu przez plyte 25 a nastepnie przez Jego preeplyw przez otwór w kolnierzu 25a do srodka drajzonego walu 12 wirni¬ ka. Nastepnie plyn przepompowywany jest przez wirnik 22 i kierowany w kierunku do otworu wy¬ lotowego 2a wzdluz prowadnic 2d umieszczonych na obudowie 2 pompy jak uwidoczniono strzalkami M na fig. 1. Nastepnie ruch wirowy plynu wytwa¬ rzany jest przez zeberka 2e i plyn wydalany jest z pompy.Czesc plynu, przepompowywana przez wirnik 22 pompy przeplywa przez rowki 15 i 18 lozyska 12 oraz szczeline miedzy lozyskiem 12 a walem 13 do szczeliny miedzy tuleja 7 a komora 18 a nastepnie rowkami 17 w lozysku 11 i szczeline miedzy lo¬ zyskiem 11 a walem 13 lub rowkiem 15 lozyska 11 do Wlotowego konca walu 13, oraz powtórnie do wewnatrz walu 13. Tak wiec lozyska smarowa¬ ne sa plynem przepompowywanym przez pompe, przeplywajacym szczelinami miedzy walem 13 a lozyskami 11 i 12.Zgodnie z wynalazkiem polaczony w jeden zespól 703 8 wirnik silnika i winrik pompy osadzony Jest w tulei za pomoca lozyfak, przy czyim na tuflei tej umieszczony jest równiez stojan stinica dzieki czemu elementy te tworza jeden, integralny zespól 5 umieszczony w obudowie silnika. Dzieki temu sa¬ mobiezna pompa rirtadana jest z dwóch obudów: obudowy silnika i obudowy pompy.Konstrukcja taka umozliwia zmniejszenie do mi¬ nimum czesci skladowych i upraszcza montaz pom- ie py. Tuleja pompy moze byc produkowana masowo linia automatyczna na przyklad przez roztlaczanie lub rozpejczniamie z wysoka dokladnoscia. Ponadto, w podanym powyzej ukladzie, poniewaz lozyska umieszczone sa na tulei lozyska te ustawione sa 15 dokladnie wspólosiowo wzgledem wirników pompy i silnika dzieki czemu obudowa pompy i jej wnetrze nie musi byc wykonane dokladnie tak Jak wyma¬ gane to jest w pompach znanych. Tak wiec dozwo¬ lone sa stosunkowo wysokie tolerancje wykonania 20 obudowy pompy, jej powierzchnia oraz wirnika bez szkodliwego wplywu na wydajnosc calej pom¬ py.Ponadto, w samobieznej pompie wedlug wynalaz¬ ku, w której plyn przeplywa przez wnetrze drazo- 29 nego walu wieksza czesc plynu kierowana jest do otworu wylotowego pompy przez wirnik, natomiast czesc plynu przepompowywana jest przez lozyska pompy ponownie do wlotowego kojca walu wirni¬ ka, dzieki czemu powietrze, które wciagniete zosta- 30 lo do wnetrza obudowy pompy, lub wokól wirnika silnika, wytlaczane zostaje z pompy podczas pracy.Tak wiec, zgodnie z wynalazkiem mozliwe jest unikniecie wszelkich zaburzen i uszkodzen pompy powodowanych przez powietrze, co czesto zdarza 38 sie w pompach konwencjonalnych. W ten sposób pompa wedlug wynalazku jest znacznie lepsza od pomp pracujacych w otoczeniu powietrza i posiada od nich znacznie wiejksza trwalosc.Ponadto, w samobieznej pompie wedlug wyna- 40 lazku w wyniku umieszczenia plytki prowadzacej przed wlotowym koncem tulei, wplywajacy do pompy plyn prowadzony jest równomiernie do wnetrza drazonego walu wirnika przy czym unie¬ mozliwiony jest bezposredni przezyw plynu do 49 lozysk. Tak wieje nawet jezeli w przepompowywa¬ nym plynie znajduja sie czasteczki materialów sta¬ lych, przeplyw ich przez lozyska jest wyelimino¬ wany dzieki czemu lozyska te nie ulegaja uszko¬ dzeniu. Zabezpieczone jest równiez przedostawanie 50 sie czasteczek w plynie do szczeliny miedzy tuleja a wirnikiem tak, ze wyeliminowano niebezpieczen¬ stwo unieruchomienia wirnika.Jakkolwiek, zgodnie z wynalazkiem pompa sa¬ mobiezna Jest tak skonstruowana, ze czesc prze¬ pompowywanego plynu przeplywajacego przez drazony wal wirnika s&nlca zawracana jest z ko¬ mory pompy poprzez lozyrfka i komore wirnika do konca wlotowego pompy rdzen wirnika uszczelnio¬ ny jest plytami bocznymi oraz cylindryczna obudo- 80 wa, dzieki czemu nie jest on narazony na dziala¬ nie preepompowywanego plynu. W wyniku czego, wyeliminowane zostalo niebezpieczenstwo korozji wirnika, co znacznie zmniejszaloby trwalosc porn¬ os py* Dzieki temu pompa stosowana byc moze do7 81703 8 przepompowywania dalszych roztworów koroduja¬ cych.Nalezy równiez zauwazyc, ze zgodnie z wynalaz¬ kiem pompa samobiezna wyposazona jest w uszczel¬ niona komore stojana. utworzona przez obudowe silnika, tuleje i plyty boczne, w której umieszczone sa rdzen i uzwojenie stojana, dzieki czemu pompa stosowana byc moze na otwartej przestrzeni lub nawet w woldzie.Ponadto, w samobieznej pompie wedlug wyna¬ lazku, przepompowywany plyn, kierowany jest przez prowadzace zeberka umieszczone w obudo¬ wie pompy w kierunku równoleglym do walu wir¬ nika i przeplyw -tego plynu wyrównywany jest i stabilizowany przez zeberka prowadzace i regula¬ cyjne «umieszczone w wylotowym koncu pompy.Dzieki temu, uniknieto w pompie przeplywu burz¬ liwego lub turbulentnego co znacznie zmniejszylo halas podczas pompowania. Dlatego tez, pompa sto¬ sowana byc moze równiez wewnatrz pomieszczen mieszkalnych jak pompa obiegowa.(Ponadto w samobieznej pompie wedlug wynalaz¬ ku rdzen stojana silnika osadzony jest na tulei ze znaczna szczelina miedzy tym rdzeniem a obu¬ dowa silnika a miedzy tuleja a rdzeniem umiesz¬ czone jest -uzwojenie stojana. W ten sposób miedzy obudowa silnika, tuleja i uzwojeniem znajduje sie podwógna izolacja: warstwa izolacyjna oraz izola¬ cja samego uzwojenia. Uklad taki zapewnia bez¬ pieczna prace pompy nawet w przypadku uszko¬ dzenia izolacji uzwojenia poniewaz uniemozliwiony jest przeplyw pradu do obudowy silnika i prze¬ wodów pompy.- W przykladzie pompy wedluig wynalazku przed¬ stawionej na fig. 4 wokól rdzenia 9 oraz uzwojenia 10 stojana znajduje sie stopiona wodoodporna zy¬ wica 30. Tak wiec rdzen 9 oraz uzwojenie 10 stoja¬ na stanowi wodoodporny zespól dzieki czemu, pom¬ pa stosowana byc moze nie tylko w pomieszcze¬ niach zamknietych, ale równiez na otwartej prze¬ strzeni iub pod woda. iPompa powyzsza przedsta¬ wiona na fig. 4 ma szerokie zastosowanie, na przy¬ klad zanurzona byc (moze w (goracej wodzie w boilerzej dzieki czemu nie wymagane jest jej pod¬ laczanie do przewodów a poniewaz glosnosc pracy tej pompy znacznie zmniejszona, boiler umieszczo¬ ny byc moze w pomieszczeniu mieszkalnym.Na fig. 5 przedstawiono nastepny przyklad wy¬ konania pompy wedlug wynalazku, która posiada zuzywajaca sie elektrode 31 wykonana z metalu nieszlachetnego na przyklad z magnezu, przymo¬ cowana do plyty 'bocznej 3 w komorze 21 pompy.Elektroda ta przymocowana byc moze do innego elementu metalowego pompy na przyklad do tulei 7 umieszczonej w komorze wirnika. Poniewaz zna¬ ne pompy samobiezne typu zamknietego wykonane sa zwykle ze stali nierdzewnej, narazone sa one ntf wewnetrzna korozje wzajemna elementów ze - stali nierdzewnej na przyklad korozje napieciowa lub miedzyczasteczkowa, co znacznie skraca okres pracy takich pomp gdy pompy te przepompowy- wuja czynnik koordynujacy.Zachodzi to zwlaszcza w takiej konstrukcji, w której komora stojana oddzielona jest od komory wirnika 'sciana rozdzielajaca (na przyklad tuleja 7) v wykonana z cienkosciennej, rury, która latwo koro¬ duje na calej swej grubosci a uszkodzenie tej scian¬ ki oznacza wplyniecie przepompowywalaej cieczy do komory stojana i zniszczenie izolacji.uzwojenia.Zastosowanie w pompie zuzywajacej sie elektorody 31 jak w przykladzie przedstawionym na fig* 5 zabezpiecza przed korozja czesci metalowe pompy do chwili pelnego zuzycia sie. tej elektrody dzieki czemu trwalosc pompy jest znacznie zwiekszona.W ten sposób mozliwe jest stosowanie pompy na¬ wet do przepompowywania czynnika korodujace¬ go co znacznie zwieksza zakres stosowania pomipy.Na fig. 6 przedstawiono nastepny przyklad wy¬ konania pompy wedlug wynalazku, w której umieszczona jest obwodowa tarcza 32 przymocowa¬ na na drazonym wale 13 wirnika. Jedna powierzch¬ nia tarczy .32 oraz powierzchnia lozyska 12 od stro¬ ny wirnika 22 pompy poddana jest cisnieniu prze¬ pompowywanej cieczy, wskutek czego tarcza 32 dociskana jest .podczas pracy pompy do lozyska 12.W sciance walu 13 miedzy tarcza 32 a. wirnikiem 22 znajduje sie otwór 33. Tak wiec powierzchnia boczna lozyska 12 oraz powierzchnia tarczy 32 slizgajaca sie po wspomnianej powierzchni lozyska 12 tworza mechaniczne uszczelnienie przed prze¬ dostawaniem sie drobnych czasteczek stalych znaj¬ dujacych sie w przepompowywanej cieczy do ko¬ mory wirnika lub szczeliny miedzy lozyskiem 12 a walem 13. Unika sie w ten sposób zniszczenia lo¬ zyska lub przedwczesnego zuzycia na skutek za¬ nieczyszczenia przepompowywanego plynu co sie czesto zdarza w pompach znanych. Ponadtox po¬ niewaz utrzymywany jest staly obieg przepompo¬ wywanego plyinu w komorze przez otwór 33, ewen¬ tualnie znajdujace sie w tym plynie czasteczki za¬ nieczyszczen wydalane sa z komory 21 pompy.Fig. 7 przedstawia nastepny przyklad wykonania pompy, której obudowa 2 wyposazona jest na ze¬ wnetrznej powierzchni dodatkowo w promieniowy otwór wylotowy 34. Przepompowywany plyn wy¬ plywa wiec z pompy nie tylko otworem 2a w kie¬ runku oznaczonym strzalkami M ale rówiez gdy otwór 2a w kierunku oznaczonym strzalkami M jest zamkniety otworem 34, to znaczy plyn wyply¬ wac moze z pompy zaleznie od zadania promienio¬ wo lubosiowo, r _ .Nastepny przyklad wykonania pompy przedsta¬ wiony na fig. 8 zawiera uszczelki 35 i 36 walu osadzone w lozyskach 11 i 12 oraz komore 37 mie¬ dzy tymi lozyskami 11 i 12, w której znajduje sie olej smarujac zapewniajacy smarowanie lozysk i walu 3. Uklad taki jest skuteczny przed zuzyciem lozysk lub przdd uszkodzeniem walu w przypadku przepompowywania plynu, w którym znajduje sie drobne czasteczki imateriailu stalego, a takize w celu zapewnienia nie zmniejszaniawydajnosci pom¬ py luib (Okresu tej trwalosci.W przykladzie wykonania pompy przedstawio¬ nym na fig. 9 pompa ta zawiera uszczelki 38, i 38' ze sprezystego materialu na przyklad z gumy do uszczelnienia rdzenia wirnika i umieszczone mie¬ dzy plyta 19, irdzeniem jej wirnika, komore 18 i walem 13 oraz miedzy plyta 20 rdzeniem 14 i walem 13. W ukladzie takim winnik moze byc uszczelnio¬ ny bez koniecznosci spawania komory 18 i plytami \o 15 20 25 30 35 40 45 50 55 6081 703 9 bocznymi 19 i 20. Uszczelnienie uzyskane w ten sposób jest takie same jak w przykladach poprzed¬ nich. W komorze 18 umieszczone sa ponaldto dwa pierscienie 14a i 14b.W przykladzie pompy przedstawionej na fig. 10 i 11 na przeciwleglych blokach lozysk 11 i 12 umieszczone sa druciane filtry 89 i 39'. Filtr 39 zamocowany jest miedzy lozyskiem 11 a plyta 25 'natomiast filtr 39' zamocowany jest ¦miedzy lozy¬ skiem 12 a pierscieniem ustalajacym 27 umieszczo¬ nym na wystajacej krawedzi 7a tulei 7. Tak wiec przez zastosowanie filtrów na drodze obiegu plynu smarujacego lozyska, wyeliminowano zuzywanie sie lozysk lub zakleszczenie wirnika silnika.W przykladzie pompy przedstawionej na fig. 12, kosz 40 filtra przymocowany jest za pomoca zlaczki 41 do zlacza Ib obudowy pilnika. Kosz 40 filtra zawiera glówmy kanal, w którym umieszczony jest zawór zamykajacy 43 polaczony z pokretlem 42.Ponadto, kosz 40 zawiera kanal boczny 44 0'mi'jajacy zawór 43 i wyposazony w filtr 45. Po zainstalowa¬ niu pompy, poczatkowe jej prace odbywaja sie z zamknietym zaworem 43.W ten isposób zanieczyszczenia, które wystepowac moga w przepoimipowylwanym ;plynie i w przewo¬ dach po montazu, sa zatrzymywane przez filtr 45.Nastejpnie otwierany jest czesciowo zawór 43 po¬ kretlem 42 w celu regulacji ilosci przeplywajacej wody. Kosz 40 filtra polaczony jest z obudowa sil¬ nika zlaczem 41. Unika sie w ten sposób szybkiego zuzy'wania sie lozysk oiraz zakleszczania wirnika silnika z powodu zanieczyszczen znajdujacych sie w przepompowywanym plynie. Ponadto, ilosc prze¬ pompowywanego plynu moze byc regulowana za¬ leznie oid potrzeby zaworu 43. PL