Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 30.09.1975 81635 KI. 21a2,18/05 MKP H03M/34 Twórcy wynalazku: Boguslaw Zyborski, Janusz Stiasny Uprawniony z patentu tymczasowego: Osrodek Badawczo-Rozwojowy Pomiarów i Automatyki Elektronicznej, Wroclaw (Polska) Uklad logarytmicznego sprzezenia zwrotnego Przedmiotem wynalazku jest uklad logarytmicznego sprzezenia zwrotnego, przeznaczony'szczególnie do stosowania we wzmacniaczach mostkowych, w warunkach znacznej dynamiki sygnalu wejsciowego.Znane sa uklady logarytmicznego sprzezenia zwrotnego utworzone ze wzmacniacza operacyjnego, który w petli sprzezenia zwrotnego ma dwie diody polaczone równolegle i dodatkowo zab oczni kowane rezystorem badz uklady utworzone ze wzmacniacza operacyjnego, który petle sprzezenia zwrotnego ma utworzona z dwóch • diod spolaryzowanych zaporowo, przy czym wartosci napiec zaporowych okreslaja punkt przegiecia charakterys¬ tyki ukladu.Wada znanych ukladów jest zmienne obciazenie wzmacniacza przez uklad petli sprzezenia zwrotnego, co ogranicza zakres dynamiki sygnalu wejsciowego oraz stwarza niebezpieczenstwo przeciazenia wzmacniacza przez petle sprzezenia zwrotnego, w warunkach malej wartosci rezystora, wlaczonego miedzy wejscie wzmacniacza, a punkt zerowy ukladu.Celem wynalazku jest umozliwienie logarytmicznego sprzezenia zwrotnego o niezmiennym obciazeniu wzmacniacza tym ukladem w warunkach duzych gradientów dynamiki sygnalu wejsciowego. Zadaniem wyna¬ lazku jest skonstruowanie ukladu realizujacego postawiony cel. Cel ten zostal osiagniety przez skonstruowanie logarytmicznego ukladu sprzezenia zwrotnego zoapatrzonego we wzmacniacz operacyjny i diody, w którym to ukladzie wyjscie operacyjnego wzmacniacza jest polaczone z bazami dwóch tranzystorów typu npn ipnp, tworzacych uklady równoleglych wtórników emiterowych, zas wejscie operacyjnego wzmacniacza jest pola¬ czone poprzez dwie naprzemiennie wlaczone diody z emiterami lub rezystorami potencjometrycznymi, zalaczo¬ nymi w obwodzie emiterów wspomnianych dwóch tranzystorów, tworzacych uklady wtórników emiterowych.Wynalazek zostanie blizej objasniony w przykladzie wykonania przedstawionym na zalaczonym rysunku, na którym pokazano schemat elektryczny ukladu.Uklad wedlug wynalazku ma operacyjny wzmacniacz 1, którego wyjscie jest polaczone z bazami dwóch tranzystorów 2 i 3, z których jeden jest typu npn zas drugi typu pnp, a które to tranzystory tworza dwa uklady równolegle pracujacych wtórników emiterowych. Wejscie 4 operacyjnego wzmacniacza 1 jest polaczone przez2 81635 dwie naprzemiennie zalaczone diody 5 i 6 bezposrednio z emiterami tranzystorów 2 i 3 lub z potencjometrycz- nymi rezystorami 7 i 8 zalaczonymi w obwodach emiterów tranzystorów 2 i 3. Wejscie 4 operacyjnego wzmac¬ niacza 1 jest polaczone z jego wyjsciem poprzez rezystor 9, zas z punktem zerowym ukladu przez drugi rezystor 10.Uklad wedlug wynalazku umozliwia realizacje logarytmicznego sprzezenia zwrotnego przy bardzo duzej dynamice sygnalu wyjsciowego i mozliwosci stosowania rezystora 10 wlaczonego miedzy wejscie operacyjnego wzmacniacza a punkt zerowy ukladu, p malej wartosci rezystancji. PL