PL81143B1 - - Google Patents

Description

Maszyna rolnicza do uprawy gleby 2 Przedmiotem wynalazku jest maszyna rolnicza do uprawy glleby, posiadajaca wspólosiowe obroto¬ we narzedzia przystosowane do mechanicznej ob¬ róbki gleby za pomoca przesuwu maszyny wzdluz obrabianej gleby prostopadile ido osi (tych narzedzi.Znane sa maszyny i urzadzenia stosowane do uprawy gleby w postaci kuiltywatorów mechanicz¬ nych, które przystosowane sa ido rozdrabniania i napowietrzania górnej warstwy gleby do glebokosci 10—15 cm lub nieco wiecej i które polaczone sa podczas pracy ze znanymi ciagnikami, stanowia¬ cymi sile niezbedna do przeciagania maszyn lub narzedzi wzdluz obrabianej gleby oraz sile do uru¬ chamiania obrotowych narzedzi, które sa obnizane za .pomoca zesipolu urzadzen w celu zaglebienia sie w glebie lub podnoszone powyzej gleby, przy czym narzedzia. te polaczone sa i oparte o tyl ciagnika i podnoszone lub opuszczane zgodnie z wymaga¬ niami. Za pomoca znanych maszyn mozna dokony¬ wac uprawy gleb srednich przy szerokosci obróbki okolo 2 m, zaglebieniu 10—15 cm i szybkosci obróbki 3—4 km/godz.Niezbedna moc, która powinna byc dostarczana do maszyny wyrazona jest na podstawie masy prze¬ robionej gleby w jednostce czasu, to jest masy, któ¬ ra oparta jest na wartosci rzedu 0,2^0,3 mtysek.Ciagnik niezbedny do dokonania obróbki gleby i posuwu maszyny rolniczej posiada moc 60—75 HP, przy czym ciezar ciagnika wynosi srednio 2500—30O0 kg.Tego rodzaju maszyny i urzadzenia stosowane przy uzyciu ciagnika w gospodarstwie posiadajacym niewielka powierzchnie sa niewygodne, gdyz sto¬ sowanie ich jest ograniczone, ze wzgledu na zbyt 5 duzy ciezar ciagnika, który nie moze byc stoso¬ wany do obróbki gleby o malej zwartosci struktu¬ ry, szczególnie zas w tych przypadkach gdzie gleba jest miekka, przesiaknieta woda, na przyklad gleba stosowania pod uprawe ryzu. io Znane sa równiez ciagniki i urzadzenia, które stosowane sa do przesuwania narzedzi po powierz¬ chni gleby i które sa o bardzo róznorodnej kon- sltrukcji lecz maja one te wspólna wade, ze posia¬ daja zastosowanie tyfllko do robót lekkich i nie ^ moga byc stosowane na przyklad do orki gleby.Celem wynalazku jest opracowanie takiej ma¬ szyny do obróbki gleby, która by miala wszech¬ stronne zastosowanie i pracowala z wysoka wy¬ dajnoscia niezaleznie od warunków terenowych 20 i jakosci gleby.Aby osiagnac ten cel postanowiono zgodnie z wy¬ nalazkiem opracowac maszyne rolnicza do obróbki gleby, która sklada sie z ramy glównej z kolami jezdnymi przeznaczonymi do przewozenia maszyny, 25 urzadzenia skladajacego sie z zespolu obrotowych narzedzi spulchniajacych, przystosowanych do ru¬ chu postepowego i zaglebiania sie do gruntu, po¬ laczonych z rama glówna, umieszczonych za ko¬ lami jezdnymi oraz polaczenia hakowego pnzezna- 30 czonego do laczenia ramy z urzadzeniem do kie- 811433 81143 4 rowania i kontroli ruchu postepowego maszyny, przy czym maszyna rolnicza sklada sie glównie z dwóch niezaleznie kontrolowanych zródel mocy przeznaczonych do zaopatrywania urzadzen robo¬ czych w energie do napedu obrotowego zespolu na¬ rzedzi spulchniajacych i zaglebienia tego zespolu do gruntu.Maszyna wykonana zgodnie z wynalazkiem po¬ zwala na frezowanie lub kultywatorowanie gleby przy jej wysokim podnoszeniu, zaglebianie narze¬ dzia w glebie na 10 do 15 cm i wykonywanie bruzd w glebie o wlasciwie dobranej szerokosci.Maszyna ta wyposazona jest w narzedzia me¬ chaniczne przystosowane do obróbki gleby ze zna¬ cznie wieksza sprawnoscia w stosunku do znanych 'maszyn przy równoczesnym zmniejszeniu jej cie¬ zaru. Konstrukcja maszyny wedlug wynalazku po¬ zwala na jej stosowanie w postaci pomocniczego urzadzenia przeznaczonego do przesuwu obrobionej gleby dzieki czemu uzyznianie gleby i sadzenie mo¬ ze odbywac sie równoczesnie.Przedmiot wynalazku dotyczy równiez narzedzia obracajacego sie przynajmniej wokól jednej osi i zaglebianego do obrabianej gleby w celu jej kul¬ tywowania. Maszyna opracowana zgodnie z wyna¬ lazkiem ma rame wykonana ze wspornikiem prze¬ znaczonym do oparcia narzedzi przystosowanych do obróbki gleby i skladajacych sie z elementów obrotowych polaczonych z rama w sposób taki, ze moga byc podnoszone i obnizane lub opierane o rame podczas transportu.Mechanizm sterowania ruchu ramy i narzedzi przeznaczonych do obróbki gleby sklada sie z przy¬ najmniej dwóch niezaleznych od siebie czlonów przystosowanych do przekazywania sily i do re¬ gulacji obrotów narzedzi przeznaczonych do ob¬ róbki gleby. Maszyna rolnicza, wykonana zgodnie z wynalazkiem, moze miec równiez zastosowanie przy ciagniku o duzej sile pociagowej przy pelnym jego obciazeniu i nacisku na lozyska i glebe ob¬ rabiana.Zaleta maszyny wedlug wynalazku jest równiez to, ze zakres obrotów narzedzi moze byc dowolnie regulowany, co w znacznym stopniu ulatwia kulty¬ wowanie gleby w zaleznosci od jej jakosci.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przy¬ kladach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia maszyne wedlug wynalazku w wido¬ ku z boku, fig. 2 — maszyne w widoku z góry, fig 3 i 4 — urzadzenia przylaczone do boków i tylu maszyny w postaci zespolu spulchniaczy w widoku z boku i od tylu fig. 5 — maszyne w widoku z boku wedlug fig. 1 w powiekszonej skali oraz uklad mechanizmów przeznaczonych do podnoszenia i przemieszczenia zespolu spulchniaczy w stosunku do glównej ramy maszyny, fig. 6 i 7 — czesc tylnego zespolu spulchniaczy w polozeniu dzialania i polozeniu, w którym poprzeczny calko¬ wity wymiar maszyny jest zmniejszony, fig. 8 przedstawia w widoku z góry i czesciowo w prze¬ kroju poziomym urzadzenie pomocnicze umiesz¬ czone po bokach zespolu spulchniaczy, fig. 9 i 10 przedstawiaja w widoku z boku aparat przystoso¬ wany do obróbki agrotechnicznej, fig. 11 przedsta¬ wia schematycznie inny przyklad wykonania ma¬ szyny wedlug wynalazku z rozkladem sil statycz¬ nych i dynamicznych przedstawionych za pomoca kierunkowych strzalek, fig. 12 i 13 przedstawiaja wykres wyników uzyskanych na skutek zastoso- 5 wania maszyny Wykonanej wedlug wynalazku oraz fig. 14 i 15 przedstawiaja cyikloidalne wykresy opisane przez którykolwiek jeden z palców lub ze¬ bów jednego z obracajacych sie narzedzi i otrzy¬ mywane stad efekty spulchniania gleby przy róz¬ nych glebokosciach obróbki.Maszyna sklada sie z ramy glównej 10, której zakonczenie przednie razem z konstrukcja mecha¬ nizmu przeznaczonego do obróbki gleby jest pola¬ czone z ciagnikiem 14 za pomoca haka 12, przy czym rama 10 oparta jest na dwóch ulozyskowa¬ nych kolach 16, które moga byc w miare potrzeby polaczone z mechanizmem napedowym ciagnika za pomoca przekaznikowego walu 18 posiadajacego przegubowy lacznik 20 i skrzynke przekladniowa 22 (fig. 5) oraz drugi wal 24 i mechanizm rózni¬ cowy 26.Zespól sterujacy i kontrolny jest umieszczony na ciagniku 14, przy czym jest on polaczony z ko¬ lami napedowymi 28 i z nie uwidocznionym steru¬ jacym mechanizmem umieszczonym razem z in¬ nymi elemenitami maszyny przeznaczonymi do kon¬ troli i sterowania. Zespól roboczy stanowi zespól 30 obrotowych narzedzi 32 do spulchniania gleby, (fig. 6 i 7).Spulchniacze moga byc wykonane o róznych ksztaltach lecz w przykladzie wedlug wynalazku wykonane sa z okraglych tarcz, do których na ob¬ wodzie umocowane sa cztery plaskie rozwidlone pal¬ ce, które podczas przesuwu maszyny i obrotu tarcz podcinaja i odwracaja warstwy gleby.Spulchniacze te uruchamiane sa za pomoca na¬ pedowego silnika 34 umocowanego na ramie 10, przy czym naciskaja na os kól 16 i sa obracane za pomoca silnika 34 i walu 36 posiadajacego wychyl- ne sprzegla 38 i 40, polaczonego z przekladnia ze¬ bata 42, przy czym przekladnia ta napedza po¬ przeczny wal 44 i boczna przekladnie 46, która jest polaczona z walem 48, na którym umieszczone sa pojedyncze spulchniacze 32 zespolu 30.W wyniku duzej mocy maszyny rolniczej, efek¬ tywna szerokosc Lu i calkowita szerokosc Li tej maszyny (które róznia sie w stosunku do siebie o wielkosc Q, utworzona przez boczne przekladnie 46) jest bardzo duza.Zespól 30 spulchniaczy jest korzystnie podzielony na dwie symetryczne grupy oparte indywidualnie na dwóch polaczonych wsporczych konstrukcjach 50, za pomoca przegubowych laczników 52 posiada¬ jacych wzdluzne osie polaczone ze srodkowa kon¬ strukcja lub dodatkowa rama 54 za pomoca znanego mechanicznego ukladu, na przyklad hydraulicznego 56 przewidzianego do podnoszenia grup spulchnia¬ czy z polozenia uwidocznionego na fig. 7, gdy wy¬ maga sie zmniejszenia szerokosci obróbki do war¬ tosci L' zgodnie z wymaganiami zaglebienia bruzdy.Z przodu bocznych przekladni 46 sa równiez u- mieszozone lemiesze plugów 60 w celu ulozenia obu bruzd ustalajacych szerokosc robocza maszy¬ ny. Zgodnie z fig. 8 lemiesz 60 wykonany jestr w 20 25 30 35 40 45 50 55 6081143 5 6 postaci wkleslej tarczy polaczonej z tuleja 66 obra¬ cajaca sie razem z tarcza wokól trzpienia ustawio¬ nego wzdluz osi X i umocowanego do wsporników 62 i 64.Nadto przewidziane sa zgodnie z fig. 3 i 4 bocz¬ ne plaskowniki 68 umieszczone na przegubach 70, które moga byc podnoszone do polozenia 68' co pozwala na rozdrabnianie grudek ziemi i jej od¬ wracanie, a nastepnie przerzucanie pirzez przyle¬ gajace narzedzia spulchniajace 32' na boki ma¬ szyny.Gdy plaskowniki 68 sa obnizone na niewielka odleglosc od narzedzi 32', to lemiesze 60 ustawione ku przodowi przeorywuja bruzdy, któare pozostaja niezmienione podczas przejscia maszyny i które sto¬ sowane sa na przyklad przy wykonywaniu malych bruzd wytwarzanych miedzy przeoranymi skibami.Podniesione polozenie zespolu 30 spulchniaczy u- widoozndone jest przerywanymi liniami {fig. 5). Do¬ datkowa rama 54 tego zespolu jest polaczona z ra¬ ma glówna 10 za pomoca zawieszen wyposazonych w poprzeczne osie przechodzace przez przegubowe zlaoze 40', za pomoca ramion 54' i mechanicznego urzadzenia, na przykftad hydraUlioznego cylindra 58, *tóry przeznaczony jest do podnoszenia i obni¬ zania narzedzi spulchniajacych w kierunku strza¬ lek oznaczonych literami A i B.¦Wysokosc ustawienia zespolu 30 spudchniaczy jest dowolnie reguflowana, stosownie do potrzeby gle¬ bokosci obróbki ziemi i struktury gleby.Maszyna wedlug wynalazku umozliwia równiez rozsiewanie nasion lub sztucznych nawozów przy zastosowaniu siewnika 80 zaopatrzonego w wenty¬ lator lub inne nawiewne urzadzenie napedzane sil¬ nikiem 34 i zbiornik z przewodami 82, 84 lub za pomoca rozdzielacza 86 umieszczonego przed zespo¬ lem 30 narzedzi spulchniajacych.Przystawki uwidocznione na fig. 9 i 10 przy¬ stosowane sa do róznorodnej obróbki gleby i moga byc zamieniane i laczone z maszyna za pomoca tylnego wspornika 90 posiadajacego wyposazenie do nicowania i laczenia tych urzadzen z wenty- laltarem 92 przeznaczonym do zasilania zbiorników do nasion i innych urzadzen umieszczonych w wie- lodzialowym zbiorniku 94 lub urzadzeniem niwela¬ cyjnym 96 przeznaczonym do niwelacji powierzch¬ ni gleby.Przystawka 98 fig. 9 jest przystosowana do ob¬ róbki gleby przy uprawie kukurydzy. Wspomniana przystawka za pomoca pneumatycznego rozpylania srodków' uzyzniajacych przed kroczacym plugiem powoduje — za pomoca rozdzielacza 86 zasilanie gleby ze zbiornika 94 i zasypywanie ziarna lub na¬ wozu oraz przygniatanie gleby za pomoca rolek 100.Przystawki 102—104 przeznaczone sa do równo¬ miernego wysiewania ziarna, a przystawka 106 przy¬ stosowana jest do rozdzialu sztucznego nawozu, na¬ tomiast przystawka 108 do zasilania zbiorników na¬ siennych lub dozowania nawozu.Przystawka 98a przeznaczona jest do przygotowy¬ wania gleby pod uprawe pszenicy i sklada sie z dysz 104a, przeznaczonych do pneumatycznego wysiewania pszenicy oraz dysz 106a przeznaczonych do pneumatycznego nawozenia, przy czym wszystkie omówione elementy przystawek zespolone sa z roz¬ pylaczem 108a, przeznaczonym do rozpylania srod¬ ków owado- i chwastobójczych.W ukladzie maszyny wedlug fig. 11 czesc przed- 5 eia 124 ramy glównej 110 polaczona jest z ciagni¬ kiem 114 za pomoca obrotowego lacznika 112 umo¬ zliwiajacego obrót wokól pionowej osi w czasie sterowania ciagnikiem 114, który ma kontrolne i sterujace urzadzenie 126 oraz kola jezdne 128.W tym ukladzie sila przekazywana z silnika 134, powoduje uruchomienie zespolu narzedzi spulch¬ niajacych 130 za pomoca oddzielnego napedu, nie¬ zaleznego od napedu 142, który napedza ten zespól, przy czym korzystnie jest gdy ciagnik 114 ma wla¬ sne urzadzenie kontrolne i sterujace kolami nape¬ dowymi 116 pojazdu i gdy kola jezdne 128, przy których umieszczony jest silnik przystosowane sa do celów' transportowych natomiast maszyna rol¬ nicza polaczona jest za pomoca lacznika 112 pod wymaganym katem, podczas pracy silnika 134 i transportu maszyny. Statyczny i dynamiczny uklad maszyny, wykonanej zgodnie r wynalazkiem zalezny jest od rozmieszczania ciezarów i sil.Na fig. 11 przedstawiono obciazenia PI i P2 po¬ wstajace od silnika roboczego, ramy glównej i cze¬ sci z nia polaczonych lub zespolu spulchniajacego i jego konstrukcji, przelozen, znajdujacych sie przed i potaa linia pionowa 0 polozona w obrebie pola¬ czenia punktów podparcia kól nosnonnapedowych 16 lub 116, jak równiez sily wypadkowe P3 i P4, które obciazaja bezposrednio kola 16 lub 116 ra¬ my glównej i kola 28 ciagnika lub kola 28 nape- dowo^kierunkowego przedniego zespolu kierowni¬ czego, a to glównie w celu zabezpieczenia przy¬ czepnosci przy jezdzie, przedstawione schematycz¬ nie w maszynie G, bez ich udzialu w przemieszcza¬ niu sie maszyny.Podczas pracy zespolu spulchniajacego 30 lub 130 powstaja spowodowane oporem gleby i bezwladno¬ scia skib rozmaicie rozdzielane uderzenia, które mozna podzielic na powodujace pionowy ruch uno¬ szacy VS oraz poziomy ruch przesuwajacy SA.Uderzenia pionowe przenosza sie na obciazenie P2 i niekiedy przewyzszaja go, szczególnie gdy ma¬ szyna, a zwlaszcza jej zespoly lezace poza prosta pionowa 0 sa bardzo lekkie.Podczas pracy maszyny mozna przyjac, ze jej punkt ciezkosci CG (którego polozenie na fiig. 11 okreslono tylko orientacyjnie) przesuniety jest bar¬ dziej do przodu, co powoduje wzrost obciazenia przedniego P4 poniewaz nastepuje sumowanie sil statycznych i dynamicznych), zmiane stosunków obciazen, przypadajacych na przednie i tylne kola pojazdu oraz spadek obciazenia spoczywajacego na kolach tylnych, a co teoretycznie prowadzic powin¬ no do obnizenia mocy pociagowej maszyny T. Z drugiej strony, w pewnym stopniu, w odwrotnym stosunku do glebokosci roboczej H motyk, wyste¬ puja uderzenia SA skierowane w kierunku jazdy, które sa czesto wieksze od calkowitego oporu ma¬ szyny, ciagnika lub przedniego zespolu i przeciw¬ dzialaja ruchowi na gruncie.W tym przypadku przyczepnosc kól powinna wy¬ kazywac dzialanie hamujace F zamiast dzialania pociagowego T. Stwierdzono, ze maszyna wedlug 15 ao 35 30 35 40 45 50 55 0081143 8 wynalazku przy stosunkowo malym ciezarze cal¬ kowitym moze byc wyposazona w wysoikowydajny zespól spulchniajacy 30; 130 pozwalajacy pracowac na duzej glebokosci H i duzej szerokosci oraz w polaczeniu ze zwyklym ciagnikiem rolniczym lub zespolem przednim o niskiej mocy i ciezarze.W praktyce stwierdzono, ze o ile do dyspozycji jest ciagnik (lufo zespól przedni) posiadajacy wy¬ starczajaca moc dla zapewnienia bezpiecznego trans- sportu maszyny na drogach i polach, z podniesio¬ nym zespolem spulchniajacym 30 lub 130, to moc ta calkowicie wystarcza do napedu maszyny rów¬ niez w najtrudniejszych warunkach pracy zespolu spulchniajacego, w sprzegu, którego stosunek: moc calkowita/ciezar calkowity jest szczególnie wysoki, przy czym pod .okresleniem „moc calkowita" rozu¬ miana jest równiez moc silników roboczych 34 lub 134.Jak podano poprzednio w dotychczasowej techni¬ ce bylo rzecza niemozliwa — a nawet takiej mo¬ zliwosci nie brano pod uwage — aby mozna bylo wykonywac prace polowe nairzedziaimi obrotowymi o duzej szerokosci; i/lub wysokich mocach, w je¬ dnym zespole o stosunkowo bardzo ograniczonym ciezarze calkowitym; przypisywano to przynajmniej w czesci zwyklym ciagnikom rolniczym ze wzgledu na niski wskaznik moc/ciezar.Zastosowanie nowego typu maszyny pozwolilo stwierdzic nowe i niespodziewane jej skutki z któ¬ rych najwazniejsze podane sa graficznie na wykre¬ sach przedstawionych na fig. 12 i fig. 13.Na wykresach tych poddano rozwazaniom, w szczególnosci wymiary skib, na jakie dzieloma jest gleba, z równoczesnym obrotem, pomiedzy wierzch¬ nia warstwa a warstwami glebszymi, które uzysku¬ je sie przy posuwaniu sie maszyny, w zaleznosci od jej predkosci oraz wymiarów i liczby motyk, na poszczególnych narzedziach obrotowych. Wy¬ miar skiby Z zalezny jest od stosunku pomiedzy szybkoscia jazdy w linii prostej i szybkoscia obro¬ tu motyki, pomnozonej przez ,liczbe motyk znaj¬ dujacych sie na kazdym narzedziu roboczym. W zwiazku z tym wymiar skiby dla kazdej okreslonej szybkosci obrotowej znajduje sie w bezposredniej zaleznosci od szybkosci jazdy i moze byc przyj¬ mowany jako wartosc orientacyjna tej ostatniej szybkosci.Krzywe (I—IV) na fig. 12 przedstawiaja opór wy- HP razony w HP na metr szerokosci roboczej, — przy m zwiekszajacych sie glebokosciach roboczych od 10 om do 25 cm oraz dla gruntów, których stopien zageszczenia stopniowo wzrasta. Wartosci wynika¬ jace z krzywych posiadaja wylacznie charakter orientacyjny i odpowiadaja wartosciom srednim, uzyskanym z wielokrotnie powtarzanych praktycz¬ nych badan.Wartosci te wzrastaja w zaleznosci od Z i to od poczatkowej juz wielkosci odlozonej skiby. Mozna zauwazyc, ze opór napotykany przez motyke nie wzrasta w stosunku do wzrostu Z (wyrazonego w milimetrach), lecz, ze poszczególne krzywe wyka¬ zuja sklonnosc do splaszczania wraz ze wzrostem Z zwlaszcza przy niezbyt duzych glebokosciach.Wykres na fig. 13 przedstawia za posrednictwem krzywych XVII i XVIII analityczne rozwiniecie powyzszych wyników, dla warunków obróbki gleb stosunkowo luznych na glebokosci sredniej 15 cm oraz gleb bardziej zwiezlych na glebokosci 20 cm, 5 VtHZ Wykresy te przedstawiaja przebieg funkcji 'Rit gdzie Rt oznacza opór styczny, a nawet moment obrotowy oporu przeciwstawny narzedziom i prze¬ ciwdzialajacy silnikowi roboczemu, H oznacza gle- !0 bokosc robocza, ? — podane wyzej poczatkowe wielkosci skiby i to przy stalej szybkosci obroto¬ wej narzedzia, szybkosci ruchu itd. Vt oznacza szybkosc styczna narzedzia, która przyjmowana jest jako stala. Mozna zauwazyc, ze funkcja ta !*" posiada tendencje pozostawania stala dla róznych szybkosci jazdy, które okreslone sa przez Z, przy czyim im mniejsze jest Z tym bardziej zwieksza sie glebokosc robocza H. Dalsze wyjasnienia; tych nieoczekiwanych wyników, które w korzystnym 2<*_ przypadku stwarzaja mozliwosc uzyskiwania, bar¬ dzo wysokich wydajnosci produkcyjnych przy za¬ stosowaniu maszyn z silnikami roboczymi o mniej¬ szej mocy niz to mozna by zalozyc, przedstawione sa w przebiegu krzywych na fig. 14, na którym 25 mozna zauwazyc, ze dla danego Z oraz dla róznych glebokosci roboczych HI, H2 i H3 przekrój a takze masa Ml, M2 i M3 odlozonej skiby wzrasta w za^ leznosci od zwiekszania sie luku kola opisywanego przez wierzcholek narzedzia podczas odkladania tej 30 masy, tj. skiby, podczas gdy wartosc oporu, jakkol¬ wiek w przyblizeniu moze przyjmowana byc jako proporcjonalna do zwiekszania sie tego luku. Wy¬ kres na fig. 15 wyjasnia równiez wielkosci oraz zmiennosc .poziomych i pionowych uderzen VS i SA, 35 przedstawionych na fig. 11. Dla kazdej srednicy D narzedzia obrotowego i dla danego odpowiednie¬ go Z przypada cykloida opisana przez narzedzie podczas ruchu maszyny w kierunku X z pewna styczna szybkoscia, która bedzie wieksza od szyfo- 40 kosci przy ruchu na powierzchni gruntu i która zbliza sie do pionowej, w miare zwiekszania sie glebokosci. Najwiekszy napotykany opór bedzie za¬ tem na poczatku zaglebienia sie w glebe.W zwiazku z tym, podczas gdy uderzenie pozio- 45 me odczuwalne bedzie glównie na poczatku zagle¬ biania, to uderzenie pionowe wzrasta w zaleznosci od glebokosci, przy czym zawsze jednak bez cal-* kowitego zaniku uderzen poziomych.Próby wykazaly, ze mozliwa i korzystna jest 50 produkcja i zastosowanie opisanej maszyny, typu przedstawionego na fig. 1 i fig. 2, z zespolem spul¬ chniajacym 30, z narzedziami o srednicy pomiedzy 40 mm i 100 mm korzystnie 55 mm i 80 mm, przy¬ stosowanymi do pracy na glebokosci 45 mm ko- 55 rzystnie 35 mm oraz napedzanymi z szybkoscia wa¬ hajaca sie w granicach 100 obr/min i 350 obr/min i wynoszaca korzystnie 130—180 obr/min.Ogólnie zespól spulchniajacy wymaga silnika ro¬ boczego o mocy od 40 do 100 HP przewaznie okolo 60 60—80 HP na kazdy metr szerokosci uzytkowej Lu tego zespolu. Dla przykladu wyprodukowane mogly byc i sprawdzone z korzystnym wynikiem maszyny wedlug fig. 1 i fig. 2, które szczególnie przydatne do pracy na glebach srednio zwiezlych moga praco- 85 wac przy szerokosci 4,50 m i glebokosci roboczej81143 9 35 mm, napedzane silnikiem o mocy 300 HP. Ma¬ szyny te posiadaja ciezar 7 200 kg na biegu jalo¬ wym wlaczajac w to wszystkie narzedzia pomoc¬ nicze do nawozenia, siewu i opielania. Do napedu maszyny przy pracy z szybkoscia 1,5 km/godz. i 5 km/igodz. (w zaleznosci od stopnia zageszczenia gruntu) wystarczy calkowicie ciagnik rolniczy o mo¬ cy 60 HP i ciezarze 2 200 kg, który jest w stanie utrzymac calkowita kontrole róznych wstrzasów i uderzen napedowego zespolu spulchniajacego, za¬ równo mniejszych jak i wiekszych zaleznie od efek¬ tywnej sily niezbednej do posuwania sie. Stosu¬ nek pomiedzy moca silnika kontrolnego i silnika roboczego waha sie zawsze korzystnie pomiedzy 1: 2 oraz 1:12 lufo pomiedzy 1:4 oraz 1:6, gdy zasto¬ sowano do pracy normalny ciagnik rolniczy (fwg. 1).Natomiast gdy uzywany jest przedni zespól kie¬ rowniczy (fig. 11), o ile wlasciwe przepisy nie wy¬ magaja wyzszych mocy dla silnika kontrolnego, to stosunek mocy waha sie w granicach 1:6 oraz 1:10.Stosunek pomiedzy ciezarem zespolu kierowania i zespolu kontroli oraz ciezarem ramy glównej wraz z czesciami na niej zawieszonymi, waha sie w kazdym przypadku przewaznie pomiedzy 1:1 i 1: 8 lub jeszcze korzystniej pomiedzy 1 : 2 i 1:3, gdy wymienione zespoly naleza do zwyklego cia¬ gnika (fig. 1) lub tez pomiedzy 1:3 i 1:6, gdy ze¬ spoly te naleza do przedniego zespolu kierowni¬ czego.Wskazniki te sa niezwykle niskie poniewaz w przypadku zastosowania oddzielnego silnika robo¬ czego, moglyby sie okazac niezbedne dla posuwu zespolu spulchniajacego, znacznie wyzsze moce i ciezary kontrolne. PL PL

Claims (8)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Maszyna rolnicza do uprawy gleby, posiada¬ jaca wspólosiowe obrotowe urzadzenia obracajace sie dookola przynajmniej jednej osi, stanowiacej czes£ przekladni, ustalajacej kierunek, do którego maszyna jest przystosowana w celu obróbki gleby, znamienna tym, ze sklada sie z ramy glównej (10 lub 110) z kolami jezdnymi (16 lub 116), przezna¬ czonymi do przewozenia maszyny, urzadzenia skla¬ dajacego sie z zespolu obrotowych narzedzi (30 lub 130) przystosowanych do ruchu postepowego i za¬ glebiania sie w glebie, które polaczone sa z rama glówna i umieszczone za kolami jezdnymi (16 lub 116), polaczenia hakowego (12 lub 112) przeznaczo¬ nego do laczenia ramy z urzadzeniem (14 lufo 114) do kierowania i kontroli ruchu postepowego, przy 10 czym maszyna rolnicza sklada sie glównie z dwu niezaleznie kontrolowanych zródel mocy przezna¬ czonych do zaopatrywania urzadzen roboczych w energie do napedu obrotowego zespolu narzedzi 5 i zaglebiania tego zespolu w glebe.

2. Maszyna wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze urzadzenie do ustalania kierunku i kontroli ruchu postepowego maszyny sklada sie z ciagnika (14) lub urzadzenia sterujacego (114). io

3. Maszyna wedlug zastrz. 1 lub 2, znamienna tym, ze zródlem energii jest silnik (34 lub 134), który jest zamocowany na ramie (10 lub 110), przy czym jego ciezar opiera sie ria kolach (16 lub 116) wzglednie jest nim silnik ciagnika (14). 15

4. Maszyna wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze rama glówna jest oparta na osi kól (16 lub 116), która jest polaczona z walem (18) zaopatrzonym w przegubowy lacznik (20) skrzynia przekladniowa (22), walem (24) oraz mechanizmem róznicowym (26). 20-

5. Maszyna wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze zespól obrotowych narzedzi (30 lub 130) jest oparty na dodatkowej ramie (54) polaczonej z tylnym od¬ cinkiem glównej ramy (10 lub 110) za pomoca ra- unienia (54').i przegubowego zlacza (40'). 25

6. Maszyna wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze obrotowy zespól narzedzi (30) ustawiony jest wspól¬ osiowo i podzielony na dwie grupy rozmieszczone symetrycznie do- pionowej wzdluznej plaszczyzny maszyny, z których kazdy zespól narzedzi zawie- 30 szony jest na ramie bocznej (50) polaczonej prze¬ gubowo za pomoca lacznika (52) z rama (54), w celu umozliwienia redukcji calkowitego wymiaru po¬ przecznego (Lt), przy pracy maszyny do wymiaru zmniejszonego (I/) w kierunku poprzecznym, pod- 35 czas postoju maszyny.

7. Maszyna wedlug zastrz. 6, znamienna tym, ze na bokach urzadzen (50, 54, 46) sluzacych do zamo¬ cowania i napedu- narzedzi obrotowych (30) posia¬ da narzedzia do kopania korzystnie nienapedzane 40 lemiesze (60) pluga.

8. Maszyna wedlug zastrz. 7, znamienna tym, ze posiada polaczone z rama dodatikowa (54) sluzaca do zawieszania narzedzi obrotowych (30 lub 130), zespoly elementów i narzedzi (98 lub 98a) przezna- 45 ozone do dodatkowych robót rolniczych wykonywa¬ nych bezposrednio po mechanicznej obróbce gleby narzedziami obrotowymi, które to zespoly pojedyn¬ czo i wymiennie polaczone sa z elementem nosnym (90) podpieranym przez rame dodatkowa, przy czym 50 maszyna jest tylko zaopatrzona w urzadzenie roz¬ dzielcze (86) lub natryskowe w celu rozdzielania materialów na powierzchni gleby, przed praca na¬ rzedzi (30 lub 130).81143 F/q. ó8114381143 \-34 a, ,co F*c?srz- tOSOr &^/S/ t/av^#A ^'m'ww*e- \ i06d 104Cu f34 \** ff4 vg. //81143 50- Jn. On iO- / '/ / o / / / / f / ' S *S' / / / , / / \ v 1/ -a / y / , * Aj ,/ * - 'z UL 7T f {i ^/c 4 '? ¦" O 10 £0 30 40 50 60 10 80 (mm) 5J A 1- p . 1 Vtl/z ——^+ w-s ^^ y '^ ^vu y —*• vg. 14 ?=/q. i581143 Errata W lamie 8, w wierszu 49 od góry jest: stosowanymi do pracy na glebokosci 45 mm powinno byc: stosowanymi do pracy do glebokosci 45 mm — o — W lamie 10, w wierszu 50 jest: maszyna jest tylko zaopatrzona w urzadzenie powinno byc: maszyna jest zaopatrzona w urzadzenie Drukarnia Narodowa Zaklad Nr 6, zam. 747/75 Cena 10 zl PL PL