Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 01.10.1974 Opis patentowy opublikowano: 30.09.1975 80006 KI. 2W ,36/22 MKP H03k 21/06 CZYTI Twórcywynalazku: Wanda Banaszewska, Teresa Kramarowska Uprawniony z patentu tymczasowego: Osrodek Badawczo-Rozwojowy Pomiarów i Automatyki Elektronicznej, Wroclaw (Polska) Uklad przystosowujacy licznik rewersyjny do wspólpracy z czujnikiem o dwu przebiegach przesunietych fazowo o kat 90° Przedmiotem wynalazku jest uklad przystosowujacy licznik rewersyjny do wspólpracy z czujnikiem o dwu przebiegach przesunietych fazowo o kat 90° przeznaczony do stosowania dla pomiarów szybkosci obrotowej elementów wirujacych, szybkosci przesuniec liniowych lub kata obrotu w warunkach uwzgledniajacych kierunek ruchu.Znany stan techniki. Znany jest uklad przystosowujacy licznik rewersyjny do wspólpracy z czujnikiem o dwu przebiegach przesunietych fazowo dla realizacji wymienionych pomiarów utworzony z dwóch galezi, z których kazda stanowi kaskadowe polaczenie elementów NAND i przerzutników, przy czym wyjscia przerzutni- ków obydwu galezi sa polaczone ze wspólnym elementem NAND, którego wyjscie jest polaczone z licznikiem rewersyjnym, a ponadto dodatkowy przerzutnik jest polaczony wejsciami z elementami NAND obydwu galezi, zas wyjscia jego sa polaczone ze wspólnym elementem NAND — J.van Duijh „Digital bidirectional deteetor keeps the count honest" — Elekctronics. Circuit Designe's casebook.Istota wynalazku. Uklad wedlug wynalazku ma dwa wejsciowe przerzutniki, a taktujace wejscie kazdego z nich jest polaczone z wyjsciem jednego z dwu torów przebiegów elektrycznych przesunietych miedzy soba o kat 90°, przy czym wymienione przerzutniki sa dodatkowo polaczone naprzemiennie miedzy soba tak, ze taktujace wejscie jednego przerzutnika jest polaczone poprzez jedna z dwóch negacji ze zwartymi miedzy soba wejsciami sterujacym i kasujacym drugiego przerzutnika, podczas gdy zanegowane wyjscia obydwu wejsciowych przerzutników sa polaczone odpowiednio z dwoma kasujacymi wejsciami dodatkowego przerzutnika, którego sterujace i taktujace wejscie sa ze soba zwarte i polaczone z masa ukladu, natomiast wyjscie dodatkowego przerzutnika jest polaczone z wejsciem sterujacym kierunkiem zliczania rewersyjnego licznika, gdy jego wejscie liczace jest polaczone z wyjsciem ukladu logicznego iloczynu, którego wejscie jest z kolei polaczone z wyjsciem drugiego ukladu logicznego iloczynu o dwu wejsciach z których kazde jest polaczone z taktujacym wejsciem jednego z dwóch wejsciowych przerzutników.Uklad wedlug wynalazku umozliwia przy pomocy licznika rewersyjnego pomiary szybkosci obrotowej, kata obrotu lub szybkosci przesuniec liniowych przy uwzglednieniu kierunku ruchu, w warunkach prostego2 80 006 ukladu, pozbawionego na wejsciu i wyjsciu zespolów wielowejsciowych iloczynów logicznych, które obnizaja czestotliwosc pracy ukladu oraz jego niezawodnosc.Objasnienie rysunku. Wynalazek zostanie blizej objasniony w przykladzie wykonania przedstawionym na zalaczonym rysunku na którym fig. 1 przedstawia schemat elektryczny ukladu, a fig. 2 przebiegi elektryczne w oznaczonych miejscach ukladu.Przyklad realizacji wynalazku. Uklad wedlug wynalazku ma na wejsciu dwa wejsciowe przerzutniki 1 i 2.Taktujace wejscie T jednego wejsciowego przerzutnika 1 jest polaczone z wyjsciem A toru przebiegów elektrycznych, zas taktujace wejscie f drugiego wejsciowego przerzutnika 2 jest polaczone z wyjsciem B drugiego toru przebiegów elektrycznych. Ponadto wymienione przerzutniki sa polaczone naprzemiennie miedzy soba w ten sposób, ze taktujace wejscie T jednego przerzutnika 1 jest polaczone przez negacje 3 ze zwartymi miedzy soba wejsciami sterujacym D i kasujacym R drugiego wejsciowego przerzutnika 2,zas taktujace wejscie T tego przerzutnika jest polaczone przez druga negacje 4 ze zwartymi miedzy soba wejsciami sterujacym D i kasujacym R pierwszego wejsciowego przerzutnika 1. Zanegowane wyjscia Q obydwu wejsciowych przerzutników 1 i 2 sa polaczone odpowiednio z dwoma kasujacymi wejsciami S i fi dodatkowego przerzutnika 5/ którego sterujace wejscie D i taktujace wejscie T sa ze soba zwarte i polaczone z masa ukladu. Wyjscie O. dodatkowego przerzutnika jest polaczone z wejsciem sterujacym kierunkiem zliczania Y rewersyjnego licznika 6 którego wejscie liczace X jest polaczone z wyjsciem ukladu 7 logicznego iloczynu, zas wejscie tego ukladu 7 jest polaczone z wyjsciem drugiego ukladu 8 logicznego iloczynu. Jedno wejscie drugiego ukladu 8 logicznego iloczynu jest polaczone z taktujacym wejsciem T jednego wejsciowego przerzutnika 1 zas drugie wejscie drugiego ukladu 8 logicznego iloczynu jest polaczone z taktujacym wejsciem T drugiego wejsciowego przerzutnika 2.Dzialanie ukladu przebiega nastepujaco. Sygnal z toru A przerejestrowuje do wejsciowego przerzutnika 1 stan uzalezniony od poziomu logicznego negacji 4 przy czym stan przerzutnika podlega kasowaniu zerem zanegowanego sygnalu z drugiego toru B. Jezeli przebiegi czasowe w torach A i B sa usytuowane tak, ze przebieg z toru A wyprzedza przebieg z toru B o ! A|okresu to czas trwania impulsu wyjsciowego pierwszego wejsciowego przerzutnika 1 jest równy l/A okresu. Przebieg wyjsciowy pierwszego wejsciowego przerzutnika 1 ustala stan dodatkowego przerzutnika 5 tak, ze impuls na wejsciu liczacym X licznika 6 zostanie dodany do jego stanu. Jezeli przebiegi czasowe w torach A i B sa usytuowane tak, ze przebieg w drugim torze wyprzedza przebieg w pierwszym torze A to sygnal z drugiego toru B przerejestrowuje stan zanegowanego sygnalu z pierwszego toru A do drugiego wejsciowego przerzutnika 2. Stan tego przerzutnika podlega kasowaniu zanegowanym sygnalem z pierwszego toru A. Przebieg wyjsciowy drugiego wejsciowego przerzutnika 2 ustawia stan dodatkowego przerzutnika 5 w ten sposób, ze impuls na wejsciu liczacym X licznika 6 odjety zostanie od stanu licznika. PL PL