Uprawniony z patentu: Massey-Ferguson Services N. V., Curacao (Anty¬ le Niderlandzkie) Kontrolny uklad do hydrostatycznej przekladni szybkosci Przedmiotem wynalazku jest kontrolny uklad do hydrostatycznej przekladni szybkosci.Znane sa urzadzenia kontrolne, stosowane w hydrostatycznych przekladniach przystosowanych do regulacji cisnienia w hydraulicznym roboczym obwodzie hamulca lub skrzyni przekladniowej. Zna¬ ne kontrolne urzadzenia wyposazone sa w samo¬ czynny wylacznik umieszczony na obwodzie hy¬ draulicznej instalacji, który w przypadku okreslo¬ nego cisnienia pomiedzy glównym tlokiem a prze¬ wodem prowadzacym do cylindrów hamulcowych lub skrzyni przekladniowej powoduje wylaczenie tloczacego urzadzenia, a w przypadku obnizenia cisnienia automatyczne jego wlaczenie.Wada znanych kontrolnych urzadzen hydrostaty¬ cznej przekladni jest to, ze zawieraja one wiele mechanizmów, które na skutek zanieczyszczen lub korozji ulegaja szybkiemu odksztalceniu, co unie¬ mozliwia normalna ich prace.Celem wynalazku jest usuniecie tych wad.Istota wynalazku polega na zastosowaniu kontrol¬ nego ukladu hydrostatycznej przekladni szybkosci, wyposazonego w zasilajacy hamulcowy obwód, któ¬ ry w przypadku gdy przekladnia zostanie ustawio¬ na w polozenie szybkosci zerowej spowoduje nacisk hamulca w momencie, gdy naped walu zostanie ustawiony za pomoca przekladni w polozeniu szyb¬ kosci zerowej.Dalsza korzystna cecha wynikajaca z zastosowa- 2 nia kontrolnego ukladu jest to, ze hydrostatyczna przekladnia wyposazona jest w przesuwny wybie¬ rak przystosowany do ustalania tej przekladni w polozenie szybkosci zerowej. Gdy obwód hamulco- 5 wy zasilany jest przez nastawnik, ustawiony w po¬ lozeniu zerowym, w celu wytworzenia cisnienia przeznaczonego dla ukladu hamulcowego, to prze¬ kladnia osiagnie polozenie szybkosci zerowej, usta¬ lonej dla neutralnego polozenia wybieraka szybkos- 10 ci.Uklad wedlug wynalazku zawiera wal napedzany za pomoca hydrostatycznej przekladni zawieraja¬ cej pompe o zmiennej objetosci, o zmiennym ka¬ cie tarczowej krzywki kontrolujacej ustawienie 15 pompy i przez to szybkosci napedu walu. Tarczo¬ wa krzywka posiada polozenie szybkosci zerowej, w przypadku gdy dzialanie sily na napedowy wal jest równe zeru. Tarczowa krzywka ustawiana jest za pomoca hydraulicznego pomocniczego ukladu 20 ustalajacego szybkosc i wyposazonego w uklad po¬ lozenia neutralnego, przy którym szybkosc tarczo¬ wej krzywki jest zerowa.Uklad wedlug wynalazku wyposazony jest w hy- - drauliczny obwodowy hamulec, który przystosowa- 25 ny jest do zasilania tylko w tym przypadku, gdy element ustalajacy szybkosc znajduje sie w swym neutralnym polozeniu. Blokujacy mechanizm jest polaczony z hamulcowym obwodem i zapobiega przed doprowadzeniem cisnienia hamowania na na- 30 pedowy wal az do momentu, gdy tarczowa krzywka 78 63978 639 3 osiagnie polozenie szybkosci zerowej. Uklad za¬ wiera przy tym zawór bezpieczenstwa kontrolujacy sile bocznego nacisku przekladni i polaczenia z ha¬ mujacym obwodem w sposób taki, ze po zasileniu energetycznym hamulcowego obwodu, cisnienie wy¬ magane dla otwarcia zaworu bezpieczenstwa jest bezzwlocznie zmniejszane w sposób taki, ze nacisk przekladni zostaje przerwany.Przedmiot wynalazku uwidoczniony jest w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. la przedstawia lewostronna czesc kontrolnego ukla¬ du, fig. Ib — inna prawostronna czesc ukladu, fig. 2 — blokujacy mechanizm w innym czescio¬ wym przekroju, fig. 3 — widok boczny mechanizmu selekcyjnego szybkosci wedlug fig. la i Ib dla róz¬ nych ustalen szybkosci, fig. 4 — przekrój mecha¬ nizmu wzdluz linii 4—4 z fig. 3 i fig. 5 — prze¬ krój mechanizmu wzdluz linii 5—5 z fig. 3.Hydrostatyczna przekladnia wedlug fig. Ib za¬ wiera hydrostatyczny naped 2 z planetarna prze¬ kladnia 3. Hydrostatyczny naped przystosowany jest do przekazania sily od wejsciowego walu 4 do wyjsciowego walu 6. Hydrostatyczny naped 2 wy¬ posazony jest w hydrauliczny silnik 8 i pompe 10 o zróznicowanej wydajnosci. Hydrauliczny silnik 8 wedlug ukladu posiada ustalona wydajnosc, przy¬ stosowana do hydrostatycznego napedu o zróznico¬ wanej wydajnosci silnika.Wyjsciowy wal 6 jest przystosowany do napedu przez silnik 8 z szybkoscia okreslona przez prze¬ stawienie pompy 10. Przestawienie pompy 10 na szybkosc obrotów jest dokonywane przez katowe ustawienie tarczowej krzywki 12. W ten sposób szybkosc wyjsciowego walu 6 w stosunku do wej¬ sciowego walu 4 jest okreslona przez ustawienie tarczowej krzywki 12. Pompa 10 jest polaczona z silnikiem 8 liniowym przewodem 16 i 18.Gdy tarczowa krzywka 12 jest ustawiona katowo w stosunku do drugiego boku ustawionego w po¬ lozeniu zerowym, to ciecz pod wysokim cisnieniem jest podawana przez pompe 10 i przez liniowy przewód 18, podczas gdy ciecz przy niskim cisnie¬ niu wraca do pompy przez liniowy przewód 16.Zmiana kierunku przeplywu cieczy przez liniowe przewody 16 i 18 powoduje zmiane kierunku obro¬ tów wyjsciowego walu 6. Wyjsciowy wal 4 jest na¬ pedzany stale przez zasilajacy uklad, przy czym jest on bezposrednio polaczony przez laczaca tu¬ leje 21 z napedowym walem 20 w sposób taki, ze napedowy wal 20 jest stale obracany, podczas dzia¬ lania napedowego ukladu przy szybkosci proporcjo¬ nalnej do szybkosci ukladu napedowego. Wejscio¬ wy wal 4 wedlug uwidocznionego ukladu jest cen- trycznie przedluzony i przechodzi przez pompe 10, silnik 8, do wyjsciowego walu 6.Wyjsciowy wal 6 i wejsciowy wal 4 sa polaczo¬ ne z napedowym walem 24 przez planetarna prze¬ kladnie 32. Planetarna przekladnia 32 zawiera ze¬ baty wieniec 26 osadzony na wielowypustowym wyjsciowym wale 6, a planetarna prowadnica 28 jest osadzona na napedowym wale 24, podczas gdy obiegowa przekladnia 30 jest polaczona z wejscio¬ wym walem 4. Planetarna przekladnia 32 jest usta- 4 wiona obrotowo na trzpieniu 34 planetarnej prowa¬ dnicy 28, podczas gdy planetarna przekladnia 32 zazebia sie z zebatym wiencem 26 i obiegowa prze¬ kladnia 30. Planetarna prowadnica 28 w takim 5 ukladzie jest napedzana przez dwa napedy, to jest obiegowa przekladnie 30 i zebaty wieniec 26. Szyb¬ kosc i kierunek obrotów planetarnej prowadnicy 28 okreslone sa przez polaczenie obiegowej przekladni 30 i zebatego wienca 26.Gdy tarczowa krzywka 12 jest ustawiona w polo¬ zeniu zerowym, to polozenie ustawienia pompy 10 jest równiez zerowe, a wyjsciowy wal 6 i na skutek tego zebaty wieniec 26 jest nieruchomy, podczas gdy planetarna prowadnica 28 bedzie napedzana tylko przez obiegowa przekladnie 30. Gdy tarczo¬ wa krzywka 12 jest ustawiona w polozeniu takim, ze zebaty wieniec 26 jest napedzany przez wyjs¬ ciowy wal 6 w kierunku odwrotnym w stosunku do obiegowej przekladni 30, to szybkosc i kierunek obrotów planetarnej prowadnicy 28 bedzie okres¬ lona przez róznice szybkosci zebatego wienca 26 i obiegowej przekladni 30. Zerowe polozenie szyb¬ kosci tarczowej krzywki 12 jest polozeniem, przy którym zebaty wieniec 26 jest napedzany w kierun¬ ku odwrotnym w stosunku do obiegowej przekla¬ dni 30 przy takiej ilosci, ze planetarna prowadnica 28 i stad napedowy wal 24 pozostaja nieruchome, w wyniku czego sila netto doprowadzona do nape¬ dowego walu 24 z wejsciowego walu 4 jest zerowa.Polozenie tarczowej krzywki 12 jest kontrolowane przez laczacy uklad i regulacyjny zawór 36 z obu¬ dowa 38, z zasilajacym przewodem polaczonym z doprowadzajaca rura 40. Doprowadzajaca rura 40 jest polaczona ze zródlem hydraulicznego cisnienia.Obudowa 38 jest polaczona z przewodami 42 i 44 laczacymi z cylindrem 46 ustawionym po przeciw¬ leglych stronach tloka 47. Tlok 47 zawiera tlokowy trzon 48 wyprowadzony z cylindra 46, przy czym trzon ten jest osiowo polaczony z tarczowa krzyw¬ ka 12 po jednej stronie jej obrotowej osi. Zawór 36 posiada dzwignie 50 zamontowana w sposób prze¬ suwny w obudowie 38 i kontrolujaca polaczenie miedzy rurowym przewodem 42 i 44 oraz doprowa¬ dzajaca rura 40. W uwidocznionym polozeniu ruro¬ we przewody 42 i 44 sa polaczone z wylotowymi przewodami 41 i 43, i z przewodem doprowadza¬ jacym 40, który jest odciety od polaczenia z ruro¬ wym przewodem 42 i 44 przez pierscieniowe po¬ wierzchnie utworzone na dzwigni 50.Przesuw dzwigni 50 w prawo, zgodnie z fig. Ib powoduje to, ze rurowy przewód 42 laczy sie z doprowadzajaca rura 40, w celu doprowadzenia oleju na prawa strone tloka 47 i spowodowania obrotu tarczowej krzywki w kierunku ruchu wska¬ zówki zegara. Odwrotnie, przesuw dzwigni 50 w strone lewa wedlug fig. Ib powoduje polaczenie rurowego przewodu 44 z doprowadzajaca rura 40 w celu spowodowania obrotu tarczowej krzywki 12 w kierunku przeciwnym do ruchu obrotowego wskazówki zegara. Dzwignia 50 jest polaczona w sposób przegubowy z koncem dzwigni 52, która jest polaczona obrotowo z koncem dzwigni 54.Drugi koniec dzwigni 54 jest obrotowo polaczony z tarczowa krzywka 12 po przeciwleglej stronie 15 20 25 30 35 40 45 50 5578 5 obrotowej osi z polaczenia miedzy tarczowa krzyw¬ ka 12 i tlokowym trzonem 48.Dzwignia 56 posiada na swych przeciwleglych koncach obrotowe polaczenie z dzwignia 52 i usta¬ lajaca dzwignie 59, tworzaca czesc przeciwlegle¬ go dzwigniowego ukladu 58, obracajacego sie wo¬ kól trzpienia 60. Obrót dzwigniowego ukladu 58, w kierunku zgodnym z ruchem wskazówki zegara powoduje to, ze dzwignia 50 przesuwa sie w lewo wedlug fig. Ib i powoduje obrót dzwigniowego ukla¬ du w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówki zegara przesuwajac dzwignie 52.Dzwignie 52 i 54 tworza przesuw ukladu do po¬ wrotu zaworu w polozenie neutralne, przy którym olej jest oddzielony w obu rurowych przewodach 42. i 44 przez ustawienie dzwigni 50 w sposób ta¬ ki, ze przesuw tloka 47 i stad zmiana polozenia tarczowych krzywek nie nastepuje.W przypadku obrotu dzwigniowego ukladu 58 w kierunku przeciwnym do ruchu obrotu wskazó¬ wek zegara, wedlug ukladu przedstawionego na fig.Ib, nastepuje przesuw dzwigni 50 z polozenia neu¬ tralnego w polozenie, przy którym rurowy przewód 42 jest polaczony z doprowadzajaca rura 40 i ru¬ rowym przewodem 44, który jest polaczony z wy¬ lotowym przewodem 41, w wyniku czego tlok 47 przesuwa sie w kierunku lewym, powodujac przez to obrót tarczowej krzywki 12 zgodnie z ruchem wskazówek zegara. Gdy tarczowa krzywka 12 obra¬ ca sie w kierunku ruchu wskazówek zegara, to dzwignia 52 obraca sie w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara wokól dzwigni 56, w celu ustawienia dzwigni 50 w polozeniu neutralnym, odpowiednio do polozenia dzwigni 61.Polozenie dzwigni 61 dzwigniowego ukladu 58 obracajacego sie na trzpieniu 60 okresla ustawie¬ nie tarczowej krzywki 12 i stad szybkosc oraz kie¬ runek napedowego walu 24. Wolno przesuwajacy sie mechanizm jest polaczony z dzwignia 52, przy czym mechanizm ten jest przystosowany do usta¬ lania dzwigni 50, w celu spowodowania tego by tarczowa krzywka zostala przesunieta w polozenie szybkosci zerowej przy dowolnym ustawieniu dzwi¬ gni 61. Wolny przesuw mechanizmu odbywa sie za pomoca noznego pedalu 62 polaczonego z dzwignia 64, umieszczona na wale 66 przez dzwigniowy uklad 70.Dzwigniowy uklad 70 zawiera dzwignie 72 i 74 polaczone przegubowo z noznym pedalem 62 i dzwignia 64 i polaczone ze soba za pomoca sprezyny 76 umieszczonej w obudowie polaczonej w sposób trwaly z dzwignia 72.Na koncu walu 66 jest umieszczony plaskownik 78 z para sworzni 80 i 82 ustawionych osiowo na plaskowniku 78 po przeciwleglych stronach w sto¬ sunku do walu 66, w równych od niego odleglos¬ ciach. Sworznie 80 i 82 ustawione sa po przeciw¬ leglej stronie dzwigni 84, której jeden koniec jest obrotowo polaczony z plaskownikiem umocowanym do pojazdu, a drugi jego koniec polaczony jest z dzwignia 52.Nacisk na nozny pedal 62 powoduje obrót w kie¬ runku zgodnym z ruchem wskazówki zegara diwi- 639 6 gni 64 i stad wal 66, który powoduje w sworzniach 8Q i 82 polaczenie przeciwleglych konców dzwigni 84, w celu obrotu tej dzwigni 84, w kierunku przeciwnym do obrotu wskazówek zegara i w ten 5 sposób powoduje przesuw dzwigni 86 w kierunku lewym wedlug fig. Ib.Ustalajaca dzwignia 59 jest ustawiona w sposób obrotowy na trzpieniu 60 i jest w sposób podatny polaczona z dzwignia 61 przez sprezynowy zacisk 10 63, Trzpienie 67 i 69 na dzwigniach 59 i 61 sa po¬ laczone przez sprezynowy zacisk 63 w celu ukosne¬ go ustawienia dzwigni 59 w ustawieniu wspólo¬ siowym z dzwignia 61. Gdy dzwignia 56 zostanie nacisnieta w celu jej przesuwu w lewo, wedlug 15 fig. Ib, za pomoca nosnego pedalu 62, to ustala¬ jaca dzwignia 59 obróci sie wokól trzpienia 67 i dzwignia 61 zostanie unieruchomiona.Sworznie 80 i 82 dzialaja przez dzwignie 84, 86 i 52 powodujac kontrole ruchu dzwigni 50 w celu 20 jej przesuwu w polozenie dla ustalenia tarczowej krzywki 12 i dla jej neutralnego polozenia szyb¬ kosci zerowej.Gdy nozny pedal 62 zostanie zwolniony, to tar¬ czowa krzywka powróci w polozenie odpowiadaja- 25 ce ustawieniu dzwigni 61. W ten sposób przy do¬ wolnej szybkosci pojazdu kierowca moze przerwac dzialanie sily na napedowy wal 24 za pomoca na¬ cisku noznego pedalu 62 i w ten sposób moze zwol¬ nic szybkosc pojazdu bez zmiany szybkosci usta- 30 lonej przez przekladnie.Hydrauliczny hamulcowy uklad 88 jest wyposa¬ zony w napedowa tuleje 24 polaczona z hamulco¬ wym elementem 90 umocowanym do napedowej 35 tulei 24, podczas gdy staly hamulcowy element 92 jest polaczony z przesuwnym, hamulcowym elemen¬ tom 90, w celu zastosowania hamujacej sily na napedowej tulei 24. Gdy cisnieniowa ciecz zosta¬ nie doprowadzona przez rurowy przewód 94 do 40 hamulcowego ukladu 88, to staly hamulcowy ele¬ ment 92 zostanie polaczony z przesuwnym hamul¬ cowym elementem 90, co spowoduje zatrzymanie napedowej tulei 24. Hamulcowy uklad 88 jest po¬ laczony przez przewód 94 z hydraulicznym hamul- 45 cowym obwodem. Hydrauliczny* hamulcowy ob¬ wód zawiera ustalajacy hamulcowy zawór 100 we¬ dlug fig. la, wyposazony w obudowe 98 zaopatrzo¬ na w zasilajace otwory 96 i 104 oraz wylotowy otwór 102. 50 Zasilajacy otwór 96 jest polaczony z zasileniem hydraulicznej cieczy bedacej pod cisnieniem. Wy¬ lotowy otwór 102 jest polaczony z olejowa mi¬ ska przez rurowy przewód 103. Otwór 104 jest po¬ laczony przez przewód 106 z tarczowa krzywka ry- 55 plujaca mechanizm 110 fig. 2. W obudowie 98 jest ustawiony w sposób przesuwny nurnikowy tlok 112 zaopatrzony w wybranie o zmniejszonym prze¬ kroju 114 i poprzeczny otwór 116 laczacy sie z wewnetrznym wglebieniem nurnikowego tloka. 6o Hamulcowy zawór 110 jest przedstawiony na fig. la w polozeniu czynnym, przy którym zasilajacy otwór 96 jest polaczony z wlotowym otworem 104 przeznaczonym do doprowadzenia hydraulicznej cieczy przez rurowy przewód 106, w cel zabloko- 65 wania mechanizmu 110.1 Przesuw nurnikowego tloka 112 w strone lewa powoduje otwarcie polaczenia miedzy zasilajacym otworem 96 i wlotowym otworem 104 oraz pola¬ czenie wlotowego otworu 104 przez poprzeczny o- twór 116 z wylotowym otworem 102. Blokujacy me¬ chanizm 110 zawiera obudowe 116 umieszczona na stalym wsporniku 118.Obudowa 116 wyposazona jest we wlotowy otwór 120 polaczony z rurowym przewodem 106 i wyloto¬ wy otwór 122 polaczony z rurowym przewodem 94 i hamulcowym ukladem 88. Otwory 120 i 122 po¬ laczone sa z otworem 124 przechodzacym wzdluz obudowy 116. Polaczenie miedzy otworami 120 i 122 jest regulowane przez blokujacy nurnikowy tlok 126, który jest umieszczony w otworze 124 i na którego wewnetrzny koniec naciska sprezyna 128 umieszczona w otworze 124.Nurnikowy tlok 126 zawiera zwezony odcinek 130 i przelotowy otwór 132 przechodzacy od we¬ wnetrznego konca tloka 126 przez zwezony odcinek i polaczony z poprzecznym otworem 134. Przy czyn¬ nym lub zamknietym polozeniu nurnikowego tlo¬ ka 126, który jest w polozeniu przedstawionym na fig. 2, otwór 120 jest polaczony z otworem 122 przez przelotowy otwór 132 i poprzeczny otwór 134.Przesuw nurnikowego tloka 126 w strone lewa dla odblokowania zamknietego polozenia laczacego mie¬ dzy otworem 120 i 122 nastepuje z tego powodu poniewaz boczna powierzchnia 135 jest ustawiona po lewej stronie powiekszonego odcinka 137 otwo¬ ru 124. Sprezyna 128 powoduje przesuw tloka 126 w celu polaczenia go z blokujaca dzwignia 138 polaczona obrotowo na trzpieniu 138 do wspornika.Blokujaca dzwignia 136 jest wykonana z zapadka 140 polaczona z zewnetrznym koncem nurnikowego tloka 126. Uksztaltowane lukowo posrednie konce dzwigni 136 sa zablokowane przez wglebienie 142, do którego wprowadzony jest krazkowy popychacz 146 polaczony z blokujacym ramieniem 144. Bloku¬ jace ramie 144 jest umocowane do tarczowej krzy¬ wki 12 i jest ono ustawione tak, ze krazkowy po¬ pychacz 146 moze wchodzic w blokujace wglebienie 142 tylko w tym przypadku, gdy tarczowa krzywka 12 jest w polozeniu szybkosci zerowej, przy której sila netto na tuleje 24 równa sie zeru. W ten spo¬ sób uruchomienie hamulcowego zaworu 100 w celu dokonania polaczenia wedlug fig. la powoduje przeplyw hydraulicznej cieczy przez rurowy prze¬ wód 106 do blokujacego mechanizmu 110. Ciecz nie moze przy tym przeplywac przez rurowy przewód 94 do hamulcowego ukladu, az do czasu, gdy tar¬ czowa krzywka 12 przyjmuje polozenie zerowej szybkosci uwidocznionej na fig. 2, w polaczeniu z krazkowym popychaczem 146 przy jego wejsciu do wglebienia 142, poniewaz jakiekolwiek inne polo¬ zenie popychacza 146 w blokujacej dzwigni 136 bedzie utrzymywalo nurnikowy tlok 126 w nie za¬ blokowanym lub nieczynnym polozeniu zapobiega¬ jacym polaczeniu miedzy otworami 120 i 122.Gdy tarczowa krzywka 12 osiagnie polozenie szybkosci zerowej uwidocznionej na fig. 2 to po¬ laczenie krazkowego popychacza 146 z wglebieniem 14& razem z polaczeniem Hydraulicznego przeprywu z otworu 120 i nacisk sprezyny 128 spowoduja prze- 6&ft 8 suw nurnikowego tloka 126 w polozenie uwidocz¬ nione na fig. 2, dajac przez to moznosc na przeplyw hydraulicznej cieczy z hamulcowego zaworu 100 do hamulcowego ukladu 88. Cisnienie w przewodach 5 16 i 18 hydrostatycznego napedu jest kontrolowane przez zawór 150 zawierajacy obudowe 152.Obudowa lst jest wyposazona w otwory 154 i 156 które polaczone sa z przewodami 16 i 18. Obudo¬ wa 152 jest równiez wyposazona w otwory 166 i 168 10 polaczone z przewodem 172 i zasilajaca pompa 170.Strona wlotowa pompy 170 jest polaczona przez filtr 174 umieszczony w zbiorniku hydraulicznej cieczy. Pompa 170 powoduje pompowanie cieczy przez rurowy przewód 172, chlodnice 178, filtr 180 15 i regulator cisnienia 182. Przewód 172 jest zabezpie¬ czony przez zawór bezpieczenstwa 176. Obudowa J52 zawiera równiez komore 158 i 160 oraz zawór zwrotny 184 i 184a, które sa umocowane na gwint w obudowie i które maja za zadanie kontrolowanie 10 polaczenia miedzy otworem 166 i komora 158. Ma¬ ksymalne cisnienie w komorze 158 jest kontrolowa¬ ne przez dwustopniowy zawór bezpieczenstwa 186a podobny do zaworu 186. Zawór zwrotny 184 za¬ wiera lacznik dopasowany do otworu 188 w ksztal- 15 cie dwuteownika przewidzianego do polaczenia miedzy otworem 166 i komora 158.Kulkowy zawór zwrotny 190 zamyka otwór 188 i stad reguluje polaczenie miedzy otworem 166 i komora 158. Gdy cisnienie w komorze 158 jest nizsze niz w otworze 188, to kulkowy zawór 190 przepuszcza dodatkowa ilosc oleju do komory 158 przez otwór 166. Podobnie zwrotny zawór 184a kon¬ troluje polaczenie miedzy otworem 168 i komora 160. Dwustopniowy zawór bezpieczenstwa 186 za¬ wiera cylindryczny otwór lub zmiennie uksztalto¬ wana obudowe 192 z dzialowa sciana 194.Poprzeczny otwór 196 w obudowie 192 laczy ko¬ mory 158 i 160. Otwór 196 jest regulowany przez w zaworowy tlok 198 umieszczony w sposób przesu¬ wny W obudowie 192 z lewej strony dzialowej sciany 194.Tlok 198 jest przesuwany za pomoca sprezyny 204, w celu spowodowania zamkniecia przez pier- 45 scieniowy trzpien 200. Krancowa sciana tloka 198 jest wykonana z otworem 202. Dzialowa sciana 194 jest wykonana z przelotowy otworem 206, którego przekrój jest kontrolowany przez stozkowy zawór 208 i który jest wiekszy w stosunku do otworu 202. 50 Stozkowy zawór 208 jest dociskany do swego za¬ mykajacego polozenia w otworze 206 przez doci¬ skowa sprezyne 210, która swym przeciwleglym koncem jest oparta o scianke wykonana w tloku 212 osadzonym w sposób slizgowy w obudowie 192. 55 Tlok 212 jest dociskany w kierunku dzialowej sciany 194 za pomoca sprezyny 213, której jeden koniec jest oparty o plytke 214, utrzymywana przez zatrzaskowy pierscien 216. Tlok 212 jest poddawa¬ ny cisnieniu cieczy znajdujacej sie w otworze 60 218 wykonanym w obudowie 152 zaworu 150, przy czym otwór 218 jest wokól obwodu tloka polaczony z wlotowym otworem 104 hamulcowego zaworu 100, przez doprowadzajacy przewód 220. W na¬ stepstwie tego, gdy brak jest cisnienia w przewo- 85 dzie 220 to tlok 212 jest dociskany w kierunku dzia-T8 • lowej sciany 194, a blokujaca sila wywierana na stozkowy zawór 268 jest maksymalna. Gdy w prze¬ wodzie 226 znajduje sie ciecz pod cisnieniem, to tlok 212 przesuwa sie w prawo wedlug fig. la, co powoduje zmniejszenie nacisku na stozkowy zawór 208, poniewaz sprezyna 213 jest naciskana przez cisnieniowa ciecz z otworu 218. Cisnieniowa ciecz znajdujaca sie w komorze 158 przeplywa przez otwór 202 do tloka 198. Gdy otwór 206 jest zamkniety przez stozkowy zawór 208, to cisnienie po obu stronach otworu 202 jest wyrównane Gdy stozkowy zawór 208 spowoduje otwarcie otworu 206, to cisnienie spadnie od strony otworu 202 w stosunku do komory 158 i zaklócona równo¬ waga cisnienia spowoduje przesuw tloka 198 w pra¬ wo i polaczenie komory 158 z komora 150 przez otwór 196.Gdy tarczowa krzywka 12 znajdzie sie w polo¬ zeniu takim, ze wysokocisnieniowa ciecz bedzie do¬ prowadzana przez przewód 18, to ciecz ta, pod wysokim cisnieniem, jest przekazywana przez ru¬ rowy przewód 162 do komory 158 w zaworze 150.Gdy hamulcowy zawór 100 znajduje sie w poloze¬ niu spoczynkowym, to wlotowy otwór 104 jest pola¬ czony z olejowa miska przez wylotowy otwór 102, przy czym sprezyna 213 jest umieszczona w celu utrzymania tloka 212 pod naciskiem do dzialowej sciany 194, w wyniku czego blokujaca sila na stozkowy zawór 208 jest w tym przypadku maksy¬ malna. W wyniku tego dwustopniowy zawór bez¬ pieczenstwa 186 znajduje sie pod wysokim cisnie¬ niem.Gdy hamulcowy zawór 100 znajduje sie w po¬ lozeniu czynnym wedlug fig. la to przewód 220 i stad otwór 218 znajduja sie przy podwyzszonym cisnieniu, co przyczynia sie do tego, ze tlok 212, w celu jego przesuwu w prawo wymaga mniejsze¬ go cisnienia do przestawienia stozkowego zaworu 208. Gdy tlok 212 zostanie odsuniety od dzialowej sciany 194 przez cisnieniowa ciecz przechodzaca przez otwór 218, to dwustopniowy zawór bezpie¬ czenstwa bedzie w polozeniu niskiego cisnienia. W ten sposób dzialanie hamulcowego zaworu 100, wy¬ woluje natychmiastowe zmiany w dwustopniowym zaworze bezpieczenstwa 186 i 186a z polozenia wy¬ sokiego cisnienia w polozenie niskiego cisnienia.W nawiazaniu do fig. 3 do 5 plaskownik 224 jest wykonany ze szczelina 226 przeznaczona do ustala¬ nia drogi przesuwu szybkoprzesuwajacej sie dzwi¬ gni 228. Szczelina 226 zawiera odcinek 230 szyb¬ kiego przesuwu do przodu, odcinek 232 szybkiego posuwu do tylu i odcinek 234 hamowania. Rózne polozenia dzwigni 228 w szczelinie 226 sa przed¬ stawione na fig. 5 Polozenie 228a przedstawia polo¬ zenie maksymalnej szybkosci do przodu, polozenie 228b przedstawia polozenie szybkosci zerowej, polo¬ zenie 228c przedstawia maksymalna szybkosc do tylu i polozenie 228d jest polozeniem hamowania.Dzwignia 228 jest umieszczona w oporowym punk¬ cie 242, który jest obracany na obrotowym wspor¬ niku opartym na srubie 238 laczacej pare hamulco¬ wych ramion 236 i 237. Nakretka 240 jest zakreco¬ na na jednym z konców sruby 238, a para rozstaw- czych elementów 244 jest umieszczona na srubie S8ft 10 238 i umieszczona miedzy opornikiem 242 i przy¬ legajacymi hamulcowymi ramionami. Przesuw dzwigni 228 wedlug szczeliny 230 i 232 powoduje to, ze opornik 242 przyczynia sie do jej obrotu wo^ 5 kól osi sruby 238.Trzpien 246 ukladu kontrolnego jest polaczony obrotowo z opornikiem 242 i wydluzony do polacze¬ nia z dzwignia 61 ukladu 58 fig. Ib, w wyniku czego przesuw dzwigni 228 wzdluz odcinków szcze- 10 liny 230 i 232 powoduje przesuw dzwigniowego ukladu 58 wokól trzpienia 60.Hamulcowy zawór 100 wedlug fig. 4 jest umiesz¬ czony na wsporczym ramieniu 237 hamulca, a nur¬ nikowy tlok 112 hamulcowego zaworu 100 jest pó- 15 laczony z kierowniczym przegubem 250 obracaja¬ cym sie wokól trzpienia 248. Nurnikowy tlok 112 wedlug fig. 4 jest w polozeniu spoczynkowym.Obrotowy ruch kierowniczego przegubu 250, któ¬ ry odbywa sie w kierunku ruchu wskazówki zega- 20 ra wokól trzpienia 248 powoduje to, ze tlok 112 ustawiony jest w polozeniu czynnym wedlug fig. la.Przegub 250 jest uruchamiany za pomoca prze¬ suwu dzwigni z polozenia 228b w polozenie 228d. ne Dzwignia 228 jest umieszczona na oporniku 242 za CD pomoca trzpienia 254 w sposób taki, ze dzwignia 228 moze byc przesuwana z polozenia 228b w od¬ cinek 234 szczeliny 226, w celu przestawienia prze¬ gubu 250 i uruchomienia hamulcowego ukladu. so Trzpien £54 jest wydluzony prostopadle do osi sruby 238. Podczas dzialania gdy kierowca postano¬ wi zatrzymac sprzezona tuleje 24, to dzwignia 228 moze byc szybko przesunieta w polozenie 228d w odcinku 234 szczeliny 226, w celu ustawienia nur- 35 nikowego tloka 112 w czynne polozenie. Przesuw nurnikowego tloka 112 w jego czynne polozenie powoduje zasilenie hamulcowego ukladu przez ru¬ rowy przewód 106 i 220. Gdy dzwignia 228 prze¬ sunie sie poczatkowo w polozenie 228b, a nastep- 40 nie w polozenie 228d, to regulacyjny zawór 36 zo¬ stanie uruchomiony w celu ustawienia tarczowej krzywki w polozenie szybkosci zerowej.Wytwarzajace sie cisnienie w rurowym przewo¬ dzie 10* powoduje przesuw nurnikowego tloka ito 45 w kierunku prawym wedlug fig. 2 i gdy tylko krazkowy popychacz 146 zostanie przesuniety przez tarczowa krzywke 12 w polozenie szybkosci zero¬ wej, to blokujaca dzwignia 136 przesunie sie w swe blokujace polozenie z krazkowym popyena- 50 czem 146 umieszczonym we wglebieniu 142 i spo¬ woduje przeplyw oleju z rurowego przewodu 106 do przewodu 94 hamulcowego ukladu 88. Równo¬ czesnie przy utrzymaniu cisnienia w przewodzie 106 cisnieniowa ciecz jest doprowadzana przez 55 otwory 218 i 218a do dwustopniowych zaworów bezpieczenstwa 186 i 186* w celu zmniejszenia blo¬ kujacej sily na te zawory bezpieczenstwa kontro¬ lujace polaczenie miedzy komorami 158 i 160.W wyniku przesuwu dzwigni 228 z polozenia 228d 60 nastepuje to, ze nurnikowy tlok 112 wraca w spo¬ czynkowe polozenie w celu polaczenia przewodu 106 z wylotem przez obudowe i wylotowy" otwór 102. Rurowy przewód 94 jest równoczesnie opróz niony przez przewód 106 co powoduje zwolnienie 65 nacisku na tuleje 24. W wyniku tego tarczowa78 639 11 krzywka powoduje odblokowanie nurnikowego tlo¬ ka 126 w celu jego wycofania i odblokowania dzwigni 156 w celu jej przesuwu w odblokowane polozenie. PL PL