Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 10,02.1975 75669 KI. 31b\7/06 MKP B22c 7/06 Twórcywynalazku: Jan Szupina, Ignacy Sapeta Uprawniony z patentu tymczasowego: Odlewnia Zeliwa Wegierska Górka Przedsiebiorstwo Panstwowe, Wegierska Górka (Polska) Rdzennica Przedmiotem wynalazku jest rdzennica przeznaczona do masowego wykonywania rdzeni z mas termoutwar¬ dzalnych na maszynach rdzeniarskich, zwlaszcza na nadmuchiwarkach i strzelarkach.Znana jest rdzennica metalowa przeznaczona do wykonywania rdzeni z mas termoutwardzalnych zlozona zazwyczaj z dwóch lub wiecej czesci i takiej samej ilosci elementów grzejnych, stanowiaca wymienne wyposaze¬ nie rdzeniarki. Zageszczenie masy rdzeniowej w tych maszynach nastepuje przez wstrzeliwanie lub nadmuchiwa¬ nie odpowiedniej porcji masy rdzeniowej zawierajacej jako spoiwo róznego rodzaju zywice termutwardzalne.Utwardzanie rdzeni nastepuje w podwyzszonej temperaturze do okolo 300°C, w ciagu bardzo krótkiego czasu.Wada tej rdzennicy jest to, ze mozna z niej otrzymywac rdzenie pelne o objetosci gabarytowej mniejszej lub równej objetosci zbiornika dyszy strzalowej lub glowicy strzalowej. Mozna tez wykonywac rdzenie w czesciach. Czesci rdzeni musza byc skladane w calosc poza obrebem rdzennicy przy uzyciu róznego rodzaju substancji klejacych. Klejenie rdzeni sprzyja malej wydajnosci pracy, i szczególnie podraza koszty wytwarzania rdzeni przez koniecznosc stosowania drogich substancji klejacych.Znana tez jest metalowa rdzennica przeznaczona do masowego wykonywania rdzeni skorupowych wewnatrz czesciowo pustych z termoutwardzalnych wilgotnych mas rdzeniowych przez Ich czesciowe utwardze¬ nie w goracej rdzennicy, a nastepnie usuniecie z wnetrza rdzenia, nadmiaru nieutwardzonej jeszcze, masy rdzeniowej, przy uzyciu sprezonego powietrza. Nadmiar nieutwardzonej jeszcze masy rdzeniowej wydmuchuje sie przez otwory w tych odgalezieniach rdzennicy, w których chce sie uzyskac warstwe skorupowa rdzenia.Wada tej rdzennicy jest to, ze mimo pewnej oszczednosci masy rdzeniowej wydmuchiwanej ze srodka rdzenia, która w zasadzie mozna uzyc do wykonywania nastepnych rdzeni, mozna wykonywac rdzenie o objetosci gabarytowej wneki rdzeniowej mniejszej od objetosci zbiornika dyszy strzalowej lub glowicy strzalowej.Celem wynalazku jest usuniecie wyzej wymienionych wad i niedogodnosci w istniejacych i stosowanych rdzennicach do wykonywania rdzeni z mas termoutwardzalnych, przez opracowanie rdzennicy umozliwiajacej wykonywanie rdzeni odlewniczych o wiekszej objetosci gabarytowej od objetosci zbiornika dyszy starzalowej lub glowicy strzalowej.2 75 669 Cel ten zostal osiagniety przez opracowanie rdzennicy, która miedzy swymi polówkami posiada rozdzielcza plyte umozliwiajaca wykonywanie rdzenia w czesciach. Rozdzielcza plyta ma zgrubione obrzeze odpowiadajace scisle zarysowi podzialu polówek wnek rdzennicy. Zgrubienia sluza do otrzymania pewnego naddatku masy rdzeniowej na polówkach rdzenia od stronyplaszczyzn, skladania rdzenia w calosci. Rozdzielcza plyta jest ruchoma wzgledem polówek rdzennicy ijest wykonana z tworzywa sztywnego o zlej przewodnosci cieplnej i jest nieógrzewana i/lub chlodzona. Odmiana rdzennicy ma na plycie rozdzielczej, wewnatrz zarysu ksztaltu w plaszczyznie podzialu polówek rdzennicy, po jednej lub po obu strcyiach zgrubnienia o ksztalcie najczesciej odpowiadajacym ksztaltowi zarysu wnek rdzennicy, lecz mniejszym wymiarowo dla odtworzenia optymalnie dobranej i potrzebnej grubosci scianki rdzenia, sluzace do odwzorowania wglebienia w polówce ' rdzenia, a po sklejeniu polówek dla otrzymania rdzenia wewnatrz pustego-skorupowego. Dla utrzymania stabilnosci plyty i stalego jej polozenia wzgledem polówek rdzennicy, wykonano wyciecie w kolku stozkowym, w które plyta zostaje osadzona za pomoca rekojesci.Rdzennica wedlug wynalazku stanowi wymienne oprzyrzadowanie dowolnej strzelarki lub nadmuchiwarki pracujacej pojedynczo lub w zespole z innymi strzelarkami lub nadmuchiwarkami w zaleznosci od potrzeb produkcyjnych i technologicznych.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedsta¬ wia rdzennice z wykonanymi polówkami rdzenia wewnatrz pustego w przekroju pionowym, fig. 2 przedstawia ta sama rdzennice w przekroju poziomym, fig. 3 przedstawia plyte rozdzielcza w widoku czolowym, fig. 4 przedstawia plyte rozdzielcza w przekroju poziomym, a fig. 5 przedstawia szczegól wykonania powierzchni skladania polówek rdzennic w przekroju poziomym.Rdzennica przeznaczona do masowego wykonywania rdzeni z mas termoutwardzalnych w polówkach sklada sie z polówek rdzennicy 1 i 2, plyty rozdzielczej 3 wykonanej korzystnie z tworzywa sztywnegp o zlej przewodnosci cieplnej. Plyta rozdzielcza 3 ma zgrubione obrzeza 4 odpowiadajace scisle zarysowi podzialu polówek wnek 5 i 6 sluzace do otrzymania pewnego naddatku masy rdzeniowej 7 na polówkach 8 rdzenia od strony plaszczyzn skladania rdzenia w calosc. Plyta rozdzielcza jest odejmowana i nieógrzewana.Odmiana plyty rozdzielczej 3 ma po jednej lub po obu stronach zgrubienia 9 o ksztalcie najczesciej • odpowiadajacym ksztaltowi zarysu wnek rdzennicy, lecz mniejszym wymiarowo, a sluzace do odwzorowania wglebien 10, dla otrzymania, po sklejeniu rdzenia wewnatrz pustego-skorupowego. Dla zapobiezenia niedomyka- nia sie polówek rdzennicy 1 i 2, zwlaszcza w czasie sklejania polówek rdzenia 8, po wyjeciu rodzdzielczej plyty 3 sluza symetryczne wybrania 11 materialu rdzennicy na plaszczyznie skladania 12. Jak juz wyzej wspomniano, rozdzielcza plyta 3 jest odejmowana. Dla utrzymania stabilnosci i stalego jej polozenia wzgledem- polówek rdzennicy 1 i 2 wykonano wyciecie 13 w kolku stozkowym 14, w które to wyciecie zostaje osadzona plyta 3 rozdzielcza a zdejmowana jest za pomoca rekojesci 15.Rdzennica przeznaczona do wykonywania rdzeni z mas termoutwardzalnych w czesciach i laczenia ich w calosc bez dodatkowego uzycia substancji klejacych i wiazacych oraz bez potrzeby ogrzewania rdzenia poza obrebem rdzennicy w piecu tunelowym, szczególnie korzystnie nadaje sie do zastosowania w mniejszych odlewniach, produkujacych wiele asortymentów odlewów w wydluzonych seriach, gdzie budowa pieców tunelowych jest nieoplacalna. Rdzenie wykonane za pomoca rdzennicy wedlug wynalazku niczym nie ustepuja rdzeniom sklejanym substancja klejaca lub wykonanym w calosci sposobem klasycznym. " PL