Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 31.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 20.02.1975 74787 KI. 42e,23/20 MKP GOlf 15/00 GOlp 5/14 CZYTELNIA Urzedu Patentowego Wuj iMcmwpchej Lnnij Twórcy wynalazku: Maciej Klosowski, Zygmunt Nowakowski Uprawniony z patentu tymczasowego: Politechnika Wroclawska, Wroclaw (Polska) Przetwornik natezenia przeplywu Przedmiotem wynalazku jest przetwornik nateze¬ nia przeplywu, przeznaczony zwlaszcza do sterowa¬ nia praca zespolów pomp urzadzen hydroforowych w zaleznosci od natezenia przeplywu wody w in¬ stalacji wodociagowej.Znany przetwornik natezenia przeplywu sklada sie z korpusu, w którym znajduja sie dwa wspól- srodkowo umieszczone sprezyste mieszki o wspól¬ nym dnie. W dnie mieszków zamocowany jest swo- rzen, na którym umieszczona jest sprezyna. Swo- rzen wspólpracuje z dzwignia, do której zamoco¬ wany jest przelacznik sterujacy napedem pompy.Niedogodnosc znanego przetwornika stanowia trudnosci w zapewnieniu zadanej charakterystyki, której zmiane uzyskuje sie przez dobór srednicy mieszków. Mieszki posiadaja znormalizowane sred¬ nice, które w wielu przypadkach nie zapewniaja zadanej charakterystyki przetwornika. Ponadto wy¬ miana mieszków jest klopotliwa, gdy sa one nie¬ rozlacznie polaczone z pozostalymi elementami prze¬ twornika, a wykonanie mieszków wymaga skompli¬ kowanej technologii.Celem wynalazku jest wyeliminowanie niedogod¬ nosci i wad znanego przetwornika natezenia prze¬ plywu, a zagadnieniem technicznym jest skonstruo¬ wanie przetwornika natezenia przeplywu o prostej budowie, charakteryzujacego sie mozliwoscia lat¬ wej zmiany charakterystyki.Zagadnienie to zostalo rozwiazane przez zamoco¬ wanie na obu koncach sworznia tloczków o róznych 2 srednicach, wspólpracujacych z elastycznymi prze¬ ponami, umieszczonymi miedzy prowadzacymi pier¬ scieniami a pokrywkami korpusu przetwornika.Zaleta przetwornika wedlug wynalazku jest jego 5 prosta konstrukcja, umozliwiajaca latwa wymiane tloczków i pierscieni prowadzacych, co z kolei umo¬ zliwia uzyskanie zadanej charakterystyki przetwor¬ nika.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy- 10 kladzie wykonania na rysunku, który przedstawia przetwornik natezenia przeplywu w przekroju po¬ dluznym, polaczony ze zwezka zamontowana w ru^ rociagu instalacja wodociagowej.Wewnatrz korpusu 1 umieszczony jest sworzen 2, 15 którego konce wkrecone sa w tloczki 3 i 4, przy czym górny tloczek 3 ma srednice mniejsza niz dol¬ ny tloczek 4. Tloczki 3 i 4 umieszczone sa w pro¬ wadzacych pierscieniach 5 i 6, które sa luzno osa¬ dzone w korpusie 1. Na sworzniu 2 umieszczona jest 20 sprezyna 7 i sruba 8 umozliwiajaca regulacje sily nacisku sprezyny 7 na dolny tloczek 4. Na czolo¬ wych powierzchniach tloczków 3 i 4 umieszczone sa elastyczne przepony 9 i 10, zamocowane miedzy prowadzacymi pierscieniami 5 i 6 a pokrywkami 25 11 i 12 korpusu 1. Ze sworzniem 2 jest sztywno po¬ laczony ruchomy zestyk 13, wspólpracujacy z dwo¬ ma nieruchomymi zestykami 14 i 15 przekaznika sterujacego napedem pompy. Przetwornik polaczo¬ ny jest z jednej strony z nieprzewezanym przekro- 30 jem zwezki 16, zamontowanej w rurociagu odpro- 747873 74787 4 wadzajacym wode ze zbiornika hydroforowego, a z drugiej strony — z przewezonym przekrojem tej zwezki 16.Podczas przeplywu wody przez zwezke 16 po¬ wstaje w jej obrebie róznica cisnien zalezna jedy¬ nie od natezenia przeplywu wody w rurociagu. Na dolny tloczek 4 dziala sila nacisku sprezyny 7 i po¬ przez przepone 10 cisnienie odbierane z przewezo¬ nego przekirojiu zwezki 16, a na górny tloczek 3 dziala poprzez przepone 9 cisnienie odbierane z nie- przewezonego przekroju zwezki 16. Przy spadku cisnienia w zbiorniku hydroforowym sworzen 2 wraz z tloczkami 3 i 4 przesuwa sie w dól i powo¬ duje zwarcie ruchomego zestyku 13 z nieruchomym zestykiem 14 przekaznika, co powoduje wlaczenie zespolu pompowego. Wzrost cisnienia w zbiorniku hydroforowym powoduje przesuniecie sworznia 2 w góre i zwarcie zestyków 13 i 15, a tym samym 10 15 wylaczenie zespolu pompowego. Charakterystyka przetwornika ma postac paraboli, która zmienia sie przez dobór wielkosci powierzchni tloczków 3 i 4, natomiast zmiane wartosci cisnienia, przy którym nastepuje wlaczanie i wylaczanie zespolu pompo¬ wego, uzyskuje sie przez regulacje sily nacisku spre¬ zyny 7 za pomoca sruby 8. PL PL