Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.09.1973 Opis patentowy opublikowano: 14.02.1975 74730 KI. 84c,27/12 MKP E02d 27/12 Twórcy wynalazku: Julian Palka, Stefan Wojciechowski, Stanislaw Szpryn- ger, Stanislaw Kisinski, Jan Dymarski, Bogdan Sto¬ larski Uprawniony z patentu tymczasowego: Biuro Projektów Przemyslu Hut¬ niczego „Biprohut" Przedsiebior¬ stwo Panstwowe, Gliwice (Polska) Sposób wykonania fundamentu zespolonego Wynalazek dotyczy sposobu wykonania fundamen¬ tu zespolonego stosowanego w warunkach ograni¬ czonych powierzchni posadowienia, wody gruntowej, zwlaszcza fundamentów gleboko posadowionych i ulegajacych nastepnie odkopaniu dla posadowie¬ nia obok innych fundamentów.Dotychczasowe sposoby wykonania fundamentów w trudnych warunkach geologicznych i przy ogra¬ niczonej powierzchni posadowienia, badz nie umozli¬ wialy w ogóle wykonania fundamentów, badz stwa¬ rzaly koniecznosc stosowania studni, bicia wodo- sziozelnyich grodizd. W frudnyich warunkach grunito- wych sa stosowane pale, jednak fundamenty na pa¬ lach rozstawionych na 2,5+3,5 d zajmuja w planie duzo miejsca, oraz nie sa przystosowane po ich od¬ kopaniu do pewnej glebokosci do przeniesienia sil poziomych, które z reguly w fundamentach wyste¬ puja. Wspomniane studnie posiadaja inna technolo¬ gie wykonania i pracy od fundamentów proponowa¬ nych wynalazikiem. Zapiusziczeiniie studni na wiek¬ sza glebokosc wiaze sie zawsze z ryzykiem niepo¬ wodzenia prac, sa pracochlonne, oraz wnetrze stu¬ dni lub jej dno musi byc wypelnione betonem, czego nie robi sie w fundamentach wedlug wynalazku.Grodzie wykonane w postaci scian typu „Larsen" nadaja sie tylko do ochrony fundamentu przed za¬ laniem woda w czasie wykonawstwa.Wszystkie dotychczas sposoby wykonania funda¬ mentów maja te wade, ze sily pochodzace od bu- 25 30 dowli przenosza tylko przekroje wykonane z betonu lub zelbetonu.Celem wynalazku jest sposób wykonania szczelne¬ go fundamentu, na duza glebokosc, z wprowadze¬ niem do pracy gruntu sprezonego ograniczonego sciana z pali. Tak wykonany fundament mozna od¬ kopac na dosc znaczna glebokosc bez naruszenia jego statecznosci.Cel ten zostal osiagniety przez wykonanie funda¬ mentu zespolonego. Fundament wykonuje sie przez wbicie pali typu Franki w linii zamknietej w rzucie poziomym tak, by wewnatrz tej linii grunt byl spre¬ zony, zas pale nalezy zwienczyc blokiem zelbeto¬ wym, na którym jest ustawiona wlasciwa budowla.W iprzyipadikaich kiiedy sprez g^unitu jest zbyt maly wbija sie w srodku zamknietej linia pali powierz¬ chni dodatkowe pale sprezajace.Tak wykonany fundament skrzyniowy jest szczel¬ ny i pracuje nie tylko przekrojem betonowym pali ale i sprezonym griunteim zwartym w zamkniejtej li¬ nii palli. Funidiamenit item po .uzyskaniu pelnej .wyitrzy- malosci betonu mozna odkopac na glebokosc zalo¬ zona w obliczeniach. Górnie zwienczenie pali ziapeiw- nia ich równomierna wspólprace. Fundamenty tym sposobem mozna wykonywac w najciezszych wa¬ runkach geologicznych. Fundament zespolony ma powierzchnie rzutu mniejsza od kazdego typu fun¬ damentu.Wynalazek jest blizej objasniony na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia fundament w przekroju 747303 74730 4 pionowym, a fig. 2 fundament w rzucie poziomym.Fundament zespolony wykonuje sie w nastepuja¬ cy sposób: w grunt 2 wbija sie znanym sposobem pale 3 najkorzystniej typu Franki tak, aby w rzu¬ cie poziomym tworzyly figure zamknieta. Przy od¬ powiednio dobranych proporcjach figury, zamkniety wewnatrz figury grunt, jest dokladnie zageszczony i sprezony. Dodatkowe sprezenie gruntu uzyskuje sie przez wbicie w obrebie obrysu wykonanego z pali 3 dodatkowych pali 4. Wszystkie pale 3 i 4 zwiencza sie u góry blokiem 1. Lacznie wszystkie cztery ele¬ menty stanowia fundament budowli. Jak wspomnia¬ no pale 4 daje sie w przypadku, gdy obrys jest dosc duzy. Dla malych obrysów jak wykazala praktyka dodatkowe pale 4 sa zbyteczne. Jak juz wspomniano sposób wykonania fundamentu wedlug wynalazku stosowac mozna w dowolnych warunkach geologicz¬ nych i hydrogeologicznych przy posadowieniu na róznych glebokosciach, bez potrzeby wykonywania wykopów i odwadniania terenu. Zespolony funda¬ ment moze przenosic obciazenia pionowe, poziome 5 i motmenity. PL