Pierwszenstwo: 04.12.1972 (P. 159249) Zgloszenie ogloszono: 30.09.1973 Opis patentowy opublikowano: 30.04.1975 74623 KI. 21di,49 MKP H02k 1/00 muOTEKA Twórcy wynalazku: Wieslaw Zarnowski, Zdzislaw Rojek, Antoni Rzepecki Uprawniony z patentu tymczasowego: Wyzsza Szkola Inzynierska im. J. Gagarina, Zielona Góra (Polska) Wirnik reaktywnego silnika krokowego Przedmiotem wynalazku jest wirnik reaktywnego .silnika krokowego. Silnik tego typu ma powszechne zastosowanie w automatycznych .ukladach regulacji i sterowania. W ukladach tych jest szczególnie wy¬ magana duza precyzja sterowania czlonu wykonaw¬ czego.Dotychczasowe wirniki do silników krokowych zbudowane sa w ten sposób, ze z blach wzajemnie od siebie odizolowanych i sprasowanych wykonany jest pakiet o ksztalcie cylindrycznym. Pakiet ten osadzony nastepnie na wale, razem z nim tworzy wirnik. Takie rozwiazanie konstrukcyjne wirnika zapewnia glównie ograniczenie wartosci pradów wi¬ rowych i uzyskania duzej sprawnosci. Natomiast wirnik tego typu zastosowany w silniku krokowym nie zapewnia odpowiednio duzych wartosci wspól¬ czynnika tlumienia swobodnych kolysan wirnika wokól ustalonego punktu równowagi. Równiez wy¬ stepuje duza wartosc stalej czasowej typu elektro¬ mechanicznego. W rezultacie wirniki o wyzej opi¬ sanej komsitrukcji zastosowane w silnikach kroko¬ wych nde gwarantuja uzyskania dobrych cech dy¬ namicznych, co w przypadku stanów przejsciowych (rozruch — hamowanie — rewers, rewers — rewers — hamowanie itp.) czesto jest przyczyna utraty kro¬ ku.Utrata kroku przez .silnik jest równoznaczna z utrata informacja ukladu wykonawczego. Zasto¬ sowany silni^k z 'tego typu wirnikiem w ukladzie precyzyjnego regulowania w stanach przejsciowych, 10 15 20 25 30 nie gwarantuje precyzyjnego sterowania, które jest absolutnie konieczne szczególnie w niektórych pro¬ cesach przemyslowych, gdzie jest wymagane utrzy¬ manie odpowiednich parametrów, na przyklad: ste¬ rowanie obrabiarkami zespolowymi, procesy tech¬ nologiczne itp.Celem wynalazku jest opracowanie takiej kon¬ strukcji wirnika, która umozliwi unikniecie wyzej wymienionych niedogodnosci. Dla osiagniecia tego celu postawiono sobie zadanie skonstruowania ta¬ kiego wirnika, który by odznaczal sie dobrymi .ce¬ chami dynamicznymi, to znaczy umozliwil uzyskac mala amplitude swobodnych kolysan wirnika w trakcie wykonywania kroku lub serii kroków.Zadanie wytyczone w celu usuniecia podanych niedogodnosci zostalo rozwiazane w ten sposób, ze na powierzchni zewnetrznej czesci cylindrycznej wirnika znajduje sie warstwa nalozonego materialu diamagnetyeznego na przyklad miedz, aluminium, srebro, przy czym grubosc warstwy jest nie mniej¬ sza niz 0,001 mm. Przy takim rozwiazaniu wirnika otrzymuje sie silnik o sprawnosci zblizonej lub rów¬ nej do silnika z wirnikiem tradycyjnym o konstruk¬ cji pakietowej, a jednoczesnie wystepuje -duze tlu¬ mienie swobodnych kolysan.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia wirnik w rzucie pionowym, natomiast fig. 2 — ten sam wirnik w przekroju A-A. Wirnik 74623 ? U74623 sklada sie z czesci cylindrycznej 1 .wykonanej w ksztalcie pakietu i walka 2. Na zewnetrznej po¬ wierzchni czesci cylindrycznej znajduja sie zeby 3.Zeby 3 oraiz wglebienia pokryte sa materialem 4 diiamagnetycznym na przyklad miedzia. Ilosc zebów oraz grubosc warstwy materialu 4 ustala aie odpo¬ wiednio w stosunku do zalozonych parametrów sil¬ nika krokowego.Wirnik reaktywnego silnika krokowego wedlug wynalazku jest prosty w budowie, latwy do wyko¬ nania oraz pewny i skuteczny w dzialaniu. Zastoso- 10 wany w silnikach krokowych, zapewnia niezawodna prace ukladów sterujacych. PL PL