Pierwszenstwo: 31.12.1971 (P. 152660) Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 28.04.1975 74552 KI. 7b,37/16 MKP B21c 37/16 Twórca wynalazku: Zbigniew Sowa Uprawniony z patentu tymczasowego: Rzeszowskie Przedsiebiorstwo Robót Elektrycznych, Rzeszów (Polska) Sposób wytwarzania slupów z rur stalowych zwlaszcza do oswietlenia ulicznego oraz urzadzenie do stosowania tego sposobu Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania slupów z rur stalowych zwlaszcza do oswietlenia ulicznego oraz urzadzenie do stosowania tego spo¬ sobu.Znany dotychczas sposób wytwarzania slupów' z rur stalowych do oswietlenia ulicznego polega na cieciu rur o róznych przekrojach na odpowiednie odcinki, trasowainiu na ich koncach segmentów trójkatnych, wycinaniu ich palnikiem gazowym, wlozeniu do wewnatrz rury o najwiekszym prze¬ kroju rury o przekroju mniejszym i doginaniu recz¬ nym konca rury z wycietymi segmentami z równo¬ czesnym podgrzewaniem palnikiem gazowym. Z ko¬ lei przeciecia wycietych segmentów oraz obie rury laczy sie ze soba za pomoca spawania.Znany jest równiez sposób laczenia ze soba rur o róznych przekrojach za pomoca pierscienia stoz¬ kowego o srednicach dopasowanych do srednic laczonych z soba rur. W tym celu wycina sie z bla¬ chy rozwiniecie tego pierscienia i zwije sie stozek sciety. Miedzy dwie laczone ze soba rury wklada sie pierscien sitozkowy i laczy sie go z tymi rurami za pomoca spawania.Wada tych sposobów jest to, ze sa one bardzo pracochlonne i nie zabezpieczaja nalezytej wytrzy¬ malosci mechanicznej wytworzonych slupów. Szyj¬ ka slupa jest skupiskiem duzych naprezen spawal¬ niczych wywolanych zbyt duza iloscia spoin. Po¬ woduja one czeste wypadki pekania slupów, gdyz 20 25 spoina obwodowa przenosi pelne obciazenie wyni¬ kajace z pracy slupa.Celem wynalazku jest wyeliminowanie przyto¬ czonych wad i niedogodnosci poprzez zmechanizo¬ wanie prac zwiazanych z wytwarzaniem slupów z rur stalowych. Dla osiagniecia tego celu zostalo wytyczone zadanie opracowania sposobu i urzadze¬ nia do profilowania szyjek rur stalowych eliminu¬ jacego pekanie slupów oraz zapewniajacego skró¬ cenie czasu wytwarzania tych slupów.Zgodnie z przedmiotem wynalazku zagadnienie to zostalo rozwiazane w ten sposób, ze szyjke dru¬ giego odcinka rury walcuje sie mechanicznie na srednice trzeciego odcinka rury, po czym koniec drugiego odcinka rury wklada sie do wewnatrz pierwszego odcinka rury o najwiekszej srednicy, którego szyjke walcuje sie, az do uzyskania paso¬ wania na wcisk z odcinkiem drugim rury, przy czym przed walcowaniem i w czasie walcowania koniec walcowanej rury nagrzewa sie do tempera¬ tury 1200°C. Z kolei trzeci najdluzszy odcinek rury wklada sie do drugiego odcinka, a czwarty do trze¬ ciego laczac poszczególne odcinki rury z soba za pomoca spawania.Urzadzenie do stosowania sposobu wedlug wyna¬ lazku sklada sie z loza, które stanowia dwie szyny jezdne do których z jednej strony przytwierdzona jest klatka walcownicza wyposazona w cztery rolki walcujace, sruby napedowe i wylaczniki krancowe sluzace do przerywania procesu walcowania rury 7455274552 3 4 z chwila gdy uzyskana zostanie wymagana srednica walcowanej rury. Z drugiej strony na szynach jezd¬ nych spoczywa mechanizm mocujacy i napedzajacy rure walcowana, majacy mozliwosc przesuwania sie po szynach i wysuwania zamocowanej w nim rury pod plomien palników gazowych. Obok klatki walcowniczej od strony mechanizmu napedowego do loza przytwierdzony jest okular utrzymujacy rure w osi urzadzenia i przenoszacy czesc sil wy¬ stepujacych podczas walcowania rury.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladzie wykonania ma rysunku na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie do walcowania szyjek rur stalowych w widoku z przodu fig. 2 — klatke wal¬ cownicza urzadzenia w widoku z boku, a fig. 3 — okular prowadzacy rure wraz z ukladem napedo¬ wym klatki walcowniczej w widoku z boku.Urzadzenie sklada sie z loza 1, które stanowia dwie szyny jezdne zabetonowane w fundamencie 2, do których z jednej strony przytwierdzona jest klatka 3 walcownicza z mechanizmem 4 napedo¬ wym oraz okular 5 prowadzacy rure 6 walcowana.Po przeciwnej stronie klatki 3 walcowniczej na lozu 2 spoczywa mechanizm 7 mocujacy i napedzajacy rure 6 walcowana. Klatka 3 walcownicza zaopa¬ trzona jest w cztery rolki 8 walcujace luzno osadzo¬ ne na osiach 9, którym ruch obrotowy nadawany jest przez obracajaca sie rure 6 walcowane, a ruch posuwowy przez sruby 10 napedzane silnikiem 11 poprzez reduktor 12 i przekladnie 13 slimakowa.Ponadto klatka 3 walcownicza wyposazona jest w" wylaczniki 14 krancowe z podzialka, przerywajace proces walcowania z chwila gdy uzyskana zosta¬ nie wymagana srednica walcowanej szyjki rury 6, uklad palników 15 gazowych umieszczonych z przo¬ du klatki 3 nagrzewajacych rure 6 przed i w cza¬ sie jej walcowania, oraz tryskacze wody 16 umiesz¬ czone przy rolkach 8, chlodzace je po zakonczeniu przejscia walcowania.Okular 5 prowadzacy rure 6 sklada sie z obudo¬ wy 17 pierscieniowej z podstawa 18 przytwierdzo¬ na do loza 2, przy czym w obudowie 17 umieszczone sa trzy rolfci 19 symetrycznie rozlozone na jej ob¬ wodzie i regulowane za pomoca srub 20. Mecha¬ nizm 7 napedowy wyposazony jest w uchwyt 21 samocentrujacy sluzacy do mocowania w nim rury 6, silnik 22 elektryczny i przekladnie 23 nie uwi¬ docznione na rysunku oraz kólko 24 sluzace do wy¬ suwania rury 6 wraz z uchwytem 21 do nagrzewa¬ nia i walcowania i sruby zaciskowe 25 sluzace do ustalania polozenia mechanizmu 7 na szynach 2 jezdnych.Poslugiwanie sie urzadzeniem wedlug wynalazku przebiega nastepujaco: rure 6 walcowana jednym koncem wklada sie miedzy rolki 19 okularu 5 oraz miedzy rolki 8 klatki 3 walcowniczej, a drugi jej koniec mocuje sie w uchwycie 21 mechanizmu 7 napedowego, po czym za pomoca srub 20 ustala sie rure w osi urzadzenia, o polozenie mechanizmu 5 7 na szynach 2 ustala sie za pomoca srub 25 zaci¬ skowych. Z kolei rure 6 wysuwa sie wraz z uchwy¬ tem 21 za pomoca kólka 24 pod plomien palnika 15 gazowego celem jej nagrzewania do temperatury 1200°C najkorzystniej na odcinku o dlugosci 60 mm, po czym wykonuje sie ruch powrotny rury 6 i wlacza sie silnik 11 elektryczny napedzajacy sru¬ by 10 powodujace ruch posuwowy rolek 8 klatki walcowniczej 3. Nastepnie wlacza sie w ruch obro¬ towy rure 6 za pomoca mechanizmu 7 napedowego i walcuje sie jej szyjke, az do uzyskania zadanej srednicy, o czym sygnalizuja wylaczniki krancowe 14 przerywajace proces walcowania. Z kolei wla¬ cza sie tryskacze 16 wody, chlodzace rolki 8 wal¬ cujace, a rure 6 zdejmuje sie z urzadzenia. PL