Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 31.01.1975 74307 KI. 88b,2 MKP F03c 3/00 Twórcy wynalazku: Jan Piotrowski, Zbigniew Szeler, Wladyslaw Wis¬ niewski Uprawniony z patentu tymczasowego: Centrum Techniki Okretowej, Gdansk-Oliwa (Polska) Zespól uszczelniajacy lopatki w maszynach hydraulicznych Przedmiotem wynalazku jest zespól uszczelnia¬ jacy 'uszczelnienie lopatek na styku z cylindrem, w maszynach hydraulicznych takich jak pompy luib silniki hydrauliczne z lopatkami wahliwymi.Znane dotychczas uszczelnianie lopatek polegalo na zaostrzaniu krawedzi lopatki wspólpracujacej z 'bieznia.Inny, znany rodzaj uszczelnienia sitosowamy zwlaszcza w silnikach spalinowych z wirujacymi tlokami, zawieral dwie plytki uimieszfczone w ka¬ nale wycietymi oa krawedzi tloka. Plytki te od srodka byly wypychane cisnieniem cieczy, sprezyna lulb sila odsrodkowa i dociskane w ten sposób do biezni cylindra.Zarówno rozwiazanie pierwsze jak i drugie nie zapewnialo dostatecznej szczelnosci. Przy zaostrza¬ niu 'krawedzi lopatki, (bylo bardzo trudno zacho¬ wac równoleglosc tej krawedzi z cylindrem. Brak tej równoleglosci wynikal z niedokladnosci obróbki jak i montazu. Stosowanie plytek wypychanych z kanalu sprezyna wymagalo dodatkowego uszczel¬ nienia samych plytek z wirnikiem.Celem wynalazku jest skuteczniejsze uszczelnie¬ nie lopatek wahUiwych w pompach lub siilnikach hydraulicznych.Aby to osiagnac nalezy zastosowac wiele plyttek uszczelniajacych w kzadej lopatce, indywidualnie dociskanych do biezni cylindra.Cel jaki sobie postawiono, zostal osiagniety dzie¬ ki wykorzystaniu pakietu plytek uszczelniajacych, 10 15 20 luzno osadzonych w kanale wycietym w lopatce.Plytki te maja swobode ruchu w kierunku pro¬ mieniowym. Od srodka plytki sa wypierane przez wkladke z materialu sprezystego, która to wkladka wywiera nacisk na kazda plytke indywidualnie.Ruch plytek w kierunku zewnetrznym jest ograni¬ czony bieznia cylindra. Oparcie pakietu plytek o wkladke sprezysta pozwala na docisk kazdej plytki do biezni, niezaleznie od kata lopatki w stosunku do biezni. Pakiet plyttek stykajac sie z bieznia tworzy jakby luszozelnienie labiryntowe.Kanal mieszczacy pakiet plytek jest tak usytuo¬ wany, aby wierzcholek srodkowej plytki lezal na punkcie przeciecia biezni lopatki z bieznia cylindra.Lopatka wraz z umieszczonymi w niej plytkami uszczelniajacymi popychana jest w kierunku biezni przez sile odsrodkowa lub przez znane sprezyny.Takie scisle przyleganie do biezni kilku plyttek eliminuje przecieki czynnika i w zasadniczy sposób podnosi sprawnosc woluwietryczna urzadzenia. Poza tym uszczelnienie wedlug wynalazku jest bardzo latwe do wykonania i wymiany. Stosujac wymien¬ ne uszczelnienie przedluza sie zywotnosc lopatek i calego urzadzenia.Istota wynalazku jest blizej pokazana na rysun¬ ku. Wahfliwa lopatka 1 jest umocowana na sworz¬ niu 2, który swymi koncami jest osadzony w wir¬ niku. Przy krawedzi 3 wyciejty jest w lopatce ka¬ nal o przekroju prostokatnym i dlugosci równej dlugosci lopatki. W kanale tym jest wlozony pakiet 74 30774 307 skladajacy sie 4-ch plytek 4. Dzieki luznemu osa¬ dzeniu, plytki te moga swobodnie przesuwac sie wzgledeim siebie w ikierumku proimieniowym. Przy¬ kladowo plytki sa wykonane ze stali ale moga byc równiez wykonane z iiminego materialu. Na dmie kanalu, pod -plytkami 4 (znajduje sie gumowa wkladka 5. Guma Luib liinny material o zb(Lizonydh wlasnosciach sprezysltych zachowuje sie podobnie do plynu, przekazujac prawie jednakowe naciski na kazda plytke z wlozonego pakietu. Nacisk wkladki gumowej na plytki oraz nacisk sprezyny lufo sily Odsrodkowej ma lopatke zapewnia wymagany docisk plytek do biezni 6 cylindra 7.Opisany przyklad wykonania wynalazku odnosi sie do pompy lub silnika hydraulicznego _o owalnej 10 Biezni cylindra aile wynalazek moze byc stosowany w innych poddbnych rozwiazaniach. PL PL