Pierwszenstwo 08.07.1972 (P. 156582) Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 31.01.1975 73494 KI. 35d,3/28 MKP B66f 3/28 Twórca wynalazku: Ryszard Suwalski Uprawniony z patentu tymczasowego: Centralne Biuro Konstrukcyjne Polskich Kolei Panstwowych, Po¬ znan (Polska) Silownik hydrauliczny Przedmiotem wynalazku jest silownik hydrau¬ liczny teleskopowy, dwustronnego dzialania, prze¬ znaczony do prac wymagajacych podnoszenia lub przemieszczenia ciezkich konstrukcji, urzadzen lub pojazdów.Znane sa wielostopniowe silowniki hydrauliczne dwustronnego dzialania, w których tloki poszcze¬ gólnych stopni prowadzone sa bezposrednio w do¬ kladnie obrobionych otworach nakretek wkreca¬ nych w kadluby i zamykajacych od góry cylindry poszczególnych stopni. Sterowanie silownikami od¬ bywa sie hydraulicznie przez przesterowywanie za¬ worów sterujacych, przy czym zawory te umoco¬ wane sa do kadluba silownika od zewnatrz.Silowniki wedlug przedstawionego rozwiazania nie sa pozbawione istotnych wad i niedogodnosci technicznych, do których przede wszystkim nalezy prowadzenie tloków w elementach osadzanych bezposrednio na gwintach w kadlubach cylindrów oraz umocowanie zaworów sterujacych silownikami od zewnatrz do kadlubów silowników.Bezposrednie osadzenie elementów prowadza¬ cych na gwintach najczesciej o znacznych sredni¬ cach jest bardzo pracochlonne i wymaga precyzyj¬ nej obróbki dla uzyskania scislej wspólosiowosci elementów prowadzonych i prowadzacych warun¬ kujacej nalezyta prace silowników.Umocowany od zewnatrz do kadluba silownika zawór sterujacy jest narazony na uszkodzenie za¬ równo podczas transportu jak tez podczas pracy 2 silownika. Uszkodzenie zaworu podczas pracy si¬ lownika grozi wypadkiem i zniszczeniem silowni¬ ka oraz przemieszczanych urzadzen.Poza tym zamocowanie zaworu na zewnatrz ka- 5 dluba wymaga odpowiedniego uksztaltowania jego powierzchni zewnetrznej i skomplikowanych wier¬ cen kanalów co czyni kadlub nietechnologicznym i podraza wykonanie.Wymienione wady i niedogodnosci techniczne zo- 10 staly wyeliminowane w silowniku wedlug wy¬ nalazku.Istota silownika zgodnie z wynalazkiem polega na tym, ze w górnej czesci kadluba cylindra osa¬ dzona jest tuleja prowadzaca ustalona nakretka 15 wkrecona w kadlub, natomiast w dolnej czesci do wnetrza kadluba wbudowany jest sterowany za¬ wór zwrotny . polaczony kanalami z przylaczami doprowadzajacymi i odprowadzajacymi ciecz, któ¬ re to przylacza ze znanymi zaworami samozamy- 20 kajacymi osadzone sa od zewnatrz w kadlubie si¬ lownika.Tuleja prowadzaca jest zaopatrzona w kolnierz oporowy oraz w pierscienie uszczelniajace ze¬ wnetrzne i wewnetrzne. W górnej czesci tulei osa- 25 dzony jest pierscien zgarniajacy dociskany nakret¬ ka ustalajaca tuleje.Tloki nastepnych stopni uszczelnione sa pierscie¬ niami uszczelniajacymi i zgarniajacymi osadzony¬ mi w tlokach stopni poprzednich. 30 Zastosowanie w silowniku wedlug wynalazku tu- 73 49473 494 4 lei prowadzacej tlok, osadzonej i centrowanej w kadlubie cylindra, przy wykorzystaniu nakretek wylacznie jako elementów dociskowych, zdecydo¬ wanie upraszcza konstrukcje silownika i umozli¬ wia podniesienie dokladnosci wykonania decydu¬ jacej o pewnosci jego dzialania.Wbudowanie zaworu sterujacego do wnetrza si¬ lownika przy zastosowaniu zewnetrznych przylaczy z zaworami samozamykajacymi sie sprawia, ze w przypadku pekniecia wezy, oberwania przylaczy lub awarii agregatu pompowego, wysuniety tlok obciazonego silownika nie zmienia swego polozenia lecz zachowuje takie jak w momencie uszkodze¬ nia. Uzyskuje sie przez to znaczny wzrost bezpie¬ czenstwa pracy jak równiez zabezpieczenie przed zniszczeniem silownika i przemieszczanych urza¬ dzen.Poza tym silownik wedlug wynalazku zapewnia jak dotychczas znane kontrolowane sterowanie praca podnoszenia i opuszczania, niski ciezar wla¬ sny i latwosc transportu.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku przedstawiajacym silownik w przekroju podluznym. W górnej cze¬ sci cylindra 1 wykonanego bezposrednio w kadlu¬ bie 2 silownika osadzona jest tuleja prowadzaca 3, w której prowadzony jest tlok 4 pierwszego stopnia. Tuleja prowadzaca 3 opiera sie w kadlu¬ bie silownika za posrednictwem kolnierza 5 i jest ustalona od góry nakretka dociskowa 6 wkrecona w kadlub 2.Uszczelnienie tulei prowadzacej w kadlubie sta¬ nowi pierscien uszczelniajacy 7 osadzony w row¬ ku tulei. Tlok 4 pierwszego stopnia uszczelniany jest w tulei prowadzacej pierscieniem uszczelnia¬ jacym 8 oraz pierscieniem zgarniajacym 9. Oby¬ dwa te pierscienie osadzone sa w rowkach wy¬ konanych w tulei prowadzacej, przy czym pierscien zgarniajacy 9 dociskany jest od góry nakretka do¬ ciskowa 6.W górnej czesci tloka 4 wykonane sa rowki dla osadzenia pierscienia uszczelniajacego 10 i zgarnia¬ jacego 11, za pomoca których uszczelniany jest tlok 12 drugiego stopnia.W dolnej czesci tloki obydwóch stopni uszczel¬ nione sa pierscieniami uszczelniajacymi 13 i 14.Pierscienie te osadzone sa w rowkach wykonanych w tlokach i ustalone pierscieniami dociskowymi 15 i 16 umocowanymi do tloków za pomoca srub 17.W górnej czesci tloka 12 drugiego stopnia osa¬ dzona jest plyta nosna 18 przymocowana srubami 19 do tloka.Od dolu do wnetrza kadluba 2 w posrodku pod¬ stawy wbudowany jest sterowany zawór zwrotny 20 posiadajacy cylindryczny pasowany kadlub.Zawór ten polaczony jest kanalami 21 i 22 z 5 przylaczami 23 i 24 wyposazonymi w zawory sa¬ mozamykajace.W czasie podnoszenia ciecz pod cisnieniem do¬ plywa wezem do przylacza 23 a dalej kanalem 21 przez zawór 20 pod tloki 4 i 12. Nastepuje wów¬ czas wysuw obu tloków do momentu, az tlok 4 oprze sie o tuleje prowadzaca 3. W dalszej fazie podnoszenia wysuwa sie tylko tlok 12. Wysuw tlo¬ ka 12 jest ograniczony powierzchnia oporowa 25 tloka 4. W czasie opuszczania ciecz pod cisnieniem doplywa do przylacza 24 a dalej przez kanal 22 do zaworu sterujacego 20, w którym przesuwa tlo¬ czek i umozliwia wyplyw cieczy spod tloków do obiegu cieczy.Jednoczesnie kanalem 26 ciecz przeplywa nad tloki 4 i 12 i powoduje opuszczanie tloków.W przypadku uszkodzenia weza doprowadzaja¬ cego lub odprowadzajacego ciecz z silownika, ste¬ rowany zawór zwrotny 20 pod wplywem powsta¬ lego impulsu zajmuje polozenie odciecia i tloki silownika pozostaja w zajmowanym polozeniu. PL PL