Pierwszenstwo: 06.07.1971 (P. 149278) Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 09.12.1974 73318 KI. 5c, 15/44 MKP E21d 15/44 C2Yi'ELNIA Urzedu Patentowego Polskiej Rzewrpcr' «l Lisiej Twórcywynalazku: Leonard Pluta, Józef Kowal Uprawniony z patentu tymczasowego: Glówny Instytut Górnictwa, Katowice (Polska) Uszczelnienie hydraulicznego stojaka kopalnianego o zwiekszonym dori&u Przedmiotem wynalazku jest uszczelnienie hydraulicznego'stojaka kopalnianego o zwiekszonym docisku.Hydrauliczny stojak kopalniany po rozparciu z okreslona wstepna podpornoscia, zalezna od cisnienia czynnika wypelniajacego cylinder, powinien zachowac calkowita szczelnosc. Tylko wtedy jest pewnosc, ze przejmie on obciazenie stropu. W czasie podpierania stropu pod wplywem wzrastajacego nacisku wzrastac bedzie równiez cisnienie czynnika hydraulicznego w cylindrze. Jezeli cisnienie czynnika osiagnie wartosc dopuszczalna, wówczas nastepuje otwarcie zaworu przelewowego i wyplyw czynnika na zewnatrz. Przez caly okres pracy stojaka wymagana jest calkowita szczelnosc, poniewaz wtedy zapewniona jest bezpieczna praca zalogi ',w scia¬ nach.Znane dotychczas rozwiazania uszczelnien w hydraulicznych stojakach kopalnianych nie gwarantuja calko¬ witej szczelnosci. Uszczelnienia te po dluzszym okresie pracy przepuszczaja czynnik hydrauliczny, wskutek czego nastepuje spadek podpornosci stojaka. Pomimo usilnych staran dotychczas nie osiagnieto zadawalajacydi wy¬ ników w uszczelnianiu stojaków hydraulicznych.Celem wynalazku jest skonstruowanie takiego uszczelnienia hydraulicznego stojaka kopalnianego, którego skutecznosc dzialania nie bylaby uzalezniona ani od okresu pracy ani tez od wzrostu cisnienia czynnika hydrau¬ licznego w cylindrze.Cel ten zostal osiagniety za pomoca uszczelnienia bedacego przedmiotem ninigszego wynalazku. Istota tego urzadzenia polega na wyposazeniu tloka od dolu w dwa pierscienie prowadzace, pomiedzy którymi jest umieszczony uszczelniajacy pierscien elastyczny zaopatrzony w wewnetrzne wydrazenie. Wydrazenie to jest polaczone przewodami z komora cisnieniowa mniejszego tloczka stykajacego sie z tloczkiem wiekszym. Tlo¬ czek wiekszy ma poprzez uszczelke bezposredni kontakt z czynnikiem hydraulicznym zawartym w przestrzeni podtlokowej cylindra. Poza tym przestrzen znajdujaca sie nad wiekszym tloczkiem ma polaczenie z atmosfera za pomoca dwóch przewodów. Dzieki takiej wlasnie konstrukcji uszczelnienia uzyskuje sie cisnienie czynnika wypelniajacego wewnetrzne wydrazenie pierscienia uszczelniajacego o wiele wyzsze niz cisnienie czynnika hydra¬ ulicznego znajdujacego sie w cylindrze. Wskutek czego uzyskuje sie zwiekszony docisk tego pierscienia do cylin¬ dra i calkowita szczelnosc ukladu przez caly okres pracy stojaka.2 73318 Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladowym wykonaniu na rysunku, przedstawiajacym usz¬ czelnienie dwojaka w pionowym przekroju osiowym.Jak uwidoczniono na rysunku uszczelnienie wedlug wynalazku sklada sie z tloka 1 osadzonego przesuwnie w cylindrze 2 i zaopatrzonego w dwa prowadzace pierscienie 3, pomiedzy którymijest umieszczony uszczelniaja¬ cy, elastyczny pierscien 4 wyposazony w wewnetrzne wydrazenie S. Wydrazenie to jest polaczone za pomoca przewodów 6 i 7 z cisnieniowa komora 8 ograniczona od dolu uszczelka 9 stykajaca sie z malym tloczkiem 10, który z kolei styka sie z wiekszym tloczkiem 11. Tloczek Ilu dolu opiera sie o uszczelke 12 zamocowana do tloka 1 za pomoca srub. Znajdujaca sie nad tloczkiem 11 przestrzen 13 jest polaczona z atmosfera przewodami 14 i 15. Poza tym od dolu do tloka 1 jest przymocowana srubami plyta 16, do której jest przykrecony srubami dolny, prowadzacy pierscien 3.Tak skonstruowane uszczelnienie hydraulicznego stojaka kopalnianego dziala w nastepujacy sposób. W cza¬ sie podpierania stropu przez stojak czynnik hydrauliczny zawarty w cylindrze 2 wywiera nacisk na dolna powierz¬ chnie tloka 1, tojest na plyte 16. Czynnik ten cisnie równiez na uszczelke 12 i poprzez te uszczelke na wiekszy tloczek 11. Nacisk z wiekszego tloczka 11 jest przenoszony na maly tloczek 10 i poprzez uszczelke 9 na czynnik hydrauliczny wypelniajacy cisnieniowa komore 8, przewody 6 i 7 oraz wewnetrzne wydrazenie 5.Zatem kazdy wzrost cisnienia pod tlokiem 1 stojaka powoduje jednoczesnie wzrost cisnienia cieczy zawartej w wydrazeniu 5 elastycznego pierscienia 4, a tym samym wzrasta dzialanie uszczelniajace tego pierscienia. Wzrost cisnienia czynnika hydraulicznego w wydrazeniu 5 w stosunku do cisnienia czynnika znajdujacego sie pod tlo¬ kiem 1 jest zalezny od powierzchni przekrojów poprzecznych tloczków 10 i 11 Im wieksze jest cisnienie czyn¬ nika hydraulicznego pod tlokiem 1 tym mocniej elastyczny pierscien 4 przylega do powierzchni wewnetrznej cylindra 2 i to niezaleznie od okresu pracy tego pierscienia oraz od wielkosci zuzycia jego powierzchni tracej. PL