Pierwszenstwo: 11.03.1971 (P. 146325) Zgloszenie ogloszono: 15.04.1973 Opis patentowy opublikowano: 28.04.1975 72087 Opis patentowy przedrukowano ze wzgledu na zauwazone bledy KI. 20i,30/10 MKP B611 1/08 Twórca wynalazku: Wiktor Mól Uprawniony z patentu tymczasowego: Polskie Koleje Panstwowe Biuro Projektów Kolejowych, Kraków (Polska) Uklad elektromagnetyczny do kontrolowania zajetosci odcinków toru dla pojazdów szynowych przez tabor Przedmiotem wynalazku jest uklad elektromag¬ netyczny dla kontrolowania zajetosci odcinków to¬ ru dla pojazdów szynowych przez tabor.W dotychczasowym stanie techniki kontrola zaje¬ tosci poszczególnych odcinków toru przez tabor od- 5 bywa sie przy pomocy odcinków izolowanych i stworzonych przy ich pomocy elektrycznych ob¬ wodów torowych. Praca elektrycznego obwodu toro¬ wego polega na tym, ze na poczatku kazdego elek¬ trycznego obwodu torowego wlacza sie zródlo pra- w du stalego lub przemiennego, a na koncu obwodu odbiornik w postaci torowego przekaznika odbior¬ czego.W przypadku zajecia kontrolowanego odcinka to¬ ru przez tabor nastepuje zwarcie przez osie taboru i» obwodu torowego i w zaleznosci od rodzaju obwo¬ du nastepuje zadzialanie wzglednie zwolnienie to¬ rowego przekaznika odbiorczego. Zmiana polozenia zestyków przekaznika odbiorczego w momencie za¬ jecia danego odcinka toru przez tabor podaje kry- 20 terium zajetosci tego odcinka i jest to dotychczas wykorzystywane w urzadzeniach zabezpieczenia ru¬ chu kolejowego. Dotychczasowy sposób kontrolowa¬ nia zajetosci odcinków toru przez tabor ma te nie¬ dogodnosc, ze wymaga izolowania elektrycznie 25 wzgledem siebie i wzgledem ziemi toków szyn, jest to czynnosc kosztowna szczególnie w tych przypad¬ kach, gdy tworzy sie odcinki izolowane na istnie¬ jacych ukladach torowych. iWymaga to w wielu przypadkach wymiany pod- 8® kladów i podsypki. Niezaleznie od kosztów inwesty¬ cyjnych zwiazanych z budowa — odcinki izolowane i tworzone przy dch pomocy obwody torowe dla pradu elektrycznego, stwarzaja duze trudnosci w eksploatacji. Wiaze sie to ze stalym badaniem izo¬ lacji i ciaglymi zabiegami majacymi na celu utrzy¬ manie izolacji w dopuszczalnych granicach. Czyn¬ nosci te polegaja na wymianie podkladów i podsyp¬ ki. Ponadto utrzymanie izolacji w dopuszczalnych granicach wymaga bardzo dobrego i sprawnie dzia¬ lajacego systemu odwodnienia podtorza, co w prak¬ tyce nie zawsze jest osiagalne.Nieprawidlowa praca obwodów torowych powo¬ duje nieprawidlowa prace urzadzen zabezpieczenia ruchu kolejowego.Na skutek powyzszego zaszla koniecznosc zasto¬ sowania takiego rozwiazania technicznego, które eli¬ minowaloby powyzsze wady. Rozwiazanie to poda¬ je wynalazek, którego istota polega na tym, ze przy pomocy toków szyn izolowanych magnetycznie two¬ rzy sie magnetyczny obwód torowy dla strumienia magnetycznego dla kazdego kontrolowanego odcin¬ ka toru. Wjezdzajacy tabor na taki odcinek [zmie¬ nia wielkosc strumienia magnetycznego w poszcze¬ gólnych czesciach torowego obwodu magnetycznego, a tym samym podaje przez to kryterium, które slu¬ zy do okreslenia, ze dany odcinek toru jest zajety.Opornosc magnetyczna poprzeczna- pomiedzy to¬ kami szyn nie jest praktycznie zalezna od stanu technicznego podkladów, od jakosci podsypki od 7208773087 zawilgocenia, czy zabrudzenia podtorza. Warunki atmosferyczne nie beda wplywaly na prace magne¬ tycznych obwodów torowych.Uklad elektromagneitycziny do kontrolowania za- jetosci toru dla pojazdów szynowych przez tabor wedlug wynalazku przedstawiony jest w przykla¬ dzie na zalaczonym rysunku na którym fig. 1 przed¬ stawia izolowany magnetycznie odcinek toru z ze¬ spolem na poczatku odcinka, wytwarzajacym staly strumien magnetyczny i (zespolem na koncu odcin¬ ka, reagujacym na zmiane wielkosci tego strumie¬ nia. Fig. 2 przedstawia torowy obwód magnetyczny i przeplyw strumienia dla stanu gdy odcinek toru jest niie zajety.Fig. 3 przedstawia torowy obwód magnetyczny i przeplyw strumienia magnetycznego dla stanu gdy odcinek toru jest zajety przez tabor. W miejscach 1 i 2, które stanowia poczatek i koniec odcinka toru izoluje sie magnetycznie toki szyn.Laczniki szyn 3 moga byc wykonane z matenialów diamagnetycizinych lub paramagnetycznych.Na poczatku odcinka laczy sie toki szyn 4 iprzy pomocy belki 5 wykonanej z materialu ferromagne¬ tycznego na której nawinieta jest elektryczna cew¬ ka 6 zasilana ze zródla pradu stalego. Na koncu odcinka toru laczy sie toki szyn przy pomocy be¬ lek 7 wykonanych z materialu ferromagnetycznego oraz rdzenia 8 bedacego jednoczesnie rdzeniem dla¬ wika 9, który jest czescia skladowa znanego rózni¬ cowego magnetycznego przekaznika 14. Polaczenie szyn w miejscach styków 10 na danym odcinku na¬ lezy laczyc dodatkowo przy pomocy linek 11 wyko¬ nanych z materialu ferromagnetycznego. Polacze¬ nia toków szyn na poczatku i na koncu odcinka to¬ ru elementami z . materialów ferromagnetycznych, stanowia zamkniecie magnetycznego obwodu 15 dla stalego strumienia magnetycznego wytworzonego przez cewke 6. Powstaly staly magnetyczny stru¬ mien 12 zamyka sie przez rdzen dlawika 9.Róznicowy przekaznik magnetyczny dziala pod s wplywem zmiany -wielkosci strumienia magnetycz¬ nego w rdzeniu 8 dlawika 9. W chwili zajecia da¬ nego odcinka toru przez tabor, osie taboru 13 za¬ wieraja magnetycznie toki szyn, na skutek tego ulegnie zmianie wielkosc strumienia magnetycznego i° w rdzeniu 8 a tym samym zadziala róznicowy prze¬ kaznik magnetyczny 14, podajac przez to kryterium zajetosci danego odcinka toru.IW momencie opuszczenia danego odcinka toru przez tabor strumien magnetyczny w irdzeniu 8 po- 15 wraca do stanu pierwotnego a tym samym rózni¬ cowy przekaznik magnetyczny powraca do stanu wyjsciowego podajac kryterium niezajetosci odcin¬ ka toru. 20 PL