Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 17.06.1974 70653 B. 21c,28/03 MKP H Olh 31/18 Twórcywynalazku: Eugeniusz Nowikow, Kazimierz Bielski, Henryk Dabrowski Uprawniony z patentu tymczasowego: Zaklady Energetyczne Okregu Centralnego Warszawa (Polska) Odlacznik slupowy wysokiego napiecia z uziemnikiem Przedmiotem wynalazku jest odlacznik slupowy wysokiego napiecia ze stalym lub dostawnym uziemni¬ kiem, posiadajacy wspólny uklad napedowy styków odlacznika i styków uziemni.ca. Do wykonania prac konserwacyjnych lub remontowydi na liniach i urzadzeniach wysokiego napiecia, po odlaczeniu tych urzadzen od napiecia, konieczne jest ich uziemienie w celu zabezpieczenia ludzi pracujacych na tych liniach lub urzadze¬ niach przed niebezpieczenstwem porazenia pradem elektrycznym. Do ulatwienia uziemienia odlaczonej linii lub urzadzenia wysokiego napiecia, za odlacznikiem instaluje sie uziemniki jako niezalezne urzadzenia lub stosuje sie * odlaczniki z uziemnikami po stronie odbioru.We wszystkich dotychczas znanych konstrukcjach odlaczników wysokiego napiecia z uziemnikiem, napedy styków odlacznika i styków uziemnika wykonane sa jako oddzielne zespoly wyposazone we wzajemna blokade mechaniczna polozenia, która nie pozwala zamknac styków uziemnika przy zamknietych stykach odlacznika, ani tez zamknac styków odlacznika przy zamknietych stykach uziemnika. Poszczegól le rozwiazania róznia sie rodzajem blokady i jej rozwiazaniem konstrukcyjnym, ale wszystkie maja dwa niezalezie napedy. Przy wykona¬ niu operacji laczeniowej trzeba najpierw napedem odlacznika otworzyc styki odlacznika a nastepnie napedem uziemnika zamknac styki uziemnika lub przy operacji odwrotnej, trzeba napierw napedem uziemnika otworzyc styki uziemnika a nastepnie napedem odlacznika zamknac styki odlacznika.Bardzo powazna wada wszystkich tych rozwiazan jest koniecznosc wykonania dodatkowej czynnosci lacze¬ niowej poza otwarciem styków odlacznika, w celu zamkniecia styków uziemnika. Powoduje to, ze czesto po otwarciu styków odlacznika, nie sa zamykane styki uziemnika i ludzie pracuja na odlaczonych lecz nie uziemio¬ nych liniach i urzadzeniach wysokiego napiecia, co stwarza niebezpieczenstwo porazenia elektrycznego.Celem wynalazku jest calkowite usuniecie wad i niedogodnosci zwiazanych z dotychczasowa konstrukcja odlaczników. Aby osiagnac ten cel postawiono sobie zadanie opracowania odlacznika z uziemnikiem, który by pozwalal na natychmiastowe uziemnienie tego odlacznika w chwili otwarcia jego styku.Zgodnie z wytyczonym zadaniem wykonano odlacznik slupowy wysokiego napiecia z uziemnikiem stalym lub dostawnym, który wyposazony jest w zespól dzwigniowy sprzegujacy styk ruchomy odlacznika i styk uziemnika w celu równoczesnego otwarcia styku odlacznika i zamkniecia styków uziemnika. Zespól dzwigniowy2 70653 sklada sie z drazka napedu przegubowo polaczonego z dzwignia osadzona sztywno na osi ruchomego styku odlacznika, przy czym koniec tej dzwigni jest polaczony przegubowo z popychajaca dzwignia polaczona za posrednictwem nastepnej dzwigni z obrotowa osia styku uziemnika.Odlacznik slupowy wysokiego napiecia zuzieninikiem wedlug wynalazku jest przykladowo wyjasniony na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia odlacznik w stanie zamknietym przy otwartym styku uziemnika, a fig. 2 — ten odlacznik w stanie otwartym przy zamknietym styku uziemnika.Odlacznik slupowy wysokiego napiecia z uziemnikiem wedlug wynalazku sklada sie z typowego odlaczni¬ ka slupowego wysokiego napiecia oraz sprzezonego z nim uziemnika, wyposazonydi we wspólny uklad napedo¬ wy nie pokazany na rysunku. Do ramy odlacznika umocowana jest lozyskowo os 1 uziemnika. Do osi tej na stale przymocowany jest styk ruchomy 2 uziemnika. Na izolatorach stalych odlacznika po stronie odbioru zamocowany jest styk staly 3 uziemnika. Os 4 odlacznika sprzezonajest z osia 1 uziemnika za pomoca zespolu dzwigniowego skladajacego sie z dzwigni atakujacej 5 osadzonej sztywno na osi 4 i polaczonej z dzwignia 6 oraz dzwignia 7, polaczonych ze soba przegubami sworzniowymi 8. Drazek napedu 9 polaczony jest przegubem sworzniowym z dzwignia 5.Dzialanie odlacznika wedlug wynalazku jest nastepujace: przy otwieraniu odlacznika drazek napedu 9 posuwajac sie w dól powoduje ruch obrotowy osi 4 odlacznika i otwieranie styku 10 tego odlacznika. Pclaczona sztywno z osia 4 odlacznika dzwignia 5 poprzez dzwignie popychajaca 6 dziala na dzwignie odbierajaca 7 polaczona sztywno z osia 1 uziemnika, co powoduje ruch obrotowy tej osi i zamykanie sie styków 2 i 3 uziemni¬ ka. Przy zamykaniu odlacznika zespól dzwigniowy dziala w przeciwnym kierunku. Sztywne polaczenia dzwigni 5 z osia 4 odlacznika i dzwigni odbierajacej 7 z osia 1 uziemnika wykonano przykladowo jako srubowe. Przesta- wialna ©dleglosc zamocowania drazka napedu 9 od osi 4 odlacznika umozliwia wzajemne skoordynowanie ruchów obrotowych osi 4 odlacznika i osi 1 uziemnika, a zatem skoordynowanie wzajemnego ruchu styków odlacznika i uziemnika.Dzieki opisanej konstrukqi odlacznika slupowego z uziemnikiem wedlug wynalazku, wykluczona jest mozliwosc pozostawania odlaczonej linii badz urzadzenia wysokiego napiecia bez uziemienia, co znakomicie poprawia bezpieczenstwo osób wykonujacych pracer konserwacyjne lub remontowe w tych liniach lub urzadze¬ niach. Ponadto rozwiazanie wedlug wynalazku pozwala na skrócenie czasu przygotowania miejsca pracy przy robotach w poblizu odlacznika, eliminujac koniecznosc zakladania przenosnych uziemien. PL PL