Uprawniony z patentu: VEB Mansfeld Kombinat „Wilhelm Pieck", Lutherstadt-Eisleben (Niemiecka Republika Demokratyczna) Sposób powlekania lakierem termoplastycznym twardo walcowanych folii i tasm aluminiowych Przedmiotem wynalazku jest sposób powlekania lakierem termoplastycznym twardo walcowanych folii i tasm aluminiowych. Sposób ten umozliwia powlekanie folii i tasm, na których znajduje sie olej pozostaly po walcowaniu, warstwa lakieru zdolna do laczenia na goraco, posiadajaca dobra przyczepnosc do walcowanego materialu, dobra odpornosc na rozwarstwienie wobec innych tworzyw opakunkowych, z którymi ma byc laczony, zwlaszcza wobec polichlorku winylu.Znane sa folie i tasmy aluminiowe, które przez nalozenie srodka powlekajacego wykazuja lepsze, lub gorsze sklejanie wzajemne, lub z rozmaitymi foliami z tworzyw sztucznych, przy zastosowaniu ciepla i sciskania, w zaleznosci od czasu. Warstwy termoplastyczne moga sie skladac z lakierów zawierajacych rozpuszczalnik, wodne roztwory zawiesiny tworzyw sztucznych, polaczenia wosku i zywicy (het-melt's), oraz ze zdwajanych folii i tasm aluminiowych z foliami z tworzyw sztucznych.Dobór odpowiedniej warstwy termoplastycznej, sposobu powlekania folii i tasm aluminiowych o odpowied¬ niej wytrzymalosci, zalezy od ich przeznaczenia.Ostatnio w coraz wiekszym stopniu wymaga sie, aby zdolne do laczenia na goraco folie do zamykania, odrywania i przeciskania, mialy taki stopien wytrzymalosci który mozna osiagnac tylko przy stosowaniu twardo walcowanych folii i tasm aluminiowych. Najczesciej stosowanym sposobem wytwarzania takich powlok na foliach i tasmach aluminiowych, jest lakierowanie lakierem zdolnym do laczenia na goraco pod cisnieniem. Przy lakierowaniu twerdo walcowanych folii i tasm aluminiowych wystepuja jednak znaczne trudnosci wskutek niedostatecznej przyczepnosci odpowiednich lakierów do powierzchni metalowych.Twardo walcowane folie i tasmy aluminiowe sa pokryte cienka blona oleju na ogól do 35 mg oleju na m3.Oleje te zawieraja przewaznie dodatki polarne takie jak na przyklad kwas tluszczowy, alkohol tluszczowy itp.Taka blonka oleju utrudnia lub wrecz uniemozliwia przywieranie warstwy lakieru do powierzchni metalowej.Przez tak zwane mycie folii latwo lotnymi rozpuszczalnikami mozna znacznie zmniejszyc ilosc przylegajacego oleju, nie udalo sie jednak osiagnac calkowitego usuniecia szkodliwych przy lakierowaniu, polarnych warstewek granicznych z powierzchni metalowych.2 70 092 Wynalazek ma na celu usuniecie powyzszych niedogodnosci przez zastosowanie sposobu umozliwiajacego powlekanie laczaca na goraco warstwa lakieru, równiez takich twardo walcowanych folii i tasm aluminiowych, do powierzchni których przylega olej z walcowania, przy czym tego rodzaju warstwa posiada dobra przyczepnosc do materialów twardo walcowanych i szczególnie duza wytrzymalosc spoiny, zwlaszcza wobec polichlorku winylu.Najlepsza trwalosc laczonych na goraco folii, pokrytych tworzywem termoplastycznym, z folia z tworzy¬ wa sztucznego, mozna uzyskac tylko na bazie produktów podobnego rodzaju. Przy uwzglednieniu rozpuszczal¬ nosci nadajacych sie do zastosowania surowców lakierniczych z polichlorku winylu, najlepsze wyniki osiaga sie przy zastosowaniu kopolimerów chlorku winylu i octanu winylu, o zawartosci octanu winylu 5-15%.Czas procesu zgrzewania wynoszacy 30-60 minut, w temperaturze 170°C, potrzebny do uzyskania dosta¬ tecznej przyczepnosci nie modyfikowanych polimerów do powierzchni metalowych, mozna znacznie zmniejszyc przy zastosowaniu sposobu wedlug wynalazku.Stwierdzono, ze laczone na goraco lakiery na bazie nie modyfikowanych polimerów chlorku winylu i octanu winylu (zawartosc octanu winylu 5-15%), wskutek czesciowego wtapiania skladników lakieru w termo¬ plastyczny lakier podkladowy, daja bardzo dobra przyczepnosc do twardo walcowanych folii i tasm aluminio¬ wych, doskonala wytrzymalosc spoiny z folia z polichlorku winylu, oraz wykazuja zdolnosc laczenia sie z produktami zawierajacymi tluszcze. Grubosc warstw lakieru laczonego na goraco i termoplastycznego lakieru podkladowego wynosi 1-10/um. Graniczace ze soba warstwy lakieru stapia sie w termperaturze 140-200°C, w ciagu 3-6 sekund.Do termoplastycznego lakierowania podkladowego mozna stosowac lakiery na nastepujacej bazie.Poliakrylan z nitroceluloza z polioctanem winylu lub bez octanu, przy czym udzial poliakrylanu musi wynosic co najmniej 36% (zawartosc skladników nielotnych 50% rozpuszczonych w octanie etylu), przy czym ilosc nitrocelulozy i polioctanu winylu jest tak dobrana, ze powleczona folia aluminiowa posiada punkt blokowy 1-2.Mieszane polimery chlorku winylu i octanu winylu z zywica twarda i miekka na bazie akrylanu polimetylo- wego i pozbawionej oleju zywicy alkidowej, przy czym ilosc zywicy miekkiej, a wskutek tego plastycznosc jest tak dobrana, ze nastepuje stopienie warstw lakieru w wyzej podanej temperaturze.Pozbawiona oleju zywica alkidowa z nitroceluloza, oraz z zywica twarda lub bez takiej zywicy, przy czym ilosc zywicy twardej jest tak dobrana, ze cermoplastycznosc potrzebna do stopienia warstw lakieru, osiaga sie dopiero w wyzej podanej temperaturze.Kopolimer styrenu z zywica twarda lub bez tej zywicy, oraz z zywica miekka, przy czym ilosc zywicy miekkiej musi byc tak duza, aby punkt blokowy powleczonych folii i tasm aluminiowych wynosil 1-2 i aby stopienie warstw lakieru nastapilo w danej temperaturze.Polioctan winylu z nitroceluloza lub bez niej i z zywica twarda lub bez niej, oraz z zywica miekka, przy czym zawartosc zywicy miekkiej musi byc tak duza, aby powlekane folie i tasmy aluminiowe mialy punkt blokowy 1-2 i aby stopienie warstw lakieru nastapilo w danej temperaturze.Wynalazek jest blizej wyjasniony w nastepujacych przykladach jego wykonania.Przyklad I. Nakladanie nadajacych sie do laczenia na goraco warstw lakieru na twardo walcowane folie i tasmy aluminiowe mozna przeprowadzac w jednym przebiegu maszynowym. Lakierowanie odbywa sie systemem nakladania za pomoca walców. W tym celu twardo walcowana folie aluminiowa o grubosci 30jum powleka sie w dwóch oddzielnych lakierniach, za pomoca walców, warstwa termoplastycznego lakieru podklado¬ wego o grubosci 4/im i laczonym na goraco lakierem o grubosci warstwy 3/zm. Przy termoplastycznym lakierowaniu podkladowym stosuje sie surowce lakiernicze na wyzej opisanej bazie. Termoplastyczny lakier podkladowy, oraz lakier laczony na goraco, suszy sie lub stapia osobno za pomoca cylindrów suszacych, w temperaturze 150-180°C, przy szybkosci urzadzenia 40 m/min. Po ochlodzeniu nawija sie folie aluminiowa.Dla uzyskania doskonalej przyczepnosci lakieru podkladowego, punkt blokowy lakieru musi wynosic 1-2.Wykonana w ten sposób powloka termoplastyczna ma doskonala przyczepnosc do twardo walcowanych folii i tasm aluminiowych, bardzo dobra zdolnosc laczenia s^e z produktami zawierajacymi tluszcz i olej i wykazuje wytrzymalosc spoiny 1200 p/15 mm.Dla ustalenia wytrzymalosci spoiny naklada sie na siebie 15 mm szerokosci tasmy z folii z tworzywa sztucznego i folii aluminiowej majacej zdolna do laczenia na goraco warstwe lakieru, a nastepnie w ciagu 3 sek. poddaje sprasowaniu miedzy dwiema szlifowanymi szczekami z sila 20 kp/cm2, przy czym szczeka zwrócona ku folii aluminiowej posiada temperature 140°C. Sila mierzona w pondach potrzebna do rozdzielenia tych tasm stanowi wytrzymalosc spoiny.Przyklad II. Nakladanie nadajacych sie do laczenia na goraco warstw lakieru na twardo walcowane folie i tasmy aluminiowe przeprowadza sie w dwóch etapach. W tym celu twardo walcowana folie aluminiowa o grubosci 30jum, powleka sie warstwa termoplastycznego lakieru maszynowego o grubosci 2jutm za pomoca walców. Do termoplastycznego lakierowania podkladowego stosuje sie surowce lakiernicze na wyzej opisanej70092 3 bazie. Lakier na folii aluminiowej suszy sie w temperaturze 140-150C w cylindrze suszacym, przy czym szybkosc lakierowania wynosi 60-70 m/min. Po ochlodzeniu nawija sie folie aluminiowa. Dla uzyskania dobrej przyczepnosci lakieru podkladowego do folii aluminiowej niezbedne jest, aby lakier wykazywal punkt blokowy = 1. W osobnym zabiegu roboczym folie aluminiowa wstepnie lakierowana lakierem podkladowym, lakieruje sie lakierem laczonym na goraco. Lakier powleka sie za pomoca walców, przy czym grubosc warstwy wynosi 3jum. Stosuje sie rozpuszczalnik na bazie nie modyfikowanych kopolimerów chlorku winylu i octanu winylu o zawartosci octanu winylu 13-15%, przy czym ilosc nielotnego skladnika lakieru wynosi 25%. Suszenie i stapianie lakieru na twardo walcowanej folii aluminiowej odbywa sie w temperaturze 160-180°C, w cylindrze suszacym. Szybkosc lakierowania wynosi 40 m/min. Po ochlodzeniu nawija sie folie aluminiowa. Otrzymana powloka wykazuje doskonala przyczepnosc do twardo walcowanych folii i tasm aluminiowych, bardzo dobra zdolnosc laczenia z produktami zawierajacymi tluszcz i olej i wytrzymalosc spoiny 1000 p/15 mm, gdy spajanie z twarda folia z polichlorku winylu odbywa sie przy stosowaniu nacisku i ciepla, w zaleznosci od czasu.Wytrzymalosc spoiny jest ustalana analogicznie jak w przykladzie I. PL