Pierwszenstwo: Opublikowano: 07.11.1969 (P 131 622) 15.05.1974 68669 KI. 45b,l/08 MKP AOlc 'flOM/o£ p CZYTELNIA Wspóltwórcy wynalazku: Ake Heden, Ulf Ulfvarsson Wlasciciel patentu: Aktiebolaget Casco, Sztokholm (Szwecja) Urzadzenie do zaprawiania na mokro materialu siewnego Wynalazek dotyczy urzadzenia do zaprawiania na mokro materialu siewnego, zwlaszcza pszenicy, zyta, owsa, lnu i nasion buraka cukrowego.Znana maszyna do zaprawiania sklada sie z urzadze¬ nia podajacego material siewny, przylaczonego do cy¬ lindrycznego zasobnika, którego dolna czesc wykonana jest w formie stozka nieruchomego lub obracajacego sie, pod którym usytuowana jest wirujaca tarcza roz- pryskowa dla cieklego srodka do zaprawiania. Aby mozna bylo osiagnac równomierny rozrzut materialu siewnego przez krawedzie stozka stosuje sie cylinder albo kolowy kolnierz i nastawiany odstep miedzy cy¬ lindrem i krawedzia zewnetrzna stozka w zaleznosci od wymaganej pojemnosci wsypu.W celu dostosowania otworu szczeliny do zadanej wielkosci dozowania materialu siewnego, opuszcza sie lub podnosi cylinder albo kolnierz. Powoduje to skom¬ plikowana obsluge urzadzenia, a przy tym nie zapew¬ nia otrzymania szczeliny o wymiarze dokladnie takim jaki jest w danym przypadku konieczny. Jesli szczelina ta jest za waska, wystarczy kilka niewielkich ziaren siewnych by spowodowac stopniowo przyspieszajace sie gromadzenie materialu siewnego, zas gdy otwór szcze¬ liny jest zbyt duzy powstaje pulsujacy strumien mate¬ rialu siewnego na tarczy rozpryskowej.Celem wynalazku jest skonstruowanie takiej zapra- wiarki materialu siewnego, która eliminuje koniecznosc nastawiania poszczególnych elementów urzadzenia w celu regulowania wielkosci szczeliny, a zatem umozli- 10 15 20 25 30 wia prowadzenie procesu w sposób ciagly.Zadanie to zostalo rozwiazane w ten sposób, ze urzadzenie wedlug wynalazku zaopatrzono w dwa albo wiecej, zamocowanych wokól i na zewnatrz stozka roz¬ rzucajacego, cylindrów albo lejków, co umozliwia osiag¬ niecie jednostajnego opadania materialu siewnego wo¬ kól tarczy rozrziutowej przy róznym dozowaniu mate¬ rialu siewnego.Ilosc materialu siewnego jest okreslana przy pomocy, nie pokazanego na rysunku, dowolnego mechanizmu dozujacego, polaczonego z urzadzeniem pomiarowym do dozowania wymaganej ilosci cieklej zaprawy na tarcze rozrzutowa. Wskutek tego material siewny trak¬ towany jest równomiernie zaprawa w zadanej ilosci i kazde ziarno materialu siewnego poddane jest dziala¬ niu tej zaprawy. Górna krawedz zewnetrznego albo zewnetrznych cylindrów, powinna zajmowac wyzsze po¬ lozenie od górnej krawedzi wewnetrznego cylindra. Pod polozonym najbardziej na zewnatrz cylindrem albo wie¬ loma cylindrami umieszczone sa pierscienie nachylone do wewnatrz, sluzace do gromadzenia i koncentrowania materialu siewnego, który opada w dól miedzy zew¬ netrznymi cylindrami.Wewnetrzne cylindry powinny miec taka srednice, zeby w stosunku do stozka rozrzucajacego utworzyla sie szczelina odpowiadajaca najmniejszej pojemnosci wsypu. Jesli wsyp zwieksza sie powyzej tej minimalnej pojemnosci, material siewny podnosi sie w przestrzeni rozdzielczej powyzej stozka rozrzucajacego i czesc ma¬ terialu siewnego przesypuje sie ponad najwyzsza kra- 686693 wedzia wewnetrznego cylindra i spada miedzy dwa cy¬ lindry, skad zsypuje sie równomiernym strumieniem materialu siewnego. Material ten laczy sie ze strumie¬ niem materialu siewnego zsypujacego sie ze szczeliny pomiedzy stozkiem i wewnetrznym cylindrem.Jesli ilosc doprowadzanego materialu jest jeszcze bardziej zwiekszona, wtedy material siewny przesypu¬ je sie ponad krawedzia zewnetrznego cylindra i spada równomiernie na zewnatrz tego cylindra i laczy sie ze strumieniem materialu siewnego zsypujacego sie ze szczeliny pomiedzy stozkiem i wewnetrznym cylindrem oraz ze szczeliny miedzy pierwszym i drugim cy¬ lindrem*!! Gdy istnieje koniecznosc doprowadzania wiekszej ilosci materialu, stosuje sie wieksza liczbe cy¬ lindrów.Pomiar doprowadzonego do maszyny materialu siew¬ nego odbywa sie przy pomocy dowolnego ze znanych urzadzen pomiarowych. Urzadzenie to jest polaczone z ukladem do dozowania cieklej zaprawy. Dozowanie jest dostosowane do objetosci materialu siewnego, to zna¬ czy do pewnej objetosci materialu siewnego dozuje sie pewna ilosc zaprawy w stalym stosunku niezaleznie od gatunku materialu siewnego.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykla¬ dzie wykonania na rysunku. Urzadzenie wedlug wyna¬ lazku sklada sie z lejka 1 doprowadzajacego, którego wylot znajduje sie w zasobniku (przestrzen rozdzialu) 2, w którego dolnej czesci usytuowany jest stozek 3 roz¬ rzucajacy. Pod stozkiem jest zamocowana centrycznie tarcza 4 rozrzutowa dla cieklej zaprawy. Tarcza jest napedzana silnikiem 5 elektrycznym, którego przewo¬ dy 6 zasilajace doprowadzone sa przez zawieszenie 7 dla stozka 3. Stozek jest otoczony wokól trzema wspól¬ osiowymi cylindrami 8, 9, 10, przy czym górna kra¬ wedz cylindra 9 jest polozona wyzej od górnej krawe¬ dzi cylindra 8, natomiast górna krawedz cylindra 10 jest polozona wyzej od tego cylindra 9. 4 Szerokosc szczeliny miedzy dolna krawedzia cy¬ lindra 8 i stozka 3 wynosi okolo 10 mm (przy zapra¬ wianiu pszenicy), co odpowiada pojemnosci wsypu 4 t/godz. Odstep miedzy cylindrami 8 i 9, wzglednie 9 5 i 10 wynosi okolo 20 mm. Pod cylindrami 9 i 10 umieszczony jest pierscien 11 w postaci scietego stozka sluzacy do zbierania opadajacego w dól miedzy wspom¬ nianymi cylindrami 9—10 i na zewnatrz cylindra 10 materialu siewnego zanim minie on tarcze 4 rozrzuto- 10 wa. Ciekla zaprawa doprowadzana jest do tarczy 4 rozrzutowej przewodem 12. Pod stozkiem 3 i tarcza 4 rozrzutowa zamocowany jest pojemnik 13 dla zapra¬ wionego materialu siewnego polaczony z urzadzeniem do napelniania worków albo z transporterem odpro- 15 wadzajacym material do silosu. PL PL