PL68462B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: 05.11.1968 Wielka Brytania Opublikowano: 15.VIII.1973 68462 KL. 65h,23/36 MKP B63h 23/36 UKD Twórca wynalazku: John Armstrong Clay Wlasciciel patentu: Turnbull Marine Design Company Limited, Sale, Che- shire (Wielka Brytania) Zespól lozyska walu sruby okretowej Przedmiotem wynalazku jest zespól lozyska walu sruby okretowej, zabudowanego na rufie okretu, który umozliwia kontrole walu podczas gdy statek znajduje sie na wodzie, a nastepnie moze byc z latwoscia montowany oraz pozwalajacy, w razie koniecznosci na latwa wymiane lozyska.Znane sa juz lozyska rufowe walu okretowej sruby napedowej, których konstrukcja umozliwia dokonywanie przegladów i napraw biezacych tego lozyska bez dokowania statku. W tych znanych rozwiazaniach w celu kontroli walu cale lozysko jest wyciagane do przodu, przy czym wal sruby i sruba, po usunieciu lozyska, sa podparte przez dzwignik oraz przez pierscien wsporczy. Zastoso¬ wane jest przy tym uszczelnienie zaburtowe.W czasie pracy lozysko jest dociskane w kierunku do tylu, by zaklinowac stozkowy pierscien uszczel¬ niajacy w gniezdzie stozkowym.Niedogodnosc znanego rozwiazania polega na tym, ze podczas kontroli walu, konieczne jest usuwanie calego lozyska i podpieranie walu inaczej niz za pomoca jego normalnego ulozyskowania. Ponadto zastosowanie stozkowego pierscienia uszczelniaja¬ cego i gniazda w tylnym koncu lozyska, co jest konieczne dla zaklinowania lozyska we wlasciwym polozeniu w pochwie walu sruby, wymaga dosc duzej szczeliny pomiedzy lozyskiem a kolnierzem sruby, na skutek czego lozysko podpiera wal w znacznej odleglosci od kolnierza sruby i od srodka 10 15 20 30 ciezkosci sruby. Jest to bardzo niekorzystne, po¬ niewaz srodek iciezkosci sruby, gdy okret jest w ru¬ chu, ma tendencje do wykonywania ruchu obroto¬ wego wokól osi walu sruby.Znane jest ponadto stosowanie na rufowym koncu walu sruby, lozyska dzielonego z pokrywa lozyska, która w celu kontroli walu, jest odmontowywalna od wewnatrz okretu, gdy okret jest na morzu, bez zaklócenia polozenia walu. Konstrukcja taka umo¬ zliwia podparcie walu z tylu przy kolnierzu sruby.Rozwiazanie to ma jednak te wade, ze dolna czesc lozyska, która podpiera wal, jest odlana jako jedna calosc z tylnica. Wymiary i ksztalt tylnej czesci okretu nie moga byc zatem okreslone niezaleznie od wymiarów lozyska, na skutek czego lozysko nie moze byc zaprojektowane i wykonane zanim nie zostanie wykonczony ksztalt rufy okretu. Ponadto calosc urzadzenia lozyskowego nie moze byc wy¬ montowana i wymieniona bez wymienienia przy¬ najmniej czesci tylnicy.Celem wynalazku jest wyeliminowanie wad zna¬ nych rozwiazan, przez opracowanie zespolu lozysko¬ wego walu sruby okretowej, które oprócz umozli¬ wienia kontrolowania walu bez zaklócenia jego po¬ lozenia oraz umozliwienia podpierania walu daleko z tylu, umozliwia równiez projektowanie i wyko¬ nywanie urzadzenia lozyskowego walu sruby, nie¬ zaleznie od ksztaltu tylnicy, tak ze przy projekto¬ waniu tylnicy trzeba tylko przewidziec otwór o okreslonym wymiarze, w który bedzie wpaso- 68 4623 wane cale urzadzenie lozyskowe walu sruby okre¬ towej.Cel ten zostal osiagniety przez opracowanie ze¬ spolu lozyska walu sruby okretowej z lozyskiem dzielonym, usytuowanym przy tylnym koncu walu sruby, przy czym lozysko ma pokrywe odmonto- wywalna od wewnatrz okretu, gdy okret jest na morzu, bez zaklócenia polozenia walu w celu jego kontroli. Zespól lozyska sruby okretowej wedlug wynalazku charakteryzuje sie tym, ze lozysko jest umieszczone w obudowie, osadzonej w otworze w rufie okretu, a pomiedzy pokrywa lozyska i obudo¬ wa znajduje sie odstep promieniowy, umozliwia¬ jacy usuniecie pokrywy, bez naruszenia obudowy.Na wale pomiedzy obudowa a kolnierzem umie¬ szczone jest uszczelnienie, które przebiega wokól lozyska i pokrywy lozyska.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 pokazuje zamocowany w rufie statku, zespól ulo- zyskowania konca walu, przy czym piasta i wal sruby pokazane sa równiez w czesciowym przekroju, fig. 2 — lozysko walu sruby w przekroju wzdluz linii II—II na fig. 1, fig. 3 — lozysko w przekroju wzdluz linii III—III- na fig. 2, fig. 4 — przekrój poprzeczny tloka i cylindra, a fig. 5 — schemat ukladu sterowania hydraulicznego.Zakonczenie walu 10, wyposazone w kolnierz, podtrzymywane jest w dzielonym lozysku o dwóch panwiach 11 i 12 umieszczonych w obudowie 11 majacej lozyskowa pokrywe 16.Obudowa 14 jest zamontowana w otworze 18 wykonanym w ramie rufy 19 posiadajacym loze 20, na którym spoczywa ta obudowa 14.Obudowa 14 posiada zewnetrzna powierzchnie cylindryczna 21, której promien jest równy pro¬ mieniowi otworu 18. Obudowa 14 i pokrywa lozy¬ skowa 16 posiadaja wewnetrzne powierzchnie pól- cylindryczne 23 i 24, których promienie sa zasad¬ niczo równe promieniom zewnetrznych powierzchni panwi 11 i 12 lozyska.W celu uszczelnienia przecieków oleju splywaja¬ cego z zakonczen panwi lozyskowych, obudowa 14 na swym zakonczeniu posiada kablakowate ramie 26 wygiete do wewnatrz i scisle przylegajace do skierowanej na zewnatrz pólpromieniowej kryzy 27 na pokrywie 16 lozyska.Obudowa 14 ma równiez skierowana na zewnatrz kryze 28 szczelnie dotykajaca do zakonczenia czesci loza 20.Dookola lozyska, pomiedzy ramieniem 26 i kryza 28 z jednej strony a kryza 31 na zakonczeniu walu i sruba 32 z drugiej, umieszczone jest mechaniczne uszczelnienie 30.Sruba okretowa 32, która moze byc równiez sru¬ ba o nastawianym skoku przytwierdzona jest sru¬ bami do kryzy 31.Pomiedzy przednimi krawedziami lozyskowych panwi 11 i 12 a zakonczeniem walu 10 umieszczone jest inne uszczelnienie mechaniczne 33.Po obu stronach podluznej osi lozyska, pomiedzy obudowa 14 i pokrywa lozyska 16 rozmieszczone sa w pewnym odstepie od siebie pary hydraulicz¬ nych dzwigników 34. Przy rozprezaniu czterech dzwigników hydraulicznych 34 lozyskowa pokrywa i 462 4 16 jest dociskana w dól do zakonczenia walu 10 i tym samym pewnie umiejscawia panew 11 lo¬ zyska.Kazdy z hydraulicznych dzwigników 34 ma pod- 5 stawe 36 umieszczona na wystepie 37 pokrywy 16 lozyska, nakretke 38 przesuwajaca sie w podstawie 36 i sprzezona gwintem ze sruba 39 oraz podno¬ szony hydraulicznie pierscien 40 wykonany z ma¬ terialu sprezynujacego. Przy zamocowywaniu lozy- 10 skowej pokrywy 16, hydrauliczne dzwigniki 34 sa umiejscawiane na wystepach 37. Nastepnie sruby 39 kazdego z dzwigników sa pokrecane recznie tak dlugo, az zakonczenia srub dotkna do wystepów 42 obudowy 14, po czym pierscienie 40 zostaja hydra- 15 ulicznie podniesione. W tym stanie rzeczy, pomiedzy nakretki 38 i dolne czesci podstawy 36 dzwigników 34 mozna wsunac podkladki 43, a po wsunieciu ich zmniejszyc cisnienie hydrauliczne w pierscieniach 40.Na wewnetrznej powierzchni pokrywy obudowy 20 14 wykonany jest bieznik 45, w którym porusza sie para cylindrów 46 z tloczkami. Po zwolnieniu hydraulicznych dzwigników 34, cylindry 46 z tlocz¬ kami podtrzymujace pokrywe 16 lozyska moga byc wraz z nia przesuniete wzdluz bieznika 45, dzieki 25 czemu mozna dokonac kontroli lozysk i walu. Na¬ wet w przypadku, jesli statek znajduje sie na wodzie, wal moze byc bez trudnosci i bez potrzeby wyjmowania go, skontrolowany az do kryzy 31.Cylindry 46 z tloczkami 48 wraz z uszczelkami 55 30 przesuwaja sie w cylindrze 49 zamocowanym za pomoca nakretek 52 i srub 53 pomiedzy przesuw¬ nym blokiem 50 i pokrywka 51. Przesuwny blok 50 podtrzymywany jest przez cztery rolki 56 umie¬ szczone na biezniku 45. 35 W pokrywie 51 wykonany jest wlot 57, przez który doprowadzana jest do cylindra 49 i odprowa¬ dzana z niego ciecz poruszajaca tloczkiem 48.Z tloczkiem 48 zwiazany jest drazek 59, który na 40 swym dolnym koncu posiada kolnierz 60 latwo wlaczajacy sie w jeden z dwóch umieszczonych na wierzchu pokrywy lozyskowej 16 wystepów 61 o otwartych bokach.Uklad sterowania hydraulicznego zawiera reczna 45 pompe 62, która sluzy do pompowania cieczy hydra¬ ulicznej ze zbiornika 63 poprzez rurowy przewód 64 do zespolu sterujacych zaworów. Z zespolu tego odchodza cztery rurowe przewody 66, które podczas opisywanego poprzednio umiejscawiania pokrywy 14 50 lozyska podlaczane sa szybko zaciskajacymi sie samouszczelniajacymi sie polaczeniami 67 z hydra¬ ulicznymi dzwignikami 34.Przy usuwaniu pokrywy 14 lozyska, polaczenia 67 sa luzowane, a dwa z rurowych przewodów 66 55 podlaczane sa do cylindiów 46 z tloczkami.Zespól lozyska montowany jest w ramie rufy 19 przez wsuniecie od zewnatrz statku, obudowy 14 w otwór 18, a nastepnie zmontowanie panewek lo¬ zyskowych, pokrywy 16 lozyska, walu 10 oraz 60 uszczelnien 30 i 33. Pierscieniowe zabezpieczenie linowe 40 przykrecone do ramy rufy 19 zabezpiecza polozenie obudowy w otworze 18 w sposób umozli¬ wiajacy jej zluzowanie. Dzieki temu, ze jak opisa¬ no, lozysko walu umieszczone jest we wkladanej 65 obudowie, calosc zespolu lozyska moze byc latwo68 462 wstawiana w rame rufy statku, przy czym ksztalt ramy rufy nie musi byc specjalnie dostosowywany do ksztaltu zespolu lozyskowego. PL PL

Claims (7)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Zespól lozyska walu sruby okretowej z lozy¬ skiem dzielonym, usytuowanym przy tylnym koncu walu sruby, przy czym lozysko ma pokrywe, od- montowywalna od wewnatrz okretu, gdy okret jest na morzu, bez zaklócania polozenia walu w celu jego kontroli, znamienny tym, ze lozysko jest umie¬ szczone w obudowie (14), osadzonej w otworze (18) w rufie okretu, a pomiedzy pokrywa i(16) lozyska i obudowa (14) znajduje sie odstep promieniowy, umozliwiajacy usuniecie pokrywy (16) bez narusza¬ nia obudowy.

2. Zespól lozyska wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze pomiedzy obudowa (14) a kolnierzem (31) sruby, na wale (10) umieszczone jest uszczelnienie (30) przebiejace wokól lozyska (11, 12) i po¬ krywy (16) lozyska. 10

3. Zespól lozyska wedlug zastrz. 1 lub 2, zna¬ mienny tym, ze w otworze (18) sa umieszczone blokujace hydrauliczne dzwigniki (34), które dzia¬ lajac pomiedzy wnetrzem otworu i(18), a pokrywa (16) lozyska umiejscawiaja i unieruchamiaja te pokrywe.

4. Zespól lozyska wedlug zastrz. 2 lub 3, zna¬ mienny tym, ze pokrywa (16) lozyska ma wystajaca promieniowo na zewnatrz kryze (27), szczelnie przy¬ legajaca do obudowy (14).

5. Zespól lozyska wedlug zastrz. 1—4, znamienny tym, ze do podnoszenia pokrywy (16) lozyska ma uklad dzwigniowy (46), (48) dzialajacy pomiedzy 15 obudowa (14) i pokrywa (16) lozyska.

6. Zespól lozyska wedlug zastrz. 5, znamienny tym, ze uklad dzwignikowy (46), (48) zamocowany jest ruchomo wzdluz bieznika (45) w obudowie (14). 20

7. Zespól lozyska wedlug zastrz. 1—6, znamienny tym, ze obudowa (14) wystaje z otworu (18) w kie¬ runku kryzy (31) walu (10).KI. 65h,23/36 68 462 MKP B63h 23/36 FIG. 2KI. 65h,23/36 68 462 MKP B63h 23/36 F/a 3.P B63h 23/36 KI. 65h,23/36 68 462 FIG. 5 31 O 34 O ylS L, i 3i O B1 v « O «7 «7 0ff 66 PL PL