Znane sa dalej maski ochronne, w których wnetrze maski podzielone jest scianka wewnetrzna na dwie czesci, co wplywa korzystnie na tworzenie sie nalotu na wewnetrznej stronie okienka maski.Przestrzen wewnetrzna pokrywa tylko usta i no* 68 34868 348 i polaczona jest przez zawór wydechowy z powiet¬ rzem otaczajacym. W masce tej wdychane po¬ wietrze wplywa najpierw do praestrzeni zewnetrz¬ nej, przeplywa przez te przestrzen dotykajac wewnetrznej strony szyibki okienka maski. Nastep¬ nie powietrze to dostaje sie do przestrzeni wew¬ netrznej pokrywajacej praktycznie jedynie usta i nos. Wydychane powietrze zostaje skierowane bezposrednio z przestrzeni wewnetrznej do oto¬ czenia, tak iz praktycznie wilgoc z wydychanego powietrza nie moze dotrzec w poblize okienka.Przestrzen zewnetrzna pokrywa w kazdym przy¬ padku oczy. Scianka dzielaca maske moze byc wykonana jako pólmaska pokrywajaca praktycz¬ nie jedynie nos i usta, tak iz cale wyidychane po¬ wietrze zostaje odprowadzone poza maske. Przy czym tak maska ochronna jak i maska wewnetrz¬ na, moga kazda oddzielnie szczelnie przylegac do twarzy lufo tez mozna je tak dopasowywac, aby przylegaly szczelnie do twarzy. W ten sposób powstala podwójna maska skladajaca sie z duzej maski zewnetrznej i mniejszej wewnetrznej pól- maski. Aby uzyskac staly przeplyw powietrza je¬ dynie w kierunku od zewnetrznej przestrzeni ma¬ ski do wewnetrznej przestrzeni maski laczy sie — w znany sposób — obie przestrzenie zaworem wdechowym, który pozwala jedynie na przejscie powietrza z przestrzelili zewnetrznej do wewnetrz¬ nej. W opisanej iwasce podwójnej znajduja sie wiec dwie linie uszczelniania, pierwsza na kra¬ wedzi zewnetrznej maski i druga na krawedzi wewnetrznej maski (patent francuski nr 757 280 i patent USA nr 2 381 568).Znane sa równiez maski ochronne, a takze ma¬ ski ochronne z maska wewnetrzna, zaopatrzone w zawór wydechowy, przez który wydychane powietrze wydostaje sie poza maske luib tez od¬ prowadzane jest do aparatu obiegowego. Znane jest przy tym umieszczenie przed zaworem wyde¬ chowymi komory zaworowej, w której pozostaje niewielka ilosc wydychanego powietrza. W ten sposób zabezpiecza sie temu, aby przy nastepnym wdechu, przy którym zawór wydechowy moze nie zamknac sde natychmiast i co za tym idzie moze zostac zassana przez zawór wydechowy niewielka ilosc powietrza, nie zostalo równiez zassane za¬ trute powietrze otoczenia, lecz jedynie powietrze z poprzednich wydechów.Zadaniem wynalazku jest wytworzenie maski ochronnej z niezawodnym uszczelnieniem na glo¬ wie osoby noszacej aparat. W ten sposób uzyskuje sie to, ze przy noszeniu maski w atmosferze za¬ wierajacej niewielkie ilosci materialów bardzo tru¬ jacych, nie beda sie one mogly przedostac do wnetrza maski przez nieszczelne osadzenie maski.Wynalazek wychodzi z opisanej na wstepie maski ochronnej o podwójnym obrzezu uszczelniajacym.Postawione zadanie rozwiazano w masce ochronnej bedacej przedmiotem wynalazku, przez takie uksztaltowanie maski, ze wydychane po¬ wietrze skierowane zostaje do przestrzeni pomie¬ dzy obyidwioma obrzezami uszczelniajacymi. Wyni¬ kiem uksztaltowania maski wejdliuig wynalazku jest to, ze przestrzen pomiedzy obydiwoma obrze¬ zami uszczelniajacymi jest praktycznie stale wy¬ pelniona wydychanym powietrzem. Uzyskuje sie przez to te korzysc, ze przy ewentualnych nie¬ szczelnosciach pomiedzy obrzezami uszczelniajacy¬ mi a powierzchnia skóry osoby noszacej maske, s wywolane wdechem podcisnienie powoduje zas¬ sanie z przestrzeni pomiedzy obrzezami do wnet¬ rza maski tylko powietrza z wydechów. Zapobiega to w sposób skuteczny dostaniu sie do wnetrza maski powietrza z otoczenia. Jezeli powietrze 10 z otoczenia przeniknelo do przestrzeni pomiedzy obrzezami uszczelniajacymi, to zostanie ono przy nastepnym wydechu wypante.Wedlug dalszej cechy wynalazku w otworze lub otworach laczacych wnetrze maski z przestrzenia 15 pomiedzy obrzezami uszczelniajacymi moga byc rozmieszczone zawory zwrotne otwierajace sie w kierunku tej przestrzeni. Zawory te dzialaja jako zawory wydechowe, przy czym przestrzen zawarta pomiedzy obrzezami uszczelniajacymi slu- 20 zy jako komora zaworu wydechowego. Z tego wynika dalsza zaleta takiego uszczelniania maski ochronnej, gdyz stworzenie stosunkowo duzej ko¬ mory przed zaworem wyldechowym zapobiega przeniknieciu do wnetrza maski powietrza z oto- 25 czenia przy zacieciu sie zaworu wydechowego.Wedlug innej cechy wynalazku w otworze lub otworach odplywowych przestrzeni pomiedzy obrzezami uszczelniajacymi moga byc umieszczone zawory zwrotne, otwierajace sie do otworu od- 30 plywowego. Stanowia one rówiniez zawory wyde¬ chowe, które oddzielaja przestrzen zawarta po¬ miedzy obrzezami uszczelniajacymi od otoczenia lufo tez polaczone sa z przewodami aparatu obie¬ gowego polaczonego z maska ochronna. Poprzez 35 przestrzen zawarta pomiedzy obrzezami uszczel¬ niajacymi moze byc odprowadzany nadmiar po¬ wietrza z aparatu obiegowego, tak iz zawory te dzialaja jako zawory nadcisnieniiowe aparatu obiegowego. W tym celu maja one nieco wyzszy 40 opór otwierajacy. Zawory zwrotne moga byc roz¬ mieszczone zarówno w tym miejsciu, jak równiez w otworach laczacych wnetrze maiski z przestrze¬ nia zawarta pomiedzy obrzezami uszczelniajacymi.Wynalazek jest przykladowo wyjasniony na ry- 45 sunku, na którytm fig. 1, 2, 3 i 4 przedstawiaja przekrój podluzny róznych Odmian maski prze¬ d/wgaz"awej.Maska ochronna wedlug wynalazku przedsta¬ wiona na fig. 1 sklada sie z zewnetrznej maski 1, 50 której krawedz zaopatrzona jest w tak zwany plywajacy uszczelniajacy pas 2. Ten pas uszczel¬ niajacy 2 moze stanowic jedlna czesc z maska, a jego przekrój ma ksztalt iluku, przy czym scia¬ na maski laczy sie ze srodkowa czescia pasa 55 uszczelniajacego. Wewnatrz zewnetrznej maski 1 umieszczona jest wewnetrzna maska 3, której krawedz przechodzi w uszczelniajace obrzeze 4.To obrzeze uszczelniajace moze byc wykonane jako uszczelka wargowa, skierowana w kierunku 60 przestrzeni 5 zawartej pomiedzy obrzezami maski 2 i 4. Moze ona dzialac jako otwierajacy sie w kierunku przestrzeni 5 zawór wargowy. Zawór ten zamyka sie przy ptoidcisnieniiu w przestrzeni 6 wetwmatrz maski wewnetrznej wzglednie przy nad- «s cisnieniu w przestrzeni 5. Natomiast gdy w prze-68 348 strzeni 6 panuje wyzsze cisnienie niz w przestrze¬ ni 5 to uszczelniajace obrzeze 4 pozwala na prze¬ plyw gazu z przestrzeni 6 do przestrzeni 5.Ta nieszczelnosc przy wyzszym cisnieniu w prze¬ strzeni 6 niz w przestrzeni 5 nie jest niebezpiecz¬ na, poniewaz moze powodowac jedynie odprowa¬ dzenie wydychanego powietrza do przestrzeni 5.Wewnetrzna maska 3 pokrywa cala twarz, przy czym obrzeze 4 przebiega prawie równolegle do uszczelniajacego obrzeza 2. Przestrzeni 5 nie mu¬ sza koniecznie tworzyc maski wewnetrzna i zew¬ netrzna, moze ona stanowic równiez czesc maski zewnetrznej,, obiegajac równolegle do zewnetrzne¬ go uszczelnienia 2.Wewnetrzna maska 3 moze miec wydechowy otwór 7, który /stanowi polaczenie pomiedzy prze¬ strzenia 6 i przestrzenia 5. Zewnetrzna maska 1 posiada odplywowy otwór 8, w którym umiesz¬ czony jest ódipiywiowy lub wydechowy zawór 8a.Wewnetrzna maska 3 polaczona jest z elemen¬ tem 9, który przechodzi przez zewnetrzna maske 1 i moze byc zaopatrzony w wdechowy zawór 10.Scianki wewnetrznej maski 3 oraz zewnetrznej maski 1 lacza sie ze soba przy uchwycie li dla okienka 12. Jednakze mozna równiez kazda maske zaopatrzyc w osobne okienko tak, iz przestrzen 5 rozciagac sie bedzie równiez nad powierzchniami okienek.Przy wdechu powietrze zasysane jest przez ele¬ ment 9 i zawór 10, podczas gdy przy wdechu po¬ wietrze plynie w kierunku zaznaczonym strzalka P. Jezeli podczas wdechu powstanie w przestrzeni 6 podcisnienie, a wargowa uszczelka 4 nie dziala prawidlowo, to zostanie zassane z przestrzeni 5 zawartej pomiedzy obrzezami 2 i 4 powietrze z po¬ przednich wydechów. Jezeli zostanie przy tym zassane równiez powietrze z otoczenia, to pozo¬ stanie ono poczatkowo w iprzestrzeni 5, a przy nastepnym wydechu zostanie stamtad wyparte.Otwór 7 mozna pominac. W takim przypadku zawór wydechowy bedzie tworzylo uszczelniajace obrzeze 4 dzialajace jako uszczelka wargowa.Korzystniej jest jednak zamknac otwór 7 za¬ worem wydechowym. Mozna wtedy dokladniej regulowac cisnienie wydechowe. Przestrzen 5 sta¬ nowi dla nie przedstawionego, znajdujacego sie w otworze 7 zaworu wydechowego praktycznie ko¬ more przed zaworowa, tak iz przed wydechowym zaworem 8a nie jest potrzebna komora. Mozna równiez pominac ten zawór 8a tak na przyklad, gdy wydech nastepuje bezposrednio na zewnatrz lub gdy do otworu za zaworem 8a .przylaczony jest element odprowadzajacy, nalezacy do nie- przadstawionego na fiig. 1 aparatiu obiegowej.Przedstawiona na fig. 2 odmiana wynalazku rózni sie od odmiany przedstawionej na fig. 1 glównie tym, ze maska przeciwgazowa zaopatrzo¬ na jest w urzadzenie do splukiwania okienka. Do tego celu do wewnetrznej maski 3 wbudowano czesc 13, tak iz przestrzen 6 wewnatrz maski we¬ wnetrznej zostala podzielona na przestrzenie 14 oraz 15. Przestrzen 15 tworzy praktycznie kanal powietrza wdychanego, który wplywa do pierscie¬ niowej przestrzeni 16, która tworzy maska 3 wzglednie okienny uchwyt 10 oraz odpowiednia warga 17. Warga 17 nie 'przytlega do oMeaaej szyby 12 tak, iz (pozostaje porndedzy nimi szczelina 18, przez która przeplywa powietrze wdechowe 5 wyplywajace z pierscieniowego kanalu 16.Od okienka powietrze wdechowe plynie -do na¬ rzadów oddychania, przy czym wydychane po¬ wietrze wyplywa otworem 7. Stamtad wydychane powietrze trafia do przestrzeni 5 lub do przestrze- 10 ni 5a umieszczonej bezposrednio przed zaworem wydechowym.Poza tym uklad zaworów w tej masce moze byc zmieniany w sposób, opasany przy fig. 1.W odmianach maski wedlug wynalazku przed- 15 stawionych na fig. 1 i 2 maska wewnetrzna moze byc ponadto tak wykonana w czesci podbródka, ze bedzie jednoczesnie stanowila podpore dla brody.Zamiast laczacego otworu 7 pomiedzy przestrze- 20 nia 6 i przestrzenia 5 zawarta pomiedzy obrzeza¬ mi uszczelniajacymi mozna rozmiescic kilka ta¬ kich otworów, w których lumiescd sie zawory zwrotne. Mozna równiez rozmiescic kilka zewnetrz¬ nych otworów i zaworów 8. W kazdym przypadku 25 uklad otworów i zaworów musi pozwalac na ma¬ ksymalne wyczyszczenie przestrzeni 5.Zewnetrzne uszczelniajace obrzeze 2 moze byc wytworzone z materialu przepuszczajacego gaz, takiego jak tworzywo piankowe, przez które wy- 30 dychaine powietrze równomiernie na calej po¬ wierzchni uszczelniajacego obrzeza 2 wydobywa sie z przestrzeni 5 na zewnatrz, przy czym w prze¬ strzeni 5 przy wydechu tworzy sie nadcisnienie dajace sie wyznaczyc wielkoscia przepuszczalnosci. 35 w tym przypadku celowe jest umieszczenie w otworze 7 zaworu zwrotnego, aby po zakoncze¬ niu fazy wydechu nadicosnafanie opadlo z pewnym opóznieniem przez odplyw powietrza przez obrzeze uszczelniajace z tworzywa piankowego. W takim 40 przypadku mozna pominac równiez otwór odply¬ wowy 8.Maska moze byc równiez wykonana w ten spo¬ sób, ze sciana maski nie musi byc na calej swej powierzchni podwójna tak, iz nile musi tworzyc 45 równoczesnie zewnetrzna maske 1 i wewnetrzna maske 3. Maska moze byc wykonalna z jedna scia¬ nka i na jej krawedzi znajdowac sie beda dwa uszczelniajace obrzeza 2 i 4. Mozna równiez wy¬ konac maske z jedna scianka a tylko w obrebie 50 jej uszczelniajacych obrzezy 2 i 4 z podwójna scianka. Taka odmiane przedstawia fig. 3.Z fig. 3 widac szczególnie prosta budowe tej odmiany maski. W masce tej scianka maski jest wykonana podwójnie jedynie na bardzo ograniczo- 55 mej powierzchni tak iz nie ma tutaj zew¬ netrznej maski 1 i wewnetrznej maski 3 od¬ powiadajacych fig. 1 i 2. Na zewnetrznej czesci maski wytworzone jest drulgie uszczelniajace obrzeze 4 przebiegajace przewaznie równolegle do 60 zewnetrznego uszczelniajacego obrzeza 2. Podczas gdy w odmianie wedlug fig. 1 wewnetrzne uszczel¬ niajace obrzeze 4 skierowane jest na zewnatrz, tutaj wewnetrzne uszczelniajace obrzeze 4 skie¬ rowane jest do wewnatrz tak, iz wsufriecie twa- 65 rzy do maski jest znacznie ulatwione. Oczywiscie7 równiez w tej odmianie to obrzeze uszczelniajace moze byc •skierowane na zewnatrz. W czesci pod¬ bródkowej uszczelniajace obrzeze 4 jest wykona¬ ne, jako kieszen 19 na brode. W przykladowej odmianie znajdwje sie jeden otwór 20 pod kiesze¬ nia 19, przez który przeplywa powietrze wydycha¬ ne do przestrzeni 5. Przeplywa ono przez prze¬ strzen 5 po obu stronach twarzy i wychodzi na zewnatrz przez umieszczony przykladowo nad czo¬ lem wydechowy zawór 8. Jak to juz powiedziano 3 przy omawianiu innych odmian, równiez w tej odmianie otwór 7 i wydechowy zawór 8 moga byc umieszczone w innym miejscu obiegajacej przestrzeni 5. Tak samo mozna w celu zmniejsze¬ nia odmiany maski, przedstawiony na dole otwór x 7 zmniejszyc a przy tym po prawej i lewej stro¬ nie twarzy mozna umiescic dodatkowy otwór 7a tak, iz te trzy otwory (7 i 7a) beda mialy taka sama wspólna powierzchnie przekroju, co otwór 7 przed zmniejszeniem. Mozliwe jest równiez zao- 2 patrzenie obiegajacej przestrzeni 5 w czesci pod¬ bródkowej w scianke dzialowa, przy czym po jednej stronie scianki dzialowej umieszczony be¬ dzie otwór 7, a po dnugiej stronie scianki dzialo¬ wej wydechowy zawór 8. W tej odmianie wydy- a chane powietrze dostaje sie do (przestrzeni 5 w czesci podbródkowej, jest prowadzone wokól calej twarzy i po drugiej stronie scianki dzialowej wydostaje sie przez umieszczony tutaj wydechowy zawór 8. W tej odmianie osiagaloby sie wiec 3( 10(M przeplukanie przestrzeni 5. W innej od¬ mianie wynalazku mozna skierowac przez prze¬ strzen 5 tyOko czesc wydychanego powietrza, pod¬ czas gdy pozostala czesc wydychanego powietrza zostaje odprowadzona w znany sposób. Ma to te 35 zalete, ze przestrzen 5 moze miec niewielki prze¬ swit, nie powodfujac wzrostu oporu wydechu.Oczywiscie równiez tutaj zamiast otwonu 7 mo¬ zna umiescic zawór zwrotny i dodatkowo wyde¬ chowy zawór 8, jednakze przy wystarczajacych ** rozmiarach przestrzeni 5 i calkowitym sterowaniu plukania — jak to opisano wyzej — mozna umie¬ scic zamiast wydechowego zaworu 8 jedynie otwór. 45 W koncu równiez w tej masce mozna umiescic wewnetrzna maske 21 jak to przedstawiono na fig. 3, która pelni znana funkcje, skierowania wdychanego powietrza najpierw na okienko a do¬ piero potem do narzadów oddychania, podczas gdy wdychane powietrze nie jest dopuszczane przez te maske wewnetrzna do okienka i jest kie¬ rowane bezposrednio do otworu 7 i przestrzeni 5.Odmiana maski wedlug wynalazku przedstawio¬ na na fig 4 rózni sie od odmiany przedstawionej 55 na fig. 3 tylko tym, ze w dolnej czesci maski umieszczono dodatkowo wydechowy zawór 25.Wydechowe zawory 8 i 25 sa tak ustawione, ze przy uwzglednieniu oporu przestrzeni 5 tylko czesc wydychanego powietrza odprowadzana jest przez 60 te przestrzen.Tym samym mozna uzyskac wystarczajacy efekt plukania, przy czym z drugiej strony obniza sie opór wydechu. Z drugiej strony pozwala to rów¬ niez na utrzymanie niewieitóego przekroju prze- 65 8 strzeni 5 nie powodujac zwiekszenia oporu wy¬ dechu. PL