PL67176B1 - - Google Patents

Description

Opublikowane: 30.XII.1972 67176 KI. 121,3/24 MKP COld 3/24 UKD Wspóltwórcy wynalazku: Kazimierz Orzechowski, Borys Czykieta, Adam Nowotarski, Zofia Murygin, Czeslaw Musialkie- wicz, Stanislaw Sawicki Wlasciciel patentu: Inowroclawskie Kopalnie Soli, Inowroclaw (Polska) Sposób warzenia soli kuchennej Przedmiotem wynalazku jest sposób warzenia soli kuchennej.Dotychczas znany i stosowany w przemysle sol¬ nym sposób warzenia soli kuchennej polega na tym, ze solanke stanowiaca nasycony roztwór NaCl w wodzie podgrzewa sie w stalowych zbior¬ nikach zwanych panwiami za pomoca gazów spa¬ linowych lub przeponowo para wodna. Dostarczo¬ ne cieplo powoduje odparowywanie wody przez co przyspiesza sie proces krystalizacji NaCl.Powstajace krysztaly NaCl gromadza sie glównie na granicy rozdzialu faz ciecz — cialo stale. W wielu przypadkach, zwlaszcza gorszych gatunków solanki, na powierzchni roztworu tworzy sie war¬ stwa zwana kozuchem, zlozona ze zlepionych krysztalów NaCl, które nie opadaja samorzutnie na dno zbiornika, lecz pozostaja na powierzchni cieczy. Ta warstwa zlepionych krysztalów NaCl utrudnia odparowywanie wody wskutek czego tem¬ peratura solanki wzrasta, przy czym ten wzrost temperatury nie powoduje zwiekszenia szybkosci parowania. Powoduje to zmniejszenie wydajnosci procesu krystalizacji do rzedu 60 kg soli/m2/dobe przy równoczesnym wiekszym zuzyciu energii cieplnej. W praktyce przemyslowej znane jest sto¬ sowanie dodatku do solanki alunu glinowo-pota- sowego, który powoduje rozklad kwasnych wegla¬ nów sodu wplywajacych na szybkosc procesu pa¬ rowania. Jednakze stosowanie alunu glinowo-po- tasowego wplywa w nieznacznym stopniu na szyb- 15 25 30 2 kosc parowania i wydajnosc procesu krystalizacji, natomiast pogarsza jakosc solanki, co ogranicza za¬ kres stosowania alunu glinowo-potasowego. Znany z opisu patentowego NRF nr 951003 sposób otrzy¬ mywania soli kuchennej o wysokim stopniu czys¬ tosci polega na dodawaniu do soli, lub do wody przeznaczonej do sporzadzania solanki, takich zwiazków polimerowych kwasów fosforowych jak soli metali alkalicznych i kwasów fosforowych, lacznie z solami amonu.Niedogodnoscia techniczna tego sposobu jest to, ze umozliwia on jedynie otrzymywanie soli kuchen¬ nej o wiekszej czystosci poprzez usuwanie soli wapnia, natomiast nie wplywa na poprawienie postaci krystalicznej otrzymywanej soli, oraz nie wplywa na zwiekszenie wydajnosci procesu kry¬ stalizacji. Dalsza niedogodnoscia tego sposobu jest stosowanie do jednego procenta wagowego zwiaz¬ ków polimerowych kwasów fosforowych, która to ilosc pozostajac w soli kuchennej pogarsza jej czystosc.Znany z opisu patentowego NRF nr 1265151 spo¬ sób krystalizacji soli kuchennej z soli kamiennej polega na prowadzeniu procesu krystalizacji w obecnosci substancji pochodzacej z reakcji kwa¬ sów tluszczowych o liczbie atomów wegla przy¬ najmniej 6 lub ich pochodnych z mocznikiem, przy równoczesnym stosowaniu anionoczynnych srod¬ ków powierzchniowo czynnych w postaci sulfonia¬ nów lub alkilosiarczanów. Niedogodnosci technicz- 67 176.ST W*. 10 25 ne tego sposobu "krystalizacji sa nastepujace. Sto¬ sowanie anionoczynnych srodków powierzchniowo czynnych daje minimalna poprawe szybkosci kry¬ stalizacji i wielkosci ziarn NaCl przy koniecznosci stosowania stosunkowo duzych ilosci tych srodków, przechodzacych do produktu gotowego. Stosowanie substancji pochodzacej z reakcji kwasów tluszczo¬ wych i ich pochodnych z mocznikiem pociaga za soba koniecznosc usuwania pozostalosci kwasów tluszczowych na drodze oddzielnego procesu. Po- nadteo proces wymaga stosowania srodków klaru¬ jacych w ilosci 1—10 g/m3 oraz temperatury 100—200^.Celem wynalazku jest sposób warzenia soli ku¬ chennej nie posiadajacy wad dotychczas znanych 15 i stosowanych sposobów warzenia.Cel ten zostal osiagniety w ten sposób, ze do 100 czesci objetosciowych nasyconego roztworu NaCl w wodzie dodaje sie 0,0005—0,003 czesci obje¬ tosciowych preparatu zawierajacego 12—20% wa- 2o gowyeh niejonowego srodka powierzchniowo czyn¬ nego w postaci nonylofenolu oksyetylowanego os¬ mioma molami tlenku etylenu, 2—8% wagowych trójpolifosforanu sodu oraz wode w ilosci uzupel¬ niajacej do 100%.Zasadnicza korzyscia techniczna wynikajaca ze stosowania sposobu wedlug wynalazku jest to, ze dodanie preparatu zawierajacego niejonowy sro¬ dek powierzchniowo czynny w postaci oksyetylo¬ wanego nonylofenolu uniemozliwia tworzenie sie na powierzchni odparowywanej solanki nieopada- jacej warstwy zlepionych krysztalów NaCl, ponie¬ waz dodatek niejonowego srodka powierzchniowo czynnego powoduje obnizenie napiecia powierz¬ chniowego, wskutek czego tworzace sie krysztaly NaCl nie gromadza sie na powierzchni roztworu, lecz po uzyskaniu odpowiedniej wielkosci opadaja na dno zbiornika. Ponadto uzyty niejonowy srodek powierzchniowo czynny uniemozliwia tworzenie sie zamknietych powierzchni krystalicznych zarodków, co powoduje wzrost wydajnosci rzedu 30% przy równoczesnym zmniejszeniu zuzycia energii ciepl¬ nej oraz otrzymywaniu wiekszych krysztalów NaCl, odznaczajacych sie bardziej regularna budo¬ wa krystaliczna.To korzystne dzialanie niejonowego srodka po¬ wierzchniowo czynnego jakim jest nonylofenol oksyetylowany osmioma molami tlenku etylenu wspomagane jest dodatkowo obecnoscia trójpoli¬ fosforanu sodu, którego zadaniem jest wiazanie w rozpuszczalne zwiazki kompleksowe wystepuja¬ cych w solance zanieczyszczen, jak jony wapnia, magnezu, zelaza i tym podobnych. 35 40 45 50 Przedmiot wynalazku jest przedstawiony T w przykladach wykonania.Przyklad I. iDo 30 m8 solanki o zawartosci NaCl minimum 306 g/l oraz sumy jonów Ca++, Mg++ i S04 maksimum 2,5 g/l dodaje sie 150 cm8 preparatu zawierajacego 20% wagowych niejonowego srodka powierzchniowo czynnego w postaci nonylofenolu oksyetylowanego osmioma molami tlenku etylenu, 8% wagowych trójpolifos¬ foranu sodu oraz wode w ilosci uzupelniajacej do 100%. fPrzyklad II. Do 30 m8 solanki o zawartosci NaCl minimum 306 g/l oraz sumy jonów Ca++, Mg++ i S04 maksimum 3,5 g/l dodaje sie 510 cm8 preparatu zawierajacego 16% wagowych niejonowego srodka powierzchniowo czynnego w postaci nonylofenolu oksyetylowanego osmioma molami tlenku etylenu, 5% wagowych trójpolifos¬ foranu sodu oraz wode w ilosci uzupelniajacej do 100%.Przyklad III. Do 30 m3 solanki o zawartosci NaO minimum 306 g/l oraz sumy jonów Ca++, MG++ i S04 maksimum 4,5 g/l dodaje sie 900 cm8 preparatu zawierajacego 12% wagowych niejonowego srodka powierzchniowo czynnego w postaci nonylofenolu oksyetylowanego osmioma molami tlenku etylenu, 2% wagowych trójpolifos¬ foranu sodu oraz wode w ilosci uzupelniajacej do 100%.Otrzymany produkt krystaliczny wedlug przy¬ kladu I, II, III zawiera w kazdym przypadku mi¬ nimum 98,5% NalCl oraz podobna budowe krysta¬ liczna. Wydajnosc procesu krystalizacji soli wyno¬ si srednio 80—120 kg soli/m2 • dobe zim2 po¬ wierzchni odparowania, co jest uzaleznione od ty¬ pu stosowanej aparatury produkcyjnej. i PL PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób warzenia soli kuchennej przez ogrzewa¬ nie nasyconego roztworu wodnego NaCl z dodat¬ kiem zwiazków polimerowych kwasu fosforowego oraz srodka powierzchniowo czynnego i krystali¬ zacje NaCl, znamienny tym, ze do 100 czesci obje¬ tosciowych nasyconego roztworu NaCl w wodzie dodaje sie 0,0005—0,003 czesci objetosciowych pre¬ paratu zawierajacego 12—20% wagowych niejono¬ wego srodka powierzchniowo czynnego w postaci nonylofenolu oksyetylowanego osmioma molami tlenku etylenu, 2—8% trójpolifosforanu sodu oraz. wode w ilosci uzupelniajacej do 100%. ZF „Ruch" W-wa, zam. 1105-72, nakl. 200 + 20 egz. Cena zl 10,— PL PL