PL66994B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 25.1.1973 66994 KI. 40M9/00 MKP C22c 39/00 UKD Wspóltwórcy wynalazku: Adam Mazur, Henryk Serwicki, Jan Taborski, Ed¬ mund Kaliszewski Wlasciciel patentu: Akademia Górniczo-Hutnicza, Kraków (Polska) Sposób wytwarzania stopów, zwlaszcza stali, odpornych na scieranie, pelzanie, zaroodpornych Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania sto¬ pów, zwlaszcza stali, odznaczajacych sie specjalnymi wlasnosciami, takimi jak odpornosc na scieranie i pel¬ zanie, zaroodpornosc i inne.Znane sposoby wytwarzania stopów polegaja na sto¬ pieniu ze soba iskladników metalicznych, przy czym spe¬ cjalne wlasnosci tych stopów uzyskuje sie dzieki odpo¬ wiednio dobranemu skladowi chemicznemu i obróbce ciqplnej, glównie hartowaniu, wyzarzaniu, odpuszczaniu lub starzeniu. Sposoby wytwarzania stopów i stali, od¬ pornych na wysoka temperature, polegaja na dodaniu pierwiastków takich jak nikiel, wanad, kobalt, tytan i inne, które ze wzgledu na wysoka cene znacznie podra¬ zaja koszty produkcji.Czesto korzystne wlasnosci stopów uzyskuje sie po¬ przez zabieg, wywolujacy wydzielanie sie twardej dys¬ persyjnej fazy, dzieki której stop nie ulega mieknieniu przy wysokiej temperaturze. Faza ta jednak jest niesta¬ bilna i ulega koagulacji lub rozpuszczaniu sie, co po¬ woduje utrate korzystnych wlasnosci stopu.Niedogodnosci te usuwa sposób wytwarzania stopów, zwlaszcza stali, odpornych ma scieranie, pelzanie, zaro¬ odpornych i innych, wedlug wynalazku, polegajacy na wprowadzeniu do kapieli metalowej, fazy dyspersyjnej w ilosci do kilku procent w postaci drobnego proszku.Faze dyspersyjna tworza nie ulegajace topnieniu przy temperaturze kapieli, zwiazki typu tlenków, azotków i weglików metali lub inne bardziej zlozone.W celu otrzymania stopów, zwlaszcza stali, sposo¬ bem wedlug wynalazku, wprowadza sie do roztopionej 10 15 20 25 30 kapieli metalowej, na przyklad przez wdmuchiwanie pod cisnieniem, przy uzyciu argonu lub innego gazu obo¬ jetnego jako nosnika, niewielkie ilosci tlenków, azot¬ ków lub weglików metali takich jak glin, tytan, cyrkon, wanad lub inne zwiazki typu miedzymetalicznego, wzglednie kombinowane jak na przyklad borki.Zwiazki te w postaci mialkiego proszku, o wielkosci ziarn ponizej kilku mikronów, sa dodawane do kapieli w ilosci do kilku procent, w zaleznosci od rodzaju sto¬ pu. Tworza one w stopie faze dyspersyjna, nie ulega¬ jaca topnieniu przy temperaturze kapieli. Te dyspersyj¬ ne wtracenia, zachowujace sie obojetnie w stosunku do metalu, nie wykazuja w stanie stalym sklonnosci do ko¬ agulacji wzglednie rozpuszczania, jak to ma miejsce przy naturalnie wytworzonej w stopie fazie dyspersyjnej, dzieki czemu uzyskane korzystne wlasnosci pozostaja w stopie utrzymane.Wytwarzanie stopów, zwlaszcza stali, sposobem we¬ dlug wynalazku, odbywa sie w normalnych warunkach produkcji hutniczej przy zastosowaniu pieców metalur¬ gicznych, korzystnie, pieców indukcyjnych.Stopy, zwlaszcza stal, wytworzone sposobem wedlug wynalazku, odznaczaja sie duza odpornoscia na pelza¬ nie, scieranie i zaroodpornoscia a takze wykazuja nowe wlasnosci takie jak brak kruchosci przy wysokich tem¬ peraturach.Przykladowo porównujac odpornosc na pelzanie sta¬ li, do której wprowadzono frakcje dyspersyjna w posta¬ ci 0,13% AI2O3, o uziamieniu ponizej 3 mikronów, 6699466994 3 4 stwierdzono, ze stal ta uzyskala okolo pieciokrotnie nych na scieranie, pelzanie, zaroodpornych, znamienny wieksza odpornosc na pelzanie przy temperaturze 775°C, tym, ze do roztopionej kapieli metalowej wprowadza sie anizeli ta sama stal, otrzymywana sposobem tradycyj- dyspersyjne wtracenia w ilosci do kilku procent w po- nym, bez wprowadzonych wtracen dyspersyjnych. staci tlenków, azotków lub weglików metali, albo zwiaz- 5 ków, typu miedzymetalicznego, wzglednie innych, two- PL PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe i_r a • u • • i_ • * • F rzacych faze dyspersyjna, zachowujaca sie obojetnie wo- Sposób wytwarzania stopów, zwlaszcza stali, odpór- bec skladników stopu. WDA-l. Zam. 4836, naklad 225 egz. Cena zl 10,— PL PL