Pierwszenstwo: Opublikowano: 20.XII.1972 65941 KI. 81e,2 MKP B65g 15/36 UKD Wspóltwórcy wynalazku: Stanislaw Grajner, Janusz Jagodzinski, Zenon Obacz, Antoni Zawadzki, Andrzej Decowski Wlasciciel patentu: Glówny Instytut Górnictwa, Katowice (Polska) Tasma przenosnikowa oraz sposób laczenia odcinków tej tasmy ze soba Przedmiotem wynalazku jest tasma przenosniko¬ wa oraz sposób laczenia odcinków tej tasmy ze soba.Znane gumowe tasmy przenosnikowe skladaja sie z kilku warstw tkaniny bawelnianej, wiskozowej lub z jedwabi syntetycznych, zwanych przekladka¬ mi. Przekladki te tworza tak zwany rdzen nosny tasmy i sa sklejone ze soba za pomoca gumy oraz sa pokryte ze wszystkich stron powloka gumowa.Laczenie dwóch odcinkowi tych tasm odbywa sile przez ukosne i stopniowane sciecie laczonych od¬ cinków oraz ich sklejenie wzglednie zwulkanizo- wanie. Znane sa równiez sposoby laczenia dwóch odcinków tasmy za pomoca specjalnych spinaczy mechanicznych, zwlaszcza przy nieduzych obcia¬ zeniach i wytrzymalosciach tasm. Wada tasm o ta¬ kiej konstrukcji jest ich zbyt duze wydluzanie sie oraz znaczna sztywnosc wskutek czego nadaja sie one do stosowania w lekkich przenosnikach o malej dlugosci.Znane sa równiez gumowe tasmy nosne, w któ¬ rych rdzen stanowi tasma stalowa lub warstwa ocynkowanych linek stalowych. Jakkolwiek tego ro¬ dzaju tasmy odznaczaja sie bardzo dobrymi para¬ metrami technicznymi (mala wydluzalnosc, duza wytrzymalosc) maja jednak one szereg wad, z któ¬ rych najwazniejszymi sa, wydzieranie sie linek z tasmy, mala odpornosc na korozje oraz mozli¬ wosci skaleczen popekanymi drutami.Wymienionych wad i niedogodnosci nie ma tasma przenosnikowa bedaca przedmiotem niniejszego wy- 10 15 20 30 nalazku. Istota rozwiazania polega na tym, ze jako rdzen nosny, zwulkanizowany z bieznikiem gumo¬ wym, stosuje sie linki wykonane z wlókna szkla¬ nego, które sa zlozone jedna warstwa równolegle na calej szerokosci tasmy w odleglpsci wiekszej od dwukrotnej srednicy tych linek. Kazda taka linka sklada sie z kilkunastu nici, a te z kolei z okolo 10 000 elementarnych wlókienek o srednicy od 5 do 7 mikronów, preparowanych powierzchniowo i skre¬ conych ochronnie (okolo 20 skretów/metr) w nic o srednicy okolo 0,9 mm. Z kilkudziesieciu nici sa skrecone w ukladzie przeciwzwitym linki rdzenia tasmy. Tasma wedlug wynalazku odznacza sie wy¬ soka wytrzymaloscia, malym wydluzaniem sie, duza gietkoscia przy zginaniu na bebnach i kraznikach oraz dobra zdolnoscia nieckowania. Dzieki po¬ wierzchniowemu preparowaniu wlókna szklanego zapewnia sie doskonala jego sklejnosc z guma i za¬ bezpieczenie przed wilgocia. Wazna równiez zaleta tasmy o takiej konstrukcji jest jej podatnosc na la¬ czenie odcinków wynikajaca z gietkosci linek i ich dobrego klejenia sie z guma. Poza tym tasma we¬ dlug wynalazku jest niewrazliwa na temperature 200°C w czasie wulkanizacji oraz na wilgoc i koro¬ zje mikrobiologiczna, a przy tym miekkie linki z jedwabiu szklanego nie powoduja skaleczen jak to ma miejsce w przypadku stosowania linek sta¬ lowych.Przedmiotem wynalazku jest równiez sposób la¬ czenia ze soba odcinków wymienionej wyzej tasmy 6594865948 przenosnikowej. Istota tego sposobu polega na tym, ze z konców laczonych odcinków tasmy usuwa sie bieznik i wykonuje rowki na dlugosci okolo 30 cm.Nastepnie na tak przygotowana powierzchnie kon¬ ca jednego odcinka tasmy naklada sie gumowa folie klejowa o grubosci 1 mm i skonfekcjonowany ko¬ niec drugiego odcinka tak, aby jego linki weszly do rowków pierwszego odcinka. Na koniec obie koncówki sciska sie miedzy przenosnymi plytami wulkanizacyjnymi i przy cisnieniu okolo 5 kg/cm2 wygrzewa w temperaturze 150 °C przez okolo pól godziny, po czym ochladza sie plyty do temperatury okolo 50°C i otwiera prase. Tak wykonane polacze¬ nie dwóch odcinków tasmy, pomimo podwójnej ge¬ stosci linek, nie jest wyraznie sztywniejsze od calej tasmy, a to dzieki gietkosci linek szklanych. Poza tym polaczenie to ma prawie dwa razy wieksza wytrzymalosc niz calizna tasmy, czego nie mozna bylo uzyskac za pomoca znanych sposobów lacze¬ nia odcinków tasm przekladkowych.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, który przedstawia odcinek tasmy z koncówka przygotowana do lacze¬ nia.Jak uwidoczniono na rysunku tasma wedlug wy¬ nalazku sklada sie z linek 1 wykonanych z wlókna szklanego w ten sposób, ze kolo 10 000 elementarnych wlókienek o srednicy od 5 do 7 mikronów skreca sie w nic o srednicy 0,9 mm. Nic taka ma wytrzy¬ malosc 60 kg oraz okolo 20 skretów/mb. W czasie ciagnienia jedwabiu szklanego jest on preparowany powierzchniowo. Z kilku lub z kilkunastu nici skre¬ ca sie linke w ukladzie przeciwzwitym, przy czym ilosc nici w lince i jej srednica zaleza od wymaga¬ nej wytrzymalosci. Poszczególne linki 1 w tasmie sa ulozone równolegle na calej szerokosci tasmy w odleglosci t wiekszej od dwukrotnej srednicy tych linek i sa zwulkanizowanne z gumowymi bieznika¬ mi 2. W celu polaczenia ze soba dwóch odcinków tej tasmy na dlugosci okolo 30 cm wycina sie rowki 10 15 20 30 35 <£0 3 w gumie pomiedzy sasiednimi linkami I za po¬ moca odpowiednio wyprofilowanego noza. W rowki te, po wylozeniu calej powierzchni laczenia gumo¬ wa folia klejowa o grubosci 1 mm, wchodza linki 1 drugiego, laczonego odcinka tasmy. Tak przygoto¬ wany zamek zaciska sie w prasie wulkanizacyjnej przy cisnieniu .okolo 5 kg/cm2. Po pólgodzinnym wygrzewaniu w temperaturze 150°C polaczenie jest gotowe i po ostudzeniu go do temperatury 50 °C mozna je wyjac z prasy. Oba polaczone konce sa przesuniete poprzecznie wzgledem siebie o 1/2 t, co wynosi najwyzej okolo 13 mm, a zatem miesci sie w szerokosci gumowego obrzeza, które mozna wyrównac przez sciecie go nozem, aby w czasie pracy nie zawadzalo o ewentualna przeszkode. PL