Pierwszenstwo: Opublikowano: 28.X.1969 (P 136 562) 20.VIII.1971 63231 KI 21 e, 1/14 MKP G 01 r, 1/14 Twórca wynalazku: Feliks Sadowski Wlasciciel patentu: „Era" Zaklady Wytwórcze Przyrzadów Pomiarowych im.Janka Krasickiego, Warszawa (Polska) Tlumik wahan zwlaszcza do mierników elektrycznych Przedmiotem wynalazku jest tlumik wahan zwlaszcza do mierników elektrycznych.Znane sa konstrukcje zmierzajace do wytlumienia wahan organu ruchomego przyrzadu pomiarowego. Jed¬ na z takich konstrukcji polega na tym, ze do organu ruchomego zamocowane sa plytki, które wykonuja pra¬ ce przy pokonywaniu oporu aerodynamicznego. Inna konstrukcja zmierzajaca do tego samego celu polega na umieszczeniu na organie ruchomym, zwartych cewek poruszajacych sie w polu magnetycznym.Znana jest równiez konstrukcja wedlug której do or¬ ganu ruchomego i korpusu miernika zamocowuje sie plytki, miedzy którymi znajduje sie ciecz tlumiaca, któ¬ ra zmienia na prace energie wahan organu ruchomego.Wszystkie wspomniane wyzej rozwiazania posiadaja szereg wad, przy czym w przypadku zamocowania do organu ruchomego plytek poruszajacych sie w zamknie¬ tych komorach powietrznych, zwieksza sie mase i mo¬ ment bezwladnosci organu .ruchomego oraz jego wymia¬ ry, co w duzym stopniu utrudnia montaz oirganu rucho¬ mego i czesto prowadzi, na skutek odksztalcen elemen¬ tów tlumika, do zmiany wywazenia organu ruchomego lub jego zaciecia.Konstrukcja posiadajaca zwarte cewki, zwieksza mase organu ruchomego, przez co utrudnia wywazenie orga¬ nu ruchomego a ponadto nadaje sie jedynie do mierni¬ ków magmetoelektrycznyeh. Wada natomiast konstrukcji posiadajacej dwie plytki, miedzy którymi znajduje sie ciecz tlumiaca, jest to, ze na skutek chropowatosci po¬ wierzchni lub nierównoleglosci ich ustawienia wyplywa 10 15 20 25 30 ciecz tlumiaca oraz wystepuja rózne wartosci tlumienia w zaleznosci od ich wzajemnego polozenia.Celem wynalazku jest zatem wyeliminowanie wszyst¬ kich wymienionych wad przy równoczesnym zapewnie¬ niu mozliwosci regulacji wspólczynnika tlumienia.Cel ten zostal osiagniety za pomoca tlumika posiada¬ jacego ramie zwiazane z organem ruchomym i umie¬ szczone w cieczy tlumiacej. Ramie tlumika wedlug wy¬ nalazku zamocowane jest pod katem róznym od zera do osi obrotu organu ruchomego, a ciecz tlumiaca znaj¬ duje sie w uchwycie stanowiacym najkorzystniej tulejke, przez która przechodzi ramie.Korzystnie jest jezeli uchwyt zamocowany jest prze¬ suwnie wzgledem osi ramienia, lub tez kiedy ramie; umocowane jest obrotowo i przesuwnie wzgledem uchwytu. Tlumik wedlug wynalazku posiada bardzo prosta i technologicznie latwo osiagalna konstrukcje, przy czym zapewnia om jednoczesnie zmiane wspólczyn¬ nika tlumienia.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykla¬ dach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedsta¬ wia tlumik z uchwytem cieczy tlumiacej umocowanym do obudowy przyrzadu a fig. 2 tlumik z uchwytem cie¬ czy tlumiacej umocowanym do organu ruchomego przy¬ rzadu.Ramie 1 przymocowane jest do organu ruchomego 2 i przechodzi przez ciecz tlumiaica 3 umieszczona w uchwycie 4. Uchwyt 4 umocowany jest na wsporniku 5.Na fig. 2 ciecz tlumiaca 3 umieszczona jest w uchwy¬ cie 4 zamocowanym do ukladu ruchomego 2. W cieczy 6323163231 tlumiacej 3 zanurzane jest /ramie 1 zamocowane jednym z konców do wkretu 6.Dzialanie tlumika wedlug wynalazku jest opisane ni¬ zej. Ramie 1 poruszajace sie w cieczy tlumiacej 3 wy¬ konuje prace zmniejszajac energie wahan o wartosc wy¬ konanej .pracy, az do calkowitego ich wytlumienia. Ra¬ mie 1 w zaleznosci od jego sztywnosci moze byc moco¬ wana tylko na jednym koncu (fig. 2) lub z dwóch kon¬ ców (fig. 1). Dla zmiany wspólczynnika tlumienia zmie¬ nia sie polozenie uchwytu 4 (fig. 1) przesuwajac go po wsporniku 5 przez co zmniejsza sie lub zwieksza droga ramienia 1 w cieczy tlumiacej.W przykladzie przedstawionym na fig. 2 regulacje wspólczynnika tlumienia uzyskuje sie przez wprowadze¬ nie lub wyprowadzenie za pomoca wkretu 6 ramienia 1 do cieczy tlumiacej 3 lub tez przez zwiekszenie lub zmniejszenie powierizchini opotru ramienia 1 w przypad¬ ku gdy ma ono przekrój np. prostokatny. 15 W kazdym z przypadków zmiane wspólczynnika tlu¬ mienia uzyskuje sie przez zmiane gestosci zastosowanej cieczy tlumiacej. PL