PL62660B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 25. V. 1971 62660 KI. 40 b, 37/08 MKP C 22 c, 37/08 UKD 669.15,26,24 —196 Wspóltwórcy wynalazku: Julian Duszynski, Jerzy Michalowski Wlasciciel patentu: Stoleczne Zaklady Budowy Maszyn i Konstrukcji Lek¬ kich Przemyslu Terenowego, Warszawa (Polska) Zeliwo stopowe kwaso i lugoodporne Przedmiotem wynalazku jest zeliwo stopowe kwa¬ so i lugoodporne zawierajace krzem, wegiel, man¬ gan, fosfor i siarke jako domieszki pospolite, oraz chrom, molibden i miedz jako dodatki stopowe uszlachetniajace. Zeliwo to przeznaczone jest do bu¬ dowy aparatury i elementów urzadzen takich jak armatura, przewody, czesci pomp i innych, nara¬ zonych na dzialanie kwasów i zasad o róznych ste¬ zeniach.Znane sa i stosowane do wymienionych celów ze¬ liwa stopowe wysokokrzemowe sferoidalne, mody¬ fikowane róznymi specjalnymi uszlachetniajacymi dodatkami stopowymi, jak magnezem, niklem i in¬ nymi.Zeliwa te aczkolwiek charakteryzuja sie znacznie lepszymi wlasnosciami antykorozyjnymi od czesto uzywanego do wymienionych celów zeliwa wysoko- krzemowego szarego, to jednak wykazuja zbyt mala odpornosc korozyjna w warunkach pracy w sro¬ dowisku agresywnym chemicznie, zwlaszcza w kon¬ takcie z kwasem solnym, jak równiez niewystarcza¬ jaca obrabialnoscia, uniemozliwiajaca obróbke skra¬ waniem.Celem wynalazku jest unikniecie podanych nie¬ dogodnosci, a zwlaszcza niewystarczajacej odporno¬ sci korozyjnej zeliw stopowych pozostajacych w kon¬ takcie z kwasami oraz lugami i tym samym prze¬ dluzenie eksploatacji i sprawnosci uzytkowej ele¬ mentów wykonanych ze zmodyfikowanego tworzy¬ wa. 10 15 25 30 Wytyczony cel postanowiono osiagnac przez otrzy¬ manie zeliwa stopowego o pozadanych wlasnosciach za pomoca celowego doboru materialów wsado¬ wych, w których wprowadzenie okreslonych ilosci dodatków stopowych uszlachetniajacych w stosun¬ ku do reszty skladników stopu — gwarantowaloby odpowiednie wlasciwosci antykorozyjne i wytrzy¬ malosciowe nowego stopu, polaczone z jego polep¬ szona obrabialnoscia.Wytyczony cel zostal osiagniety poprzez opraco¬ wanie nowego zeliwa stopowego o najkorzystniej¬ szym skladzie: chrom — 1,2 do 1,5%, molibden — 1,2 do l,5°/o, miedz 1,5—2°/o przy zawartosci domie¬ szek pospolitych stopu w ilosci: wegiel — 0,7 do 0,9%, krzem — 14 do 15%, mangan — 0,3 do 0,8%, fosfor do 0,1%, siarka do 0,1%, zelazo — reszta.Badania korozyjne przeprowadzone na gotowym zeliwie stopowym otrzymanym wedlug wynalaz¬ ku — wykonane w kwasie siarkowym 10%, 60% i stezonym, kwasie azotowym 10% oraz solnym 10%, przeliczone na wskaznik przenikliwosci P mm wyrazony w — wykazaly, ze nowe zeliwo rok przewyzsza swoimi wlasnosciami zeliwo wysoko¬ krzemowe sferoidalne — w kwasie siarkowym 10% — pieciokrotnie, siarkowym 60% — dwudzie¬ stokrotnie, siarkowym stezonym — pieciokrotnie, w kwasie azotowym 10% — dwudziestokrotnie, oraz solnym 10% — az trzydziestokrotnie.ZeliwTo stopowe wedlug wynalazku charakteryzu- 6266062660 je sie w stosunku do zeliwa wysokokrzemowego sfe- roidalnego znacznie lepsza obrabialnoscia, oraz dwu¬ krotnie podwyzszona wytrzymaloscia na rozciaga¬ nie.Zastosowanie zeliwa stopowego wedlug wynalazku 5 podobne jest do zastosowania zeliwa wysokokrze¬ mowego sferoidalnego, przy znacznie jednak pod¬ wyzszonych wlasnosciach antykorozyjnych, wytrzy¬ malosciowych oraz polepszonej obrabialnosci nowe¬ go tworzywa umozliwiajacej jego obróbke metoda 10 skrawania.Zeliwo stopowe wedlug wynalazku odznacza sie w stosunku do wysokokrzemowych sferoidalnych zeliw stopowych znacznie podwyzszona odpornoscia korozyjna, zwlaszcza przy kontakcie z kwasem sol- 15 nym, znacznie lepsza obrabialnoscia i wytrzymalo¬ scia na rozciaganie.Ponizej podano przyklad receptury zeliwa sto¬ powego wedlug wynalazku, w którym zawartosci poszczególnych skladników wyrazono w czesciach 20 wagowych materialów wsadowych: surówka odlewnicza niskofosforowa — 20% zelazokrzem (75% Si) — 21% zelazomolibden (60% Mo) — 2,5% zelazochrom (60% Cr) — 3,0% miedz (elektrolityczna lub zlom miedzi o 99%Cu) — 2,0% zlom stalowy niestopowy — 51,5% Sposób wytwarzania zeliwa stopowego wedlug wy¬ nalazku przeprowadza sie przez dwuetapowe topie¬ nie zeliwa, w którym zalewanie przygotowanych form powinno nastapic dopiero po dwukrotnym przetopieniu stopu. Tego rodzaju prowadzenie wy¬ topu stwarza mozliwosc odgazowania kapieli i zmniejsza ilosc braków odlewniczych. PL PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Zeliwo stopowe kwaso i lugoodporne stanowiace stop odlewniczy zelaza, zawierajace krzem, wegiel, mangan, fosfor i siarke jako domieszki pospolite, oraz chrom, molibden i miedz jako dodatki stopo¬ we uszlachetniajace, znamienne tym, ze zawiera w stosunku ilosciowym: chrom — 1,2 do 1,5%, mo¬ libden 1,2 do 1,5%, miedz — 1,5 do 2%, wegiel — 0,7 do 0,9%, krzem 14 do 15%, mangan — 0,3 do 0,8%, fosfor do 0,1% i siarka do 0,1%. KZG 1, z. 51/71 240 PL PL