PL61783B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 7. XII. 1970 61783 KI. 21 a1, 36/18 MKP H 03 k, 19/24 *IU-iOT£KA 1m»* + ***** Twórca wynalazku: Marek Moszynski Wlasciciel patentu: Instytut Badan Jadrowych, Warszawa (Polska) Uklad koincydencji i antykoincydencji zwlaszcza dla potrzeb fizyki jadrowej Przedmiotem wynalazku jest uklad koincydencji i antykoincydencji zwlaszcza dla potrzeb fizyki jadrowej. Uklad bedacy przedmiotem wynalazku stosuje sie w zestawach pomiarowych spektrome¬ trów koincydencyjnych wspólpracujacych z wielo¬ kanalowymi analizatorami amplitudy.Uklad ten generuje na wyjsciu impuls gdy na wybrane wejscia zostana podane jednoczesnie im¬ pulsy z dokladnoscia czasowa okreslona przez cza¬ sowa zdolnosc rozdzielcza koincydencji. Impulsy wyjsciowe sa rejestrowane przez przelicznik oraz otwieraja bramke liniowa analizatora wielokanalo¬ wego pozwalajac analizowac tylko impulsy bedace w koincydencji.Urzadzenie koincydencyjne produkowane obecnie dzieli sie na dwie grupy. Proste urzadzenia zawie¬ rajace jedynie obwód koincydencji i uklady wyj¬ sciowe. W takim rozwiazaniu o czasowej zdolnosci rozdzielczej urzadzenia decyduje czas trwania im¬ pulsów podawanych na wejscie ukladu co bardzo ogranicza zastosowanie z uwagi na koniecznosc wspólpracy urzadzenia koincydencyjnego z innymi standartowymi blokami.Druga grupe stanowia urzadzenia uniwersalne, o regulowanej czasowej zdolnosci rozdzielczej mo¬ gace wspólpracowac z dowolnymi blokami. Urza¬ dzenia te posiadaja w kanalach koincydencji obwo¬ dy wejsciowe wstepnie ograniczajace i standary¬ zujace impulsy wejsciowe a nastepnie uklady for¬ mujace impulsy dla koincydencji. W dotychczaso- 10 15 20 25 30 wy eh rozwiazaniach stosowano jako uklady for¬ mujace impulsy dla koincydencji uniwibratory ge¬ nerujace impulsy o wymaganym czasie trwania.Rozwiazanie takie ma jednak szereg wad. Uniwi- brator jest ukladem zlozonym zbudowanym z co najmniej dwóch tranzystorów, a w przypadku krót¬ kich czasowych zdolnosci rozdzielczych musza to byc szybko przelaczajace tranzystory wysokiej klasy. Zmiany czasu trwania impulsu wyjsciowego z uniwibratora, a wiec czasowej zdolnosci rozdziel¬ czej koincydencji dokonuje sie w obwodzie impul¬ sowym, co bardzo komplikuje uklad. Przelaczniki musza znajdowac sie bezposrednio przy uniwibra- torze.A w przypadku wielokrotnych koincydencji, gdy jednoczesnie przelacza sie czas trwania impulsów z trzech—czterech uniwibratorów stanowi to po¬ wazna trudnosc z uwagi na koniecznosc jedno¬ czesnego zabezpieczenia sie. przed pasozytniczymi sprzezeniami miedzy uniwibratorami. Ponadto cza¬ sy martwe uniwibratorów sa parokrotnie dluzsze od czasu trwania impulsów wyjsciowych i moga powodowac straty informacji.Zadaniem wynalazku jest zbudowanie ukladu rejestrujacego koincydencje i anty koincydencje oraz rozwiazanie w sposób prosty problemu regu¬ lacji czasowej zdolnosci rozdzielczej unikajac przed¬ stawionych powyzej trudnosci.Cel ten zostal osiagniety przez to, ze miedzy wyj¬ scie wstepnych standaryzatorów impulsów i obwód 6178361783 koincydencyjno-an ty koincydencyjny wlaczone sa tranzystory nasycane formujace impuls dla koin¬ cydencji i antykoincydencji przy czym baza tran¬ zystora polaczona jest z wyjsciem wstepnych stan- daryzatorów i przez opornik bazy ze slizgaczem potencjometru zasilanym stalym dodatnim napie¬ ciem, a kolektor tranzystora polaczony jest przez opornik kolektora z ujemnym stalym napieciem oraz z wejsciem obwodu koincydencyjno-antykoin- cydencyjnego zas emiter tranzystora polaczony do masy.Wynalazek zostanie blizej objasniony na przy¬ kladzie wykonania na rysunku na którym fig. 1 oznacza schemat blokowy ukladu do rejestracji koincydencji i antykoincydencji, a fig. 2 schemat ideowy obwodu formowania za pomoca tranzystora nasycanego.Impulsy wejsciowe sa wstepnie ograniczone i for¬ mowane na impulsy szpilkowe w wstepnym obwo¬ dzie standaryzacji 1, la, -polaczonym z ukladem formowania 2, 2a, impulsu dla koincydencji i anty¬ koincydencji zbudowanym na tranzystorze nasy¬ canym. Uklady formujace 3, 2, 2a polaczone sa z obwodem koincydencyjno-antykoincydencyjnym, który generuje impuls wyjsciowy gdy na wybrane wejscie koincydencji podane sa jednoczesnie im¬ pulsy, a brak impulsu na wejsciu antykoincydencji.Formowanie impulsu dla koincydencji przepro¬ wadza sie podajac na baze statycznie odcietego tranzystora 4 impuls szpilkowy z wyjscia obwodu wstepnej standaryzacji 1, la, powodujac jego na¬ sycenia i w wyniku efektu przeciagania pradu ko¬ lektora na skutek magazynowania ladunku w bazie tranzystor 4 generuje na^oporniku kolektora 5 im¬ pulsu prostokatny o czasie trwania zaleznym od glebokosci nasycenia tranzystora, przy czym gle¬ bokosc nasycenia reguluje sie zmieniajac potencjo¬ metrem 6 napiecie polaryzacji bazy tranzystora.Zastosowanie formowania impulsu dla koincy¬ dencji przez tranzystor nasycony umozliwia regu¬ lacje czasu trwania impulsów dla koincydencji, a wiec czasowej zdolnosci Rozdzielczej poza obwo- 5 darni impulsowymi, przez zmiane napiecia polary¬ zacji bazy tego tranzystora.To pozwala umiescic przelacznik bezposrednio na plycie czolowej urzadzenia niezaleznie od poloze¬ nia obwodów formujacych. Uklad formujacy na io tranzystorze nasycanym nie ma czasu martwego, a wiec zabezpiecza przed strata informacji przy duzych czestotliwosciach impulsów podawanych na wejscie urzadzenia dla rejestracji koincydencji.Ponadto rozwiazanie takie jest oszczedniejsze, po- 15 niewaz uzywa sie tylko jeden tranzystor. PL PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe 20 Uklad koincydencji i antykoincydencji zwlaszcza dla potrzeb fizyki jadrowej wyposazony w ob¬ wód koincydencyjno-antykoincydencyjny oraz w co najmniej dwa kanaly koincydencyjne i kanal anty- koincydencyjny zawierajace wstepne standaryza- 25 tory impulsów znamienny tym, ze miedzy wyjscie wstepnych standaryzatorów (1) (la) impulsów i obwód koincydencyjno-antykoincydencyjny (3), wlaczone sa obwody formowania (2) (2a) formu¬ jace impuls dla koincydencji i antykoincydencji 30 przy czym baza (We) tranzystora (4) kazdego z tych obwodów polaczona jest z wyjsciem wstepnych standaryzatorów i przez opornik bazy (7) ze sli¬ zgaczem potencjometru (6) zasilanym stalym do¬ datnim napieciem, a kolektor (Wy) tranzystora 35 (4) polaczony jest przez opornik kolektora (5) z ujemnym stalym napieciem oraz wejsciem ob¬ wodu koincydencyjno-antykoincydencyjnego (3) zas emiter tranzystora (4) polaczony jest do masy.KI. 21 a1, 36/18 61783 MKP H 03 k, 19/24 WeK WeAK 1 2 1a 2a I II . N . 3 0\ W v Wy Fig. 1 Fig.? PL PL