PL61542B1 - - Google Patents

Description

Zwiazek I o zwyczajowej nazwie bromofos jest cennym preparatem owadobójczym o przedluzonym dzialaniu i o bardzo niskiej toksycznosci dla orga¬ nizmów stalocieplnych.Znany dotychczas z opisów patentowych: NRF nr 1174104, W. Brytanii nr 956343 oraz belgijskiego opi¬ su patentowego nr 625198 i praktycznie stosowany sposób wytwarzania zwiazku I polega na reakcji zwiazku II z zawieszona w rozpuszczalniku organicz¬ nym sola sodowa zwiazku III w obecnosci bromku potasu jako katalizatora. Proces kondensacji zwiaz¬ ku II z sola zwiazku III przebiega w tych warun¬ kach dosc wolno i dla osiagniecia wysokiego stopnia przereagowania konieczne jest ogrzewanie miesza¬ niny reakcyjnej w ciagu 8 godzin w temperaturze 100°C. Mieszanine poreakcyjna zlozona glównie z produktu I, rozpuszczalnika, chlorku sodowego oraz niewielkich ilosci zwiazków II, III i katalizatora filtruje sie, przemywa rozcienczonym roztworem wo¬ dorotlenku sodowego, suszy nad bezwodnym siar¬ czanem sodowym i usuwa rozpuszczalnik pod zmniejszonym cisnieniem. Surowy produkt otrzy¬ many z wydajnoscia 95% poddaje sie krystalizacji z metanolu przy czym wydajnosc produktu czystego 10 15 20 25 30 wynosi 85,6'Vo w stosunku do uzytego 2,5-dwuchlo- ro-4-bromofenolu.Wyzej opisaay sposób wymaga stosowania latwo¬ palnych rozpuszczalników organicznych oraz ich re¬ generacji celem obnizenia kosztów produkcji. Nie¬ zbedne jest równiez stosowanie katalizatora dla zwiekszenia szybkosci reakcji. Istotna wada jest tak¬ ze koniecznosc stosowania wysokiej, niekorzystnej dla tionofosforanów organicznych, temperatury kon¬ densacji wynoszacej 100°C oraz dlugi czas trwania reakcji zwiazku II i soli zwiazku III wynoszacy 8 godzin. W tych warunkach w wyniku procesów ubocznych tworza sie pewne ilosci zanieczyszczen, które nadaja produktowi nieprzyjemny zapach, trudny do usuniecia nawet droga rekrystalizacji produktu. Poza wymienionymi niedogodnosciami do¬ datkowe utrudnienie stanowi koniecznosc przygoto¬ wywania bezwodnej soli zwiazku III. Jak wiadomo fenolany sodowe sporzadza sie z alkoholanu sodo¬ wego i fenolu w bezwodnym rozpuszczalniku orga¬ nicznym, badz tez z wodnego roztworu lugu i fe¬ nolu z zastosowaniem nastepnie zabiegu usuniecia wody, np. droga destylacji azeotropowej.Niedogodnosci tych nie posiada sposób wedlug wynalazku, polegajacy na kondensacji chlorotiono- fosforanu 0,0-dwumetylowego i 2,5-dwuchloro-4- -bromofenolu w srodowisku wodnego roztworu srod¬ ka wiazacego chlorowodór, korzystnie wodnego roz¬ tworu wodorotlenku potasowego lub sodowego.Proces kondensacji prowadzi sie przy silnym mie- 61542- szaniu w temperaturze 30—80°C, korzystnie w tem¬ peraturze okolo 50°C. Srodek wiazacy chlorowodór wprowadza sie do mieszaniny zwiazków II i III z taka szybkoscia, aby pH srodowiska reakcji utrzy¬ mywalo sie przez caly ozas trwania procesu kon¬ densacji w zakresie 7—9. Reakcja zwiazku II i zwiazku III przebiega w tych warunkach bardzo szybko i nie wymaga stosowania ani katalizatorów, ani rozpuszczalników organicznych. W ciagu 15— 20 minut od momentu zakonczenia wprowadzania srodka wiazacego chlorowodór, co trwa 30—45 mi¬ nut, reakcja kondensacji jest juz praktycznie za¬ konczona.Proces kondensacji zwiazków II i III mozna tak¬ ze prowadzic wkraplajac przy silnym mieszaniu zwiazek II do wodnego roztworu zwiazku III w lu¬ gu potasowym lub sodowym.Wydajnosci w tym przypadku sa jednak nizsze wskutek wzmozonej hydrolizy zwiazku II w silnie alkalicznym wodnym srodowisku mieszaniny reak¬ cyjnej.Jako srodki wiazace chlorowodór stosuje sie wo¬ dorotlenek potasowy lub sodowy, weglany metali ziem alkalicznych i inne zwiazki o wlasnosciach za¬ sadowych.Sposób wedlug wynalazku pozwala prowadzic kondensacje zwiazków II i III z wysoka wydajnos¬ cia okolo 90l0/o, w temperaturze zblizonej do tempe¬ ratury topnienia zwiazku I.Sposób wedlug wynalazku daje nieoczekiwany efekt wielkiego przyspieszenia reakcji kondensacji, pozwala wyeliminowac calkowicie uzycie rozpusz¬ czalnika, eliminuje operacje przyrzadzania bezwod¬ nego fenolanu sodowego i pozwala prowadzic kon¬ densacje w stosunkowo niskiej temperaturze.Obniza to w sposób zasadniczy koszty wytwarza¬ nia zwiazku I, zarówno surowcowe jak i robocizny i pozwala jednoczesnie zwiekszyc kilkarotnie wy¬ dajnosc aparatury produkcyjnej.Korzysci wynikajace z zastosowania sposobu we¬ dlug wynalazku, w porównaniu do znanego dotych¬ czas, typowego sposobu ilustruje zestawienie po¬ równawcze: Przyklad. Do reaktora wyposazonego w szyb¬ koobrotowe mieszadlo, elektrode polaczona z peha¬ metrem, wkraplacz i termometr wprowadza sie 242 g 2,5-dwuchloro-4-bromofenolu i 180 g chlorotiono- fosforanu dwumetylowego, podgrzewa do tempera¬ tury 40°C i silnie mieszajac wkrapla sie 240 g 25°/o wodnego roztworu wodorotlenku potasowego. Szyb¬ kosc wkraplania lugu potasowego reguluje sie tak, aby pH mieszaniny reakcyjnej przez caly czas trwa¬ nia procesu kondensacji utrzymywalo siejw grani¬ cach 7—9 a temperatura mieszaniny reakcyjnej wy¬ nosila okolo 50°C.Po wkropleniu calej ilosci lugu potasowego, co trwa okolo 45 minut zawartosc reaktora miesza sie jeszcze w ciagu 20 minut w tej samej temperaturze, a nastepnie dodaje 200 g 3% wodnego roztworu lu¬ gu potasowego, miesza w ciagu 5 minut i rozdziela. 4 Zestawienie Warunki prowadzenia procesu Czas reakcji kondensa¬ cji Oddestylowywanie roz¬ puszczalnika z miesza¬ niny poreakcyjnej Katalizator Srodowisko reakcji Regeneracja rozpusz¬ czalnika Przyrzadzanie bezwod¬ nego fenolanu sodu Wydajnosc produktu surowego Wydajnosc produktu czystego po krystalizacji Wedlug opisu pa¬ tentowego NRF nr 1174104 8 godzin do okolo 6 godziin potrzebny chloroben- zen tak tak 95% 85,6% Wedlug wynalazku 1 godzina niepotrze¬ bny woda nie nie 93% 87% Warstwe organiczna przemywa sie jeszcze dwukrot¬ nie woda o temperaturze okolo 55°C porcjami po 100 ml i suszy pod zmniejszonym cisnieniem w tem- 30 peraturze okolo 60°C. Otrzymuje sie 340 g suro¬ wego produktu w postaci prawie bezbarwnego, po- , woli krzepnacego oleju, co stanowi 93% wydajnosci w przeliczeniu na uzyty do reakcji 2,5-dwuchloro-4- -bromofenol. 35 Po krystalizacji z metanolu otrzymuje sie 320 g czystego produktu w postaci bezbarwnych kryszta¬ lów o temperaturze topnienia 51,5—53°C i wspól- czyniku zalamania swiatla n^ = 1,5655. Wydajnosc produktu czystego wynosi 87a/o w przeliczeniu na 40 uzyty 2,5-dwuchloro-4-bromofenol. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania tionofosforanu 0,0-dwu- metylo-0-2,5-dwuchloro-4-bromofenylowego z chlo- rotionofosforanu 0,0-dwumetylowego i 2,5-dwuchlo- ro-4-bromofenolu znamienny tym, ze kondensacje chlorotionofosforanu 0,0-dwumetylowego i 2,5-dwu- chloro-4-bromofenolu, prowadzi sie w srodowisku wednego roztworu srodka wiazacego chlorowodór, korzystnie w wodnym roztworze wodorotlenku po¬ tasowego lub sodowego.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1 znamienny tym, ze wodny roztwór srodka wiazacego chlorowodór wpro¬ wadza sie z taka szybkoscia, aby pH srodowiska mieszaniny reakcyjnej przez caly czas trwania pro¬ cesu kondensacji wynosilo 7—9.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1, 2 znamienny tym, ze proces kondensacji prowadzi sie w temperaturze 30—80°C, korzystnie w temperaturze 50°C. WDA-l. Zam. 6113. Naklad 240 egz. PL