Wynalazek dotyczy lejarek i celem je¬ go jest lejarka do wyrobu odlewów w for¬ mach trwalych w sposób ciagly. Nowa le¬ jarka nadaje sie szczególnie w odlewnic¬ twie zeliwa i charakteryzuje sie. w zasa¬ dzie tern, ze na obrotowym stole, osadzo¬ nym na nieruchomej podstawie, znajduje sie pewna ilosc form nieruchomych i takaz sama ilosc form przesuwanych w kierunku promieniowym, natomiast ponad stolem jest osadzone na nieruchomej osi urzadze¬ nie, obracajace sie ponad stolem i oczy¬ szczajace oraz przysypujace polówki form sadza, oraz urzadzenie do chlodzenia form.Na rysunkach przedstawiono przyklad wykonania lejarki podlug wynalazku.Fig. 1 przedstawia jej widok zgóryj fig. 2 — przekrój wzdluz 2—2 na fig. 1; fig. 3 — widok od konca w kierunku 3—3 na fig. 1; fig. 4 — przekrój wzdluz 4—4 na fig. I; fig. 5 — widok w kierunku linji 5— 5 fig. 1; fig. 6 — widok urzadzenia do do¬ prowadzania paliwa do aparatu do nakla¬ dania sadzy, oraz powietrza sprezonego do aparatu do oczyszczania forift; fig. 7 — wi¬ dok zgóry na polaczone ze soba aparaty do nakladania sadzy i oczyszczania form; fig, 8 — widofc zbóktt i fig. 9 — widok zgó- ry na przyrzad do cKlódzenia form.We wglebieniu wiielobocznej (dla la¬ twiejszego wykonania) podstawy 2, spoczy¬ wajacej na nteniehornych nogach /, 1, znajduje sie tor 3 z haftowanej stali dla krazków 4, na których spoczywa obrotowy stól 5, scentrowany wzgledesfc podstawy 2 zapornoca czopa 6, zaopatrzonego w lozy¬ ska 7. Kryza stoltr 5 skierowana wdól, jest zaop&trzeaa w wewftetrzne zazebienie 8,na które kola zebatego 9 JBst osadzone kolo stozko¬ we 10, zazebiajace sie z kolem stozkowej 13 na wale 72. Wszystkie te J^o^a stozko¬ we sa zamieszczone w oslonie 14. Wal, 12 jest polaczony zapomoca póclatnego sprze¬ gla 15 z walem 16, który zapomoca^ dru¬ giego sprzegla podatnego 17 jest polaczo¬ ny podatnem sprzeglem 19 z walem 20- sil¬ nika elektrycznego 21 o zmiennej ilosci "ob¬ rotów. Na obrotowym stole,5 znajduja sig czworograniaste prowadnice 2% Jak wi¬ dac na fig. 1, zastosowano 12 par prowad¬ nic 22 na których formy 23,, 24 sa ^imiie- szczone w nastepujacy sposób: pierwsza polowa formy 23 (fig* 2), krazaca wraz ze stolem 5, nieprzesuwana w kierunku pro¬ mieniowym, jest osadzona na dzwigarze 25, który jest polaczony srubami z prowad¬ nica 22. Dzwigar 25 jest prowadnica dla wyrzucarki, dzialajacej na sworzen 26 (fig, 2), który zapomoca uniwersalnego przegubu 27 jest przymocowany do dzwi¬ gara 28. Skok sworznia 26, wyrzuconego przez dzwigar 28, reguluje sie zapomoca nastawnego sworznia srubowego 29 i na¬ kretki 30. Dzwigar 28 jest zesrubowany z suwadlem 31, slizgajacem sie w zlobku dzwigara 25. Suwadlo 31 uzyskuje ruch w kierunku promieniowym wzgledem dzwi¬ gara 25, pod dzialaniem wystepów 32 i 33, z kfóremi wspóldziala krazek 36, przymo¬ cowany do suwadla 31 zapomoca sworznia 34 i nakretki 35. Wystep 33 znajduje sie na wsporniku 37 podstawy 2, natomiast wystep 32 znajduje sie na wsporniku 38, polaczonym z podstawa 2 srubami 39. Wy- rzucarka dla wewnetrznej polowy formy sklada sie z podobnych czesci, mianowicie z dzwigara 22*, sworznia 26, krazka 36', polaczonego zapomoca sworznia 34* z su¬ wadlem 31* i dzwigara 28'. Suwadlo 3V jest prowadzone w dzwigarze 40 dla po¬ lówki 24 formy. Wewnetrzne sworznie wy¬ rzucajace 26* uzyskuja ruch od wystepów 41, 42 i 43, przymocowanych do podstawy 2. Ruch sworznia 26f musi byc zgodny z ruchem w kierunku promieniowym we¬ wnetrznej polowy 24 formy. Dzwigary 40 wewnetrznych polówek 24 form sa przesu¬ wane na prowadnicach 22 i ulegaja dzia¬ laniu sprezyn 44, ^mieszczonych na sworz¬ niu 45i opierajacych sie na odsadkach 46, dowojnej czesci dzwigara 40. Na sworzniu 45 (fjg. 2, 4) znajduje sie krazek 47, który jest ^osadzony za posrednictwem lozyska '• 49 na sworzniu 48. Krazek 47 wspóldziala \ z zewnetrzna, wzglednie wewnetrzna po¬ wierzchnia dwóch wystepów 50, wzglednie 51, umocowanych na podstawie 2 i z ze¬ wnetrzna powierzchnia wystepu 43 tak, ze forma 23, 24 zamyka sie i otwiera przymu¬ sowo, w sposób opisany pózniej.Do przymusowego otwierania formy sluzy przedewszystkiem podkladka 52 i sruba 53, znajdujaca sie na koncu sworz¬ nia 45, przyczem podkladka 52 ogranicza poczatkowe napiecie sprezyny 44. Zmie¬ niajac grubosc podkladki 52, mozna to na¬ piecie regulowac. Sworzen 45 posiada roz¬ szerzona czesc 54, która moze sie przesu¬ wac w nasadzie 46 (fig. 4), przysrubowa¬ nej do dzwigara 40, zaopatrzonego w na- krywy 55 (fig. 4), stanowiace dolna czesc lozyska laczacego dzwigar 4 z prowadni¬ cami 22.Na srodkowym dzwigarze 6 znajduje sie przymocowany srubami 57 wspornik 56 (fig. 2), dzwigajacy drugi wspornik 58. Ru¬ chomy wspornik 58 jest polaczony z dzwi¬ gnia (ramieniem) 59 na której zawieszone sa aparaty do nakladania sadzy 60 i oczy¬ szczania 61, uwidocznione na fig. 7 i 8.Dzwignia 59 krazy wraz ze wspornikiem 58 i jest z nim polaczona sruba 62, spoczy¬ wajac na pochylonej szynie 63 (fig. 5). Po sizynie 63 toczy sie krazek 64 polaczo¬ ny z dzwignia 59. Pochylenie szyny 63 mozna zmieniac zapomoca srub na¬ stawnych 65 i 66 (fig. 5). Formy (fig. 2 i 4) sa zaopatrzone w nasady 67, na które moze dzialac dzwignia 59. — 2 —Na dzwigni 59 (fig. 7 i 8) znajduja sie przewody 68 wzglednie 69, doprowadzaja¬ ce paliwo do aparatu do nakladania sadzy 60, wzglednie sprezone powietrze do apa¬ ratu do oczyszczania form 61. Rura 69 o- piera sie bezposrednio na dzwigni 59 i na jej tocznej podporze 70 tak, ze aparat do oczyszczania 61 jest o 30° cofniety poza aparat do sadzy 60. Wskutek tego gdy jed¬ na forme przysypuje sie sadza, druga sie oczyszcza. Rura 68 laczy sie przez kolan¬ ko 71 z pionowa rura 72, która za posred¬ nictwem kryzy 73 laczy sie z aparatem do sadzy 60. Aparat ten posiada wieksza ilosc palników 74, które sa tak rozmieszczone, ze wszystkie czesci formy 23, 24 pokrywa¬ ja sie zawsze gruba warstwa swiezej sa¬ dzy, w momencie gdy aparat 60 miesci sie pomiedzy polówkami 23, 24 formy. Kazdy aparat 60 posiada szesnascie palników 74.Do regulacji dzialania obu aparatów 60, 6i sluza zawory umieszczone via przewo¬ dach paliwa i powietrza sprezonego. W przewodzie 75, doprowadzajacym do pal¬ ników 74 zwykly gaz swietlny, znajduje sie zawór, nastawiany zapomoca kólka recznego 76. Rura 75 jest polaczona z glównym przewodem gazowym 78 zapo¬ moca rury 77. W przewodzie 78 znajduje sie dysza 80, polaczona z przewodem 79 sprezonego powietrza. W przewodzie 79 znajduje sie zawór 81 z kólkiem recznem.Jezeli1 powietrze doprowadza sie równo¬ czesnie to powstaje bardzo goracy plomien.Od rury 79 odgalezia sie rura 82, polaczo¬ na z rura 69 i doprowadzajaca sprezone po¬ wietrze do aparatu do oczyszczania form 61. Powietrze plynace rura 82 reguluje sie zapomoca zaworu z kólkiem recznem 83.Rura 84 z zaworem, zaopatrzonym w kól¬ ko reczne, doprowadza acetylen. Rure 84 laczy rura 86 i czesc sprzeglowa 87 z rura 77. Obok zaworów na przewodach 75, 84, 79, 82 znajduje sie wlacznik 88 silnika 21.Opisane urzadzenie dziala, w ponizej opisany sposób.Po wlaczeniu silnika 21 dzwignia (ra¬ mie) 59 obraca sie w kierunku ruchu ska- zówek zegara pod dzialaniem wystepów 67 dzwigara 40. Na okreslonej czesci swo¬ jej drogi aparat do nakladania sadzy 60 wchodzi pomiedzy jedna pare form 23, 24, a równoczestnie aparat 61 znajduje sie po¬ miedzy para nastepnych form 23, 24, które przed nalozeniem warstwy sadzy o- czyszcza pradem powietrza, doplywajace¬ go przewodem 82, 69.Z rury 75 wchodzi gaz swietlny przez czesci 77 do kanalu 78. Równoczesnie mala ilosc powietrza z rury 79 wchodzi przez czesciowo otwarty zawór do dyszy 80, po¬ czern wytworzona tam palna mieszanka wchodzi do palników 74 i zapala sie, ogrze¬ wajac kazda pare form 23, 24 do tempera¬ tury okolo 200—260°. Gdy formy osiagne¬ ly juz te temperature, wtedy zamyka sie doplyw gazu, a otwierajac zawór, zaopa¬ trzony w kólko reczne 85, wprowadza sie acetylen, przyczem równoczesnie zamyka sie zawór kólkiem 81 tak, ze powstaje pro¬ mien dymiacy, osadzajacy gruba warstwe sadzy na powierzchni formy. Ramie 59 po¬ suwa sie na pochylej szynie 63 (fig. 5) wgó- re i, w pewnym momencie przestaje sie sty¬ kac z nasada 67, poczem cale urzadzenie, pod dzialaniem wlasnego ciezaru, cofa sie po szynie 63 i zatrzymuje sie na jej zagie¬ tym koncu tak, ze aparat do sadzy 60 wcho¬ dzi pomiedzy nastepna pare form 23, 24.W ten sposób formy dokladnie sie oczy¬ szcza i zaopatruje w warstwe sadzy.Pod dzialaniem wystepu 43 wspóldzia¬ lajacego z krazkiem 47 (fig. 2) polówki for¬ my 23, 24 zblizaja sie do siebie, przyczem wewnetrzna polówka 24 odsuwa sie w kie¬ runku promieniowym nazewnatrz, ai do zetkniecia sie z druga polówka 23. Krazek 47 naciska jeszcze w dalszym ciagu, zgnia¬ tajac sprezyne 44, która okresla wielkosc ci¬ snienia miedzy obu polówkami formy. For¬ ma jest zamknieta w polozeniu uwidocznio- nem na fig. 1. W tern polozeniu wlewa sie - 3 —.do formy metal przez szczeline x, poczem gdy forma odsuwa sie dalej, a cisnienie dzia¬ lajace na nia stopniowo zmniejsza sie tak, ze gdy forma dojdzie do polozenia y (fig. 1) nastepuje otwarcie formy i wydalenie z niej odlewu. Krazek 36 wyrzucarki wcho- dziij w zetkniecie z nieruchomym wystepem 32, znajdujacym sie na wsporniku 38 (fig. 1). Wskutek tego otrzymuje ruch zewnetrz¬ ny sworzen wyrzucajacy 26. W miedzycza¬ sie otrzymuje ruch wewnetrzne urzadzenie wyrzucajace 26', pod dzialaniem krazka 47, który wchodzi w zetkniecie z wewnetrz¬ nym wystepem 42. Równoczesnie forma sie otwiera, gdyz krazek 47 wchodzi w zetknie¬ cie z wystepem 51, wskutek czego drazek 45 przesuwa si'e w prawo, a podkladka 52 dosuwa sie do prowadnicy 46, przysrubowa¬ nej do dzwigara 40. Otwarta forma poru¬ sza sie wtedy tak (fig. 2), ze aparat do sa¬ dzy wchodzi pomiedzy jej polówki. Gdy formy doszly do polozenia z (fig. 1), to w razie potrzeby wsuwa sie pomiedzy polów¬ ki formy rdzen, poczem formy przesuwaja sie dalej, az krazek 36' zetknie sie z wew¬ netrzna powierzchnia wystepu 43, a kra¬ zek 47 z zewnetrzna powierzchnia tego sa¬ mego wystepu. Wskutek tego sworzen wy¬ rzucajacy 26* cofa sie, formy sie zamykaja, przyczem wewnetrzna polówka 24 formy przesuwa sie w kierunkupromieniowym na- zewnatrz. Gdy forma dojdzie znowu do po¬ lozenia W, praca sie powtarza.Od czasu do czasu, co 2—3 godziny, na¬ lezy wyczyscic palniki 74 i w tym celu wy¬ starczy otworzyc zawór zapomoca kólka 81 a zamknac zawór kólkiem 85 tak, ze sprezone powietrze przeplywa przez dysze 80, i palniki 74 szybko sie oczyszczaja. Ol¬ snienie w przewodzie 79 wynosi 4—7 atm.W odcinku Z (fig. 1) znajduje sie apa¬ rat do ochladzania form, skladajacy sie z dmuchawy napedzanej elektrycznoscia i tloczacej powietrze do rury 90 o duzej sred¬ nicy, wprowadzajac je dalej rur 91 i 92 9 srednicy malej, które znajduja sie po obu stronach drogi form 23, 24 i sa zaopatrzone w duza ilosc, np. 20—30 dysz 93, wyrzuca¬ jacych powietrze na tylne sciany form 23, 24. Gdy formy byly juz uzywane przez dosc dlugi czas, to temperatura ach wzrasta do okolo 700°C, wtedy poddaje sie je chlo¬ dzeniu powietflzem wychodzacem *z dysz 93. Chlodzenie odbywa sie tuz przed wle¬ waniem metalu i bezposrednio po naloze¬ niu sadzy. PL