PL59508B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 31. III. 1970 59508 KI. 5 c, 15/14 MKP E 21 d Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Zdzislaw Noworyta, inz. Stanislaw Kardys Wlasciciel patentu: Glówny Instytut Górnictwa, Katowice (Polska) Zamek ciernego stojaka kopalnianego Przedmiotem wynalazku jest pierscieniowy zai¬ mek ciernego stojaka indywidualnego z hydrosta¬ tycznym zaciskiem tulei rozpreznej do ustalania polozenia rdzennika w rozpartym stojaku kopal¬ nianym. 5 W znanych i powszechnie stosowanych rozwiaza¬ niach ciernych stojaków indywidualnych naciski pomiedzy powierzchniami tracymi wywierane sa klinami, którymi sa zabijane zamki zaciskajace i unieruchamiajace rdzenniki w spodnikach sto- io jaków. Naciski na powierzchniach ciernych w zam¬ kach takich nie rozkladaja sie równomiernie, a wielkosci tych nacisków uzaleznione sa od sily i sprawnosci pracowników zabijajacych kliny. Przy czym nie ma mozliwosci sprawdzenia i zmierze- 15 nia wywieranych nacisków po rozparciu stojaków, to znaczy po podparciu nimi stropu w wyrobisku górniczym. Inne poza klinowymi rozwiazania zamków w stojakach ciernych, jak zamki o nie¬ ruchomych sztywnych tulejach skojarzone z suw- 20 liwym rdzennikiem dzielonym i wedrownym stoz¬ kiem rozprezajacym wewnatrz rdzennika lub tez zamki o dzielonych tulejach zaciskanych na rdzen¬ nikach srubami sciagajacymi, nie znajduja szer¬ szego zastosowania. 25 Wada podstawowa zamków klinowych jest prze¬ de wszystkim koniecznosc uderzania w klin przy zabijaniu go w rozparty stojak, co narusza rów¬ nowage jego ustawienia i czesto zmniejsza wstep¬ ny docisk do stropu, a jednoczesnie powoduje 30 2 v szybkie zuzywanie sie klinów i zamków. Inne na¬ tomiast zamki nie przyjely sie, poniewaz sa malo wytrzymale, nieskutecznie dzialaja lub obslugiwa¬ nie ich w warunkach kopalnianych jest klopotliwe i niebezpieczne.Celem wynalazku jest budowa zamka zapewnia¬ jacego równomierny nacisk na calej powierzchni zaciskajacej wokól rdzennika stojaka ciernego.Przy czym sily docisku moga byc dowolnie regu¬ lowane, a wielkosci optymalne tych sil przekra¬ czaja analogiczne wartosci osiagane w zamkach klinowych. Jednoczesnie zaciskanie zamka przy unieruchamianiu rdzennika w spodniku odbywa sie bez uderzen i wstrzasów.Zadania te zostaly osiagniete w zamku stojaka ciernego wedlug wynalazku przez zastosowanie rozpreznej tulei zaciskowej umieszczonej w kor¬ pusie, w której suwliwie osadzony jest rdzennik.Dzialanie zaciskajace sprezystej scianki tulei roz¬ preznej wywoluje cisnienie hydrostatyczne czyn¬ nika hydraulicznego, zawartego w otaczajacej tu¬ leja komorze zamka. Zmiany cisnienia czynnika hydraulicznego wywolywane sa zespolem zaciska¬ jacym zlozonym z tloczka uruchamianego nastaw- cza sniba z zewnatrz. Sprezysta scianka tulei za¬ ciskowej wywoluje równomierny nacisk na sciane rdzennika na calym jego obwodzie, przy czyim wielkosc sily nacisku moze byc dowolnie regulo¬ wana przez kontrole sily, z jaka jest dokrecana sruba ustawcza. Wobec tego mozna z góry usta- 5950859508 3 lic sile tarcia miedzy rdzennikiem i zarnikiem spodnika stojaka czyli jego podpornosc.Zamek wedlug wynalazku jest uwidoczniony na zalaczonym rysunku, na którym przedstawiono przyklad zamka w pólprzekroju wzdluz osi sto- 5 jaka.Zamek kopalnianego, indywidualnego stojaka ciernego wedlug wynalazku sklada sie z korpusu 1 przytwierdzonego do spodnika 2, dalej z roz¬ preznej tulei 3 osadzonej w korpusie 1, w której io umieszczony jest suwliwie rdzennik 4 oraz z ze¬ spolu zaciskajaco-zwalniajacego umieszczonego w wystepie 5 korpusoi 1. Rozprezna tuleja 3 jest zaopatrzona w swej srodkowej czesci w cienka, sprezysta scianke 6, do której przylega komora 7 15 wypelniona czynnikiem hydraulicznym.Komore 7 tworza pierscieniowe wybrania masy korpusu 1 i tulei 3 w powierzchniach wzajemnie do siebie przylegajacych. Zespól zaciskajaco-zwal- niajacy zamek umieszczony jest w otworze wyko- 20 nanym w wystepie 5 i korpusie 1 i polaczonym z przestrzenia komory 7. Wewnetrzna czesc oitworu stanowi cylindeirek 8, w którym jest umie¬ szczony szczelny tloczek 9, a zewnetrzna czesc otworu jest gwintowana i zaopatrzona w nastaw- 25 cza srube 10 stykajaca sie koncem z tloczkiem 9.Czynnik hydrauliczny, wypelniajacy uklad to jest komore 7 i przestrzen cylinderka 8 pod tlocz¬ kiem 9, jest ciecza o duzej lepkosci. Pojemnosc ukladu hydraulicznego jest stala, a objetosc cieczy 30 w cylinderku 8 tak dobrana, aby po wcisnieciu jej tloczkiem 9 do komory 7 odksztalcenie posta¬ ciowe scianki 6 powodowalo zacisniecie zamka na rdzenniku 4. Uszczelnienie tloczka 9 w cylinder¬ ku 8 oraz komory 7 na powierzchniach pomiedzy 35 tuleja 3 i korpusem 1 uzyskuje sie znanymi spo¬ sobami za pomoca pierscieni uszczelniajacych.Zamek ciernego stojaka kopalnianego wedlug wynalazku dziala w ten sposób, ze po wysunieciu rdzennika 4 z ustawionego w wyrobisku spodnika 40 2 i podparciu o zabudowywany strop wykrecany kluczem dynamometrycznym srube 10 do we¬ wnatrz wystepu 5. Sruba 10 naciska tloczek 9 i powoduje jego ruch w cylinderku 8 w strone komory 7, przemieszczajac do niej z cylinderka 8 45 czynnik hydrauliczny, co wywoluje odksztalcanie sie scianki 6 tulei 3 i zaciskanie rdzennika 4 w korpusie 1 na calym jego obwodzie.Powoduje to unieruchomienie rdzennika w spod¬ niku 2 podczas stawiania stojaka, przy czym wiel- 50 kosc sily dociskajacej wywolywanej cisnieniem czynnika w komorze 7 okreslana jest sila nacisku tloczka 9, odczytywana na odpowiednio przystoso¬ wanym urzadzeniu dynamometrycznym klucza sruby 10.Przy rabowaniu stojaka, to znaczy usuwania go z pod, zabudowanego stropu wyrobiska górniczego, postepuje sie w ten sposób, ze wykreca sie srube 10 na zewnatrz wystepu 5. Powoduje to ustepo¬ wanie tloczka 9 w cylinderku 8 i zmniejszanie ci¬ snienia w komorze 7, a nastepnie przemieszcza¬ nie sie z niej czynnika hydraulicznego do cylin¬ derka 8. Wywoluje to odprezenie scianki 6 tulei 3 i zwolnienie zacisku zamka na rdzenniku 4, któ¬ ry swobodnie przesuwa sie w korpusie 1 i opada do wewnatrz spodnika 2. Zsuniety stojak mozna wówczas usunac z wyrabowanej przestrzeni wy¬ robiska.Zaleta zamka wedlug wynalazku jest prostota budowy i niezawodnosc dzialania wynikajaca z równomiernie rozkladajacych sie nacisków mie¬ dzy powierzchniami tracymi rdzennika i zamka, przy czym optymalna wielkosc tych nacisków a wiec i sily tarcia jest uwarunkowana tylko wytrzymaloscia dorazna scian rdzennika i roz¬ preznej tulei. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Zamek ciernego stojaka kopalnianego, znamien¬ ny tym, ze sklada sie z korpusu (1) przymocowa¬ nego do spodnika (2), z rozpreznej tulei (3) wypo¬ sazonej w sprezysta scianke (6) i umieszczonej we¬ wnatrz korpusu (1), w której osadzony jest suwli¬ wie rdzennik (4), z komory (7) utworzonej przez wybranie masy korpusu (1) i tulei (3) w po¬ wierzchniach scisle do siebie przylegajacych i wy¬ pelnionej czynnikiem hydraulicznym oraz z ze¬ spolu zaciskajaco-zwalniajacego umieszczonego w wystepie (5) korpusu (1), w którym jest otwór polaczony z komora (7) i zaopatrzony w srube (10) i tloczek (9) tak, aby przy ruchu sruby (10) wkre-. canej do wewnatrz lub wykrecanej na zewnatrz tloczek (9) analogicznie przesuwal sie w cylin¬ derku (8) wyciskajac czynnik hydrauliczny do ko¬ mory (7) lub zasysajac go z komory (7) do cylin¬ derka (8), co powoduje wzrost cisnienia hydrosta¬ tycznego i odksztalcanie sie scianki (6) tulei (3) na calym obwodzie i zaciskanie wokól rdzennika (4) unieruchamiajac go w spodniku (2) lub spadek cisnienia i odprezanie scianki (6) tulei (3) zwal¬ niajace zacisk na rdzenniku (4) oraz pozwalajace na jego swobodne przesuwanie sie w spodniku (2).KI. 5 c, 15/14 59508 MKP E 21 d 4 3 S PL