Wynalazek niniejszy dotyczy piasty ko¬ la tylnego roweru z urzadzeniem, które podczas spoczynku pedalowi dozjwala na wolny bieig rowerti, a zwlaszicza tych rodza¬ jów sprzegiel wolnobiegiowych, przy któ- rydj dajaca sie rozphylac tulleja przy na¬ pedzaniu roweru oibiraca sie tez, poniewaz rozchylana jest przez skosne boki glwibjtÓw, zapomcca których styka sie z czescia na- pedna i przyciskana jest do powierzchni wtewnetrzndj piasty, co wywoluje sprzegnie¬ cie urzadzenia n^pednego z pia'sta. Przy- tem utiworzone zostaje dalsze sprzeglo cier¬ ne pomiedzy piasrta a rozchylajaca sie tuHe- ja pr!zez to, ze stozkowy kolnierz piasty obejunuje koniec tulei i pomaga jej rozpie¬ raniu. Nowe urzadzenie sprzegla napedne- go odróznia sie tein, ze stozkowy kolnierz nie jest na stale przytwierdzony do piasty, lecz jest polaczony z nia tak, iz nie moze sie obracac, lecz poruisza sie tylko w kie¬ runku osi tak, ze cisnie na' odsadzkie czeslci na|pedliej i zaciska sie pomiedzy nia a roz¬ chylona tuleja* Polaczenie Wspomnianych obydwóch urzadzen sprzeglowych przed¬ stawia te korzysc, ze slizganie sie sprze¬ gnietych czesci jest w s|posób pewny usu¬ niete. Gdy tylko nastatpi zacisnieci)© pomie¬ dzy szty|wnemi czeslciami, taroie tak moze byc wielkiilem, ze wykrecenie sie tulei moz- liwem jest tyllko pfzyl wieUkiim nakladzie sily. Natomiast tuleja z rozcieciami okazu¬ je dostateczna podatnosc, gdy spirz^^lo po¬ winno byc zjluzmione. Rólwniez przy za¬ mknieciu splrz^gla posiada polaczenie oby¬ dwu tych urzadzen te korzysc, ze one wza-jemnjo $ie W&pjcratai. Samo Wspomniane sprzeglo zaciskowe dla sielbie potrzebuje wielkiej sily do osiagniecia pewtnego pola¬ czenia, podczas gdy rozchylajaca! sie tule¬ ja sama latwo sile Slizga na poczatku nasta¬ wiania, z drugiej strony posiada przewage wielkich powierzidhni sprzeglowych, które odciazaja sprzeglo zaciskowe. Poniewaz dalej cisnienia osiowe w przeciwnych kie¬ runkach wyrownywuja sie pomiedzy g|wm- tami a odsadzka napedza1]ajcaf wiec przy nowiem urzadzeniu nie jest obciazone osio¬ wo (jprzy zamykaniu sprzegla) lozysko kul¬ kowe, Wstawione pomiedzy cze&cia naped¬ za a piaista.Na rysunku pirzedistawiony jest przy- . klad wykonania wynalazku.Fig. 1 podaje przekrój podluzny piasty ze sprzeglem wolnobiegowem i hamulcem •wstecznym, fig. 2 i 3 sa iprzdktrojamiiweidhig dinji 2 — 2, fwzgledtnie 3 — 3 na fig. 1, fig. 4 podaje nieco odmienna postac wykonania tylko ze spr-a^glem woltaobiegowem bez ha- tmtilca.Sprzeglo wolnobiegowe umieszczone je|st pomiedzy piasta 6 tylnego kola rowe¬ ru a czescia napedna 8, dzwigajaca kolo na- Ipedne 7, która osadzona jest na osi 9. Pia- tsta spoczywa za posrednictwem lozyska (kullkowego 10 i 11 z jednej strony na czesci toalpednej 8, z drugiej zas strony — na Wsirubawanyim na osi .stozku lozyskowym 12, który moze byc zabezpieczony przeciw obracaniu sie zapomoca ramienia 13 przy famach arowerui, ' Czesc napedna 8 dziwiigai na dblwodzie iswego konca wystajacego w piaste jedno lub kilkuzwojowy prawy gwint 23 o sko¬ snych bokach, którego przekrój moze byc trójkatny lub trapezowy. Rozcieta wzdluz, tnaprzyklad czwórodzielna i zespoldnal pier¬ scieniem sprezynowym 13, tuleja hamulco¬ wa 14 (fig. 2) chwyta gwintami 23 odpo¬ wiednie gwinty nasiruibka. Odpowiednio do kierunku obrotu czesci napednej 8 zostaje przesuwana w piascie 6 osiowo W jednym ldbi w drugim kierunku tuleja 14, przyczem obrót wzgledny pomiledzy czescia napedlna a tulejja wywolany jest zapomoca tarcia, wystepiujajcego .pomiedzy tuleja a wystaja¬ cym, w nia wylstepem 16 stozka lozyskowe¬ go 12. Pomiedzy odsadzka 17 czesci naped¬ nej 8 a prawym koncem tulei hamulcowej 14 (fig. 1) wlaczony jest pierscien 18, który zebem 19 wchodzi w podluzny rowek po¬ wierzchni wewnetrznej piasty i w ten spo¬ sób polaczony zostaje nieobracalnie z pia¬ sta, moze sie jednak w niej przesuwac osiowo. Po leWeij stronie pierscien 18 po¬ djada wystep 20 stozkowy nal obwodzie, który wylstaje w odjpowiedniej powierzchni próznego stozka prawego konca tulei ha¬ mulcowej 14. Stozek lozyskowy 12 zaopa¬ trzony jest na iswoim stozkowym obwodzie w zazebienie podluzhe 21, które lezy na¬ przeciwko odpowiedniego zaiz^bienia 22 w stoikowo wyrobionym lewym koncu tulei hamulcowej 14.Wyzej opisane urzajdzenie dziala w na¬ stepujacy sposób: Gdy czesc napedna 8 zostanie napedzo¬ na zapomoca np. pedalów w kierunku ob¬ rotu naprzód, gwinty 23 tulei 14 (fig, 1) wsfrulbowuja sie w pirawo; tuleja przesu|wa ze swej stnony pieuscien spirzegtowy 18 w tym samym kierunku przed: .siebie, az trafi on na odsadzke 17 czesci napednej. Nastep- nie wlsuiwa sie tuleja nal sitozek 20 i zositaije Ipirzezen i przez pochyle boki prawego gwin- Itu 23 rozpierana i przyciskana do we- iwnetrznej powierzchni piasty. Wtedy pia¬ sta 6 sprzegnieta jest z czescia napedna tak zapomoca tuleif 14, jak tez zapomoca pier¬ scienia sprzieglowego 18, przez co sprziegla tzazebione 21 i 22 nie stykaja sie. Podczas tepoczytnku pedalów zaibiera ze isfcba piasta 6 obracajacego sie dalej kola tuleje 14 i tpierscien sprz^lowy 18 i njsfcutecznia prze¬ to Wsrubowanie sie tulei w lewo. Wskutek itego moze sie tuleja znowu sciajgnac, a pierscien sprzeglowy 18 zostaje uwoltóony od czesci napednej oraz od tulei. Piasja — 2 —moze eie wtedy obracac bez zadnego haimo- wiania. Przy obracaniu pedalóiw wstecz, tu¬ leja hamulcowa 14 zostaje wsrubowana je¬ szcze dalej w lewo, az spotkaja sie ze soba zazebienia 21 i 22, i wreszcie zostaje i*z- parta zapomioca stozka lozyskowego 12 i le¬ wego gwintu 23, powstrzymana od obraca¬ nia sie i przycisnieta do piasty tak, ze w tym wypadku rower zostaje zahamowany.Przy ponownem napedzeniu roweru hamu¬ lec zostaje równoczesnie zwolniony. Ponie¬ waz wielodzietna tuleja hamulcowa zostaje lscifckana zapomoca pierscienia sprezynowe¬ go 15 na obwodzie wystepu 16, wytwarza sie wiec w tern miejscu dostatecznie wielkie tarcie tak, ze przez wkrecanie czesci naped- nej w tuleje uniemozliwione jest wslpóilbe bbracamie sie tej ostatniej.W przykladzie wykonania wedlug fig. 4, hamulec nie jest zastosowany, lecz przy¬ rzad jest w ten sposób zmieniony, ze opisa¬ nie czesci ulzywane sa tylko do utworzenia •sprzegla napednego. Potem, pomiedzy zlo¬ cona napfrzyklad z iHrzech czesci tuleja 14 'a nieruchoma osia umieszczony jeslt przy¬ rzad hamulcowy dla wsrubowywania tulei na czesc napedna. Przyrzad hamulcowy 'sklada sie z piet1$cienia 25, osadzonego nie- lóbiracalnie na osi, i z ptrzya&ocowaneiji do te¬ goz pierscieniowo wygietej sprezyny cier¬ nej 26, która przylega do wewnetrznej po¬ wierzchni tulei 14. Pierscien 25 nie moze przesuwac sie w lewo wskutek zgrubienia 27 osi 9 i dzwiga na tej stronie kiolinierz 28, który ogranicza ruch tulei 14 w lewa To urzajdzenie daje te korzysc, ze iluleja trzy- matnai jest stale w takiem polozeniu, przy fitórem ponowne nastawienie sprzejglia wy¬ maga tyfiko krótkiego ruchu pedalów.Jak wynika z rysunku, tworzapa bbkólw gwintowych moze byc nachylona) do osi pia- •stfcy pod rozmaitemi katami, tnajprzyklad na lig, 1 prawe boki sa bardziej sitfrome niz le¬ we, które dzialaja przy hamowaniu, jednak moga takze obydwa boki posiadac jednako¬ we pochylenia. Z drugiej! sjfcrony, przy gwin¬ cie 23 (fig* 4) twiorzaca lewego boku' moze byc prostopadla) do osi piasty, przez co przy cofnieciu sie tuleja 14 nie bedzie iloz- pieratna, gdy zostanie przycisnieta do kol¬ nierza 28. To daje te korzyslc dla roweru, ze podczas wolnego biegu po króWkiem ob¬ róceniu wstecz, doznaje on oporu w bie¬ gu, ai nojgi znajduj] a sitaie oparcie na peda¬ lach. PL